وَاِذْ قُلْنَا لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اسْجُدُوْا لِاٰدَمَ فَسَجَدُوْٓا اِلَّآ اِبْلِيْسَۗ اَبٰى وَاسْتَكْبَرَۖ وَكَانَ مِنَ الْكٰفِرِيْنَ
wa iż qulnā lil-malā'ikatisjudū li ādama fasajadū illā iblīs(a), abā wastakbara wa kāna minal-kāfirīn(a).
Мөн бид сахиусан тэнгэрүүдэд "Адамд мөргө!" гэж хэлсэн үеийг (санаарай), тэгээд тэд мөргөсөн боловч Сатан татгалзаж, бардамнан, тэр үл итгэгчдийн бүлэгт багтдаг.
وَاِذَا قِيْلَ لَهُ اتَّقِ اللّٰهَ اَخَذَتْهُ الْعِزَّةُ بِالْاِثْمِ فَحَسْبُهٗ جَهَنَّمُ ۗ وَلَبِئْسَ الْمِهَادُ
wa iżā qīla lahuttaqillāha akhażathul-‘izzatu bil-iṡmi faḥasbuhū jahannam(u), wa labi'sal-mihād(u).
Түүнд "Аллахаас ай" гэж хэлэхэд түүний бардам зан нүгэл үйлдэхээр хөөрчээ. Тиймээс там бол түүний хувьд там бөгөөд үнэхээр (тэр там) амьдрах хамгийн муу газар юм.
وَقَالَ لَهُمْ نَبِيُّهُمْ اِنَّ اللّٰهَ قَدْ بَعَثَ لَكُمْ طَالُوْتَ مَلِكًا ۗ قَالُوْٓا اَنّٰى يَكُوْنُ لَهُ الْمُلْكُ عَلَيْنَا وَنَحْنُ اَحَقُّ بِالْمُلْكِ مِنْهُ وَلَمْ يُؤْتَ سَعَةً مِّنَ الْمَالِۗ قَالَ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰىهُ عَلَيْكُمْ وَزَادَهٗ بَسْطَةً فِى الْعِلْمِ وَالْجِسْمِ ۗ وَاللّٰهُ يُؤْتِيْ مُلْكَهٗ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗ وَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ
wa qāla lahum nabiyyuhum innallāha qad ba‘aṡa lakum ṭālūta malikā(n), qālū annā yakūnu lahul-mulku ‘alainā wa naḥnu aḥaqqu bil-mulki minhu wa lam yu'ta sa‘atam minal-māl(i), qāla innallāhaṣṭafāhu ‘alaikum wa zādahū basṭatan fil-‘ilmi wal-jism(i), wallāhu yu'tī mulkahū may yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).
Тэдний зөнч тэдэнд “Үнэхээр Аллах Талутыг та нарын хаан болгон томилсон” гэж хэлэв. Тэд “Бид түүнээс илүү хаанчлалд илүү эрхтэй, түүнд тийм ч их эд хөрөнгө өгөөгүй байхад Талут биднийг хэрхэн эзэмдсэн бэ?” гэж хариулав. (Зөнч) “Аллах түүнийг та нарын төлөө (хаанчаар) сонгож, шинжлэх ухаан, бие бялдрын давуу талыг танд өгсөн” гэж хариулав. Аллах хаанчлалаа хүссэн хүндээ өгдөг бөгөөд Аллах бүхнийг хамарсан, бүхнийг мэдэгч юм.
۞ وَاعْبُدُوا اللّٰهَ وَلَا تُشْرِكُوْا بِهٖ شَيْـًٔا وَّبِالْوَالِدَيْنِ اِحْسَانًا وَّبِذِى الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنِ وَالْجَارِ ذِى الْقُرْبٰى وَالْجَارِ الْجُنُبِ وَالصَّاحِبِ بِالْجَنْۢبِ وَابْنِ السَّبِيْلِۙ وَمَا مَلَكَتْ اَيْمَانُكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ مَنْ كَانَ مُخْتَالًا فَخُوْرًاۙ
wa‘budullāha wa lā tusyrikū bihī syai'aw wa bil-wālidaini iḥsānaw wa biżil-qurbā wal-yatāmā wal-masākīni wal-jāri żil-qurbā wal-jāril-junubi waṣ-ṣāḥibi bil-jambi wabnis-sabīl(i), wa mā malakat aimānukum, innallāha lā yuḥibbu man kāna mukhtālan fakhūrā(n).
Аллахад мөргөж, Түүнтэй юуг ч бүү хуваалц. Эцэг эх, ойрын төрөл төрөгсөд, өнчин хүүхдүүд, ядуус, ойрын болон алс холын хөршүүд, хамт ажиллагсад, Ибн Сабил болон бусад зарц нартаа эелдэг ханд. Үнэндээ Аллах бардам зантай, өөрөөрөө бардам хүмүүсийг таашаадаггүй.
