حٰمۤ ۚ

Ḥā mīm.

Ha Mim

تَنْزِيْلٌ مِّنَ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيْمِ ۚ

tanzīlum minar-raḥmānir-raḥīm(i).

(Dát Korana) almmustuvai Ipmilis, Árpmuhis, Árpmuhis.

كِتٰبٌ فُصِّلَتْ اٰيٰتُهٗ قُرْاٰنًا عَرَبِيًّا لِّقَوْمٍ يَّعْلَمُوْنَۙ

kitābun fuṣṣilat āyātuhū qur'ānan ‘arabiyyal liqaumiy ya‘lamūn(a).

Girji man veršuvnnat leat čilgejuvvon, lohkan arábagillii, olbmuide geat dihtet,

بَشِيْرًا وَّنَذِيْرًاۚ فَاَعْرَضَ اَكْثَرُهُمْ فَهُمْ لَا يَسْمَعُوْنَ

basyīraw wa nażīrā(n), fa'a‘raḍa akṡaruhum fahum lā yasma‘ūn(a).

geat bukte buori ságaid ja váruhusaid, muhto eanaš sis jorggihedje eret (su luhtte) eaige guldalan.

وَقَالُوْا قُلُوْبُنَا فِيْٓ اَكِنَّةٍ مِّمَّا تَدْعُوْنَآ اِلَيْهِ وَفِيْٓ اٰذَانِنَا وَقْرٌ وَّمِنْۢ بَيْنِنَا وَبَيْنِكَ حِجَابٌ فَاعْمَلْ اِنَّنَا عٰمِلُوْنَ

wa qālū qulūbunā fī akinnatim mimmā tad‘ūnā ilaihi wa fī āżāninā waqruw wa mim baininā wa bainika ḥijābun fa‘mal innanā ‘āmilūn(a).

Ja sii dadje: "Min váimmut leat giddejuvvon dasa maid don gohččut min ja min čuovggat leat giddejuvvon, ja min ja din gaskkas lea muorra, danne daga (nu mo don háliidat), duođaid mii dahkat (nu mo mii háliidit)."

قُلْ اِنَّمَآ اَنَا۟ بَشَرٌ مِّثْلُكُمْ يُوْحٰىٓ اِلَيَّ اَنَّمَآ اِلٰهُكُمْ اِلٰهٌ وَّاحِدٌ فَاسْتَقِيْمُوْٓا اِلَيْهِ وَاسْتَغْفِرُوْهُ ۗوَوَيْلٌ لِّلْمُشْرِكِيْنَۙ

qul innamā ana basyarum miṡlukum yūḥā ilayya annamā ilāhukum ilāhuw wāḥidun fastaqīmū ilaihi wastagfirūh(u), wa wailul lil-musyrikīn(a).

Daja (Muhammad), "Mun lean dušše olmmoš dego don, munnje almmuhuvvui ahte du Ipmil lea Buotveagalaš Ipmil, danne don joatkkát (bálvalit) su ja bivddát sus ándagassii. Ja váivi sidjiide geat ovttasbarget (suinna),

الَّذِيْنَ لَا يُؤْتُوْنَ الزَّكٰوةَ وَهُمْ بِالْاٰخِرَةِ هُمْ كٰفِرُوْنَ

allażīna lā yu'tūnaz-zakāta wa hum bil-ākhirati hum kāfirūn(a).

(namalassii) olbmot geat eai mákso zakat ja sii biehttalit eallima maŋŋel jápmima.

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ لَهُمْ اَجْرٌ غَيْرُ مَمْنُوْنٍ ࣖ

innal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti lahum ajrun gairu mamnūn(in).

Duođaid, sii geat oskot ja dahket buriid daguid, ožžot loahpalaš bálkkašumiid."

۞ قُلْ اَىِٕنَّكُمْ لَتَكْفُرُوْنَ بِالَّذِيْ خَلَقَ الْاَرْضَ فِيْ يَوْمَيْنِ وَتَجْعَلُوْنَ لَهٗٓ اَنْدَادًا ۗذٰلِكَ رَبُّ الْعٰلَمِيْنَ ۚ

qul a'innakum latakfurūna bil-lażī khalaqal-arḍa fī yaumaini wa taj‘alūna lahū andādā(n), żālika rabbul-‘ālamīn(a).

Dadjat: "Lea go riekta ahte it oskko Ipmilii gii sivdnidii eatnama guovtti áigodagas ja don maid leat dahkan sutnje ovttasbargoguimmiid? Dat lea buot máilmmiid Ipmil."

وَجَعَلَ فِيْهَا رَوَاسِيَ مِنْ فَوْقِهَا وَبٰرَكَ فِيْهَا وَقَدَّرَ فِيْهَآ اَقْوَاتَهَا فِيْٓ اَرْبَعَةِ اَيَّامٍۗ سَوَاۤءً لِّلسَّاۤىِٕلِيْنَ

wa ja‘ala fīhā rawāsiya min fauqihā wa bāraka fīhā wa qaddara fīhā aqwātahā fī arba‘ati ayyām(in), sawā'al lis-sā'ilīn(a).

