كَيْفَ تَكْفُرُوْنَ بِاللّٰهِ وَكُنْتُمْ اَمْوَاتًا فَاَحْيَاكُمْۚ ثُمَّ يُمِيْتُكُمْ ثُمَّ يُحْيِيْكُمْ ثُمَّ اِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ
kaifa takfurūna billāhi wa kuntum amwātan fa'aḥyākum, ṡumma yumītukum ṡumma yuḥyīkum ṡumma ilaihi turja‘ūn(a).
Aw be se ka ban Ala la cogo di, k’a sɔrɔ aw tun sara, o kɔ, a y’aw lakunu, o kɔ, a y’aw faga, o kɔ, a y’aw lakunu. Ni o kɛra, aw bɛna sekɔ ale ma.
وَاِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اِنِّيْ جَاعِلٌ فِى الْاَرْضِ خَلِيْفَةً ۗ قَالُوْٓا اَتَجْعَلُ فِيْهَا مَنْ يُّفْسِدُ فِيْهَا وَيَسْفِكُ الدِّمَاۤءَۚ وَنَحْنُ نُسَبِّحُ بِحَمْدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَ ۗ قَالَ اِنِّيْٓ اَعْلَمُ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ
wa iż qāla rabbuka lil-malā'ikati innī jā‘ilun fil-arḍi khalīfah(tan), qālū ataj‘alu fīhā may yufsidu fīhā wa yasfikud-dimā'(a), wa naḥnu nusabbiḥu biḥamdika wa nuqaddisu lak(a), qāla innī a‘lamu mā lā ta‘lamūn(a).
Ani (aw hakili to a la) tuma min na aw Matigi y'a fɔ mɛlɛkɛw ye ko: «Ne bena kalifa dɔ sigi dugukolo kan.» O ko: «Yala i bɛna mɔgɔ dɔ sigi yi, min bɛna mɔgɔw lafili, ka joli bɔn, k’a sɔrɔ anw bɛ i tandora, ka i tɔgɔ saninya wa?» A ko: «Tiɲɛ na, aw tɛ min lɔn, ne b’o lɔn.»
يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوْا رَبَّكُمُ الَّذِيْ خَلَقَكُمْ مِّنْ نَّفْسٍ وَّاحِدَةٍ وَّخَلَقَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَبَثَّ مِنْهُمَا رِجَالًا كَثِيْرًا وَّنِسَاۤءً ۚ وَاتَّقُوا اللّٰهَ الَّذِيْ تَسَاۤءَلُوْنَ بِهٖ وَالْاَرْحَامَ ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ عَلَيْكُمْ رَقِيْبًا
yā ayyuhan-nāsuttaqū rabbakumul-lażī khalaqakum min nafsiw wāḥidatiw wa khalaqa minhā zaujahā wa baṡṡa minhumā rijālan kaṡīraw wa nisā'ā(n), wattaqullāhal-lażī tasā'alūna bihī wal-arḥām(a), innallāha kāna ‘alaikum raqībā(n).
E, mɔgɔw! Aw ye siran aw Matigi ɲɛ, min y’aw dan ka bɔ mɔgɔ kelen na (Adama), ani (Ala) y’a ka baarakɛɲɔgɔn (Awa) dan ka bɔ (a yɛrɛ la); Ala ka cɛ ni muso caman bɔ o fla ra. Aw be ɲɔgɔn ɲininga min tɔgɔ la, aw ka siran Ala ɲɛ, ani ka denbaya ka jɛnɲɔgɔnya (mara). Tiɲɛ na, Ala b’aw kɔlɔsi ani k’aw kɔrɔsi tuma bɛɛ.
هُوَ الَّذِيْ خَلَقَكُمْ مِّنْ طِيْنٍ ثُمَّ قَضٰٓى اَجَلًا ۗوَاَجَلٌ مُّسَمًّى عِنْدَهٗ ثُمَّ اَنْتُمْ تَمْتَرُوْنَ
huwal-lażī khalaqakum min ṭīnin ṡumma qaḍā ajalā(n), wa ajalum musamman ‘indahū ṡumma antum tamtarūn(a).
Ale lo y’i dan ni bɔgɔ ye, o kɔ, a ye ajal (i ka saya) sigi, ani wagati dantigɛnin dɔ, ale kelen lo b’o lɔn. Nka, i bele be sigasiga o la.