لَنْ يَّسْتَنْكِفَ الْمَسِيْحُ اَنْ يَّكُوْنَ عَبْدًا لِّلّٰهِ وَلَا الْمَلٰۤىِٕكَةُ الْمُقَرَّبُوْنَۗ وَمَنْ يَّسْتَنْكِفْ عَنْ عِبَادَتِهٖ وَيَسْتَكْبِرْ فَسَيَحْشُرُهُمْ اِلَيْهِ جَمِيْعًا
lay yastankifal-masīḥu ay yakūna ‘abdal lillāhi wa lal-malā'ikatul-muqarrabūn(a), wa may yastankif ‘an ‘ibādatihī wa yastakbir fa sayaḥsyuruhum ilaihi jamī‘ā(n).
Мессиа Аллахын зарц байхаас огтхон ч татгалзаагүй, мөн (Аллахтай хамгийн ойр байсан) тэнгэр элчүүд ч мөн адил. Түүнд мөргөхөөс татгалзаж, сайрхаж байгаа хэн боловч Аллах тэднийг бүгдийг нь Өөрийнхөө өмнө цуглуулна.
فَاَمَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ فَيُوَفِّيْهِمْ اُجُوْرَهُمْ وَيَزِيْدُهُمْ مِّنْ فَضْلِهٖۚ وَاَمَّا الَّذِيْنَ اسْتَنْكَفُوْا وَاسْتَكْبَرُوْا فَيُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا اَلِيْمًاۙ وَّلَا يَجِدُوْنَ لَهُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَلِيًّا وَّلَا نَصِيْرًا
fa ammal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti fa yuwaffīhim ujūrahum wa yazīduhum min faḍlih(ī), wa ammal-lażīnastankafū wastakbarū fa yu‘ażżibuhum ‘ażāban alīmā(n), wa lā yajidūna lahum min dūnillāhi waliyyaw wa lā naṣīrā(n).
Итгэж, сайн үйлс хийсэн хүмүүсийн хувьд Аллах тэдэнд шагналыг нь бүрэн өгч, Өөрийн нигүүлслээр нэмэгдүүлэх болно. Харин (Аллахыг шүтэхээс) татгалзаж, ихэмсэг ханддаг хүмүүсийг Аллах аймшигтай шийтгэлээр шийтгэх болно. Тэдэнд Аллахаас өөр ивээн тэтгэгч, туслагч байхгүй.
اَوْ تَقُوْلُوْا لَوْ اَنَّآ اُنْزِلَ عَلَيْنَا الْكِتٰبُ لَكُنَّآ اَهْدٰى مِنْهُمْۚ فَقَدْ جَاۤءَكُمْ بَيِّنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَهُدًى وَّرَحْمَةٌ ۚفَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَّبَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَصَدَفَ عَنْهَا ۗسَنَجْزِى الَّذِيْنَ يَصْدِفُوْنَ عَنْ اٰيٰتِنَا سُوْۤءَ الْعَذَابِ بِمَا كَانُوْا يَصْدِفُوْنَ
au taqūlū lau annā unzila ‘alainal-kitābu lakunnā ahdā minhum, faqad jā'akum bayyinatum mir rabbikum wa hudaw wa raḥmah(tun), faman aẓlamu mimman każżaba bi'āyātillāhi wa ṣadafa ‘anhā, sanajzil-lażīna yaṣdifūna ‘an āyātinā sū'al-‘ażābi bimā kānū yaṣdifūn(a).
эсвэл та нар "Хэрэв бидэнд ном илчлэгдсэн бол бид тэднээс илүү зөв замд орох байсан" гэж хэлэхгүй байх. Үнэндээ та нарт Эзэнээс чинь тодорхой тайлбар, удирдамж, нигүүлсэл ирсэн. Аллахын шүлгүүдийг үгүйсгэж, тэдгээрээс нүүр буруулсан хүнээс илүү шударга бус хүн хэн байх вэ? Ирээдүйд бид шүлгүүдээсээ нүүр буруулсан хүмүүсийг үргэлж нүүр буруулдаг тул хатуу шийтгэлээр шагнах болно.
وَالَّذِيْنَ كَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَا وَاسْتَكْبَرُوْا عَنْهَآ اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ
wal-lażīna każżabū bi'āyātinā wastakbarū ‘anhā ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).
Харин бидний шүлгүүдийг үгүйсгэж, тэдгээрээр бахархдаг хүмүүс бол тамын оршин суугчид бөгөөд тэд тэнд үүрд үлдэх болно.
اِنَّ الَّذِيْنَ كَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَا وَاسْتَكْبَرُوْا عَنْهَا لَا تُفَتَّحُ لَهُمْ اَبْوَابُ السَّمَاۤءِ وَلَا يَدْخُلُوْنَ الْجَنَّةَ حَتّٰى يَلِجَ الْجَمَلُ فِيْ سَمِّ الْخِيَاطِ ۗ وَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُجْرِمِيْنَ
innal-lażīna każżabū bi'āyātinā wastakbarū ‘anhā lā tufattaḥu lahum abwābus-samā'i wa lā yadkhulūnal-jannata ḥattā yalijal-jamalu fī sammil-khiyāṭ(i), wa każālika najzil-mujrimīn(a).
Үнэндээ, Бидний тэмдгүүдийг үгүйсгэж, тэдгээрээр бахархдаг хүмүүст тэнгэрийн хаалга нээгдэхгүй, тэмээ зүүний нүхээр орох хүртэл тэд диваажинд орохгүй. Бид бузар мууг үйлдэгчдийг ингэж шагнадаг.