Ja son sivdnidii sutnje garra váriid su badjel. Ja de son buressivdnidii, ja son bidjá biepmu (dan ássiide) njealji áigodagas, mii lei doarvái (deavdit dárbbuid) sidjiide geat dan dárbbašedje.

ثُمَّ اسْتَوٰىٓ اِلَى السَّمَاۤءِ وَهِيَ دُخَانٌ فَقَالَ لَهَا وَلِلْاَرْضِ ائْتِيَا طَوْعًا اَوْ كَرْهًاۗ قَالَتَآ اَتَيْنَا طَاۤىِٕعِيْنَ

Ṡummastawā ilas-samā'i wa hiya dukhānun faqāla lahā wa lil-arḍi'tiyā ṭau‘an au karhā(n), qālatā atainā ṭā'i‘īn(a).

De son manai albmái ja (albmi) lei ain čuovga, de son dajai dasa ja eatnamii: "Bohtet guktot mu gohččuma mielde, gullevaččat dahje bággejuvvon." Guktot vástideigga: “Mii bođiimet gullevaččat.”

فَقَضٰىهُنَّ سَبْعَ سَمٰوَاتٍ فِيْ يَوْمَيْنِ وَاَوْحٰى فِيْ كُلِّ سَمَاۤءٍ اَمْرَهَا ۗوَزَيَّنَّا السَّمَاۤءَ الدُّنْيَا بِمَصَابِيْحَۖ وَحِفْظًا ۗذٰلِكَ تَقْدِيْرُ الْعَزِيْزِ الْعَلِيْمِ

fa qaḍāhunna sab‘a samāwātin fī yaumaini wa auḥā fī kulli samā'in amrahā, wa zayyannas-samā'ad-dun-yā bimaṣābīḥa wa ḥifẓā(n), żālika taqdīrul-‘azīzil-‘alīm(i).

De son sivdnidii čieža almmi guovtti áigodagas ja juohke almmis son almmustahtii sin guoskevaš áššiid. De almmi mii lei lahka (eatnama), mii čiŋaheimmet čuovggaiguin, ja (mii ráhkadeimmet dan) bajásdoallat. Dákkár lea (Allah) mearrádus, Buotveagalaš, Buotdiehti.

فَاِنْ اَعْرَضُوْا فَقُلْ اَنْذَرْتُكُمْ صٰعِقَةً مِّثْلَ صٰعِقَةِ عَادٍ وَّثَمُوْدَ ۗ

fa in a‘raḍū faqul anżartukum ṣā‘iqatam miṡla ṣā‘iqati ‘ādiw wa ṡamūd(a).

Jus sii jorggihit eret, de dadjet: "Mun lean váruhan din čuovggas (katastrofas) dego dat čuovga mii čuoččui 'Ad álbmogii ja Samud álbmogii."

اِذْ جَاۤءَتْهُمُ الرُّسُلُ مِنْۢ بَيْنِ اَيْدِيْهِمْ وَمِنْ خَلْفِهِمْ اَلَّا تَعْبُدُوْٓا اِلَّا اللّٰهَ ۗقَالُوْا لَوْ شَاۤءَ رَبُّنَا لَاَنْزَلَ مَلٰۤىِٕكَةً فَاِنَّا بِمَآ اُرْسِلْتُمْ بِهٖ كٰفِرُوْنَ

iż jā'athumur-rusulu mim baini aidīhim wa min khalfihim allā ta‘budū illallāh(a), qālū lau syā'a rabbunā la'anzala malā'ikatan fa'innā bimā ursiltum bihī kāfirūn(a).

Go apoastalat bohte sin lusa ovddabealde ja maŋŋebealde (čuorvumin: "Ale bálval eará go Allaha." Sii vástidedje: «Jus min Hearrá livččii háliidan ahte son livččii vuolggahan iežas eŋgeliid, de mii duođaid hilgut dan almmustahttima maid don leat sáddejuvvon ovdanbuktit.»

فَاَمَّا عَادٌ فَاسْتَكْبَرُوْا فِى الْاَرْضِ بِغَيْرِ الْحَقِّ وَقَالُوْا مَنْ اَشَدُّ مِنَّا قُوَّةً ۗ اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّ اللّٰهَ الَّذِيْ خَلَقَهُمْ هُوَ اَشَدُّ مِنْهُمْ قُوَّةً ۗ وَكَانُوْا بِاٰيٰتِنَا يَجْحَدُوْنَ

fa ammā ‘ādun fastakbarū fil-arḍi bigairil-ḥaqqi wa qālū man asyaddu minnā quwwah(tan), awalam yarau annallāhal-lażī khalaqahum huwa asyaddu minhum quwwah(tan), wa kānū bi'āyātinā yajḥadūn(a).

Nu ahte 'Ad-álbmot guoská, de sii rámidedje eatnama alde duohtavuođa haga ja sii dadje: "Gii lea stuorát fámuin go mii?" Eai go sii fuomášan ahte lei duođaid Allah gii sivdnidii sin? Lea go son stuorát fámuin go sii? Ja sii leat hilgon min mearkkaid (stuorravuođa).

