۞ لَيْسَ الْبِرَّاَنْ تُوَلُّوْا وُجُوْهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلٰكِنَّ الْبِرَّ مَنْ اٰمَنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَالْمَلٰۤىِٕكَةِ وَالْكِتٰبِ وَالنَّبِيّٖنَ ۚ وَاٰتَى الْمَالَ عَلٰى حُبِّهٖ ذَوِى الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنَ وَابْنَ السَّبِيْلِۙ وَالسَّاۤىِٕلِيْنَ وَفىِ الرِّقَابِۚ وَاَقَامَ الصَّلٰوةَ وَاٰتَى الزَّكٰوةَ ۚ وَالْمُوْفُوْنَ بِعَهْدِهِمْ اِذَا عَاهَدُوْا ۚ وَالصّٰبِرِيْنَ فِى الْبَأْسَاۤءِ وَالضَّرَّاۤءِ وَحِيْنَ الْبَأْسِۗ اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ صَدَقُوْا ۗوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُتَّقُوْنَ
laisal-birra an tuwallū wujūhakum qibalal-masyriqi wal-magribi wa lākinnal-birra man āmana billāhi wal-yaumil ākhiri wal-malā'ikati wal-kitābi wan-nabiyyīn(a), wa ātal-māla ‘alā ḥubbihī żawil-qurbā wal-yatāmā wal-masākīna wabnas-sabīl(i), was-sā'ilīna wa fir-riqāb(i), wa aqāmaṣ-ṣalāta wa ātaz-zakāh(ta), wal mūfūna bi‘ahdihim iżā ‘āhadū, waṣ-ṣābirīna fil-ba'sā'i waḍ-ḍarrā'i wa ḥīnal-ba's(i), ulā'ikal-lażīna ṣadaqū, wa ulā'ika humul-muttaqūn(a).
Уæздандзинад у дæ цæсгом скæсæн æмæ ныгуылæнырдæм здæхын нæу, фæлæ уæздандзинад у (уæздандзинад) уыдон, кæцытæ æууæндынц Аллахы, Фæстаг боныл, зæдтыл, чингуытæ æмæ пехуымпартыл æмæ сæ уарзон хъæздыгдзинæдтæ дæттынц хæстæджытæн, сидзæртæн, мæгуыртæн, балцы чи ис, уыцы адæмæн (мусафир), курæг адæмæн, æмæ сæ сæрибар лæггадгæнджытæн, кæцытæ æххæст кæнынц сæ куывдтытæ æмæ закаттæ зæрдæвæрдтæ кæд зæрдæвæрдтæ, æмæ мæгуырдзинады, хъизæмæртты æмæ хæсты рæстæджы фæразон чи у, ахæм адæм. Уыдон сты рæстзæрдæ адæм, æмæ уыдон сты дингæнæг адæм.
وَاَنْفِقُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَلَا تُلْقُوْا بِاَيْدِيْكُمْ اِلَى التَّهْلُكَةِ ۛ وَاَحْسِنُوْا ۛ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ
wa anfiqū fī sabīlillāhi wa lā tulqū bi'aidīkum ilat-tahlukah(ti), wa aḥsinū, innallāha yuḥibbul-muḥsinīn(a).
Æмæ (уæ хъæздыгдзинæдтæ) хардз кæнут Аллахы фæндагыл, æмæ уæхи къухтæй сæфты ма æппарут, æмæ хорздзинад кæнут. Æцæгæйдæр, Аллах уарзы, хорздзинад чи аразы, уыдоны.
اَلطَّلَاقُ مَرَّتٰنِ ۖ فَاِمْسَاكٌۢ بِمَعْرُوْفٍ اَوْ تَسْرِيْحٌۢ بِاِحْسَانٍ ۗ وَلَا يَحِلُّ لَكُمْ اَنْ تَأْخُذُوْا مِمَّآ اٰتَيْتُمُوْهُنَّ شَيْـًٔا اِلَّآ اَنْ يَّخَافَآ اَلَّا يُقِيْمَا حُدُوْدَ اللّٰهِ ۗ فَاِنْ خِفْتُمْ اَلَّا يُقِيْمَا حُدُوْدَ اللّٰهِ ۙ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَا فِيْمَا افْتَدَتْ بِهٖ ۗ تِلْكَ حُدُوْدُ اللّٰهِ فَلَا تَعْتَدُوْهَا ۚوَمَنْ يَّتَعَدَّ حُدُوْدَ اللّٰهِ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ
aṭ-ṭalāqu marratān(i), fa imsākum bima‘rūfin au tasrīḥum bi'iḥsān(in), wa lā yaḥillu lakum an ta'khużū mimmā ātaitumūhunna syai'an illā ay yakhāfā allā yuqīmā ḥudūdullāh(i), fa in khiftum allā yuqīmā ḥudūdullāh(i) falā junāḥa ‘alaihimā fīmaftadat bih(ī), tilka ḥudūdullāhi falā ta‘tadūhā, wa may yata‘adda ḥudūdullāhi fa'ulā'ika humuẓ-ẓālimūn(a).