وَنَادٰٓى اَصْحٰبُ الْاَعْرَافِ رِجَالًا يَّعْرِفُوْنَهُمْ بِسِيْمٰىهُمْ قَالُوْا مَآ اَغْنٰى عَنْكُمْ جَمْعُكُمْ وَمَا كُنْتُمْ تَسْتَكْبِرُوْنَ
wa nādā aṣḥābul-a‘rāfi rijālay ya‘rifūnahum bisīmāhum qālū mā agnā ‘ankum jam‘ukum wa mā kuntum tastakbirūn(a).
А'рафын (хамгийн өндөр газар) дээр байгаа хүмүүс таньдаг хүмүүсээ дохио зангаагаар дуудаж, "Таны цуглуулсан хөрөнгө, бахархаж байгаа зүйл чамд ямар ч хэрэггүй юм байна" гэж хэлэв.
قَالَ الْمَلَاُ الَّذِيْنَ اسْتَكْبَرُوْا مِنْ قَوْمِهٖ لِلَّذِيْنَ اسْتُضْعِفُوْا لِمَنْ اٰمَنَ مِنْهُمْ اَتَعْلَمُوْنَ اَنَّ صٰلِحًا مُّرْسَلٌ مِّنْ رَّبِّهٖۗ قَالُوْٓا اِنَّا بِمَآ اُرْسِلَ بِهٖ مُؤْمِنُوْنَ
qālal-mala'ul-lażīnastakbarū min qaumihī lil-lażīnastuḍ‘ifū liman āmana minhum ata‘lamūna anna ṣāliḥam mursalum mir rabbih(ī), qālū innā bimā ursila bihī mu'minūn(a).
Бардам удирдагчид сул дорой гэж тооцогддог хүмүүст, тухайлбал ард түмнийхээ дунд итгэсэн хүмүүст хандан “Салех бол Эзэнийх нь элч гэдгийг та мэдэх үү?” гэж асуухад тэд “Үнэхээр бид түүний хэлсэн зүйлд итгэдэг” гэж хэлсэн.
قَالَ الَّذِيْنَ اسْتَكْبَرُوْٓا اِنَّا بِالَّذِيْٓ اٰمَنْتُمْ بِهٖ كٰفِرُوْنَ
qālal-lażīnastakbarū innā bil-lażī āmantum bihī kāfirūn(a).
Онгироо хүмүүс "Үнэндээ бид та нарын итгэдэг зүйлийг үгүйсгэж байна" гэж хэлдэг.
فَاَرْسَلْنَا عَلَيْهِمُ الطُّوْفَانَ وَالْجَرَادَ وَالْقُمَّلَ وَالضَّفَادِعَ وَالدَّمَ اٰيٰتٍ مُّفَصَّلٰتٍۗ فَاسْتَكْبَرُوْا وَكَانُوْا قَوْمًا مُّجْرِمِيْنَ
fa arsalnā ‘alaihimuṭ-ṭūfāna wal-jarāda wal-qummala waḍ-ḍafādi‘a wad-dama āyātim mufaṣṣalāt(in), fastakbarū wa kānū qaumam mujrimīn(a).
Тиймээс бид тэдэнд тодорхой шинж тэмдэг болгон шуурга, царцаа, бөөс, мэлхий, цус (уух усыг цус болгон хувиргасан) илгээсэн боловч тэд их зантай хэвээр үлдэж, нүгэлт хүмүүс байв.
سَاَصْرِفُ عَنْ اٰيٰتِيَ الَّذِيْنَ يَتَكَبَّرُوْنَ فِى الْاَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّۗ وَاِنْ يَّرَوْا كُلَّ اٰيَةٍ لَّا يُؤْمِنُوْا بِهَاۚ وَاِنْ يَّرَوْا سَبِيْلَ الرُّشْدِ لَا يَتَّخِذُوْهُ سَبِيْلًاۚ وَاِنْ يَّرَوْا سَبِيْلَ الْغَيِّ يَتَّخِذُوْهُ سَبِيْلًاۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ كَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَا وَكَانُوْا عَنْهَا غٰفِلِيْنَ
sa'aṣrifu ‘an āyātiyal-lażīna yatakabbarūna fil-arḍi bigairil-ḥaqq(i), wa iy yarau kulla āyatil lā yu'minū bihā, wa iy yarau sabīlar-rusydi lā yattakhiżūhu sabīlā(n), wa iy yarau sabīlal-gayyi yattakhiżūhu sabīlā(n), żālika bi'annahum każżabū bi'āyātinā wa kānū ‘anhā gāfilīn(a).
Би газар дээр үндэслэлгүйгээр сайрхдаг хүмүүсийг (Өөрийн хүч чадлын) тэмдгүүдээс холдуулах болно. Тэд (Миний хүч чадлын) бүх тэмдгийг харсан ч гэсэн түүнд итгэхгүй хэвээр байх болно. Хэрэв тэд удирдамж руу хөтлөх замыг харвал тэд түүнийг дагахгүй, харин төөрөгдлийн замыг харвал тэд түүнийг дагах болно. Учир нь тэд Бидний тэмдгүүдийг үгүйсгэж, үргэлж анзаардаггүй.