فَاَرْسَلْنَا عَلَيْهِمْ رِيْحًا صَرْصَرًا فِيْٓ اَيَّامٍ نَّحِسَاتٍ لِّنُذِيْقَهُمْ عَذَابَ الْخِزْيِ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ۗوَلَعَذَابُ الْاٰخِرَةِ اَخْزٰى وَهُمْ لَا يُنْصَرُوْنَ

fa arsalnā ‘alaihim rīḥan ṣarṣaran fī ayyāmin naḥisātil linużīqahum-‘ażābal khizyi fil-ḥayātid-dun-yā, wa la‘ażābul-ākhirati akhzā wa hum lā yunṣarūn(a).

Nu ahte mii čuoččuheimmet hui garra biekka sin ala moadde beaivvi siste, danin go mii háliideimmet ahte sii galge vásihit eallima eatnama alde givssideaddji gillámuša. Dan gaskkas šaddá ráŋggáštus maŋŋeeallimis sihkkarit eambbo givssideaddji ja sii eai oaččo veahki.

وَاَمَّا ثَمُوْدُ فَهَدَيْنٰهُمْ فَاسْتَحَبُّوا الْعَمٰى عَلَى الْهُدٰى فَاَخَذَتْهُمْ صٰعِقَةُ الْعَذَابِ الْهُوْنِ بِمَا كَانُوْا يَكْسِبُوْنَ ۚ

wa ammā ṡamūdu fa hadaināhum fastaḥabbul-‘amā ‘alal-hudā fa akhażathum ṣā‘iqatul-‘ażābil-hūni bimā kānū yaksibūn(a).

Ja mii guoská Samuda olbmuide, de mii attiimet sidjiide rávvagiid muhto sii ovddidedje čalmmehisvuođa (vealaheami) rávvagiid sadjái, nu ahte sii gahčče čuovggain ráŋggáštussan dan ovddas maid sii ledje dahkan.

وَنَجَّيْنَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَكَانُوْا يَتَّقُوْنَ ࣖ

wa najjainal-lażīna āmanū wa kānū yattaqūn(a).

Ja mii gádjut sin geat oskot danne go sii leat gudnejahtti olbmot.

وَيَوْمَ يُحْشَرُ اَعْدَاۤءُ اللّٰهِ اِلَى النَّارِ فَهُمْ يُوْزَعُوْنَ

wa yauma yuḥsyaru a‘dā'ullāhi ilan-nāri fahum yūza‘ūn(a).

Ja (muitte) dan beaivvi (goas) Allaha vašálaččat dolvojuvvojedje helvetii ja sii sirdojuvvojedje eret.

حَتّٰىٓ اِذَا مَا جَاۤءُوْهَا شَهِدَ عَلَيْهِمْ سَمْعُهُمْ وَاَبْصَارُهُمْ وَجُلُوْدُهُمْ بِمَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

Ḥattā iżā mā jā'ūhā syahida ‘alaihim sam‘uhum wa abṣāruhum wa julūduhum bimā kānū ya‘malūn(a).

Nu ahte go sii ollejit helvehii, de sin gullu, oaidnu ja náhki duođaštit dan maid sii leat dahkan.

وَقَالُوْا لِجُلُوْدِهِمْ لِمَ شَهِدْتُّمْ عَلَيْنَا ۗقَالُوْٓا اَنْطَقَنَا اللّٰهُ الَّذِيْٓ اَنْطَقَ كُلَّ شَيْءٍ وَّهُوَ خَلَقَكُمْ اَوَّلَ مَرَّةٍۙ وَّاِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ

wa qālū lijulūdihim lima syahittum ‘alainā, qālū anṭaqanallāhul-lażī anṭaqa kulla syai'iw wa huwa khalaqakum awwala marrah(tin), wa ilaihi turja‘ūn(a).

Ja sii dadje iežaset náhkiide: “Manne dii lehpet duođašteaddjin min vuostá?” (Skin) sii vástidedje: "Son gii dagai min sárdnut lea Allah, gii (maiddái) dagai visot sárdnut, ja son lea dat gii vuosttažettiin sivdnidii du ja dušše sutnje máhcahuvvot."

وَمَا كُنْتُمْ تَسْتَتِرُوْنَ اَنْ يَّشْهَدَ عَلَيْكُمْ سَمْعُكُمْ وَلَآ اَبْصَارُكُمْ وَلَا جُلُوْدُكُمْ وَلٰكِنْ ظَنَنْتُمْ اَنَّ اللّٰهَ لَا يَعْلَمُ كَثِيْرًا مِّمَّا تَعْمَلُوْنَ

wa mā kuntum tastatirūna ay yasyhada ‘alaikum sam‘ukum wa lā abṣārukum wa lā julūdukum wa lākin ẓanantum annallāha lā ya‘lamu kaṡīram mimmā ta‘malūn(a).

Ja don it sáhte čiehkat du gullan-, oaidnin- ja ivnni duođaštusas du vuostá ) vaikko don jurddašat ahte Allah ii dieđe olus dan birra maid don barggat.