Талак (кæцымæ ис æркæсæн) арæзт цæуы дыууæ хатты. (Уый фæстæ лæгæн йæ бон у) хорз æрæвæрын, кæнæ хорз ауадзын. Дæуæн халал нæу, цы сын радтай, уый фæстæмæ райсын, кæд æмæ сæ дыууæ дæр (лæг æмæ ус) нæ тыхсынц, Аллахы закъæттæ æххæст кæнын сæ бон кæй нæ бауыдзæн, ууыл. Кæд ды (хъахъхъæнæг) тыхсыс, сæ дыууæйæн дæр сæ бон кæй нæу Аллахы закъæттæ æххæст кæнын, уæд сæ дыууæ дæр аххосджын не сты, ус сæхи фервæзын кæнынæн цы фиддон хъуамæ ратта, уымæй. Уый у Аллахы закъон, уымæ гæсгæ йæ ма халут. Аллахы закъæттæ чи халы, уыдон сты фыдгæнджытæ.
۞ وَاِنْ كُنْتُمْ عَلٰى سَفَرٍ وَّلَمْ تَجِدُوْا كَاتِبًا فَرِهٰنٌ مَّقْبُوْضَةٌ ۗفَاِنْ اَمِنَ بَعْضُكُمْ بَعْضًا فَلْيُؤَدِّ الَّذِى اؤْتُمِنَ اَمَانَتَهٗ وَلْيَتَّقِ اللّٰهَ رَبَّهٗ ۗ وَلَا تَكْتُمُوا الشَّهَادَةَۗ وَمَنْ يَّكْتُمْهَا فَاِنَّهٗٓ اٰثِمٌ قَلْبُهٗ ۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ عَلِيْمٌ ࣖ
wa in kuntum ‘alā safariw wa lam tajidū kātiban fa riḥānum maqbūḍah(tun), fa'in amina ba‘ḍukum ba‘ḍan falyu'addil-lażi'tumina amānatahū walyattaqillāha rabbah(ū), wa lā taktumusy syahādah(ta), wa may yaktumhā fa'innahū āṡimun qalbuh(ū), wallāhu bimā ta‘malūna ‘alīm(un).
Æмæ кæд дæ балцы фыссæг нæ ссарай, уæд дын хъуамæ уа æфсон. Фæлæ уæ иуæй-иутæ иннæтыл куы æууæндынц, уæд æууæнкджын чи у, уыдон æххæст кæнæнт сæ хæс (хæс) æмæ тæрсынц сæ Хицау Аллахæй. Æмæ дæ æвдисæн ма ’мбæхс, уымæн æмæ йæ чи æмбæхсы, уымæн æцæгæйдæр йæ зæрдæ у чъизи (тæригъæдджын). Аллах зоны, цы кусыс, уый.
۞ وَمِنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ مَنْ اِنْ تَأْمَنْهُ بِقِنْطَارٍ يُّؤَدِّهٖٓ اِلَيْكَۚ وَمِنْهُمْ مَّنْ اِنْ تَأْمَنْهُ بِدِيْنَارٍ لَّا يُؤَدِّهٖٓ اِلَيْكَ اِلَّا مَا دُمْتَ عَلَيْهِ قَاۤىِٕمًا ۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ قَالُوْا لَيْسَ عَلَيْنَا فِى الْاُمِّيّٖنَ سَبِيْلٌۚ وَيَقُوْلُوْنَ عَلَى اللّٰهِ الْكَذِبَ وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ
wa min ahlil-kitābi man in ta'manhu bi qinṭārin yu'addīhi ilaik(a), wa minhum man in ta'manhu bidīnāril lā yu'addīhi ilaika illā mā dumta ‘alaihi qā'imā(n), żālika bi'annahum qālū laisa ‘alainā fil-ummiyyīna sabīl(un), wa yaqūlūna ‘alallāhil-każiba wa hum ya‘lamūn(a).
Æмæ Чиныджы адæмæй ис ахæм, æмæ йыл бирæ мулк куы бафæдзæхсай, уæд дын æй æнæмæнг раздахдзæн. Фæлæ се ‘хсæн ис ахæмтæ дæр, æмæ йыл динар куы баууæндай, уæд дын æй нал раздахдзæн, æдзухдæр æй куы нæ æмбырд кæнай, уæд. Уый уымæн, æмæ фæзæгъынц: «Æнæахуыргонд адæмæй нæм тæригъæд нæй». Уыдон мæнг ныхæстæ дзурынц Аллахы ныхмæ, кæд æй зонынц, уæддæр.
الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ فِى السَّرَّۤاءِ وَالضَّرَّۤاءِ وَالْكٰظِمِيْنَ الْغَيْظَ وَالْعَافِيْنَ عَنِ النَّاسِۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَۚ
al-lażīna yunfiqūna fis-sarrā'i waḍ-ḍarrā'i wal-kāẓimīnal gaiẓa wal-‘āfīna ‘anin-nās(i), wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).
(ома) адæм, кæцытæ рæдауæй дæттынц, куыд сæрибар, афтæ нарæг рæстæджы дæр, æмæ адæм, кæцытæ сæ маст бауромынц æмæ хатыр кæнынц (рæдыдтытæ) иннæтæн. Æмæ Аллах уарзы, хорз чи кæны, уыдоны,
فَاٰتٰىهُمُ اللّٰهُ ثَوَابَ الدُّنْيَا وَحُسْنَ ثَوَابِ الْاٰخِرَةِ ۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ ࣖ
fa ātāhumullāhu ṡawābad-dun-yā wa ḥusna ṡawābil-ākhirah(ti), wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).
Уæдæ сын Аллах радта хæрзиуæг ацы дунейы æмæ хорз хæрзиуæг мæрдтыбæстæйы. Æмæ Аллах уарзы, хорздзинад чи аразы, уыдоны.