اِنَّ الَّذِيْنَ عِنْدَ رَبِّكَ لَا يَسْتَكْبِرُوْنَ عَنْ عِبَادَتِهٖ وَيُسَبِّحُوْنَهٗ وَلَهٗ يَسْجُدُوْنَ ࣖ ۩
innal-lażīna ‘inda rabbika lā yastakbirūna ‘an ‘ibādatihī wa yusabbiḥūnahū wa lahū yasjudūn(a).
Үнэндээ, таны Эзэнтэй хамт байгаа хүмүүс Аллахад мөргөхөөс эргэлздэггүй бөгөөд тэд Түүнийг ариусгаж, зөвхөн Түүнд мөргөдөг.
ثُمَّ بَعَثْنَا مِنْۢ بَعْدِهِمْ مُّوْسٰى وَهٰرُوْنَ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَمَلَا۟ىِٕهٖ بِاٰيٰتِنَا فَاسْتَكْبَرُوْا وَكَانُوْا قَوْمًا مُّجْرِمِيْنَ
Ṡumma ba‘aṡnā mim ba‘dihim mūsā wa hārūna ilā fir‘auna wa mala'ihī bi'āyātinā fastakbarū wa kānū qaumam mujrimīn(a).
Дараа нь тэдний дараа бид Мосе, Харун нарыг Фараон болон түүний хүмүүсийн удирдагчид руу илгээж, өөрсдийн тэмдгүүдийг (эрх мэдлийн) авчирсан. Гэвч тэд сайрхаж, нүгэл үйлдсэн нь тодорхой болсон.
اِلَّآ اِبْلِيْسَۗ اَبٰىٓ اَنْ يَّكُوْنَ مَعَ السّٰجِدِيْنَ
illā iblīs(a), abā ay yakūna ma‘as-sājidīn(a).
чөтгөрөөс бусад нь. Тэр мөргөж буй (тэнгэр элчүүд)-тэй нэгдэхээс дургүйцэж байв.
قَالَ لَمْ اَكُنْ لِّاَسْجُدَ لِبَشَرٍ خَلَقْتَهٗ مِنْ صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَاٍ مَّسْنُوْنٍ
qāla lam akul li'asjuda libasyarin khalaqtahū min ṣalṣālim min ḥama'im masnūn(in).
Тэр (Иблис) “Таны хэлбэр дүрстэй хар шавраас хуурай шавраар бүтээсэн хүнд би хэзээ ч мөргөхгүй” гэж хэлэв.
لَا جَرَمَ اَنَّ اللّٰهَ يَعْلَمُ مَا يُسِرُّوْنَ وَمَا يُعْلِنُوْنَ ۗاِنَّهٗ لَا يُحِبُّ الْمُسْتَكْبِرِيْنَ
lā jarama annallāha ya‘lamu mā yusirrūna wa mā yu‘linūn(a), innahū lā yuḥibbul-mustakbirīn(a).
Аллах тэдний юу нууж, юу илчилдгийг мэддэг нь эргэлзээгүй. Үнэндээ Тэр их зантай хүмүүсийг таалдаггүй.
فَادْخُلُوْٓا اَبْوَابَ جَهَنَّمَ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا ۗفَلَبِئْسَ مَثْوَى الْمُتَكَبِّرِيْنَ
fadkhulū abwāba jahannama khālidīna fīhā, fa labi'sa maṡwal-mutakabbirīn(a).
Тиймээс тамын хаалгаар ор, тэгвэл та тэнд үүрд үлдэх болно. Энэ бол өөрсдийгөө гайхуулдаг хүмүүсийн хувьд хамгийн муу газар юм.
وَلَا تَمْشِ فِى الْاَرْضِ مَرَحًاۚ اِنَّكَ لَنْ تَخْرِقَ الْاَرْضَ وَلَنْ تَبْلُغَ الْجِبَالَ طُوْلًا
wa lā tamsyi fil-arḍi marahā(n), innaka lan takhriqal-arḍa wa lan tablugal-jibāla ṭūlā(n).
Энэ дэлхий дээр бардамнаж бүү алх, учир нь чи газрыг цоолж чадахгүй, уулс шиг өндөрт гарч чадахгүй.
ثَانِيَ عِطْفِهٖ لِيُضِلَّ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۗ لَهٗ فِى الدُّنْيَا خِزْيٌ وَّنُذِيْقُهٗ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ عَذَابَ الْحَرِيْقِ
Ṡāniya ‘iṭfihī liyuḍilla ‘an sabīlillāh(i), lahū fid-dun-yā khizyuw wa nużīquhū yaumal-qiyāmati ‘ażābal-ḥarīq(i).
Аллахын замаас хүмүүсийг төөрөгдүүлэхийн тулд (их зангаар) хажуу тийшээ эргэж байна. Тэр энэ дэлхий дээр доромжлогдох бөгөөд Амилалтын өдөр бид түүнд шатаж буй галын зовлонг амсуулна.
اَيَعِدُكُمْ اَنَّكُمْ اِذَا مِتُّمْ وَكُنْتُمْ تُرَابًا وَّعِظَامًا اَنَّكُمْ مُّخْرَجُوْنَ ۖ
aya‘idukum annakum iżā mittum wa kuntum turābaw wa ‘iẓāman annakum mukhrajūn(a).
