لَآ اِكْرَاهَ فِى الدِّيْنِۗ قَدْ تَّبَيَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَيِّ ۚ فَمَنْ يَّكْفُرْ بِالطَّاغُوْتِ وَيُؤْمِنْۢ بِاللّٰهِ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقٰى لَا انْفِصَامَ لَهَا ۗوَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ
lā ikrāha fid-dīn(i), qat tabayyanar-rusydu minal-gayy(i), famay yakfur biṭ-ṭāgūti wa yu'mim billāhi fa qadistamsaka bil-‘urwatil-wuṡqā, lanfiṣāma lahā, wallāhu samī‘un ‘alīm(un).
Ez dago derrigortasunik erlijioari (Islamari) atxikitzean, izan ere, argi dago (aldea) bide zuzenaren eta okerraren artean. Tagutengan sinesten ez duenak eta Alagan sinesten duenak, orduan, benetan, soka oso sendo bati helduta dago (irmoki), hautsi ez dena. Ala Entzule Dena da, Guztia Jakile Dena.
اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْ حَاۤجَّ اِبْرٰهٖمَ فِيْ رَبِّهٖٓ اَنْ اٰتٰىهُ اللّٰهُ الْمُلْكَ ۘ اِذْ قَالَ اِبْرٰهٖمُ رَبِّيَ الَّذِيْ يُحْيٖ وَيُمِيْتُۙ قَالَ اَنَا۠ اُحْيٖ وَاُمِيْتُ ۗ قَالَ اِبْرٰهٖمُ فَاِنَّ اللّٰهَ يَأْتِيْ بِالشَّمْسِ مِنَ الْمَشْرِقِ فَأْتِ بِهَا مِنَ الْمَغْرِبِ فَبُهِتَ الَّذِيْ كَفَرَ ۗوَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَۚ
alam tara ilal-lażī ḥājja ibrāhīma fī rabbihī an ātāhullāhul-mulk(a), iż qāla ibrāhīmu rabbiyal-lażī yuḥyī wa yumīt(u), qāla ana uḥyī wa umīt(u), qāla ibrāhīmu fa innallāha ya'tī bisy-syamsi minal-masyriqi fa'ti bihā minal-magribi fabuhital-lażī kafar(a), wallāhu lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).
Ez al zenuen ohartu Abrahamekin bere Jaunari buruz eztabaidatzen zuten jendea, Alakek erreinua (boterea) eman ziolako? Abrahamek esan zuenean: "Nire Jauna da bizitza ematen duena eta heriotza eragiten duena", esan zuen: "Nik ere bizitza eman eta heriotza eragin dezaket". Ibrahimek esan zuen: "Alakek eguzkia ekialdetik altxatu zuen, beraz, mendebaldetik altxatu zuen". Beraz, sinesten ez duen pertsona nahasita dago. Alakek ez ditu bidegabeak gidatzen.
وَلْتَكُنْ مِّنْكُمْ اُمَّةٌ يَّدْعُوْنَ اِلَى الْخَيْرِ وَيَأْمُرُوْنَ بِالْمَعْرُوْفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ ۗ وَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ
waltakum minkum ummatuy yad‘ūna ilal-khairi wa ya'murūna bil-ma‘rūfi wa yanhauna ‘anil-munkar(i), wa ulā'ika humul-mufliḥūn(a).
Eta izan bedi zuen artean bertutera deitzen duen, bertutezkoa dena agintzen duen eta gaiztakeria debekatzen duen jende talde bat. Eta horiek dira zorionekoak.
كُنْتُمْ خَيْرَ اُمَّةٍ اُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُوْنَ بِالْمَعْرُوْفِ وَتَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَتُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ ۗ وَلَوْ اٰمَنَ اَهْلُ الْكِتٰبِ لَكَانَ خَيْرًا لَّهُمْ ۗ مِنْهُمُ الْمُؤْمِنُوْنَ وَاَكْثَرُهُمُ الْفٰسِقُوْنَ
kuntum khaira ummatin ukhrijat lin-nāsi ta'murūna bil-ma‘rūfi wa tanhauna ‘anil-munkari wa tu'minūna billāh(i), wa lau āmana ahlul-kitābi lakāna khairal lahum, minhumul-mu'minūna wa akṡaruhumul-fāsiqūn(a).
Zuek (musulmanak) zarete gizakientzat jaiotako pertsonarik onenak, (zeren) zuzena dena agintzen (egin) eta gaizkia debekatzen duzue, eta Allahgan sinesten duzue. Liburuaren Jendeak sinetsi izan balu, hobe izango zen haientzat. Haien artean badira sinestunak, baina gehienak gaiztoak dira.
فَبِمَا رَحْمَةٍ مِّنَ اللّٰهِ لِنْتَ لَهُمْ ۚ وَلَوْ كُنْتَ فَظًّا غَلِيْظَ الْقَلْبِ لَانْفَضُّوْا مِنْ حَوْلِكَ ۖ فَاعْفُ عَنْهُمْ وَاسْتَغْفِرْ لَهُمْ وَشَاوِرْهُمْ فِى الْاَمْرِۚ فَاِذَا عَزَمْتَ فَتَوَكَّلْ عَلَى اللّٰهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُتَوَكِّلِيْنَ
fabimā raḥmatim minallāhi linta lahum, wa lau kunta faẓẓan galīẓal-qalbi lanfaḍḍū min ḥaulik(a), fa‘fu ‘anhum wastagfir lahum wa syāwirhum fil-amr(i), fa iżā ‘azamta fa tawakkal ‘alallāh(i), innallāha yuḥibbul-mutawakkilīn(a).
Beraz, Alaren graziari esker, zu (Muhammad) leuna izan zinen haiekin. Gogor jokatzen baduzu eta bihotz zakarra baduzu, zalantzarik gabe urrunduko dira zure ingurukoengandik. Beraz, barkatu iezaiezu eta eskatu barkamena haientzat, eta kontsultatu haiekin gai honetan. Gero, erabakia hartu duzunean, jarri zure konfiantza Alarengan. Izan ere, Alak maite ditu harengan konfiantza dutenak.
اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ يَعْلَمُ اللّٰهُ مَا فِيْ قُلُوْبِهِمْ فَاَعْرِضْ عَنْهُمْ وَعِظْهُمْ وَقُلْ لَّهُمْ فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ قَوْلًا ۢ بَلِيْغًا
ulā'ikal-lażīna ya‘lamullāhu mā fī qulūbihim fa a‘riḍ ‘anhum wa ‘iẓhum wa qul lahum fī anfusihim qaulam balīgā(n).
Ala-k badaki zer dagoen haien bihotzean. Eman bizkarra, eman aholkuak eta esan iezaiezue arimetan itsatsita geratuko diren hitzak.
وَلَا تَطْرُدِ الَّذِيْنَ يَدْعُوْنَ رَبَّهُمْ بِالْغَدٰوةِ وَالْعَشِيِّ يُرِيْدُوْنَ وَجْهَهٗ ۗمَا عَلَيْكَ مِنْ حِسَابِهِمْ مِّنْ شَيْءٍ وَّمَا مِنْ حِسَابِكَ عَلَيْهِمْ مِّنْ شَيْءٍ فَتَطْرُدَهُمْ فَتَكُوْنَ مِنَ الظّٰلِمِيْنَ
wa lā taṭrudil-lażīna yad‘ūna rabbahum bil-gadāti wal-‘asyiyyi yurīdūna wajhah(ū), mā ‘alaika min ḥisābihim min syai'iw wa mā min ḥisābika ‘alaihim min syai'in fa taṭrudahum fa takūna minaẓ-ẓālimīn(a).
Ez uxatu goizez eta arratsaldez Jaunari dei egiten diotenak, Haren atsegina espero baitute. Ez duzu inolako erantzukizunik haien ekintzengatik, eta haiek ez dute inolako erantzukizunik zure ekintzengatik; horregatik duzu (eskubidea) haiek uxatzeko, bidegabeen artean egon zaitezen.