اَلَّذِيْنَ اسْتَجَابُوْا لِلّٰهِ وَالرَّسُوْلِ مِنْۢ بَعْدِ مَآ اَصَابَهُمُ الْقَرْحُ ۖ لِلَّذِيْنَ اَحْسَنُوْا مِنْهُمْ وَاتَّقَوْا اَجْرٌ عَظِيْمٌۚ
al-lażīnastajābū lillāhi war-rasūli mim ba‘di mā aṣābahumul-qarḥ(u), lil-lażīna aḥsanū minhum wattaqau ajrun ‘aẓīm(un).
(ома) чи æххæст кодта (фæдзæхстытæ) Аллах æмæ Минæвары, цæфтæ куы райстой, уый фæстæ (Ухуды хæсты). Хорз хъуыддæгтæ чи кæны æмæ се ‘хсæн дингæнæг чи у, уыдон стыр хæрзиуджытæ исынц.
وَاٰتُوا الْيَتٰمٰىٓ اَمْوَالَهُمْ وَلَا تَتَبَدَّلُوا الْخَبِيْثَ بِالطَّيِّبِ ۖ وَلَا تَأْكُلُوْٓا اَمْوَالَهُمْ اِلٰٓى اَمْوَالِكُمْ ۗ اِنَّهٗ كَانَ حُوْبًا كَبِيْرًا
wa ātul-yatāmā amwālahum wa lā tatabaddalul-khabīṡa biṭ-ṭayyib(i), wa lā ta'kulū amwālahum ilā amwālikum, innahū kāna ḥūban kabīrā(n).
Æмæ сидзæртæн (хистæртæ чи сты) сæ хъæздыгдзинæдтæ ратт, хорзæй æвзæрыл ма ивут, æмæ сын сæ хъæздыгдзинæдтæ уæхиимæ иумæ ма бахæрут. Æцæгæйдæр, (ивæн æмæ хæрын) у стыр тæригъæд.
۞ اِنَّ اللّٰهَ يَأْمُرُكُمْ اَنْ تُؤَدُّوا الْاَمٰنٰتِ اِلٰٓى اَهْلِهَاۙ وَاِذَا حَكَمْتُمْ بَيْنَ النَّاسِ اَنْ تَحْكُمُوْا بِالْعَدْلِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ نِعِمَّا يَعِظُكُمْ بِهٖ ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ سَمِيْعًاۢ بَصِيْرًا
innallāha ya'murukum an tu'addul-amānāti ilā ahlihā, wa iżā ḥakamtum bainan-nāsi an taḥkumū bil-‘adl(i), innallāha ni‘immā ya‘iẓukum bih(ī), innallāha kāna samī‘am baṣīrā(n).
Æцæгæйдæр, Аллах дын фæдзæхсы, цæмæй хъусынгæнинаг фехъусын кæнай, йæ райсыны бар кæмæн ис, уыдонæн, æмæ адæмы æхсæн закъон куы сфидар кæнай, уæд æй хъуамæ рæстагæй сфидар кæнай. Æцæгæйдæр, Аллах у хуыздæр, чи дæ ахуыр кæны. Æцæгæйдæр, Аллах у æппæт хъусæг, æппæт уыны.
وَمَنْ اَحْسَنُ دِيْنًا مِّمَّنْ اَسْلَمَ وَجْهَهٗ لِلّٰهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ وَّاتَّبَعَ مِلَّةَ اِبْرٰهِيْمَ حَنِيْفًا ۗوَاتَّخَذَ اللّٰهُ اِبْرٰهِيْمَ خَلِيْلًا
wa man aḥsanu dīnam mimman aslama wajhahū lillāhi wa huwa muḥsinuw wattaba‘a millata ibrāhīma ḥanīfā(n), wattakhażallāhu ibrāhīma khalīlā(n).
Æмæ кæмæн ис хуыздæр дин, хорз хъуыддæгтæ кæнгæйæ, йæхи зæрдиагæй Аллахы дæлбар чи æвæры, æмæ Авраамы раст диныл чи цæуы, уымæй? Æмæ Аллах равзæрста Авраамы (Йæ) уарзонæн.
وَاِنِ امْرَاَةٌ خَافَتْ مِنْۢ بَعْلِهَا نُشُوْزًا اَوْ اِعْرَاضًا فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَآ اَنْ يُّصْلِحَا بَيْنَهُمَا صُلْحًا ۗوَالصُّلْحُ خَيْرٌ ۗوَاُحْضِرَتِ الْاَنْفُسُ الشُّحَّۗ وَاِنْ تُحْسِنُوْا وَتَتَّقُوْا فَاِنَّ اللّٰهَ كَانَ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرًا
wa inimra'atun khāfat mim ba‘lihā nusyūzan au i‘rāḍan falā junāḥa ‘alaihimā ay yuṣliḥā bainahumā ṣulḥā(n), waṣ-ṣulḥu khair(un), wa uḥḍiratil-anfususy-syuḥḥ(a), wa in tuḥsinū wa tattaqū fa innallāha kāna bimā ta‘malūna khabīrā(n).
Æмæ сылгоймаг куы тыхса, йæ лæг æнæгъдау кæнæ æнæуынон куы уа, уæд дыууæйæн дæр сæ бон у æцæг фидауын саразын, æмæ уыцы фарн хуыздæр у (уыдонæн), кæд æмæ нæлгоймаг йæ удыхъæдæй æнæфсарм у, уæддæр. Æмæ кæд фæхуыздæр кæнай (дæ ахастытæ дæ бинойнагимæ) æмæ дæхи хъахъхъæнай (нусыз æмæ æнæуынондзинадæй), уæд æцæгæйдæр, Аллах у къæрцхъус, цы аразыс, уымæ.