وَذٰلِكُمْ ظَنُّكُمُ الَّذِيْ ظَنَنْتُمْ بِرَبِّكُمْ اَرْدٰىكُمْ فَاَصْبَحْتُمْ مِّنَ الْخٰسِرِيْنَ

wa żālikum ẓannukumul-lażī ẓanantum birabbikum ardākum fa aṣbaḥtum minal-khāsirīn(a).

Ja dat lea du eaktun ahte leat ákkastallan ahte du Hearrá (dat eaktun) lea du duššadan, nu ahte don leat vahágiid gaskkas.

فَاِنْ يَّصْبِرُوْا فَالنَّارُ مَثْوًى لَّهُمْ ۚوَاِنْ يَّسْتَعْتِبُوْا فَمَا هُمْ مِّنَ الْمُعْتَبِيْنَ

fa iy yaṣbirū fan-nāru maṡwal lahum, wa iy yasta‘tibū famā hum minal-mu‘tabīn(a).

Vaikko sii leat gierdavaččat (helveha ráŋggáštusain) de lea helveha sin orrunbáiki ja jus sii bivdet árpmu, de eai leat sin gaskkas geat ánssášit árpmu.

۞ وَقَيَّضْنَا لَهُمْ قُرَنَاۤءَ فَزَيَّنُوْا لَهُمْ مَّا بَيْنَ اَيْدِيْهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ وَحَقَّ عَلَيْهِمُ الْقَوْلُ فِيْٓ اُمَمٍ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِمْ مِّنَ الْجِنِّ وَالْاِنْسِۚ اِنَّهُمْ كَانُوْا خٰسِرِيْنَ ࣖ

wa qayyaḍnā lahum quranā'a fa zayyanū lahum mā baina aidīhim wa mā khalfahum wa ḥaqqa ‘alaihimul-qaulu fī umamin qad khalat min qablihim minal-jinni wal-ins(i), innahum kānū khāsirīn(a).

Ja mii leat nammadan sidjiide ovttasbargoguimmiid (deavváid) geat rámidit dan mii lea sin ovddabealde ja maŋis, ja sin alde lea ráŋggáštusduopmu ovttas ovddit servodagain sin ovddabealde (luohkáin) jinnain ja olbmuin. Duođaid, sii leat olbmot geat masset.

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَا تَسْمَعُوْا لِهٰذَا الْقُرْاٰنِ وَالْغَوْا فِيْهِ لَعَلَّكُمْ تَغْلِبُوْنَ

wa qālal-lażīna kafarū lā tasma‘ū lihāżal-qur'āni walgau fīhi la‘allakum taglibūn(a).

Ja sii geat eai oskko, dadjet: "Allet guldalit (dán Korana lohkama) ja čuorvut dan vuostá, nu ahte dii sáhttibehtet vuoitit (sin)."

فَلَنُذِيْقَنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا عَذَابًا شَدِيْدًاۙ وَّلَنَجْزِيَنَّهُمْ اَسْوَاَ الَّذِيْ كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

fa lanużīqannal-lażīna kafarū ‘ażāban syadīdā(n), wa lanajziyannahum aswa'al-lażī kānū ya‘malūn(a).

Nu ahte mii duođaid bidjat garra ráŋggáštusaid sidjiide geat eai oskko ja duođaid, mii bálkkašit sin vearrámus vejolaš ráŋggáštusain dan ovddas maid sii leat dahkan.

ذٰلِكَ جَزَاۤءُ اَعْدَاۤءِ اللّٰهِ النَّارُ لَهُمْ فِيْهَا دَارُ الْخُلْدِ ۗجَزَاۤءً ۢبِمَا كَانُوْا بِاٰيٰتِنَا يَجْحَدُوْنَ

Żālika jazā'u a‘dā'illāhin-nāru lahum fīhā dārul-khuld(i), jazā'am bimā kānū bi'āyātinā yajḥadūn(a).

Dákkár lea bálkkašupmi (vuostá) Allaha vašálaččaid vašálaččaid (namalassii) helvet; sii ožžot agálaš orruma doppe bálkkašupmin go eai leat guldal min mearkkaid.

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا رَبَّنَآ اَرِنَا الَّذَيْنِ اَضَلّٰنَا مِنَ الْجِنِّ وَالْاِنْسِ نَجْعَلْهُمَا تَحْتَ اَقْدَامِنَا لِيَكُوْنَا مِنَ الْاَسْفَلِيْنَ

wa qālal-lażīna kafarū rabbanā arinal-lażaini aḍallānā minal-jinni wal-insi naj‘alhumā taḥta aqdāminā liyakūnā minal-asfalīn(a).

Ja sii geat eai oskko dadjet: "Hearrá, čájet midjiide dan guokte joavkku mat leat čuohcan midjiide, namalassii (jinnat) ja olbmot, nu ahte mii bidjat sin guktot min julggiid vuollái nu ahte dat guokte joavkku šaddet vuolimusas (heahtedilis)."