وَهُوَ الَّذِيْٓ اَنْشَاَكُمْ مِّنْ نَّفْسٍ وَّاحِدَةٍ فَمُسْتَقَرٌّ وَّمُسْتَوْدَعٌ ۗقَدْ فَصَّلْنَا الْاٰيٰتِ لِقَوْمٍ يَّفْقَهُوْنَ
wa huwal-lażī ansya'akum min nafsiw wāḥidatin fa mustaqarruw wa mustauda‘(un), qad faṣṣalnal-āyāti liqaumiy yafqahūn(a).
Ani ale lo y’i dan ka bɔ mɔgɔ kelen na (Adamu), o la (i ye) sigiyɔrɔ ni marayɔrɔ be yen. Tiɲɛ na, an ye tagamasiɲɛw (an ka bonya) ɲɛfɔ lɔnbagaw ye.
وَلَقَدْ خَلَقْنٰكُمْ ثُمَّ صَوَّرْنٰكُمْ ثُمَّ قُلْنَا لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اسْجُدُوْا لِاٰدَمَ فَسَجَدُوْٓا اِلَّآ اِبْلِيْسَۗ لَمْ يَكُنْ مِّنَ السّٰجِدِيْنَ
wa laqad khalaqnākum ṡumma ṣawwarnākum ṡumma qulnā lil-malā'ikatisjudū li'ādama fa sajadū illā iblīs(a), lam yakum minas-sājidīn(a).
Tiɲɛ na, an y'aw dan, ka sɔrɔ k'aw (farikolow) dilan, o kɔ, an y'a fɔ mɛlɛkɛw ye ko: «Aw ka sujuri kɛ Adama ye», o la, u y'u kunbiri gwan fɔɔ Sutana. Ale (Iblis) tɛ sujudu kɛbagaw cɛma.
قَالَ مَا مَنَعَكَ اَلَّا تَسْجُدَ اِذْ اَمَرْتُكَ ۗقَالَ اَنَا۠ خَيْرٌ مِّنْهُۚ خَلَقْتَنِيْ مِنْ نَّارٍ وَّخَلَقْتَهٗ مِنْ طِيْنٍ
qāla mā mana‘aka allā tasjuda iż amartuk(a), qāla ana khairum minh(u), khalaqtanī min nāriw wa khalaqtahū min ṭīn(in).
(Ala) ko: «Mun le y’i bali ka sujudu kɛ (Adama ye) tuma min na ne y’a fɔ i ye?» (Iblis) y'a jaabi ko: "Ne ka fisa n'a ye. I ye ne dan ka bɔ tasuma la, k'a sɔrɔ i ye ale dan ka bɔ dugukolo la."
۞ هُوَ الَّذِيْ خَلَقَكُمْ مِّنْ نَّفْسٍ وَّاحِدَةٍ وَّجَعَلَ مِنْهَا زَوْجَهَا لِيَسْكُنَ اِلَيْهَاۚ فَلَمَّا تَغَشّٰىهَا حَمَلَتْ حَمْلًا خَفِيْفًا فَمَرَّتْ بِهٖ ۚفَلَمَّآ اَثْقَلَتْ دَّعَوَا اللّٰهَ رَبَّهُمَا لَىِٕنْ اٰتَيْتَنَا صَالِحًا لَّنَكُوْنَنَّ مِنَ الشّٰكِرِيْنَ
huwal-lażī khalaqakum min nafsiw wāḥidatiw waja‘ala minhā zaujahā liyaskuna ilaihā, falammā tagasysyāhā ḥamalat ḥamlan khafīfan fa marrat bih(ī), falammā aṡqalad da‘awallāha rabbahumā la'in ātaitanā ṣāliḥan lanakūnanna minasy-syākirīn(a).
Ale lo y’i dan ka bɔ niin kelen na (Adamu) ani k’a ka furuɲɔgɔn dan o la, walisa a ka diya a ye. O la, a y’a ɲagami ka ban tuma min na, (a muso) ye kɔnɔtiɲɛ nɔgɔman sɔrɔ, ani a tora ka nɔgɔya sɔrɔ (waati dɔ kɔnɔ). O kɔ, a ka gɛlɛya y'a sɔrɔ tuma min na, u fila bɛɛ (cɛ ni muso) ye Ala ɲininga, u Matigi (k'a fɔ) ko: "N'i ye den Alaɲuman di an ma, tiɲɛ na, an bena barikada tuma bɛɛ."