فَاَثَابَهُمُ اللّٰهُ بِمَا قَالُوْا جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۗ وَذٰلِكَ جَزَاۤءُ الْمُحْسِنِيْنَ
fa aṡābahumullāhu bimā qālū jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā, wa żālika jazā'ul-muḥsinīn(a).
Уæдæ сын Аллах схорзæхджын кодта, цы ныхæстæ загътой, уыдоны тыххæй, (ома) дзæнæт, кæцыйы бын цæуынц цæугæдæттæ, уым цæрдзысты æнустæм. Æмæ уый у хæрзиуæг, хорздзинад чи аразы, уыдонæн.
لَيْسَ عَلَى الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ جُنَاحٌ فِيْمَا طَعِمُوْٓا اِذَا مَا اتَّقَوْا وَّاٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ ثُمَّ اتَّقَوْا وَّاٰمَنُوْا ثُمَّ اتَّقَوْا وَّاَحْسَنُوْا ۗوَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ ࣖ
laisa ‘alal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti ṡummattaqau wa āmanū ṡummattaqau wa aḥsanū, wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).
Нæй тæригъæд, чи уырны æмæ хорз хъуыддæгтæ кæны, цы хæры, уый тыххæй (раздæры), кæд сты дингæнæг æмæ уырны, æмæ хорз хъуыддæгтæ кæнынц, уæд дарддæр дæр сты дингæнæг æмæ уырны, уæд сын (уæддæр) ис дингæнæг æмæ хорз хъуыддæгтæ кæнынц. Æмæ Аллах уарзы, хорз хъуыддæгтæ чи кæны, уыдоны.
وَلَا تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِ بَعْدَ اِصْلَاحِهَا وَادْعُوْهُ خَوْفًا وَّطَمَعًاۗ اِنَّ رَحْمَتَ اللّٰهِ قَرِيْبٌ مِّنَ الْمُحْسِنِيْنَ
wa lā tufsidū fil-arḍi ba‘da iṣlāḥihā wad‘ūhu khaufaw wa ṭama‘ā(n), inna raḥmatallāhi qarībum minal-muḥsinīn(a).
Æмæ зæххыл зиан ма хæссут, хорз куы сфæлдыста, уый фæстæ. Кувут æм тас æмæ ныфсæй. Æцæгæйдæр, Аллахы фæлмæнзæрдæдзинад тынг хæстæг у, хорздзинад чи аразы, уыдонмæ.
وَاِذْ قِيْلَ لَهُمُ اسْكُنُوْا هٰذِهِ الْقَرْيَةَ وَكُلُوْا مِنْهَا حَيْثُ شِئْتُمْ وَقُوْلُوْا حِطَّةٌ وَّادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا نَّغْفِرْ لَكُمْ خَطِيْۤـٰٔتِكُمْۗ سَنَزِيْدُ الْمُحْسِنِيْنَ
wa iżā qīla lahumuskunū hāżihil-qaryata wa kulū minhā ḥaiṡu syi'tum wa qūlū ḥiṭṭatuw wadkhulul-bāba sujjadan nagfir lakum khaṭī'ātikum, sanazīdul-muḥsinīn(a).
Æмæ (уæ зæрдыл дарут), куы сын загътой (Израилы фырттæн), «Цæрут ацы зæххыл (Байтулмакдис) æмæ хæрут (йæ тыллæгæй), кæм уæ фæнды, уым». Æмæ зæгъ: «Нæ тæригъæдтæй нæ фервæзын кæн æмæ ныллæг кувгæйæ кулдуармæ бацу, æмæ дын дæ рæдыдтытæ ныххатыр кæндзыстæм». Фæстæдæр Хорздзинад чи кæны, уыдонæн фылдæр кæндзыстæм (хæрзиуджытæ).
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَخُوْنُوا اللّٰهَ وَالرَّسُوْلَ وَتَخُوْنُوْٓا اَمٰنٰتِكُمْ وَاَنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ
yā ayyuhal-lażīna āmanū lā takhūnullāha war-rasūla wa takhūnū amānātikum wa antum ta‘lamūn(a).
Уырнджытæ! Ма гадзрахатæй цæут Аллах æмæ минæварыл æмæ ма гадзрахатæй цæут, цы æууæнк уын æвæрд æрцыд, уый, цалынмæ зонут, уæдмæ.
لَيْسَ عَلَى الضُّعَفَاۤءِ وَلَا عَلَى الْمَرْضٰى وَلَا عَلَى الَّذِيْنَ لَا يَجِدُوْنَ مَا يُنْفِقُوْنَ حَرَجٌ اِذَا نَصَحُوْا لِلّٰهِ وَرَسُوْلِهٖۗ مَا عَلَى الْمُحْسِنِيْنَ مِنْ سَبِيْلٍ ۗوَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌۙ
laisa ‘alaḍ-ḍu‘afā'i wa lā ‘alal-marḍā wa lā ‘alal-lażīna lā yajidūna mā yunfiqūna ḥarajun iżā naṣaḥū lillāhi wa rasūlih(ī), mā ‘alal-muḥsinīna min sabīl(in), wallāhu gafūrur raḥīm(un).