وَمَا عَلَى الَّذِيْنَ يَتَّقُوْنَ مِنْ حِسَابِهِمْ مِّنْ شَيْءٍ وَّلٰكِنْ ذِكْرٰى لَعَلَّهُمْ يَتَّقُوْنَ
wa mā ‘alal-lażīna yattaqūna min ḥisābihim min syai'iw wa lākin żikrā la‘allahum yattaqūn(a).
Ala-ren beldur direnek ez dute inolako erantzukizunik beren bekatuen aurrean; baina Ala-ren beldur izan behar dutela gogoraraztea dute betebeharra.
۞ وَاِذْ قَالَ اِبْرٰهِيْمُ لِاَبِيْهِ اٰزَرَ اَتَتَّخِذُ اَصْنَامًا اٰلِهَةً ۚاِنِّيْٓ اَرٰىكَ وَقَوْمَكَ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ
wa iż qāla ibrāhīmu li'abīhi āzara atattakhiżu aṣnāman ālihah(tan), innī arāka wa qaumaka fī ḍalālim mubīn(in).
Eta (gogoratu) Ibrahimek bere aita Azarri esan zionean: «Merezi al duzu idolo horiek jainko bihurtzea? Egia esan, zu eta zure herria akats nabarmenean ikusten zaituztet».
اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ هَدَى اللّٰهُ فَبِهُدٰىهُمُ اقْتَدِهْۗ قُلْ لَّآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ اَجْرًاۗ اِنْ هُوَ اِلَّا ذِكْرٰى لِلْعٰلَمِيْنَ ࣖ
ulā'ikal-lażīna hadallāhu fa bihudāūhumuqtadih, qul lā as'alukum ‘alaihi ajrā(n), in huwa illā żikrā lil-‘ālamīn(a).
Allahk gidatu dituenak (profetak) dira, beraz, jarraitu haien gidaritza. Esan (Mahomari): "Ez dizuet ezer eskatzen (Korana) helarazteagatik". Korana ez da mundu osoko (jende guztiarentzat) abisu bat baino.
وَمَا قَدَرُوا اللّٰهَ حَقَّ قَدْرِهٖٓ اِذْ قَالُوْا مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ عَلٰى بَشَرٍ مِّنْ شَيْءٍۗ قُلْ مَنْ اَنْزَلَ الْكِتٰبَ الَّذِيْ جَاۤءَ بِهٖ مُوْسٰى نُوْرًا وَّهُدًى لِّلنَّاسِ تَجْعَلُوْنَهٗ قَرَاطِيْسَ تُبْدُوْنَهَا وَتُخْفُوْنَ كَثِيْرًاۚ وَعُلِّمْتُمْ مَّا لَمْ تَعْلَمُوْٓا اَنْتُمْ وَلَآ اٰبَاۤؤُكُمْ ۗقُلِ اللّٰهُ ۙثُمَّ ذَرْهُمْ فِيْ خَوْضِهِمْ يَلْعَبُوْنَ
wa mā qadarullāha ḥaqqa qadrihī iż qālū mā anzalallāhu ‘alā basyarim min syai'(in), qul man anzalal-kitābal-lażī jā'a bihī mūsā nūraw wa hudal lin-nāsi taj‘alūnahū qarāṭīsa tubdūnahā wa tukhfūna kaṡīrā(n), wa ‘ullimtum mā lam ta‘lamū antum wa lā ābā'ukum, qulillāh(u), ṡumma żarhum fī khauḍihim yal‘abūn(a).
Ez dute Ala goratzen behar bezala, "Alak ez die ezer erretiratu gizakiei" esaten dutenean. Esan (Mahoma): "Moisesek gizaterientzako argi eta gidaritza gisa ekarri zuen Liburua (Tora) jaitsi zuena, zuk Liburua paper zati sakabanatuetan jarri zenuen, (zatiak) erakutsi eta asko ezkutatu zenuen, nahiz eta zuek ez zuen arbasoek ez zekitena irakatsi zitzaizuen". Esan: "Ala da (jaitsi zuena)", eta (horren ondoren), utzi itzazue beren okerreran jolasean.
وَلَا تَسُبُّوا الَّذِيْنَ يَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ فَيَسُبُّوا اللّٰهَ عَدْوًاۢ بِغَيْرِ عِلْمٍۗ كَذٰلِكَ زَيَّنَّا لِكُلِّ اُمَّةٍ عَمَلَهُمْۖ ثُمَّ اِلٰى رَبِّهِمْ مَّرْجِعُهُمْ فَيُنَبِّئُهُمْ بِمَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ
wa lā tasubbul-lażīna yad‘ūna min dūnillāhi fa yasubbullāha ‘adwam bigairi ‘ilm(in), każālika zayyannā likulli ummatin ‘amalahum, ṡumma ilā rabbihim marji‘uhum fa yunabbi'uhum bimā kānū ya‘malūn(a).
Eta ez iraindu Allahz gain gurtzen dituztenak, ez dezatela Allah gehiegi iraintzen jakin gabe. Horrela, herri bakoitzari bere egintzak onak iruditu zaizkio. Gero, beren Jaunarengana itzuliko dira, eta Hark jakinaraziko die zer egiten zuten.
ثَمٰنِيَةَ اَزْوَاجٍۚ مِنَ الضَّأْنِ اثْنَيْنِ وَمِنَ الْمَعْزِ اثْنَيْنِۗ قُلْ ءٰۤالذَّكَرَيْنِ حَرَّمَ اَمِ الْاُنْثَيَيْنِ اَمَّا اشْتَمَلَتْ عَلَيْهِ اَرْحَامُ الْاُنْثَيَيْنِۗ نَبِّـُٔوْنِيْ بِعِلْمٍ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ
Ṡamāniya azwāj(in), minaḍ-ḍa'niṡnaini wa minal-ma‘ziṡnain(i), qul āżżakaraini ḥarrama amil-unṡayaini ammasytamalat ‘alaihi arḥāmul-unṡayain(i), nabbi'ūnī bi‘ilmin in kuntum ṣādiqīn(a).
Zortzi abere daude binaka (lau bikote); ardi pare bat eta ahuntz pare bat. Esan: "Zer debekatzen du Allahek bi ar edo bi emeren artean edo zer dago bi emeen sabelean? Azaldu iezadazu ezagutzan oinarrituta, egiazkoa bazara".
وَمِنَ الْاِبِلِ اثْنَيْنِ وَمِنَ الْبَقَرِ اثْنَيْنِۗ قُلْ ءٰۤالذَّكَرَيْنِ حَرَّمَ اَمِ الْاُنْثَيَيْنِ اَمَّا اشْتَمَلَتْ عَلَيْهِ اَرْحَامُ الْاُنْثَيَيْنِۗ اَمْ كُنْتُمْ شُهَدَاۤءَ اِذْ وَصّٰىكُمُ اللّٰهُ بِهٰذَاۚ فَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرٰى عَلَى اللّٰهِ كَذِبًا لِّيُضِلَّ النَّاسَ بِغَيْرِ عِلْمٍۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ ࣖ
wa minal-ibiliṡnaini wa minal-baqariṡnain(i), qul āżżakaraini ḥarrama amil-unṡayaini ammasytamalat ‘alaihi arḥāmul-unṡayain(i), am kuntum syuhadā'a iż waṣṣākumullāhu bihāżā, faman aẓlamu mimmaniftarā ‘alallāhi każibal liyuḍillan-nāsa bigairi ‘ilm(in), innallāha lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).
Eta gamelu batetik bikote bat eta behi batetik bikote bat. Esan: «Zer dago debekatuta bi ar edo bi emeren artean, edo zer dago bi emeen sabelean? Lekuko izan zineten Allahk hau agindu zuenean? Nor da bidegabeagoa Allahren aurka gezurrak asmatzen dituztenak baino, jendea jakintzarik gabe bidetik eramateko?». Ala-k ez ditu bidegabeak gidatuko.