اِنَّ الَّذِيْنَ قَالُوْا رَبُّنَا اللّٰهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوْا تَتَنَزَّلُ عَلَيْهِمُ الْمَلٰۤىِٕكَةُ اَلَّا تَخَافُوْا وَلَا تَحْزَنُوْا وَاَبْشِرُوْا بِالْجَنَّةِ الَّتِيْ كُنْتُمْ تُوْعَدُوْنَ

innal-lażīna qālū rabbunallāhu ṡummastaqāmū tatanazzalu ‘alaihimul-malā'ikatu allā takhāfū wa lā taḥzanū wa absyirū bil-jannatil-latī kuntum tū‘adūn(a).

Duođaid, sii geat dadjet: "Min Hearrá lea Allah" de sii nannejit iežaset oainnu, de eŋgelat njidjet sin lusa (dadjat: "Ale bala ja allet šálloša; ja illudehket (oažžut) paradiisa mii lea lohpiduvvon didjiide."

نَحْنُ اَوْلِيَاۤؤُكُمْ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَفِى الْاٰخِرَةِ ۚوَلَكُمْ فِيْهَا مَا تَشْتَهِيْٓ اَنْفُسُكُمْ وَلَكُمْ فِيْهَا مَا تَدَّعُوْنَ ۗ

naḥnu auliyā'ukum fil-ḥayātid-dun-yā wa fil-ākhirah(ti), wa lakum fīhā mā tasytahī anfusukum wa lakum fīhā mā tadda‘ūn(a).

Mii leat du suodjaleaddjit dán máilmmis ja maŋŋel máilmmis; das (almmis) oaččut dan maid háliidat ja oaččut dan maid bivddát.

نُزُلًا مِّنْ غَفُوْرٍ رَّحِيْمٍ ࣖ

nuzulam min gafūrir raḥīm(in).

Gudnejahttin (dutnje) (Allah) gii lea ándagassii addán ja árpmuhis.

وَمَنْ اَحْسَنُ قَوْلًا مِّمَّنْ دَعَآ اِلَى اللّٰهِ وَعَمِلَ صَالِحًا وَّقَالَ اِنَّنِيْ مِنَ الْمُسْلِمِيْنَ

wa man aḥsanu qaulam mimman da‘ā ilallāhi wa ‘amila ṣāliḥaw wa qāla innanī minal-muslimīn(a).

Ja geas leat buoret sánit go son gii čuorvu Allaha ja dahká buriid daguid ja dadjá: "Duođaid, mun lean okta dain muslimain (geat vuollánit)?"

وَلَا تَسْتَوِى الْحَسَنَةُ وَلَا السَّيِّئَةُ ۗاِدْفَعْ بِالَّتِيْ هِيَ اَحْسَنُ فَاِذَا الَّذِيْ بَيْنَكَ وَبَيْنَهٗ عَدَاوَةٌ كَاَنَّهٗ وَلِيٌّ حَمِيْمٌ

wa lā tastawil-ḥasanatu wa las-sayyi'ah(tu), idfa‘ bil-latī hiya aḥsanu fa'iżal-lażī bainaka wa bainahū ‘adāwatun ka'annahū waliyyun ḥamīm(un).

Ja buorre ii leat seamma go bahá. Váldde eret (bahás) buorebut, nu ahte dat olmmoš geas leat vaššiságaid dovddut du ja su gaskii, šaddá dego oskkáldas ustit.

وَمَا يُلَقّٰىهَآ اِلَّا الَّذِيْنَ صَبَرُوْاۚ وَمَا يُلَقّٰىهَآ اِلَّا ذُوْ حَظٍّ عَظِيْمٍ

wa mā yulaqqāhā illal-lażīna ṣabarū, wa mā yulaqqāhā illā żū ḥaẓẓin ‘aẓīm(in).

Ja (dat buorit iešvuođat) eai addojuvvo earret sidjiide geat leat gierdavaččat ja dat eai addojuvvo earret sidjiide geain lea stuora lihkku.

وَاِمَّا يَنْزَغَنَّكَ مِنَ الشَّيْطٰنِ نَزْغٌ فَاسْتَعِذْ بِاللّٰهِ ۗاِنَّهٗ هُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ

wa immā yanzagannaka minasy-syaiṭāni nazgun fasta‘iż billāh(i), innahū huwas-samī‘ul-‘alīm(u).

Ja jus Sáhtán givssida du geahččalemiin, de bivdde Allahis suodjalusa. Duođaid, son lea buot gullevaš, buot diehti.

وَمِنْ اٰيٰتِهِ الَّيْلُ وَالنَّهَارُ وَالشَّمْسُ وَالْقَمَرُۗ لَا تَسْجُدُوْا لِلشَّمْسِ وَلَا لِلْقَمَرِ وَاسْجُدُوْا لِلّٰهِ الَّذِيْ خَلَقَهُنَّ اِنْ كُنْتُمْ اِيَّاهُ تَعْبُدُوْنَ

wa min āyātihil-lailu wan-nahāru wasy-syamsu wal-qamar(u), lā tasjudū lisy-syamsi wa lā lil-qamari wasjudū lillāhil-lażī khalaqahunna in kuntum iyyāhu ta‘budūn(a).