Нæй тæригъæд (хæстмæ нæ цæуыны тыххæй) лæмæгътæн, рынчынтæн æмæ, цы бахардз кæндзысты, уый чи нæ райсы, уыдонæн, кæд æмæ сты сыгъдæгзæрдæ Аллах æмæ Йæ минæвармæ. Хорздзинад чи аразы, уыцы адæмы аххосджын кæнынæн ницы аххос ис. Æмæ Аллах у хатыргæнæг, æппæты тæригъæддаг,
وَالسّٰبِقُوْنَ الْاَوَّلُوْنَ مِنَ الْمُهٰجِرِيْنَ وَالْاَنْصَارِ وَالَّذِيْنَ اتَّبَعُوْهُمْ بِاِحْسَانٍۙ رَّضِيَ اللّٰهُ عَنْهُمْ وَرَضُوْا عَنْهُ وَاَعَدَّ لَهُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ تَحْتَهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَآ اَبَدًا ۗذٰلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيْمُ
was-sābiqūnal-awwalūna minal-muhājirīna wal-anṣāri wal-lażīnattaba‘ūhum bi'iḥsān(in), raḍiyallāhu ‘anhum wa raḍū ‘anhu wa a‘adda lahum jannātin tajrī taḥtahal-anhāru khālidīna fīhā abadā(n), żālikal-fauzul-‘aẓīm(u).
Æмæ фыццаг чи райста (пысылмон дин) мухаджиртæ æмæ ансарты æхсæн æмæ сæ фæдыл хорз чи цыд, уыдонæй райгонд уыд Аллах æмæ уыдон дæр райгонд уыдысты Аллахæй. Аллах сын бацæттæ кодта цæхæрадæттæ, кæцыты бынæй цæуынц цæугæдæттæ. Уыдон дзы цæрдзысты æнустæм. Уый у стыр уæлахиз.
مَا كَانَ لِاَهْلِ الْمَدِيْنَةِ وَمَنْ حَوْلَهُمْ مِّنَ الْاَعْرَابِ اَنْ يَّتَخَلَّفُوْا عَنْ رَّسُوْلِ اللّٰهِ وَلَا يَرْغَبُوْا بِاَنْفُسِهِمْ عَنْ نَّفْسِهٖۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ لَا يُصِيْبُهُمْ ظَمَاٌ وَّلَا نَصَبٌ وَّلَا مَخْمَصَةٌ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَلَا يَطَـُٔوْنَ مَوْطِئًا يَّغِيْظُ الْكُفَّارَ وَلَا يَنَالُوْنَ مِنْ عَدُوٍّ نَّيْلًا اِلَّا كُتِبَ لَهُمْ بِهٖ عَمَلٌ صَالِحٌۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُضِيْعُ اَجْرَ الْمُحْسِنِيْنَ
mā kāna li'ahlil-madīnati wa man ḥaulahum minal-a‘rābi ay yatakhallafū ‘ar rasūlillāhi wa lā yargabū bi'anfusihim ‘an nafsih(ī), żālika bi'annahum lā yuṣībuhum ẓama'uw wa lā naṣabuw wa lā makhmaṣatun fī sabīlillāhi wa lā yaṭa'ūna mauṭi'ay yagīẓul-kuffāra wa lā yanālūna min ‘aduwwin nailan illā kutiba lahum bihī ‘amalun ṣāliḥ(un), innallāha lā yuḍī‘u ajral-muḥsinīn(a).
Мæдинæйы адæмæн æмæ сæ алыварс цы бедуинтæ цæры, уыдонæн нæ бæззы, цæмæй Аллахы минæваримæ ма цæуой (хæсты быдыры), стæй сын нæ бæззы, цæмæй Аллахы минæварæй фылдæр сæхи уарзой. Уый уымæн, æмæ уыдон нæ хъизæмар кæнынц стонгæй, фæлладæй, æххормагæй Аллахы фæндагыл, нæдæр ахизынц, æнæуырнæг адæмы маст чи æвзæрын кæны, ахæм бынатмæ, нæдæр знагæн ницы зиан хæссынц, æрмæст сын уый фыст æрцæудзæн куыд хорз хъуыддаг. Æцæгæйдæр, хорздзинад чи аразы, уыдоны хæрзиуæг Аллах нæ фесафы.
۞ لِلَّذِيْنَ اَحْسَنُوا الْحُسْنٰى وَزِيَادَةٌ ۗوَلَا يَرْهَقُ وُجُوْهَهُمْ قَتَرٌ وَّلَا ذِلَّةٌ ۗاُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ الْجَنَّةِ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ
lil-lażīna aḥsanul-ḥusnā wa ziyādah(tun), wa lā yarhaqu wujūhahum qataruw wa lā żillah(tun), ulā'ika aṣḥābul-jannati hum fīhā khālidūn(a).
Хорздзинад чи аразы, уыцы адæмæн ис хуыздæр хæрзиуæг (арв) æмæ уæлæмхасæн хæрзиуæг (Аллахы фенынæй æхцондзинад). Æмæ сæ цæсгæмттæ сау рыгæй æмбæрзт не сты æмæ худинаджы нæ сты (нæдæр). Уыдон сты уæларвон цæрджытæ, цæрдзысты дзы æнустæм.
وَاصْبِرْ فَاِنَّ اللّٰهَ لَا يُضِيْعُ اَجْرَ الْمُحْسِنِيْنَ
waṣbir fa innallāha lā yaḍī‘u ajral-muḥsinīn(a).