سَيَقُوْلُ الَّذِيْنَ اَشْرَكُوْا لَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ مَآ اَشْرَكْنَا وَلَآ اٰبَاۤؤُنَا وَلَا حَرَّمْنَا مِنْ شَيْءٍۗ كَذٰلِكَ كَذَّبَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ حَتّٰى ذَاقُوْا بَأْسَنَاۗ قُلْ هَلْ عِنْدَكُمْ مِّنْ عِلْمٍ فَتُخْرِجُوْهُ لَنَاۗ اِنْ تَتَّبِعُوْنَ اِلَّا الظَّنَّ وَاِنْ اَنْتُمْ اِلَّا تَخْرُصُوْنَ
sayaqūlul-lażīna asyrakū lau syā'allāhu mā asyraknā wa lā ābā'unā wa lā ḥarramnā min syai'(in), każālika każżabal-lażīna min qablihim ḥattā żāqū ba'sanā, qul hal ‘indakum min ‘ilmin fa tukhrijūhu lanā, in tattabi‘ūna illaẓ-ẓanna wa in antum illā takhruṣūn(a).
Politeistek esango dute: «Alak nahi izan balu, ez genioke bazkiderik jarriko Harekin, ezta gure arbasoek ere, eta ez genuke ezer debekatuko». Era berean, haien aurretik gezurra esan zutenek (mezulariak) Gure zigorra dastatu arte. Esan (Muhammad): «Ba al duzu guri helarazi diezagukezun ezagutzarik? Jarraitzen duzuena asmakizunak baino ez dira, eta pentsatzen besterik ez duzue».
قُلْ فَلِلّٰهِ الْحُجَّةُ الْبَالِغَةُۚ فَلَوْ شَاۤءَ لَهَدٰىكُمْ اَجْمَعِيْنَ
qul fa lillāhil-ḥujjatul-bāligah(tu), fa lau syā'a lahadākum ajma‘īn(a).
Esan (Muhammad): «Arrazoi bakarra Ala da. Beraz, nahi badu, gidatuak izango zarete guztiok».
قُلْ اَمَرَ رَبِّيْ بِالْقِسْطِۗ وَاَقِيْمُوْا وُجُوْهَكُمْ عِنْدَ كُلِّ مَسْجِدٍ وَّادْعُوْهُ مُخْلِصِيْنَ لَهُ الدِّيْنَ ەۗ كَمَا بَدَاَكُمْ تَعُوْدُوْنَۗ
qul amara rabbī bil-qisṭ(i), wa aqīmū wujūhakum ‘inda kulli masjidiw wad‘ūhu mukhliṣīna lahud-dīn(a), kamā bada'akum ta‘ūdūn(a).
Esan: «Nire Jaunak agindu dit zuzen jokatzeko. Biratu aurpegia (Allahrengana) otoitz guztietan eta gurtu Jainkoa, berari bakarrik gurtuz. Jatorriz sortuak izan zineten bezala itzuliko zarete Harengana.
لَقَدْ اَرْسَلْنَا نُوْحًا اِلٰى قَوْمِهٖ فَقَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ مَا لَكُمْ مِّنْ اِلٰهٍ غَيْرُهٗۗ اِنِّيْٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ
laqad arsalnā nūḥan ilā qaumihī fa qāla yā qaumi‘budullāha mā lakum min ilāhin gairuh(ū), innī akhāfu ‘alaikum ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).
Egia esan, Noe bidali genion bere herriari, eta hark esan zuen: «Ene herria! Adora ezazue Ala! Ez dago zuentzat beste jainkorik Hura izan ezik. Beldur naiz egun ikaragarrian (Azken Eguna) zigortuko zaituztela».
قَالَ يٰقَوْمِ لَيْسَ بِيْ ضَلٰلَةٌ وَّلٰكِنِّيْ رَسُوْلٌ مِّنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَ
qāla yā qaumi laisa bī ḍalālatuw wa lākinnī rasūlum mir rabbil-‘ālamīn(a).
Hark (Noek) erantzun zuen: «Ene herria! Ez nago bidetik galduta; mundu guztien Jaunaren Mezularia naiz baizik.
۞ وَاِلٰى عَادٍ اَخَاهُمْ هُوْدًاۗ قَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ مَا لَكُمْ مِّنْ اِلٰهٍ غَيْرُهٗۗ اَفَلَا تَتَّقُوْنَ
wa ilā ‘ādin akhāḥum hūdā(n), qāla yā qaumi‘budullāha mā lakum min ilāhin gairuh(ū), afalā tattaqūn(a).
Eta 'Ad-eko jendeari (bidali genion) Hud, haien anaia. Esan zuen: "Ene herria! Adora ezazue Ala! Ez dago zuentzat beste jainkorik (gurtza) Haren ordez. Zergatik ez duzue, orduan, Ala-ren beldur?"
وَاِلٰى ثَمُوْدَ اَخَاهُمْ صٰلِحًاۘ قَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ مَا لَكُمْ مِّنْ اِلٰهٍ غَيْرُهٗۗ قَدْ جَاۤءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْۗ هٰذِهٖ نَاقَةُ اللّٰهِ لَكُمْ اٰيَةً فَذَرُوْهَا تَأْكُلْ فِيْٓ اَرْضِ اللّٰهِ وَلَا تَمَسُّوْهَا بِسُوْۤءٍ فَيَأْخُذَكُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ
wa ilā ṡamūda akhāhum ṣāliḥā(n), qāla yā qaumi‘budullāha mā lakum min ilāhin gairuh(ū), qad jā'atkum bayyinatum mir rabbikum, hāżihī nāqatullāhi lakum āyatan fa żarūhā ta'kul fī arḍillāhi wa lā tamassūhā bisū'in fa ya'khużakum ‘ażābun alīm(un).
Eta Samud-eko jendeari (bidali genien) haien anaia Saleh. Honek esan zuen: «Ene herria! Gurtu ezazue Ala! Ez dago zuentzat beste jainkorik (gurtza) Harengandik. Egia esan, froga argi bat etorri zaizue zuen Jaunarengandik. Alagandik datorren gamelu eme hau seinale bat da zuentzat. Utzi Ala-ren lurrean jaten, ez egin kalterik, bestela zigor mingarria jasango duzue».
وَاذْكُرُوْٓا اِذْ جَعَلَكُمْ خُلَفَاۤءَ مِنْۢ بَعْدِ عَادٍ وَّبَوَّاَكُمْ فِى الْاَرْضِ تَتَّخِذُوْنَ مِنْ سُهُوْلِهَا قُصُوْرًا وَّتَنْحِتُوْنَ الْجِبَالَ بُيُوْتًا ۚفَاذْكُرُوْٓا اٰلَاۤءَ اللّٰهِ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ
ważkurū iż ja‘alakum khulafā'a mim ba‘di ‘ādiw wa bawwa'akum fil-arḍi tattakhiżūna min suhūlihā quṣūraw wa tanḥitūnal-jibāla buyūtā(n), fażkurū ālā'allāhi wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).
Eta gogoratu kalifa egin zintuztenean, 'Ad-eko jendearen ondoren, eta lurrean jarri zintuztenean. Leku lauetan jauregiak eraiki zenituzten eta muinoetan etxeak zizelkatu. Gogoratu, beraz, Allahren bedeinkapenak eta ez eragin kalterik lurrean.
وَلُوْطًا اِذْ قَالَ لِقَوْمِهٖٓ اَتَأْتُوْنَ الْفَاحِشَةَ مَا سَبَقَكُمْ بِهَا مِنْ اَحَدٍ مِّنَ الْعٰلَمِيْنَ
wa lūṭan iż qāla liqaumihī ata'tūnal-fāḥisyata mā sabaqakum bihā min aḥadim minal-‘ālamīn(a).
Eta (bidali genuen) Lut, bere herriari esan zionean: "Zergatik egiten duzue ekintza higuingarri bat, inork (mundu honetan) zuen aurretik egin ez duena?"
اِنَّكُمْ لَتَأْتُوْنَ الرِّجَالَ شَهْوَةً مِّنْ دُوْنِ النِّسَاۤءِۗ بَلْ اَنْتُمْ قَوْمٌ مُّسْرِفُوْنَ
innakum lata'tūnar-rijāla syahwatam min dūnin-nisā'(i), bal antum qaumum musrifūn(a).
Egia esan, gizonekiko duzu zure irrika, ez emakumeekiko. Benetan gehiegikeriaz beteriko jendea zarete.”