Ja muhtun su stuorruvuođa mearkkat leat ija, beaivi, beaivváš ja mánnu. Ale njuike beaivvážii ja ii (eige) mánnui, muhto njuike Allahii gii lea daid sivdnidan, jus dušše bálvalit su.

فَاِنِ اسْتَكْبَرُوْا فَالَّذِيْنَ عِنْدَ رَبِّكَ يُسَبِّحُوْنَ لَهٗ بِالَّيْلِ وَالنَّهَارِ وَهُمْ لَا يَسْـَٔمُوْنَ ۩

fa inistakbarū fal-lażīna ‘inda rabbika yusabbiḥūna lahū bil-laili wan-nahāri wa hum lā yas'amūn(a).

Jus sii rámidit, de sii (eŋgelat) geat leat du Hearrá luhtte, gudnejahttet su ija ja beaivvi, seammás go eai goassege šatta váiban.

وَمِنْ اٰيٰتِهٖٓ اَنَّكَ تَرَى الْاَرْضَ خَاشِعَةً فَاِذَآ اَنْزَلْنَا عَلَيْهَا الْمَاۤءَ اهْتَزَّتْ وَرَبَتْۗ اِنَّ الَّذِيْٓ اَحْيَاهَا لَمُحْيِ الْمَوْتٰى ۗاِنَّهٗ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

wa min āyātihī annaka taral-arḍa khāsyi‘atan fa iżā anzalnā ‘alaihal-mā'ahtazzat wa rabat, innal-lażī aḥyāhā lamuḥyil-mautā, innahū ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Ja su mearkkaid (stuorravuođa) gaskkas oainnát ahte eanan lea kuivvas ja čáhppes, muhto jus mii sáddet dulvi dasa, de dat sihkkarit lihkasta ja šaddá šaddolaš. Duođaid, (Allah) gii dan ealáskahttá, sáhttá sihkkarit ealáskahttit jábmiid; Duođaid, son lea buotveagalaš buot áššiid badjel.

اِنَّ الَّذِيْنَ يُلْحِدُوْنَ فِيْٓ اٰيٰتِنَا لَا يَخْفَوْنَ عَلَيْنَاۗ اَفَمَنْ يُّلْقٰى فِى النَّارِ خَيْرٌ اَمَّنْ يَّأْتِيْٓ اٰمِنًا يَّوْمَ الْقِيٰمَةِ ۗاِعْمَلُوْا مَا شِئْتُمْ ۙاِنَّهٗ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

innal-lażīna yulḥidūna fī āyātinā lā yakhfauna ‘alainā, afamay yulqā fin-nāri khairun am may ya'tī āminay yaumal-qiyāmah(ti), i‘malū mā syi'tum, innahū bimā ta‘malūna baṣīr(un).

Duođaid, sii geat biehttalit min mearkkaid eai leat čihkkojuvvon min ovddas. Leat go sii geat bálkestuvvojit helvehii buorebut vai sii geat bohtet dearvvašin ja dearvvašin duopmobeaivvi? Daga dan maid háliidat! Duođaid, son lea buot oaidni das maid don barggat.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِالذِّكْرِ لَمَّا جَاۤءَهُمْ ۗوَاِنَّهٗ لَكِتٰبٌ عَزِيْزٌ ۙ

innal-lażīna kafarū biż-żikri lammā jā'ahum, wa innahū lakitābun ‘azīz(un).

Duođaid, sii geat biehttalit Korana go dat addojuvvo sidjiide (sii sihkkarit šaddet šállošahtti), ja duođaid (Korána) lea ádel girji,

لَّا يَأْتِيْهِ الْبَاطِلُ مِنْۢ بَيْنِ يَدَيْهِ وَلَا مِنْ خَلْفِهٖ ۗتَنْزِيْلٌ مِّنْ حَكِيْمٍ حَمِيْدٍ

lā ya'tīhil-bāṭilu mim baini yadaihi wa lā min khalfih(ī), tanzīlum min ḥakīmin ḥamīd(in).

mii) ii boađe galledit vealaheami ii ovddabealde ii ge maŋis (ovddeš áiggis ja boahtteáiggis), mii lea sáddejuvvon Ipmilis, Viissis, Ráhkis.

مَا يُقَالُ لَكَ اِلَّا مَا قَدْ قِيْلَ لِلرُّسُلِ مِنْ قَبْلِكَ ۗاِنَّ رَبَّكَ لَذُوْ مَغْفِرَةٍ وَّذُوْ عِقَابٍ اَلِيْمٍ

mā yuqālu laka illā mā qad qīla lir-rusuli min qablik(a), inna rabbaka lażū magfiratiw wa żū ‘iqābin alīm(in).

Dat mii daddjojuvvo (oskkolaččaid bealis) dutnje ii leat eará go dat mii daddjojuvvui ovdal du sáddejeaddjiide. Duođaid, du Hearrás lea ándagassii addojuvvon ja váivves ráŋggáštus.