Æмæ фæразон ут, уымæн æмæ æцæгæйдæр, хорздзинад чи аразы, уыдоны хæрзиуæг Аллах нæ фесафы.
وَلَمَّا بَلَغَ اَشُدَّهٗٓ اٰتَيْنٰهُ حُكْمًا وَّعِلْمًا ۗوَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
wa lammā balaga asyuddahū ātaināhu ḥukmaw wa ‘ilmā(n), wa każālika najzil-muḥsinīn(a).
Æмæ куы бахъомыл, уæд ын радтам тых æмæ зонындзинæдтæ. Афтæмæй хорзæх чи кæны, уыдонæн схорзæхджын кæнæм.
قَالُوْا يٰٓاَيُّهَا الْعَزِيْزُ اِنَّ لَهٗٓ اَبًا شَيْخًا كَبِيْرًا فَخُذْ اَحَدَنَا مَكَانَهٗ ۚاِنَّا نَرٰىكَ مِنَ الْمُحْسِنِيْنَ
qālū yā ayyuhal-‘azīzu inna lahū aban syaikhan kabīran fa khuż aḥadanā makānah(ū), innā narāka minal-muḥsinīn(a).
Уыдон загътой: «О Аль-Азиз!.. Уымæн ис ацæргæ фыд, уæдæ йæ бæсты райс махæй искæй, æцæгæйдæр, мах уынæм, хорздзинад чи кæны, уыдонæй кæй дæ».
قَالُوْٓا ءَاِنَّكَ لَاَنْتَ يُوْسُفُۗ قَالَ اَنَا۠ يُوْسُفُ وَهٰذَآ اَخِيْ قَدْ مَنَّ اللّٰهُ عَلَيْنَاۗ اِنَّهٗ مَنْ يَّتَّقِ وَيَصْبِرْ فَاِنَّ اللّٰهَ لَا يُضِيْعُ اَجْرَ الْمُحْسِنِيْنَ
qālū a'innaka la'anta yūsuf(u), qāla ana yūsufu wa hāżā akhī qad mannallāhu ‘alainā, innahū may yataqqi wa yaṣbir fa innallāha lā yuḍī‘u ajral-muḥsinīn(a).
Уыдон загътой: «Ды ӕцӕгдӕр Иосиф дӕ?» Уый (Иосиф) загъта: «Æз дæн Иосиф, æмæ уый у ме фсымæр. Æцæгæйдæр, Аллах нын йæ хорзæх радта. Æцæгæйдæр, Аллахæй чи тæрсы æмæ фæразон чи у, уый, æцæгæйдæр, Аллах хорздзинад чи аразы, уыдоны хæрзиуæг нæ фесафы».
۞ اِنَّ اللّٰهَ يَأْمُرُ بِالْعَدْلِ وَالْاِحْسَانِ وَاِيْتَاۤئِ ذِى الْقُرْبٰى وَيَنْهٰى عَنِ الْفَحْشَاۤءِ وَالْمُنْكَرِ وَالْبَغْيِ يَعِظُكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُوْنَ
innallāha ya'muru bil-‘adli wal-iḥsāni wa ītā'i żil-qurbā wa yanhā ‘anil-faḥsyā'i wal-munkari wal-bagyi ya‘iẓukum la‘allakum tażakkarūn(a).
Æцæгæйдæр, Аллах фæдзæхсы (уæ) рæстагæй архайын æмæ хорз хъуыддæгтæ кæнын, хиуæттæн æххуыс кæнын, æмæ Уый тобæ кæны (кæнын) æгад хъуыддæгтæ, фыдбылыз æмæ знаггад. Уый дæ ахуыр кæны, цæмæй ахуыр кæнай.
اِنَّ اللّٰهَ مَعَ الَّذِيْنَ اتَّقَوْا وَّالَّذِيْنَ هُمْ مُّحْسِنُوْنَ ࣖ ۔
innallāha ma‘al-lażīnattaqau wal-lażīna hum muḥsinūn(a).
Æцæгæйдæр, Аллах ис, дингæнæг æмæ хорз чи аразы, уыдонимæ.
اِنْ اَحْسَنْتُمْ اَحْسَنْتُمْ لِاَنْفُسِكُمْ ۗوَاِنْ اَسَأْتُمْ فَلَهَاۗ فَاِذَا جَاۤءَ وَعْدُ الْاٰخِرَةِ لِيَسٗۤـُٔوْا وُجُوْهَكُمْ وَلِيَدْخُلُوا الْمَسْجِدَ كَمَا دَخَلُوْهُ اَوَّلَ مَرَّةٍ وَّلِيُتَبِّرُوْا مَا عَلَوْا تَتْبِيْرًا
in aḥsantum aḥsantum li'anfusikum, wa in asa'tum fa lahā, fa iżā jā'a wa‘dul-ākhirati liyasū'ū wujūhakum wa liyadkhulal-masjida kamā dakhalūhu awwala marratiw wa liyutabbirū mā ‘alau tatbīrā(n).
Хорз куы кæнай, уæд дæхицæн хорз кæныс. Æмæ фыдбылыз куы кæнай, уæд (фыдбылызы зиан) дæхицæн у. Дыккаг æфхæрд (фыдракæнд) куы æрцæуа, уæд дын дæ цæсгом фæхудинаг кæнынæн дæ знæгты æрæвæрæм, уæд бацæуынц мæзджыдмæ (Аксайы мæзджыд), фыццаг хатт куыд бацыдысты, афтæ æмæ цы сæ бар цæуы, уый фесафынц.