وَاِلٰى مَدْيَنَ اَخَاهُمْ شُعَيْبًاۗ قَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ مَا لَكُمْ مِّنْ اِلٰهٍ غَيْرُهٗۗ قَدْ جَاۤءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ فَاَوْفُوا الْكَيْلَ وَالْمِيْزَانَ وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ اَشْيَاۤءَهُمْ وَلَا تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِ بَعْدَ اِصْلَاحِهَاۗ ذٰلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَۚ
wa ilā madyana akhāhum syu‘aibā(n), qāla yā qaumi‘budullāha mā lakum min ilāhin gairuh(ū), qad jā'atkum bayyinatum mir rabbikum fa auful-kaila wal-mīzāna wa lā tabkhasun-nāsa asy-yā'ahum wa lā tufsidū fil-arḍi ba‘da iṣlāḥihā, żālikum khairul lakum in kuntum mu'minīn(a).
Eta Madyan herriari Shuaib, haien anaia, bidali genion. Hark esan zuen: «Ene herria! Adora ezazue Ala. Ez dago zuentzat beste jainkorik Harengandik aparte. Egia esan, froga argiak etorri zaizkizue zuen Jaunarengandik. Hobetu neurriak eta balantza, eta ez egin inori kalterik txikiena ere. Ez egin kalterik lurrari ondo sortu ondoren. Hobe da zuentzat sinestunak bazarete».
وَقَالَ مُوْسٰى يٰفِرْعَوْنُ اِنِّيْ رَسُوْلٌ مِّنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَۙ
wa qāla mūsa yā fir‘aunu innī rasūlum mir rabbil-‘ālamīn(a).
Eta Musak esan zuen: «Oi, Faraoia! Egia esan, mundu guztien Jaunaren mezularia naiz,
قَالَ مُوْسٰى لِقَوْمِهِ اسْتَعِيْنُوْا بِاللّٰهِ وَاصْبِرُوْاۚ اِنَّ الْاَرْضَ لِلّٰهِ ۗيُوْرِثُهَا مَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖۗ وَالْعَاقِبَةُ لِلْمُتَّقِيْنَ
qāla mūsā liqaumihista‘īnū billāhi waṣbirū, innal-arḍa lillāh(i), yūriṡuhā may yasyā'u min ‘ibādih(ī), wal-‘āqibatu lil-muttaqīn(a).
Musak bere herriari esan zion: «Eskatu laguntza Allahri eta izan pazientzia. Egia esan, lur hau Allahrena da; bere zerbitzarien artean nahi duenari emango dio oinordetzan. Eta amaiera (ona) Allahren beldur direnentzat da».
خُذِ الْعَفْوَ وَأْمُرْ بِالْعُرْفِ وَاَعْرِضْ عَنِ الْجٰهِلِيْنَ
khużil-‘afwa wa'mur bil-‘urfi wa a‘riḍ ‘anil-jāhilīn(a).
Barkatu eta esan jendeari jakinduria egiteko, eta ez egin jaramonik jende ergelari.
وَاِنْ اَحَدٌ مِّنَ الْمُشْرِكِيْنَ اسْتَجَارَكَ فَاَجِرْهُ حَتّٰى يَسْمَعَ كَلٰمَ اللّٰهِ ثُمَّ اَبْلِغْهُ مَأْمَنَهٗ ۗذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ قَوْمٌ لَّا يَعْلَمُوْنَ ࣖ
wa in aḥadum minal-musyrikīnastajāraka fa ajirhu ḥattā yasma‘a kalāmallāhi ṡumma ablighu ma'manah(ū), żālika bi'annahum qaumul lā ya‘lamūn(a).
Eta politeistaren batek zure babesa bilatzen badu, babestu ezazu Allahren hitza entzun dezan, eta eraman ezazu babesleku batera. Izan ere, ez dakiten jendea dira.
۞ وَمَا كَانَ الْمُؤْمِنُوْنَ لِيَنْفِرُوْا كَاۤفَّةًۗ فَلَوْلَا نَفَرَ مِنْ كُلِّ فِرْقَةٍ مِّنْهُمْ طَاۤىِٕفَةٌ لِّيَتَفَقَّهُوْا فِى الدِّيْنِ وَلِيُنْذِرُوْا قَوْمَهُمْ اِذَا رَجَعُوْٓا اِلَيْهِمْ لَعَلَّهُمْ يَحْذَرُوْنَ ࣖ
wa mā kānal-mu'minūna liyanfirū kāffah(tan), falau lā nafara min kulli firqatim minhum ṭā'ifatul liyatafaqqahū fid-dīni wa liyunżirū qaumahum iżā raja‘ū ilaihim la‘allahum yaḥżarūn(a).
Eta ez da egokia sinestun guztiak (gudu-zelaira) joatea. Zergatik ez dira talde bakoitzeko batzuk beren erlijio-ezagutza sakontzera eta beren herria ohartarazteko itzultzen direnean, beren burua babestu ahal izan dezaten?
قَالَ مُوْسٰٓى اَتَقُوْلُوْنَ لِلْحَقِّ لَمَّا جَاۤءَكُمْ ۗ اَسِحْرٌ هٰذَاۗ وَلَا يُفْلِحُ السّٰحِرُوْنَ
qāla mūsā ataqūlūna lil-ḥaqqi lammā jā'akum, asiḥrun hāżā, wa lā yufliḥus-sāḥirūn(a).
Moisesek esan zuen: «Zuzen al duzue egiaz esatea, zuengana iristen denean: ‘Sorginkeria al da hau?’. Hala ere, aztiak ez dira garaile aterako».
وَقَالَ مُوْسٰى يٰقَوْمِ اِنْ كُنْتُمْ اٰمَنْتُمْ بِاللّٰهِ فَعَلَيْهِ تَوَكَّلُوْٓا اِنْ كُنْتُمْ مُّسْلِمِيْنَ
wa qāla mūsā yā qaumi in kuntum āmantum billāhi fa ‘alaihi tawakkalū in kuntum muslimīn(a).
Eta Musak esan zuen: «Ene herria! Alagan sinesten baduzue, jarri zuen konfiantza Harengan, benetan musulmanak bazarete (men egin).»
قَالَ يٰقَوْمِ اَرَءَيْتُمْ اِنْ كُنْتُ عَلٰى بَيِّنَةٍ مِّنْ رَّبِّيْ وَاٰتٰىنِيْ رَحْمَةً مِّنْ عِنْدِهٖ فَعُمِّيَتْ عَلَيْكُمْۗ اَنُلْزِمُكُمُوْهَا وَاَنْتُمْ لَهَا كٰرِهُوْنَ
qāla yā qaumi ara'aitum in kuntu ‘alā bayyinatim mir rabbī wa ātānī raḥmatam min ‘indihī fa ‘ummiyat ‘alaikum, anulzimukumūhā wa antum lahā kārihūn(a).
Esan zuen (Nuhk): «Ene herria! Zer pentsatuko zenukete Jaunarengandik froga argia izango banu eta Harengandik errukia jasoko banu, zuei (grazia hori) mozorrotuta egongo balitzaie? Onartzera behartuko zintuztegu, nahiz eta ez gustatu?»
وَيٰقَوْمِ لَآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مَالًاۗ اِنْ اَجْرِيَ اِلَّا عَلَى اللّٰهِ وَمَآ اَنَا۠ بِطَارِدِ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْاۗ اِنَّهُمْ مُّلٰقُوْا رَبِّهِمْ وَلٰكِنِّيْٓ اَرٰىكُمْ قَوْمًا تَجْهَلُوْنَ
wa yā qaumi lā as'alukum ‘alaihi mālā(n), in ajriya illā ‘alallāhi wa mā ana biṭāridil-lażīna āmanū, innahum mulāqū rabbihim wa lākinnī arākum qauman tajhalūn(a).
Eta, ene herria! Ez dizuet aberastasunik eskatzen nire deialdiagatik. Nire saria Allahgandik bakarrik dator, eta ez dut inoiz kanporatuko sinetsi duen inor. Izan ere, beren Jaunarekin topo egingo dute, eta zuek, berriz, jende ergela bezala ikusten zaituztet.