Тэр та нарт үхэж, тоос шороо, яс болоход (булшнаасаа) үнэхээр гарна гэж амласан уу?
اِلٰى فِرْعَوْنَ وَمَلَا۟ىِٕهٖ فَاسْتَكْبَرُوْا وَكَانُوْا قَوْمًا عَالِيْنَ ۚ
ilā fir‘auna wa mala'ihī fastakbarū wa kānū qauman ‘ālīn(a).
Фараон болон түүний ард түмний удирдагчдад хандан, тэд их зантай байсан бөгөөд тэд үнэхээр их зантай хүмүүс байв.
وَالَّذِيْنَ يُؤْتُوْنَ مَآ اٰتَوْا وَّقُلُوْبُهُمْ وَجِلَةٌ اَنَّهُمْ اِلٰى رَبِّهِمْ رٰجِعُوْنَ ۙ
wal-lażīna yu'tūna mā ātaw wa qulūbuhum wajilatun annahum ilā rabbihim rāji‘ūn(a).
мөн тэд (өглөг)-өө өгсөн зүйлээ айдсаар (учир нь тэд) Эзэндээ эргэн ирнэ гэдгээ мэддэг хүмүүс,
مُسْتَكْبِرِيْنَۙ بِهٖ سٰمِرًا تَهْجُرُوْنَ
mustakbirīn(a), bihī sāmiran tahjurūn(a).
шөнө ярилцахдаа түүний (Коран судар) эсрэг муухай үгс хэлж, сайрхах замаар.
وَلَقَدْ اَخَذْنٰهُمْ بِالْعَذَابِ فَمَا اسْتَكَانُوْا لِرَبِّهِمْ وَمَا يَتَضَرَّعُوْنَ
wa laqad akhażnāhum bil-‘ażābi famastakānū lirabbihim wa mā yataḍarra‘ūn(a).
Үнэхээр Бид тэдэнд зовлон учруулсан боловч тэд Эзэндээ захирагдаагүй, (мөн) өөрсдийгөө даруу болгосонгүй.
۞ وَقَالَ الَّذِيْنَ لَا يَرْجُوْنَ لِقَاۤءَنَا لَوْلَآ اُنْزِلَ عَلَيْنَا الْمَلٰۤىِٕكَةُ اَوْ نَرٰى رَبَّنَا ۗ لَقَدِ اسْتَكْبَرُوْا فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ وَعَتَوْ عُتُوًّا كَبِيْرًا
wa qālal-lażīna lā yarjūna liqā'anā lau lā unzila ‘alainal-malā'ikata au narā rabbanā, laqadistakbarū fī anfusihim wa ‘atau ‘utuwwan kabīrā(n).
Бидэнтэй (хойш насанд) уулзахыг хүсээгүй хүмүүс "Яагаад бидэнд тэнгэр элч нар илгээгдээгүй, эсвэл бид яагаад Эзэнээ хараагүй юм бэ?" гэж хэлдэг. Үнэндээ тэд өөрсдөөрөө сайрхаж, үнэхээр хязгаараа хэтрүүлсэн (шударга бус үйлдсэн).
وَاِذَا قِيْلَ لَهُمُ اسْجُدُوْا لِلرَّحْمٰنِ قَالُوْا وَمَا الرَّحْمٰنُ اَنَسْجُدُ لِمَا تَأْمُرُنَا وَزَادَهُمْ نُفُوْرًا ۩ ࣖ
wa iżā qīla lahumusjudū lir-raḥmāni qālū wa mar-raḥmānu anasjudu limā ta'murunā wa zādahum nufūrā(n).
Тэдэнд "Өршөөнгүй Бурханд мөргө" гэж хэлэхэд тэд "Хэн нь өршөөнгүй вэ? Чиний (Мухаммед) бидэнд тушаасан Аллахад мөргөх ёстой юу?" гэж хариулдаг. Тэгээд тэд (үнэнээс) улам бүр холддог.
وَمَا يَأْتِيْهِمْ مِّنْ ذِكْرٍ مِّنَ الرَّحْمٰنِ مُحْدَثٍ اِلَّا كَانُوْا عَنْهُ مُعْرِضِيْنَ
wa mā ya'tīhim min żikrim minar-raḥmāni muḥdaṡin illā kānū ‘anhu mu‘riḍīn(a).
Хамгийн Өршөөнгүй Бурханаас тэдэнд шинэ анхааруулга (Коран судрын илчлэгдсэн шүлэг) ирэх бүрт тэд үргэлж үүнээс нүүр буруулдаг байв.
وَجَحَدُوْا بِهَا وَاسْتَيْقَنَتْهَآ اَنْفُسُهُمْ ظُلْمًا وَّعُلُوًّاۗ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُفْسِدِيْنَ ࣖ
wa jaḥadū bihā wastaiqanathā anfusuhum ẓulmaw wa ‘uluwwā(n), fanẓur kaifa kāna ‘āqibatul-mufsidīn(a).
Тэд зүрх сэтгэл нь үүнд итгэдэг ч гэсэн шударга бус байдал, их зангаараа үүнийг үгүйсгэдэг. Тиймээс хор хөнөөл учруулдаг хүмүүст юу тохиолдохыг анхаар.