لَنْ يَّنَالَ اللّٰهَ لُحُوْمُهَا وَلَا دِمَاۤؤُهَا وَلٰكِنْ يَّنَالُهُ التَّقْوٰى مِنْكُمْۗ كَذٰلِكَ سَخَّرَهَا لَكُمْ لِتُكَبِّرُوا اللّٰهَ عَلٰى مَا هَدٰىكُمْ ۗ وَبَشِّرِ الْمُحْسِنِيْنَ
lay yanālallāha luḥūmuhā wa lā dimā'uhā wa lākiy yanāluhut-taqwā minkum, każālika sakhkharahā lakum litukabbirullāha ‘alā mā hadākum, wa basysyiril-muḥsinīn(a).
(Нывонд фосы) буар æмæ йæ туг никуы бахæццæ уыдзысты Аллахмæ, фæлæ йæм цы бахæццæ вæййы, уый у дæ дингæнæгдзинад. Афтæмæй йæ уын æрæвæрдта, цæмæй кадджын кæнат Аллахы, цы амынд уын радта, уый тыххæй. Ӕмӕ хорз хабар фӕхӕццӕ кӕн, хорздзинад чи аразы, уыцы адӕмӕн.
وَالَّذِيْنَ هُمْ لِاَمٰنٰتِهِمْ وَعَهْدِهِمْ رَاعُوْنَ ۙ
wal-lażīna hum li'amānātihim wa ‘ahdihim rā‘ūn(a).
Æмæ (æцæг æнтыстджын) сты, сæ æууæнк æмæ бадзырдтæ чи æххæст кæны, уыдон,
وَلَمَّا بَلَغَ اَشُدَّهٗ وَاسْتَوٰىٓ اٰتَيْنٰهُ حُكْمًا وَّعِلْمًاۗ وَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
wa lammā balaga asyuddahū wastawā ātaināhu ḥukmaw wa ‘ilmā(n), wa każālika najzil-muḥsinīn(a).
Æмæ уый (Моисей) куы схъомыл æмæ йæ зонд куы æххæст кодта, уæд ын радтам зонд (пехуымпарад) æмæ зонындзинæдтæ. Æмæ афтæмæй хорзæх чи кæны, уыдонæн схорзæхджын кæнæм.
وَابْتَغِ فِيْمَآ اٰتٰىكَ اللّٰهُ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ وَلَا تَنْسَ نَصِيْبَكَ مِنَ الدُّنْيَا وَاَحْسِنْ كَمَآ اَحْسَنَ اللّٰهُ اِلَيْكَ وَلَا تَبْغِ الْفَسَادَ فِى الْاَرْضِ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ الْمُفْسِدِيْنَ
wabtagi fīmā ātākallāhud-dāral-ākhirata wa lā tansa naṣībaka minad-dun-yā wa aḥsin kama aḥsanallāhu ilaika wa lā tabgil-fasāda fil-arḍ(i), innallāha lā yuḥibbul-mufsidīn(a).
Æмæ агурут (хæрзиуæг) мæрдтыбæстæ, Аллах уын цы радта, уымæй, фæлæ ма ферох кæнут уæ хай ацы дунейы æмæ хорздзинад кæнут (иннæтæн), Аллах уын куыд хорздзинад сарæзта, афтæ, æмæ зæххыл зиан ма хæссут. Æцæгæйдæр, Аллах нæ уарзы, зиан чи хæссы, ахæм адæмы.
وَالَّذِيْنَ جَاهَدُوْا فِيْنَا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنَاۗ وَاِنَّ اللّٰهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِيْنَ ࣖ
wal-lażīna jāhadū fīnā lanahdiyannahum subulanā, wa innallāha lama‘al-muḥsinīn(a).
Æмæ махмæ чи тырны, уыдонæн мах равдисдзыстæм нæ фæндæгтæ. Æмæ æцæгæйдæр, хорздзинад чи аразы, уыдонимæ ис Аллах.
هُدًى وَّرَحْمَةً لِّلْمُحْسِنِيْنَۙ
hudaw wa raḥmatal lil-muḥsinīn(a).
хорздзинад чи аразы, уыдонӕн куыд разамынд ӕмӕ фӕлмӕнзӕрдӕдзинад,
۞ وَمَنْ يُّسْلِمْ وَجْهَهٗٓ اِلَى اللّٰهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقٰىۗ وَاِلَى اللّٰهِ عَاقِبَةُ الْاُمُوْرِ
wa may yuslim wajhahū ilallāhi wa huwa muḥsinun faqadistamsaka bil-‘urwatil-wuṡqā, wa ilallāhi ‘āqibatul-umūr(i).
Æмæ чидæриддæр йæхи æрæвæры Аллахы дæлбар, цалынмæ уый у хорздзинад чи аразы, уæд æцæгæйдæр йæхиуыл хæцыд фидар гуссетыл (бæндæныл). Æрмæстдæр Аллахæн у æппæт хъуыддæгты кæрон.
اِنَّا كَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
innā każālika najzil-muḥsinīn(a).
Æцæгæйдæр, афтæ хæрзиуæг кæнæм, хорздзинад чи аразы, уыдоны.
قَدْ صَدَّقْتَ الرُّءْيَا ۚاِنَّا كَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
qad ṣaddaqtar-ru'yā, innā każālika najzil-muḥsinīn(a).