وَيٰقَوْمِ مَنْ يَّنْصُرُنِيْ مِنَ اللّٰهِ اِنْ طَرَدْتُّهُمْ ۗ اَفَلَا تَذَكَّرُوْنَ
wa yā qaumi may yanṣurunī minallāhi in ṭarattuhum, afalā tażakkarūn(a).
Eta, ene herria! Nork lagunduko dit Allahren (zigorra) uxatzen baditut? Ez al duzue ikasgairik hartzen?
وَلَآ اَقُوْلُ لَكُمْ عِنْدِيْ خَزَاۤىِٕنُ اللّٰهِ وَلَآ اَعْلَمُ الْغَيْبَ وَلَآ اَقُوْلُ اِنِّيْ مَلَكٌ وَّلَآ اَقُوْلُ لِلَّذِيْنَ تَزْدَرِيْٓ اَعْيُنُكُمْ لَنْ يُّؤْتِيَهُمُ اللّٰهُ خَيْرًا ۗ اَللّٰهُ اَعْلَمُ بِمَا فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ ۚاِنِّيْٓ اِذًا لَّمِنَ الظّٰلِمِيْنَ
wa lā aqūlu lakum ‘indī khazā'inullāhi wa lā a‘lamul-gaiba wa lā aqūlu innī malakuw wa lā aqūlu lil-lażīna tazdarī a‘yunukum lay yu'tiyahumullāhu khairā(n), allāhu a‘lamu bimā fī anfusihim, innī iżal laminaẓ-ẓālimīn(a).
Eta ez dizuet esaten Allahrengandik bizitzeko eta aberastasunerako hornidurak ditudanik, ezta ikusten ezkutukoa ezagutzen dudanik ere, ezta aingeru bat naizenik ere esaten zuen begiek mespretxatzen dituztenei: «Alak ez die onik emango. Ala daki hobekien zer dagoen haien arimetan. Ni ere bidegabeen artean egongo nintzateke».
وَلَا يَنْفَعُكُمْ نُصْحِيْٓ اِنْ اَرَدْتُّ اَنْ اَنْصَحَ لَكُمْ اِنْ كَانَ اللّٰهُ يُرِيْدُ اَنْ يُّغْوِيَكُمْ ۗهُوَ رَبُّكُمْ ۗوَاِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَۗ
wa lā yanfa‘ukum nuṣḥī in arattu an anṣaḥa lakum in kānallāhu yurīdu ay yugwiyakum, huwa rabbukum, wa ilaihi turja‘ūn(a).
Eta nire aholkuak ez dira baliagarriak izango zuretzat, nahiz eta aholkuak eman nahi izan, Allahk bidetik eraman nahi bazaitu. Hura da zuen Jauna, eta Harengana itzuliko zarete”.
وَاِلٰى عَادٍ اَخَاهُمْ هُوْدًا ۗقَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ مَا لَكُمْ مِّنْ اِلٰهٍ غَيْرُهٗ ۗاِنْ اَنْتُمْ اِلَّا مُفْتَرُوْنَ
wa ilā ‘ādin akhāhum hūdā(n), qāla yā qaumi‘budullāha mā lakum min ilāhin gairuh(ū), in antum illā muftarūn(a).
Eta 'Ad-eko jendeari (bidali genien) beren anaia Hud. Honek esan zuen: "Ene herria! Adora ezazue Ala, ez dago zuentzat beste jainkorik Haren ordez. (Denbora honetan guztian) asmatu besterik ez duzue egin".
وَيٰقَوْمِ اسْتَغْفِرُوْا رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوْبُوْٓا اِلَيْهِ يُرْسِلِ السَّمَاۤءَ عَلَيْكُمْ مِّدْرَارًا وَّيَزِدْكُمْ قُوَّةً اِلٰى قُوَّتِكُمْ وَلَا تَتَوَلَّوْا مُجْرِمِيْنَ
wa yā qaumistagfirū rabbakum ṡumma tūbū ilaihi yursilis-samā'a ‘alaikum midrāraw wa yazidkum quwwatan ilā quwwatikum wa lā tatawallau mujrimīn(a).
Eta (Hud-ek esan zuen): «Ene herria! Eskatu barkamena zuen Jaunari eta damutu zaitezte Haren aurrean, euri jasa handia bidaliko dizue, indarra gehituko die zuen indarrari, eta ez bihurtu bekatari».
قَالَ يٰقَوْمِ اَرَءَيْتُمْ اِنْ كُنْتُ عَلٰى بَيِّنَةٍ مِّنْ رَّبِّيْ وَرَزَقَنِيْ مِنْهُ رِزْقًا حَسَنًا وَّمَآ اُرِيْدُ اَنْ اُخَالِفَكُمْ اِلٰى مَآ اَنْهٰىكُمْ عَنْهُ ۗاِنْ اُرِيْدُ اِلَّا الْاِصْلَاحَ مَا اسْتَطَعْتُۗ وَمَا تَوْفِيْقِيْٓ اِلَّا بِاللّٰهِ ۗعَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَاِلَيْهِ اُنِيْبُ
qāla yā qaumi ara'aitum in kuntu ‘alā bayyinatim mir rabbī wa razaqanī minhu rizqan ḥasanaw wa mā urīdu an ukhālifakum ila mā anhākum ‘anh(u), in urīdu illal-iṣlāḥa mastaṭa‘t(u), wa mā taufīqī illā billāh(i), ‘alaihi tawakkaltu wa ilaihi unīb(u).
Hark (Shuaibek) esan zuen: «Ene herria! Azaldu ea nire Jaunarengandik froga argiak ditudan eta Hark zorte ona eman didaten (egokia al da niretzat Bere aginduak haustea)? Ez dut debekatu dizuedan horretan zuek haustea nahi. Hobekuntza (ekarri) nahi dut, oraindik gai naizen bitartean. Eta jarraitzen dudan gidaritza Allahrengandik bakarrik dator. Harengan jartzen dut nire konfiantza eta Harengan itzultzen naiz (baita ere).
وَيٰقَوْمِ لَا يَجْرِمَنَّكُمْ شِقَاقِيْٓ اَنْ يُّصِيْبَكُمْ مِّثْلُ مَآ اَصَابَ قَوْمَ نُوْحٍ اَوْ قَوْمَ هُوْدٍ اَوْ قَوْمَ صٰلِحٍ ۗوَمَا قَوْمُ لُوْطٍ مِّنْكُمْ بِبَعِيْدٍ
wa yā qaumi lā yajrimannakum syiqāqī ay yuṣībakum miṡlu mā aṣāba qauma nūḥin au qauma hūdin au qauma ṣāliḥ(in), wa mā qaumu lūṭim minkum biba‘īd(in).
Eta, ene herria! Ez utzi nire (eta zuen) arteko gatazkak bekatura eramaten, Noeren herriari, Hud-eko herriari edo Saleh-eko herriari gertatu zitzaion bezala tormentatu zaitezten, Lut-eko herria zuengandik urrun ez zegoenean.
قُلْ هٰذِهٖ سَبِيْلِيْٓ اَدْعُوْٓا اِلَى اللّٰهِ ۗعَلٰى بَصِيْرَةٍ اَنَا۠ وَمَنِ اتَّبَعَنِيْ ۗوَسُبْحٰنَ اللّٰهِ وَمَآ اَنَا۠ مِنَ الْمُشْرِكِيْنَ
qul hāżihī sabīlī ad‘ū ilallāh(i), ‘alā baṣīratin ana wa manittaba‘anī, wa subḥānallāhi wa mā ana minal-musyrikīn(a).
Esan (Mahoma): «Hau da nire bidea: Ala-ri dei egiten diot, nik eta ziurtasunez jarraitzen didatenek. Aintza Ala-ri, eta ez naiz politeistetako bat».
وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مُوْسٰى بِاٰيٰتِنَآ اَنْ اَخْرِجْ قَوْمَكَ مِنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِ ەۙ وَذَكِّرْهُمْ بِاَيّٰىمِ اللّٰهِ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّكُلِّ صَبَّارٍ شَكُوْرٍ
wa laqad arsalnā mūsā bi'āyātinā an akhrij qaumaka minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), wa żakkirhum bi'ayyāmillāh(i), inna fī żālika la'āyātil likulli ṣabbārin syakūr(in).