وَاسْتَكْبَرَ هُوَ وَجُنُوْدُهٗ فِى الْاَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَظَنُّوْٓا اَنَّهُمْ اِلَيْنَا لَا يُرْجَعُوْنَ
wastakbara huwa wa judūduhū fil-arḍi bigairil-ḥaqqi wa ẓannū annahum ilainā lā yurja‘ūn(a).
Тэр (Фараон) болон түүний арми газар дээр ямар ч шалтгаангүйгээр бардам зан гаргаж, Бидэн дээр буцаж ирэхгүй гэж бодов.
وَقَارُوْنَ وَفِرْعَوْنَ وَهَامٰنَۗ وَلَقَدْ جَاۤءَهُمْ مُّوْسٰى بِالْبَيِّنٰتِ فَاسْتَكْبَرُوْا فِى الْاَرْضِ وَمَا كَانُوْا سٰبِقِيْنَ ۚ
wa qārūna wa fir‘auna wa hāmān(a), wa laqad jā'ahum mūsā bil-bayyināti fastakbarū fil-arḍi wa mā kānū sābiqīn(a).
мөн (мөн) Карун, Фараон, Хаман нар. Үнэхээр Мосе тэдэнд тодорхой мэдээлэл авчирсан. Гэвч тэд дэлхий дээр их зан гаргадаг бөгөөд тэд (Аллахын шийтгэлээс) зугтдаггүй хүмүүс юм.
وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِ اٰيٰتُنَا وَلّٰى مُسْتَكْبِرًا كَاَنْ لَّمْ يَسْمَعْهَا كَاَنَّ فِيْٓ اُذُنَيْهِ وَقْرًاۚ فَبَشِّرْهُ بِعَذَابٍ اَلِيْمٍ
wa iżā tutlā ‘alaihi āyātunā wallā mustakbiran ka'allam yasma‘hā ka'anna fī użunaihi waqrā(n), fabasyyirhu bi‘ażābin alīm(in).
Түүнд Бидний шүлгүүдийг уншихад тэр сонсоогүй юм шиг, чихэнд нь бөглөрөл байгаа юм шиг ихэмсэглэн эргэж хардаг. Тэгвэл түүнийг зовлонтой шийтгэлээр баярлуул.
وَلَا تُصَعِّرْ خَدَّكَ لِلنَّاسِ وَلَا تَمْشِ فِى الْاَرْضِ مَرَحًاۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ كُلَّ مُخْتَالٍ فَخُوْرٍۚ
wa lā tuṣa‘‘ir khaddaka lin-nāsi wa lā tamsyi fil-arḍi maraḥā(n), innallāha lā yuḥibbu kulla mukhtālin fakhūr(in).
Хүмүүсээс (бардам зангаар) нүүрээ бүү буруул, газар дээр бардам алхаж болохгүй. Үнэндээ Аллах бардам, онгироо хүмүүсийг таалдаггүй.
اِنَّمَا يُؤْمِنُ بِاٰيٰتِنَا الَّذِيْنَ اِذَا ذُكِّرُوْا بِهَا خَرُّوْا سُجَّدًا وَّسَبَّحُوْا بِحَمْدِ رَبِّهِمْ وَهُمْ لَا يَسْتَكْبِرُوْنَ ۩
innamā yu'minu bi'āyātinal-lażīna iżā żukkirū bihā kharrū sujjadaw wa sabbaḥū biḥamdi rabbihim wa hum lā yastakbirūn(a).
Бидний шүлгүүдэд итгэдэг хүмүүс бол зөвхөн тэднийг (бидний шүлгүүдийг) сануулахад мөргөж, өөрсдийгөө алдаршуулж, Эзэнээ магтдаг, харин тэд бардамналгүй хүмүүс юм.
وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَنْ نُّؤْمِنَ بِهٰذَا الْقُرْاٰنِ وَلَا بِالَّذِيْ بَيْنَ يَدَيْهِۗ وَلَوْ تَرٰىٓ اِذِ الظّٰلِمُوْنَ مَوْقُوْفُوْنَ عِنْدَ رَبِّهِمْۖ يَرْجِعُ بَعْضُهُمْ اِلٰى بَعْضِ ِۨالْقَوْلَۚ يَقُوْلُ الَّذِيْنَ اسْتُضْعِفُوْا لِلَّذِيْنَ اسْتَكْبَرُوْا لَوْلَآ اَنْتُمْ لَكُنَّا مُؤْمِنِيْنَ
wa qālal-lażīna kafarū lan nu'mina bihāżal-qur'āni wa lā bil-lażī baina yadaih(i), wa lau tarā iżiẓ-ẓālimūna mauqūfūna ‘inda rabbihim, yarji‘u ba‘ḍuhum ilā ba‘ḍinil-qaul(a), yaqūlul-lażīnastuḍ‘ifū lil-lażīnastakbarū lau lā antum lakunnā mu'minīn(a).
Үл итгэгчид "Бид энэ Коран сударт ч, өмнөх номонд ч итгэхгүй" гэж хэлдэг. Хэрэв та хорон санаатнуудыг Эзэнийхээ өмнө авчрагдахад зарим нь бусдад үгээ буцааж байгааг харвал ямар аймшигтай вэ; сул дорой гэж тооцогддог хүмүүс бардам хүмүүст "Хэрэв та нар байгаагүй бол бид итгэх байсан" гэж хэлдэг.
وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيٰتُنَا بَيِّنٰتٍ قَالُوْا مَا هٰذَآ اِلَّا رَجُلٌ يُّرِيْدُ اَنْ يَّصُدَّكُمْ عَمَّا كَانَ يَعْبُدُ اٰبَاۤؤُكُمْ ۚوَقَالُوْا مَا هٰذَآ اِلَّآ اِفْكٌ مُّفْتَرًىۗ وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلْحَقِّ لَمَّا جَاۤءَهُمْۙ اِنْ هٰذَآ اِلَّا سِحْرٌ مُّبِيْنٌ
wa iżā tutlā ‘alaihim āyātunā bayyinātin qālū mā hāżā illā rajuluy yurīdu ay yaṣuddakum ‘ammā kāna ya‘budu ābā'ukum, wa qālū mā hāżā illā ifkum muftarā(n), wa qālal-lażīna kafarū lil-ḥaqqi lammā jā'ahum, in hāżā illā siḥrum mubīn(un).
Тэдэнд бидний тодорхой шүлгүүдийг уншиж өгөхөд тэд: "Энэ хүн өвөг дээдсийн чинь шүтдэг байсан зүйлээс та нарыг холдуулахаас өөр юу ч хүсэхгүй" гэж хэлээд, "Энэ (Коран) бол зүгээр л зохиомол худал зүйл" гэж хэлэв. Үнэн (Коран) тэдэнд ирэхэд итгэгчид үнэний талаар: "Энэ бол зүгээр л илэрхий ид шид" гэж хэлэв.
ۨاسْتِكْبَارًا فِى الْاَرْضِ وَمَكْرَ السَّيِّئِۗ وَلَا يَحِيْقُ الْمَكْرُ السَّيِّئُ اِلَّا بِاَهْلِهٖ ۗفَهَلْ يَنْظُرُوْنَ اِلَّا سُنَّتَ الْاَوَّلِيْنَۚ فَلَنْ تَجِدَ لِسُنَّتِ اللّٰهِ تَبْدِيْلًا ەۚ وَلَنْ تَجِدَ لِسُنَّتِ اللّٰهِ تَحْوِيْلًا
istikbāran fil-arḍi wa makras-sayyi'(i), wa lā yaḥīqul-makrus-sayyi'u illā bi'ahlih(ī), fahal yanẓurūna illā sunnatal-awwalīn(a), falan tajida lisunnatillāhi tabdīlā(n), wa lan tajida lisunnatillāhi taḥwīlā(n).
Тэдний дэлхий дээрх бардам зан, хорон муу төлөвлөгөөний улмаас. Хорон муу төлөвлөгөө зөвхөн үүнийг төлөвлөсөн хүмүүст л тохиолдох болно. Тэд зөвхөн өөрсдийнх нь өмнөх хүмүүсийн шийдвэрийг хүлээж байна. Тиймээс та Аллахад ямар ч өөрчлөлт олохгүй, Аллахын тушаалаас ямар ч хазайлт олохгүй.
وَاِذَا ذُكِّرُوْا لَا يَذْكُرُوْنَ ۖ
wa iżā żukkirū lā yażkurūn(a).
Тэдэнд анхааруулга өгвөл тэд үүнийг тоодоггүй.
اِنَّهُمْ كَانُوْٓا اِذَا قِيْلَ لَهُمْ لَآ اِلٰهَ اِلَّا اللّٰهُ يَسْتَكْبِرُوْنَ ۙ
innahum kānū iżā qīla lahum lā ilāha illallāhu yastakbirūn(a).
Үнэндээ тэдэнд "Ла илааха иллаллах" (Аллахаас өөр бурхан байхгүй) гэж хэлэхэд тэд сайрхдаг байв.
اِلَّآ اِبْلِيْسَۗ اِسْتَكْبَرَ وَكَانَ مِنَ الْكٰفِرِيْنَ
illā iblīs(a), istakbara wa kāna minal-kafirīn(a).
чөтгөрөөс бусад нь; тэр бардам зан гаргадаг бөгөөд тэр үл итгэгчдийн бүлэгт багтдаг.
قَالَ يٰٓاِبْلِيْسُ مَا مَنَعَكَ اَنْ تَسْجُدَ لِمَا خَلَقْتُ بِيَدَيَّ ۗ اَسْتَكْبَرْتَ اَمْ كُنْتَ مِنَ الْعَالِيْنَ
qāla yā iblīsu mā mana‘aka an tasjuda limā khalaqtu biyadayy(a), astakbarta am kunta minal-‘ālīn(a).
(Аллах) "Өө, Сатан минь, Миний хүчээр бүтээсэн зүйлд мөргөхөд юу саад болж байна вэ? Чи өөрөөрөө бахархаж байна уу эсвэл өөрийгөө (дээд) давхаргад харьяалагддаг гэж (мэдэрч) байна уу?" гэж хэлэв.
بَلٰى قَدْ جَاۤءَتْكَ اٰيٰتِيْ فَكَذَّبْتَ بِهَا وَاسْتَكْبَرْتَ وَكُنْتَ مِنَ الْكٰفِرِيْنَ
balā qad jā'atka āyātī fa każżabta bihā wastakbarta wa kunta minal-kāfirīn(a).