وَلَقَدْ خَلَقْنَا الْاِنْسَانَ مِنْ صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَاٍ مَّسْنُوْنٍۚ
wa laqad khalaqnal-insāna min ṣalṣālim min ḥama'im masnūn(in).
Tiɲɛ na, an ye adamaden (Adama) dan ka bɔ bɔgɔ jalen na ka bɔ bɔgɔ finman na min tun be cogoya di.
وَاِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اِنِّيْ خَالِقٌۢ بَشَرًا مِّنْ صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَاٍ مَّسْنُوْنٍۚ
wa iż qāla rabbuka lil-malā'ikati innī khāliqum basyaram min ṣalṣālim min ḥama'im masnūn(in).
Ani (aw hakili to a la), tuma min na aw Matigi y’a fɔ mɛlɛkɛw ye ko: «Tiɲɛ na, ne bɛna adamaden dan ni bɔgɔ jalen ye ka bɔ bɔgɔ finman na, min cogoya dira a ma.
فَاِذَا سَوَّيْتُهٗ وَنَفَخْتُ فِيْهِ مِنْ رُّوْحِيْ فَقَعُوْا لَهٗ سٰجِدِيْنَ
fa iżā sawwaituhū wa nafakhtu fīhi mir rūḥī fa qa‘ū lahū sājidīn(a).
O la, ni ne ye (ko min kɛ) dafa, ani ne ye ne ka hakili (danfɛnw) fiyɛ a kɔnɔ, o tuma na, aw k'aw kunbiri gwan a kɔrɔ ni sujudu ye."
قَالَ لَمْ اَكُنْ لِّاَسْجُدَ لِبَشَرٍ خَلَقْتَهٗ مِنْ صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَاٍ مَّسْنُوْنٍ
qāla lam akul li'asjuda libasyarin khalaqtahū min ṣalṣālim min ḥama'im masnūn(in).
A (Iblis) ko: "I ye mɔgɔ min dan ni bɔgɔ jalen ye ka bɔ nɔgɔ finman na min dilanna, ne tɛna o tigi kunbiri gwan abada."
اَوَلَا يَذْكُرُ الْاِنْسَانُ اَنَّا خَلَقْنٰهُ مِنْ قَبْلُ وَلَمْ يَكُ شَيْـًٔا
awalā yażkurul-insānu annā khalaqnāhu min qablu wa lam yaku syai'ā(n).
Yala adamaden t’a miiri ko an y’a dan tiɲɛ na ka kɔn, hali ni (ka kɔn) a cogoya tun tɛ yen fiyo wa?
الَّذِيْٓ اَحْسَنَ كُلَّ شَيْءٍ خَلَقَهٗ وَبَدَاَ خَلْقَ الْاِنْسَانِ مِنْ طِيْنٍ
allażī aḥsana kulla syai'in khalaqahū wa bada'a khalqal-insāni min ṭīn(in).
A ye fɛɛn o fɛɛn dan, ale lo y’o bɛɛ cɛɲumanya ani ale lo ye adamaden danni daminɛ dugukolo kan.
خَلَقَكُمْ مِّنْ نَّفْسٍ وَّاحِدَةٍ ثُمَّ جَعَلَ مِنْهَا زَوْجَهَا وَاَنْزَلَ لَكُمْ مِّنَ الْاَنْعَامِ ثَمٰنِيَةَ اَزْوَاجٍ ۗ يَخْلُقُكُمْ فِيْ بُطُوْنِ اُمَّهٰتِكُمْ خَلْقًا مِّنْۢ بَعْدِ خَلْقٍ فِيْ ظُلُمٰتٍ ثَلٰثٍۗ ذٰلِكُمُ اللّٰهُ رَبُّكُمْ لَهُ الْمُلْكُۗ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۚ فَاَنّٰى تُصْرَفُوْنَ
khalaqakum min nafsiw wāḥidatin ṡumma ja‘ala minhā zaujahā wa anzala lakum minal-an‘āmi ṡamāniyata azwāj(in), yakhluqukum fī buṭūni ummahātikum khalqam mim ba‘di khalqin fī ẓulumātin ṡalāṡ(in), żālikumullāhu rabbukum lahul-mulk(u), lā ilāha illā huw(a), fa'annā tuṣrafūn(a).