Eta, egia esan, Moises bidali genuen gure seinaleekin (eta agindu genion): "Atera zure herria iluntasunetik argi distiratsura eta gogorarazi iezaiezu Allahren egunak". Izan ere, horretan badaude seinaleak (Allaren boterearenak) pazientzia eta esker ona duen ororentzat.
وَاِذْ قَالَ مُوْسٰى لِقَوْمِهِ اذْكُرُوْا نِعْمَةَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ اِذْ اَنْجٰىكُمْ مِّنْ اٰلِ فِرْعَوْنَ يَسُوْمُوْنَكُمْ سُوْۤءَ الْعَذَابِ وَيُذَبِّحُوْنَ اَبْنَاۤءَكُمْ وَيَسْتَحْيُوْنَ نِسَاۤءَكُمْ ۗوَفِيْ ذٰلِكُمْ بَلَاۤءٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ عَظِيْمٌ ࣖ
wa iż qāla mūsā liqaumihiżkurū ni‘matallāhi ‘alaikum iż anjākum min āli fir‘auna yasūmūnakum sū'al-‘ażābi wa yużabbiḥūna abnā'akum wa yastaḥyūna nisā'akum, wa fī żālikum balā'um mir rabbikum ‘aẓīm(un).
Eta (gogoratu) Moisesek bere herriari esan zionean: «Gogoratu Allahk zuen alde egin zuela Faraoiaren jarraitzaileengandik salbatu zintuztenean; zigor mingarrietara eraman zintuzten, zuen semeak hil eta zuen alabak barkatu zituzten; horixe izan zen zuen Jaunarengandik proba handia».
۞ قَالَتْ رُسُلُهُمْ اَفِى اللّٰهِ شَكٌّ فَاطِرِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ يَدْعُوْكُمْ لِيَغْفِرَ لَكُمْ مِّنْ ذُنُوْبِكُمْ وَيُؤَخِّرَكُمْ اِلٰٓى اَجَلٍ مُّسَمًّىۗ قَالُوْٓا اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُنَا ۗ تُرِيْدُوْنَ اَنْ تَصُدُّوْنَا عَمَّا كَانَ يَعْبُدُ اٰبَاۤؤُنَا فَأْتُوْنَا بِسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍ
qālat rusuluhum afillāhi syakkun fāṭiris-samāwāti wal-arḍ(i), yad‘ūkum liyagfira lakum min żunūbikum wa yu'akhkhirakum ilā ajalim musammā(n), qālū in antum illā basyarum miṡlunā, turīdūna an taṣuddūnā ‘ammā kāna ya‘budu ābā'unā fa'tūnā bisulṭānim mubīn(in).
Haien mezulariek esan zuten: «Ba al dago zalantzarik Ala zeruen eta lurraren Sortzaileaz? Zuen bekatu batzuk barkatzeko eta zuen zigorra garai jakin batera arte atzeratzeko deitzen zaituzte?». Esan zuten: «Gu bezalako gizakiak zarete. Gure arbasoek gurtzen zutena gurtzea eragotzi nahi diguzue; ekarri iezaguzue froga argiak».
فَاصْدَعْ بِمَا تُؤْمَرُ وَاَعْرِضْ عَنِ الْمُشْرِكِيْنَ
faṣda‘ bimā tu'maru wa a‘riḍ ‘anil-musyrikīn(a).
Beraz, adierazi (Muhammadi) argi eta garbi agindutako guztia (zuei) eta aldendu politeistengandik.
اُدْعُ اِلٰى سَبِيْلِ رَبِّكَ بِالْحِكْمَةِ وَالْمَوْعِظَةِ الْحَسَنَةِ وَجَادِلْهُمْ بِالَّتِيْ هِيَ اَحْسَنُۗ اِنَّ رَبَّكَ هُوَ اَعْلَمُ بِمَنْ ضَلَّ عَنْ سَبِيْلِهٖ وَهُوَ اَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِيْنَ
ud‘u ilā sabīli rabbika bil-ḥikmati wal-mau‘iẓatil-ḥasanati wa jādilhum bil-latī hiya aḥsan(u), inna rabbaka huwa a‘lamu biman ḍalla ‘an sabīlihī wa huwa a‘lamu bil-muhtadīn(a).
Deitu (jendea) zure Jaunaren bidera jakinduriaz eta irakaspen onarekin, eta eztabaidatu haiekin modu onean. Egia esan, zure Jaunak badaki hobeto nork desbideratzen den Bere bidetik eta badaki hobeto nork gidatuta dagoen.
قَيِّمًا لِّيُنْذِرَ بَأْسًا شَدِيْدًا مِّنْ لَّدُنْهُ وَيُبَشِّرَ الْمُؤْمِنِيْنَ الَّذِيْنَ يَعْمَلُوْنَ الصّٰلِحٰتِ اَنَّ لَهُمْ اَجْرًا حَسَنًاۙ
qayyimal liyunżira ba'san syadīdam mil ladunhu wa yubasysyiral-mu'minīnal-lażīna ya‘malūnaṣ-ṣāliḥāti anna lahum ajran ḥasanā(n).
gidaritza zuzen gisa, Bere aldetik zigor oso mingarri baten berri emateko eta egintza onak egiten dituzten sinestunei sari ona jasoko dutela iragartzeko,
سَيَقُوْلُوْنَ ثَلٰثَةٌ رَّابِعُهُمْ كَلْبُهُمْۚ وَيَقُوْلُوْنَ خَمْسَةٌ سَادِسُهُمْ كَلْبُهُمْ رَجْمًاۢ بِالْغَيْبِۚ وَيَقُوْلُوْنَ سَبْعَةٌ وَّثَامِنُهُمْ كَلْبُهُمْ ۗقُلْ رَّبِّيْٓ اَعْلَمُ بِعِدَّتِهِمْ مَّا يَعْلَمُهُمْ اِلَّا قَلِيْلٌ ەۗ فَلَا تُمَارِ فِيْهِمْ اِلَّا مِرَاۤءً ظَاهِرًا ۖوَّلَا تَسْتَفْتِ فِيْهِمْ مِّنْهُمْ اَحَدًا ࣖ
sayaqūlūna ṡalāṡatur rābi‘uhum kalbuhum, wa yaqūlūna khamsatun sādisuhum kalbuhum rajmam bil-gaib(i), wa yaqūlūna sab‘atuw wa ṡāminuhum kalbuhum, qur rabbī a‘lamu bi‘iddatihim mā ya‘lamuhum illā qalīl(un), falā tumāri fīhim illā mirā'an ẓāhirā(n), wa lā tastafti fīhim minhum aḥadā(n).
Geroago (batzuek) esango dute: "(Haien kopurua) hiru (pertsonak) dira, laugarrena txakurra da", eta (beste batzuek) esango dute: "(Haien kopurua) bost (pertsonak) dira, seigarrena txakurra da", naturaz gaindikoari buruzko asmakizun gisa; eta (beste batek) esan zuen: "(Haien kopurua) zazpi (pertsonak) dira, zortzigarrena txakurra da". Esan (Mahoma): "Nire Jaunak ondoen daki haien kopurua; inork ez daki haien kopurua gutxi batzuek izan ezik". Beraz, ez eztabaidatu (Mahoma) haiei buruz, kanpoko argudioak izan ezik, eta ez galdetu inori haiei buruz (gazteei).
وَاصْبِرْ نَفْسَكَ مَعَ الَّذِيْنَ يَدْعُوْنَ رَبَّهُمْ بِالْغَدٰوةِ وَالْعَشِيِّ يُرِيْدُوْنَ وَجْهَهٗ وَلَا تَعْدُ عَيْنٰكَ عَنْهُمْۚ تُرِيْدُ زِيْنَةَ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَاۚ وَلَا تُطِعْ مَنْ اَغْفَلْنَا قَلْبَهٗ عَنْ ذِكْرِنَا وَاتَّبَعَ هَوٰىهُ وَكَانَ اَمْرُهٗ فُرُطًا
waṣbir nafsaka ma‘al-lażīna yad‘ūna rabbahum bil-gadāti wal-‘asyiyyi yurīdūna wajhahū wa lā ta‘du ‘aināka ‘anhum, turīdu zīnatal-ḥayātid-dun-yā, wa lā tuṭi‘ man agfalnā qalbahū ‘an żikrinā wattaba‘a hawāhu wa kāna amruhū furuṭā(n).