وَلَوْ جَعَلْنٰهُ قُرْاٰنًا اَعْجَمِيًّا لَّقَالُوْا لَوْلَا فُصِّلَتْ اٰيٰتُهٗ ۗ ءَاَ۬عْجَمِيٌّ وَّعَرَبِيٌّ ۗ قُلْ هُوَ لِلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا هُدًى وَّشِفَاۤءٌ ۗوَالَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ فِيْٓ اٰذَانِهِمْ وَقْرٌ وَّهُوَ عَلَيْهِمْ عَمًىۗ اُولٰۤىِٕكَ يُنَادَوْنَ مِنْ مَّكَانٍۢ بَعِيْدٍ ࣖ

wa lau ja‘alnāhu qur'ānan a‘jamiyyal laqālū lau lā fuṣṣilat āyātuh(ū), a'a‘jamiyyuw wa ‘arabiyy(un), qul huwa lil-lażīna āmanū hudaw wa syifā'(un), wal-lażīna lā yu'minūna fī āżānihim waqruw wa huwa ‘alaihim ‘amā(n), ulā'ika yunādauna mim makānim ba‘īd(in).

Ja jus mii livččiimet dahkan Korana lohkan eará gillii go arábagillii, de sii livčče dadjan: "Manne eai čilgejuvvo veršuvnnat?" Lea go heivvolaš ahte (Koran) lea eará gillii go arábagillii arabalaččaide? Dadjat: "Korána lea rávven ja buorideapmi sidjiide geat oskot. Ja sidjiide geat eai oskko, leat čalbmečoarvvit, ja (Korána) lea seavdnjadas sidjiide. Sii leat (dego) olbmot geat leat bovdejuvvon guhkkin eret."

وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ فَاخْتُلِفَ فِيْهِ ۗوَلَوْلَا كَلِمَةٌ سَبَقَتْ مِنْ رَّبِّكَ لَقُضِيَ بَيْنَهُمْ ۗوَاِنَّهُمْ لَفِيْ شَكٍّ مِّنْهُ مُرِيْبٍ

wa laqad ātainā mūsal-kitāba fakhtulifa fīh(i), wa lau lā kalimatun sabaqat mir rabbika laquḍiya bainahum, wa innahum lafī syakkim minhu murīb(in).

Ja duođaid, mii attiimet Mosesii girjji (Torah) ja dat lei váidalahtti. Jus ii livčče leamaš ovddit mearrádus du Hearrás, de livčče eahpeoskkolaččat jávkan. Ja duođaid sii ledje garrasit eahpádusas dan ektui.

مَنْ عَمِلَ صَالِحًا فَلِنَفْسِهٖ ۙوَمَنْ اَسَاۤءَ فَعَلَيْهَا ۗوَمَا رَبُّكَ بِظَلَّامٍ لِّلْعَبِيْدِ ۔

man ‘amila ṣāliḥan fa linafsih(ī), wa man asā'a fa ‘alaihā, wa mā rabbuka biẓallāmil lil-‘abīd(i).

Dat gii dahká buriid daguid, su (bálkkašupmi) lea iežas ovddas ja gii dahká bahá, su (suttu) lea su iežas ovddasvástádus. Ja du Hearrá ii vealahuvvo (iežas) bálvaleaddjiin ollenge.

۞ اِلَيْهِ يُرَدُّ عِلْمُ السَّاعَةِ ۗوَمَا تَخْرُجُ مِنْ ثَمَرٰتٍ مِّنْ اَكْمَامِهَا وَمَا تَحْمِلُ مِنْ اُنْثٰى وَلَا تَضَعُ اِلَّا بِعِلْمِهٖ ۗوَيَوْمَ يُنَادِيْهِمْ اَيْنَ شُرَكَاۤءِيْۙ قَالُوْٓا اٰذَنّٰكَ مَا مِنَّا مِنْ شَهِيْدٍ ۚ

ilaihi yuraddu ‘ilmus-sā‘ah(ti), wa mā takhruju min ṡamarātim min akmāmihā wa mā taḥmilu min unṡā wa lā taḍa‘u illā bi‘ilmih(ī), wa yauma yunādīhim aina syurakā'ī, qālū āżannāka mā minnā min syahīd(in).

Sutnje máhcahuvvo máhttu duopmobeaivvi birra. Ii oktage šaddu boađe dan šattuin ja ii oktage nisu riegádahtte dahje riegádahtte, muhto buot su diehtu mielde. Dan beaivvi go son (Allah) čuorvu sin: "Gos leat mu lihtolaččat?" Sii vástidedje: «Mii cealkit dutnje ahte ii oktage min gaskkas sáhttá duođaštit ahte dus leat ovttasbargoguoimmit.»

وَضَلَّ عَنْهُمْ مَّا كَانُوْا يَدْعُوْنَ مِنْ قَبْلُ وَظَنُّوْا مَا لَهُمْ مِّنْ مَّحِيْصٍ

wa ḍalla ‘anhum mā kānū yad‘ūna min qablu wa ẓannū mā lahum mim maḥīṣ(in).

Ja dat maid sii lávejedje gudnejahttit, jávkkai sis, ja sii dihte ahte sis ii lean makkárge vuohki beassat eret (Allaha ráŋggáštusas).