A y’i dan ka bɔ mɔgɔ kelen na (Adamu) o kɔ, a y’i ka baarakɛɲɔgɔn kɛ ale lo ye ani a ye bɛgɛn fila fila jigi i ye. A y’i kɛ i baa kɔnɔbara la koo dɔ kɔ dibi saba kɔnɔ. Min b’o kɛ, o ye Ala ye, i ka Matigi, masaya tigi ye. Ala wɛrɛ tɛ yi, ale kɔ; o tuma mun kosɔn aw bɛ aw yɛrɛ mabɔra?»
يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ اِنَّا خَلَقْنٰكُمْ مِّنْ ذَكَرٍ وَّاُنْثٰى وَجَعَلْنٰكُمْ شُعُوْبًا وَّقَبَاۤىِٕلَ لِتَعَارَفُوْا ۚ اِنَّ اَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللّٰهِ اَتْقٰىكُمْ ۗاِنَّ اللّٰهَ عَلِيْمٌ خَبِيْرٌ
yā ayyuhan-nāsu innā khalaqnākum min żakariw wa unṡā wa ja‘alnākum syu‘ūbaw wa qabā'ila lita‘ārafū, inna akramakum ‘indallāhi atqākum, innallāha ‘alīmun khabīr(un).
E, mɔgɔw! Tiɲɛ na, an y’aw dan ka bɔ cɛɛ ni muso la, o kɔ, an y’aw kɛ siyaw ni siyaw ye, janko aw ka ɲɔgɔn lɔn. Tiɲɛ na, aw cɛma, mɔgɔ min ka bon ni bɛɛ ye Ala ɲɛɛ kɔrɔ, o le ye Alaɲasiranbaga ye ka tɛmɛ bɛɛ kan. Tiɲɛ na, Ala ye koo bɛɛ lɔnbaga ye, a be koo bɛɛ lamɛn.
خَلَقَ الْاِنْسَانَ مِنْ صَلْصَالٍ كَالْفَخَّارِ
khalaqal-insāna min ṣalṣālin kal-fakhkhār(i).
A ka adamaden dan ka bɔ bɔgɔ jalan ra, k’a kɛ i n’a fɔ daga;
قُلْ هُوَ الَّذِيْٓ اَنْشَاَكُمْ وَجَعَلَ لَكُمُ السَّمْعَ وَالْاَبْصَارَ وَالْاَفْـِٕدَةَۗ قَلِيْلًا مَّا تَشْكُرُوْنَ
qul huwal-lażī ansya'akum wa ja‘ala lakumus-sam‘a wal-abṣāra wal-af'idah(ta), qalīlam mā tasykurūn(a).
A fɔ ko: "Ale le ka aw dan, ka mɛnni kɛ, ka yeli kɛ, ka dusukun di aw ma. Aw tɛ waleɲuman lɔn."
هَلْ اَتٰى عَلَى الْاِنْسَانِ حِيْنٌ مِّنَ الدَّهْرِ لَمْ يَكُنْ شَيْـًٔا مَّذْكُوْرًا
hal atāka ‘alal-insāni ḥīnum minad-dahri lam yakun syai'am mażkūrā(n).
Yala wagati dɔ ma deli ka na adamaden fɛ ka bɔ wagati dɔ la, min tun tɛ fɛɛn ye min be se ka weele fɔlɔ wa?
مِنْ اَيِّ شَيْءٍ خَلَقَهٗۗ
min ayyi syai'in khalaqah(ū).
A (Ala) y’a dan ka bɔ mun lo la?
مِنْ نُّطْفَةٍۗ خَلَقَهٗ فَقَدَّرَهٗۗ
min nuṭfah(tin), khalaqahū fa qaddarah(ū).
Ka bɔ jikuru dɔ la, a y’a dan ani o kɔ, a y’a latigɛ.
فَاَلْهَمَهَا فُجُوْرَهَا وَتَقْوٰىهَاۖ
fa alhamahā fujūrahā wa taqwāhā.
o kɔ, a ka juguya ni Alaɲasiran sira di a ma,
وَمَا خَلَقَ الذَّكَرَ وَالْاُنْثٰىٓ ۙ
wa mā khalaqaż-żakara wal-unṡā.
Cɛ ni muso dancogo kosɔn;
خَلَقَ الْاِنْسَانَ مِنْ عَلَقٍۚ
khalaqal-insāna min ‘alaq(in).
A ye adamaden dan ni jolikuru dɔ ye.