Eta izan pazientzia, zu (Muhammad), goiz eta arratsalde beren Jaunari dei egiten diotenekin, Haren atseginaren zain; eta ez kendu begiak haiengandik (zeren) munduko bizitzako bitxien zain baitaude; eta ez jarraitu Gurekin oroitzeari utzi diogun bihotzei, eta jarraitu haien nahiei eta muga gainditu dutenei.
قَالَ لَهٗ صَاحِبُهٗ وَهُوَ يُحَاوِرُهٗٓ اَكَفَرْتَ بِالَّذِيْ خَلَقَكَ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ مِنْ نُّطْفَةٍ ثُمَّ سَوّٰىكَ رَجُلًاۗ
qāla lahū ṣāḥibuhū wa huwa yuḥāwiruhū akafarta bil-lażī khalaqaka min turābin ṡumma min nuṭfatin ṡumma sawwāka rajulā(n).
Bere lagunak (sinetsi zuenak) esan zion berarekin hizketan ari zela: "Ez al duzu sinesten (Jainkoa) zikinkeriaz sortu zintuenean, gero hazi tanta batetik eta gero gizon perfektu bihurtu zintuenean?"
لٰكِنَّا۠ هُوَ اللّٰهُ رَبِّيْ وَلَآ اُشْرِكُ بِرَبِّيْٓ اَحَدًا
lākinna huwallāhu rabbī wa lā usyriku birabbī aḥadā(n).
Baina nik (sinesten dut) bera dela Ala, nire Jauna, eta ez diot ezer lotzen nire Jaunari.
وَلَوْلَآ اِذْ دَخَلْتَ جَنَّتَكَ قُلْتَ مَا شَاۤءَ اللّٰهُ ۙ لَا قُوَّةَ اِلَّا بِاللّٰهِ ۚاِنْ تَرَنِ اَنَا۠ اَقَلَّ مِنْكَ مَالًا وَّوَلَدًاۚ
wa lau lā iż dakhalta jannataka qulta mā syā'allāh(u), lā quwwata illā billāh(i), in tarani ana aqalla minka mālaw wa waladā(n).
Eta zergatik ez duzu zure lorategian sartzen zarenean esaten "Masya Allah, la quwwata illa billah" (Egia esan, Allahren nahiari esker, hau guztia egia bihurtu da), ez dago botererik Allahren (laguntzarekin) gabe, nahiz eta uste izan nire aberastasuna eta ondorengoak zureak baino txikiagoak direla.
فَعَسٰى رَبِّيْٓ اَنْ يُّؤْتِيَنِ خَيْرًا مِّنْ جَنَّتِكَ وَيُرْسِلَ عَلَيْهَا حُسْبَانًا مِّنَ السَّمَاۤءِ فَتُصْبِحَ صَعِيْدًا زَلَقًاۙ
fa ‘asā rabbī ay yu'tiyani khairam min jannatika wa yursila ‘alaihā ḥusbānam minas-samā'i fa tuṣbiḥa ṣa‘īdan zalaqā(n).
Agian Jaunak zurea baino lorategi hobea emango dit; eta tximistak bidaliko ditu zerutik zure lorategira, lur irristakor bihurtuz,
اَوْ يُصْبِحَ مَاۤؤُهَا غَوْرًا فَلَنْ تَسْتَطِيْعَ لَهٗ طَلَبًا
au yuṣbiḥa mā'uhā gauran falan tastaṭī‘a lahū ṭalabā(n).
edo ura lurpera jaisten bada, ezingo duzu berriro aurkitu».
اِذْ قَالَ لِاَبِيْهِ يٰٓاَبَتِ لِمَ تَعْبُدُ مَا لَا يَسْمَعُ وَلَا يُبْصِرُ وَلَا يُغْنِيْ عَنْكَ شَيْـًٔا
iż qāla li'abīhi yā abati lima ta‘budu mā lā yasma‘u wa lā yubṣiru wa lā yugnī ‘anka syai'ā(n).
(Gogoratu) noiz esan zion (Ibrahimek) bere aitari: "Ai, ene aita! Zergatik gurtzen duzu entzuten ez duen, ikusten ez duen eta ezertan lagundu ezin dizun zerbait?"
يٰٓاَبَتِ اِنِّيْ قَدْ جَاۤءَنِيْ مِنَ الْعِلْمِ مَا لَمْ يَأْتِكَ فَاتَّبِعْنِيْٓ اَهْدِكَ صِرَاطًا سَوِيًّا
yā abati innī qad jā'anī minal-‘ilmi mā lam ya'tika fattabi‘nī ahdika ṣirāṭan sawiyyā(n).
Ai, aita! Egia esan, zuri eman ez zitzaizun ezagutza bat iritsi zait, beraz, jarraitu iezadazu, eta bide zuzena erakutsiko dizut.
يٰٓاَبَتِ لَا تَعْبُدِ الشَّيْطٰنَۗ اِنَّ الشَّيْطٰنَ كَانَ لِلرَّحْمٰنِ عَصِيًّا
yā abati lā ta‘budisy-syaiṭān(a), innasy-syaiṭāna kāna lir-raḥmāni ‘aṣiyyā(n).
Ai, aita maitea! Ez gurtu Satan. Izan ere, Satan desobedientea da Jainkoarengana, Errukitsuenarengana.
يٰٓاَبَتِ اِنِّيْٓ اَخَافُ اَنْ يَّمَسَّكَ عَذَابٌ مِّنَ الرَّحْمٰنِ فَتَكُوْنَ لِلشَّيْطٰنِ وَلِيًّا
yā abati innī akhāfu ay yamassaka ‘ażābum minar-raḥmāni fa takūna lisy-syaiṭāni waliyyā(n).
Ai, aita maitea! Benetan kezkatuta nago Jainko Errukitsuaren zigorra jasoko ote duzun, Satanasen lagun egin zaitezen.
وَاحْلُلْ عُقْدَةً مِّنْ لِّسَانِيْ ۙ
waḥlul ‘uqdatam mil lisānī.
eta kendu zurruntasuna nire mihiari,
وَاجْعَلْ لِّيْ وَزِيْرًا مِّنْ اَهْلِيْ ۙ
waj‘al lī wazīram min ahlī.
eta egin nazazu nire familiaren morroi,
اشْدُدْ بِهٖٓ اَزْرِيْ ۙ
usydud bihī azrī.
indartu nire indarra berarekin (berarekin)
وَاَشْرِكْهُ فِيْٓ اَمْرِيْ ۙ
wa asyrik-hu fī amrī.
eta egin ezazu lagun nire arazoetan,
اِذْهَبْ اَنْتَ وَاَخُوْكَ بِاٰيٰتِيْ وَلَا تَنِيَا فِيْ ذِكْرِيْۚ
iżhab anta wa akhūka bi'āyātī wa lā taniyā fī żikrī.
Zoazte zu eta zure anaia Nire seinaleak (indarra) eramanez, eta ez ahaztu biok Ni gogoratzeaz;
فَقُوْلَا لَهٗ قَوْلًا لَّيِّنًا لَّعَلَّهٗ يَتَذَكَّرُ اَوْ يَخْشٰى
fa qūlā lahū qaulal layyinal la‘allahū yatażakkaru au yakhsyā.
Beraz, hitz egin iezaiozu (Faraoiari) hitz leunekin, agian konturatu egingo da edo beldurtuko da.
فَأْتِيٰهُ فَقُوْلَآ اِنَّا رَسُوْلَا رَبِّكَ فَاَرْسِلْ مَعَنَا بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ ەۙ وَلَا تُعَذِّبْهُمْۗ قَدْ جِئْنٰكَ بِاٰيَةٍ مِّنْ رَّبِّكَ ۗوَالسَّلٰمُ عَلٰى مَنِ اتَّبَعَ الْهُدٰى
fa'tiyāhu fa qūlā innā rasūlā rabbika fa arsil ma‘anā banī isrā'īl(a), wa lā tu‘ażżibhum, qad ji'nāka bi'āyatim mir rabbik(a), was-salāmu ‘alā manittaba‘al-hudā.