لَا يَسْـَٔمُ الْاِنْسَانُ مِنْ دُعَاۤءِ الْخَيْرِۖ وَاِنْ مَّسَّهُ الشَّرُّ فَيَـُٔوْسٌ قَنُوْطٌ

lā yas'amul-insānu min du‘ā'il-khair(i), wa im massahusy-syarru fa ya'ūsun qanūṭ(un).

Olbmot eai váiban bivdit buori, ja go lihkohisvuohta dáhpáhuvvá, de sii báhcet ja masset doaivvu.

وَلَىِٕنْ اَذَقْنٰهُ رَحْمَةً مِّنَّا مِنْۢ بَعْدِ ضَرَّاۤءَ مَسَّتْهُ لَيَقُوْلَنَّ هٰذَا لِيْۙ وَمَآ اَظُنُّ السَّاعَةَ قَاۤىِٕمَةًۙ وَّلَىِٕنْ رُّجِعْتُ اِلٰى رَبِّيْٓ اِنَّ لِيْ عِنْدَهٗ لَلْحُسْنٰىۚ فَلَنُنَبِّئَنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِمَا عَمِلُوْاۖ وَلَنُذِيْقَنَّهُمْ مِّنْ عَذَابٍ غَلِيْظٍ

wa la'in ażaqnāhu raḥmatam minnā mim ba‘di ḍarrā'a massathu layaqūlunna hāżā lī, wa mā aẓunnus-sā‘ata qā'imah(tan), wa la'ir ruji‘tu ilā rabbī inna lī ‘indahū lal-ḥusnā, fa lanunabbi'annal-lażīna kafarū bimā ‘amilū, wa lanużīqannahum min ‘ażābin galīẓ(in).

Ja jos mii addit sutnje árpmu min bealis maŋŋel go lea gillán, de son sihkkarit dadjá: "Dát lea mu vuoigatvuohta, ja in leat sihkkar ahte bajásčuožžileami beaivi dáhpáhuvvá. Ja jus mun máhccan Hearrá lusa, de mun sihkkarit gávdnan buorivuođa su luhtte." Nu ahte mii duođaid dieđihit oskkolaččaide dan birra maid sii leat dahkan, ja duođaid mii bidjat sidjiide garra ráŋggáštusaid.

وَاِذَآ اَنْعَمْنَا عَلَى الْاِنْسَانِ اَعْرَضَ وَنَاٰ بِجَانِبِهٖۚ وَاِذَا مَسَّهُ الشَّرُّ فَذُوْ دُعَاۤءٍ عَرِيْضٍ

wa iżā an‘amnā ‘alal-insāni a‘raḍa wa na'ā bijānibih(ī), wa iżā massahusy-syarru fażū du‘ā'in ‘arīḍ(in).

Ja go mii addit olbmuide árpmuid, de son jorggiha eret ja eretbidjá iežas (arrogánttalaččat); muhto go lihkohisvuohta dáhpáhuvvá, de son rohkadallá olu.

قُلْ اَرَءَيْتُمْ اِنْ كَانَ مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ ثُمَّ كَفَرْتُمْ بِهٖ مَنْ اَضَلُّ مِمَّنْ هُوَ فِيْ شِقَاقٍۢ بَعِيْدٍ

qul ara'aitum in kāna min ‘indillāhi ṡumma kafartum bihī man aḍallu mimman huwa fī syiqāqim ba‘īd(in).

Dadjat: "Maid don jurddašit jus (Korána) boahtá Allahis, ja de don hilgut dan. Gii lea eambbo boastut go dakkár gii álo lea guhkkin eret (duohtavuođas)?"

سَنُرِيْهِمْ اٰيٰتِنَا فِى الْاٰفَاقِ وَفِيْٓ اَنْفُسِهِمْ حَتّٰى يَتَبَيَّنَ لَهُمْ اَنَّهُ الْحَقُّۗ اَوَلَمْ يَكْفِ بِرَبِّكَ اَنَّهٗ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ شَهِيْدٌ

sanurīhim āyātinā fil-āfāqi wa fī anfusihim ḥattā yatabayyana lahum annahul-ḥaqq(u), awalam yakfi birabbika annahū ‘alā kulli syai'in syahīd(un).

Mii čájehit sidjiide min mearkkaid buot čoarvviin ja iežaset siste, nu ahte sidjiide šaddá čielggasin ahte Korana lea duohta. Ii go leat doarvái (dutnje) ahte du Hearrá lea duođašteaddji buot áššiin?

اَلَآ اِنَّهُمْ فِيْ مِرْيَةٍ مِّنْ لِّقَاۤءِ رَبِّهِمْ ۗ اَلَآ اِنَّهٗ بِكُلِّ شَيْءٍ مُّحِيْطٌ ࣖ

alā innahum fī miryatim mil liqā'i rabbihim, alā innahū bikulli syai'im muḥīṭ(un).

Muitte, ahte sii duođaid leat eahpesihkkarat deaivvadit iežaset Hearráin. Muitte, ahte son duođaid gokčá visot.