Үнэндээ миний мэдээлэл чамд ирсэн боловч чи үүнийг үгүйсгэж, харин чи бардамнан, үл итгэгчдийн дунд байна."
وَيَوْمَ الْقِيٰمَةِ تَرَى الَّذِيْنَ كَذَبُوْا عَلَى اللّٰهِ وُجُوْهُهُمْ مُّسْوَدَّةٌ ۗ اَلَيْسَ فِيْ جَهَنَّمَ مَثْوًى لِّلْمُتَكَبِّرِيْنَ
wa yaumal-qiyāmati taral-lażīna każabū ‘alallāhi wujūhuhum muswaddah(tun), alaisa fī jahannama maṡwal lil-mutakabbirīn(a).
Амилалтын өдөр та Аллахын эсрэг худал хэлсэн хүмүүсийг царай нь хар өнгөтэй байхыг харах болно. Там бол амьдрахдаа бардам байдаг хүмүүсийн газар биш гэж үү?
قِيْلَ ادْخُلُوْٓا اَبْوَابَ جَهَنَّمَ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا ۚفَبِئْسَ مَثْوَى الْمُتَكَبِّرِيْنَ
qīladkhulū abwāba jahannama khālidīna fīhā, fa bi'sa maṡwal-mutakabūbirīn(a).
(Тэдэнд) “Тамын хаалгаар ор, тэгвэл та тэнд үүрд мөнх байх болно” гэж хэлсэн. Тиймээс (там) бол сайрхагчдад амьдрах хамгийн муу газар юм.
فَاَمَّا عَادٌ فَاسْتَكْبَرُوْا فِى الْاَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَقَالُوْا مَنْ اَشَدُّ مِنَّا قُوَّةً ۗ اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّ اللّٰهَ الَّذِيْ خَلَقَهُمْ هُوَ اَشَدُّ مِنْهُمْ قُوَّةً ۗ وَكَانُوْا بِاٰيٰتِنَا يَجْحَدُوْنَ
fa ammā ‘ādun fastakbarū fil-arḍi bigairil-ḥaqqi wa qālū man asyaddu minnā quwwah(tan), awalam yarau annallāhal-lażī khalaqahum huwa asyaddu minhum quwwah(tan), wa kānū bi'āyātinā yajḥadūn(a).
Ад омгийн хувьд тэд үнэнийг үл харгалзан дэлхий дээр сайрхаж, "Биднээс илүү хүчтэй хэн байна вэ?" гэж хэлэв. Тэднийг Аллах бүтээсэн гэдгийг тэд анзаараагүй гэж үү? Тэр тэднээс илүү хүчтэй юу? Тэд Бидний тэмдгүүдийг (агуу чанарыг) үгүйсгэсэн.
يَّسْمَعُ اٰيٰتِ اللّٰهِ تُتْلٰى عَلَيْهِ ثُمَّ يُصِرُّ مُسْتَكْبِرًا كَاَنْ لَّمْ يَسْمَعْهَاۚ فَبَشِّرْهُ بِعَذَابٍ اَلِيْمٍ
yasma‘u āyātillāhi tutlā ‘alaihi ṡumma yuṣirru mustakbiran ka'allam yasma‘hā, fa basysyirhu bi‘ażābin alīm(in).
(Тэр нь) Аллахын шүлгүүдийг өөрт нь уншиж өгөхөд сонсдог ч сонсоогүй юм шиг их зан гаргадаг хүн. Тиймээс түүнд аймшигтай шийтгэлээс сэрэмжлүүл.
وَاَمَّا الَّذِيْنَ كَفَرُوْاۗ اَفَلَمْ تَكُنْ اٰيٰتِيْ تُتْلٰى عَلَيْكُمْ فَاسْتَكْبَرْتُمْ وَكُنْتُمْ قَوْمًا مُّجْرِمِيْنَ
wa ammal-lażīna kafarū, falam takun āyātī tutlā ‘alaikum fastakbartum wa kuntum qaumam mujrimīn(a).
Харин үл итгэгчдэд (үүнийг хэлдэг) “Миний шүлгүүд та нарт уншигдаагүй гэж үү? Та нар бардамнан, нүгэл үйлдсэн үү?”
قُلْ اَرَءَيْتُمْ اِنْ كَانَ مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ وَكَفَرْتُمْ بِهٖ وَشَهِدَ شَاهِدٌ مِّنْۢ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ عَلٰى مِثْلِهٖ فَاٰمَنَ وَاسْتَكْبَرْتُمْۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ ࣖ
qul ara'aitum in kāna min ‘indillāhi wa kafartum bihī wa syahida syāhidum mim banī isrā'īla ‘alā miṡlihī fa āmana wastakbartum, innallāha lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).
"Хэрэв энэ (Коран) үнэхээр Аллахаас ирсэн бөгөөд та нар үүнийг үгүйсгэсэн бол та нар юу гэж бодох вэ? Хэдийгээр Израилийн хөвгүүдээс нэгэн гэрч Корантай төстэй үнэнийг хүлээн зөвшөөрч, дараа нь тэр итгэсэн ч гэсэн та нар сайрхаж байна. Үнэндээ Аллах шударга бус хүмүүсийг удирддаггүй" гэж хэл.