æцæгæйдæр, ды раст кодтай уыцы фын». Æцæгæйдæр, афтæ хæрзиуæг кæнæм, хорздзинад чи аразы, уыдоны.
كَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
każālika najzil-muḥsinīn(a).
Афтæмæй хорзæх чи кæны, уыдонæн схорзæхджын кæнæм.
اِنَّا كَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
innā każālika najzil-muḥsinīn(a).
Афтæмæй хорзæх чи кæны, уыдонæн схорзæхджын кæнæм.
اِنَّا كَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
innā każālika najzil-muḥsinīn(a).
Афтæмæй хорзæх чи кæны, уыдонæн схорзæхджын кæнæм.
قُلْ يٰعِبَادِ الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اتَّقُوْا رَبَّكُمْ ۗلِلَّذِيْنَ اَحْسَنُوْا فِيْ هٰذِهِ الدُّنْيَا حَسَنَةٌ ۗوَاَرْضُ اللّٰهِ وَاسِعَةٌ ۗاِنَّمَا يُوَفَّى الصّٰبِرُوْنَ اَجْرَهُمْ بِغَيْرِ حِسَابٍ
qul yā ‘ibādil-lażīna āmanuttaqū rabbakum, lil-lażīna aḥsanū fī hāżihid-dun-yā ḥasanah(tun), wa arḍullāhi wāsi‘ah(tun), innamā yuwaffaṣ-ṣābirūna ajrahum bigairi ḥisāb(in).
Зæгъ (Мæхæмæт): «О мæ иузæрдион лæггадгæнджытæ! Тæрсут уæ Хицауæй». Уымæн æмæ ацы дунейы хорздзинад чи аразы, уыдон райсдзысты хорздзинад. Æмæ Аллахы зæхх уæрæх у. Æрмæстдæр фæразон чи у, уыдонæн сæ хæрзиуджытæ фылдæр кæндзысты æнæкæронæй.
لَهُمْ مَّا يَشَاۤءُوْنَ عِنْدَ رَبِّهِمْ ۗ ذٰلِكَ جَزَاۤءُ الْمُحْسِنِيْنَۚ
lahum mā yasyā'ūna ‘inda rabbihim, żālika jazā'ul-muḥsinīn(a).
Цы сæ фæнды, уый райсынц сæ Хицауæй. Хорздзинад чи аразы, уыдонӕн ахӕм хӕрзиуӕг ис;
وَمِنْ قَبْلِهٖ كِتٰبُ مُوْسٰٓى اِمَامًا وَّرَحْمَةً ۗوَهٰذَا كِتٰبٌ مُّصَدِّقٌ لِّسَانًا عَرَبِيًّا لِّيُنْذِرَ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا ۖوَبُشْرٰى لِلْمُحْسِنِيْنَ
wa min qablihī kitābu mūsā imāmaw wa raḥmah(tan), wa hāżā kitābum muṣaddiqul lisānan ‘arabiyyal liyunżiral-lażīna ẓalamū, wa busyrā lil-muḥsinīn(a).
Æмæ (Хъуыраны) размæ уыдис Моисейы чиныг куыд фæндагамонæг æмæ тæригъæд. Æмæ ай (Аль-Къур'ан) у ахæм чиныг, кæцы йæ бæлвырд кæны араббаг æвзагыл, цæмæй æвзæр чи кæны, уыдонæн фæдзæхст уа æмæ хорз хабæрттæ чи кæны, уыдонæн.
اٰخِذِيْنَ مَآ اٰتٰىهُمْ رَبُّهُمْ ۗ اِنَّهُمْ كَانُوْا قَبْلَ ذٰلِكَ مُحْسِنِيْنَۗ
Ākhiżīna mā ātāhum rabbuhum, innahum kānū qabla żālika muḥsinīn(a).
Хуыцау сын цы радта, уый райстой. Æцæгæйдæр, уый размæ (дунейы) уыдысты хорздзинад чи арæзта, ахæм адæм;
وَلِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ لِيَجْزِيَ الَّذِيْنَ اَسَاۤءُوْا بِمَا عَمِلُوْا وَيَجْزِيَ الَّذِيْنَ اَحْسَنُوْا بِالْحُسْنٰىۚ
wa lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), liyajziyal-lażīna asā'ū bimā ‘amilū wa yajziyal-lażīna aḥsanū bil-ḥusnā.
Æмæ уæлæрвты цы ис æмæ зæххыл цы ис, уыдон иууылдæр сты Аллахы. (Афтæмæй) Æвзæрдзинад чи кæны, уыдонæн саккаг кæндзæн, цы сарæзтой, уымæ гæсгæ æмæ хорздзинад чи кæны, уыдонæн хуыздæр хæрзиуæг (арв) ратдзæн.
هَلْ جَزَاۤءُ الْاِحْسَانِ اِلَّا الْاِحْسَانُۚ
hal jazā'ul-iḥsāni illal-iḥsān(u).
Хорздзинадæн хорздзинадæй дарддæр æндæр хæрзиуæг нæй.
وَالَّذِيْنَ هُمْ لِاَمٰنٰتِهِمْ وَعَهْدِهِمْ رٰعُوْنَۖ
wal-lażīna hum li'amānātihim wa ‘ahdihim rā'ūn(a).
Æмæ йæ æууæнк æмæ йæ бадзырдтæн æнувыд чи у, уыдон,