Beraz, biak harengana (Faraoiarengana) zoazte eta esan: "Egia esan, biok zure Jaunaren mezulariak gara, beraz, utzi Israelgo seme-alabak gurekin joaten eta ez torturatu. Egia esan, zure Jaunarengandik (gure apostolutzaren) frogarekin etorri gara zuregana. Eta salbazioa ematen zaie aginduak jarraitzen dituztenei.
الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الْاَرْضَ مَهْدًا وَّسَلَكَ لَكُمْ فِيْهَا سُبُلًا وَّاَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءًۗ فَاَخْرَجْنَا بِهٖٓ اَزْوَاجًا مِّنْ نَّبَاتٍ شَتّٰى
al-lażī ja‘ala lakumul-arḍa mahdaw wa salaka lakum fīhā subulaw wa anzala minas-samā'i mā'ā(n), fa akhrajnā bihī azwājam min nabātin syattā.
(Jainkoa) Lurra atsedenleku bihurtu dizuena, eta bertan bideak egin dizkizuena, eta zerutik ura (euria) bidaltzen duena”. Gero, harekin (euri-urarekin) landare mota desberdinak haztea eragiten dugu.
قَالَ بَلْ فَعَلَهٗ كَبِيْرُهُمْ هٰذَا فَسْـَٔلُوْهُمْ اِنْ كَانُوْا يَنْطِقُوْنَ
qāla bal fa‘alahū kabīruhum hāżā fas'alūhum in kānū yanṭiqūn(a).
Hark (Ibrahimek) erantzun zuen: "Egia esan, (estatua) handia izan zen egin zuena, beraz, galdetu iezaiezu, hitz egin dezaketen".
قَالَ اَفَتَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ مَا لَا يَنْفَعُكُمْ شَيْـًٔا وَّلَا يَضُرُّكُمْ ۗ
qāla afata‘budūna min dūnillāhi mā lā yanfa‘ukum syai'aw wa lā yaḍurrukum.
Hark (Ibrahimek) esan zuen: «Zergatik gurtzen duzue Allahz beste bat, zuei inolako onurarik ere egiten ez dizuen zerbait eta zuri kalterik egiten ez dizuen zerbait?
اِدْفَعْ بِالَّتِيْ هِيَ اَحْسَنُ السَّيِّئَةَۗ نَحْنُ اَعْلَمُ بِمَا يَصِفُوْنَ
idfa‘ bil-latī hiya aḥsanus-sayyi'ah(ta), naḥnu a‘lamu bimā yaṣifūn(a).
Baztertu haien egintza txarrak modu hobean, hobeto dakigu zer egozten dioten (Allahi).
وَمَآ اَرْسَلْنٰكَ اِلَّا مُبَشِّرًا وَّنَذِيْرًا
wa mā arsalnāka illā mubasysyiraw wa nażīrā(n).
Eta ez zaitugu (Muhammad) bidali berri onen emagaldu eta ohartarazle gisa izan ezik.
فَأْتِيَا فِرْعَوْنَ فَقُوْلَآ اِنَّا رَسُوْلُ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۙ
fa'tiyā fir‘auna faqūlā innā rasūlu rabbil-‘ālamīn(a).
Zoazte, beraz, biok Faraoiarengana eta esan iezaiozue: «Egia esan, mundu guztien Jaunaren mezulariak gara,
قَالَ رَبُّ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَاۗ اِنْ كُنْتُمْ مُّوْقِنِيْنَ
qāla rabbus-samāwāti wal-arḍi wa mā bainahumā, in kuntum mūqinīn(a).
Hark (Moisesek) erantzun zuen: «Zeruak eta lurra eta bien artean dagoena sortu zituen Jainkoa (horixe da zuen Jainkoa), harengan sinesten baduzue».
قَالَ رَبُّكُمْ وَرَبُّ اٰبَاۤىِٕكُمُ الْاَوَّلِيْنَ
qāla rabbukum wa rabbu ābā'ikumul-awwalīn(a).
Hark (Moisesek) esan zuen: «(Bera) da zuen Jainkoa eta zuen arbasoen Jainkoa ere».
قَالَ رَبُّ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَمَا بَيْنَهُمَاۗ اِنْ كُنْتُمْ تَعْقِلُوْنَ
qāla rabbul-masyriqi wal-magribi wa mā bainahumā, in kuntum ta‘qilūn(a).
Hark (Moisesek) esan zuen: «(Bera da) Jauna (ekialdea eta mendebaldea eta bien artean dagoena kontrolatzen dituena; ulertzen baduzu behintzat».
قَالَ اَوَلَوْ جِئْتُكَ بِشَيْءٍ مُّبِيْنٍ
qāla awalau ji'tuka bisyai'im mubīn(in).
Hark (Moisesek) esan zuen: «Benetako (froga) zerbait erakutsiko banizu ere (egingo zenuke hori)?»
اِذْ قَالَ لِاَبِيْهِ وَقَوْمِهٖ مَا تَعْبُدُوْنَ
iż qāla li'abīhi wa qaumihī mā ta‘budūn(a).
(Ibrahim) bere aitari eta bere herriari esan zionean: "Zer gurtzen duzue?"
قَالَ هَلْ يَسْمَعُوْنَكُمْ اِذْ تَدْعُوْنَ ۙ
qāla hal yasma‘ūnakum iż tad‘ūn(a).
Hark (Abrahamek) esan zuen: «Entzuten al dizute otoitz egiten diezunean?»
اَوْ يَنْفَعُوْنَكُمْ اَوْ يَضُرُّوْنَ
au yanfa‘ūnakum au yaḍurrūn(a).
Edo (edo) mesede edo kalte egin diezazukete?
قَالَ اَفَرَءَيْتُمْ مَّا كُنْتُمْ تَعْبُدُوْنَ ۙ
qāla afa ra'aitum mā kuntum ta‘budūn(a).
Hark (Ibrahimek) esan zuen: «Zurekin zer gurtzen duzun erreparatzen al diozue,
اَنْتُمْ وَاٰبَاۤؤُكُمُ الْاَقْدَمُوْنَ ۙ
antum wa ābā'ukumul-aqdamūn(a).
zu eta zure arbasoak?
الَّذِيْ خَلَقَنِيْ فَهُوَ يَهْدِيْنِ ۙ
allażī khalaqanī fa huwa yahdīn(i).
(hau da) Ni sortu ninduenak, gero gidatzen nauenak,
وَالَّذِيْ هُوَ يُطْعِمُنِيْ وَيَسْقِيْنِ ۙ
wal-lażī huwa yuṭ‘imunī wa yasqīn(i).
eta Nork eman zidan janaria eta edaria;
وَاِذَا مَرِضْتُ فَهُوَ يَشْفِيْنِ ۙ
wa iżā mariḍtu fa huwa yasyfīn(i).
eta gaixorik nagoenean, bera da sendatzen nauena,
اِذْ قَالَ لَهُمْ اَخُوْهُمْ نُوْحٌ اَلَا تَتَّقُوْنَ ۚ
iż qāla lahum akhūhum nūḥun alā tattaqūn(a).
Haien anaiak (Noek) esan zienean: «Zergatik ez zarete jainkozaleak?
اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ
innī lakum rasūlun amīn(un).
Egiaz, zuentzat bidalitako apostolu fidagarria naiz,
فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِۚ
fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).
Beraz, beldur izan Allahri eta obedi iezadazue.
وَمَآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍۚ اِنْ اَجْرِيَ اِلَّا عَلٰى رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۚ
wa mā as'alukum ‘alaihi min ajr(in), in ajriya illā ‘alā rabbil-‘ālamīn(a).
Eta ez dizut saririk eskatzen gonbidapen honengatik; nire saria munduen Jaunarengandik bakarrik dator.
فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ
fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).
Beraz, izan zaitezte Ala-ren beldur eta obedi iezadazue».
قَالَ وَمَا عِلْمِيْ بِمَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ ۚ
qāla wa mā ‘ilmī bimā kānū ya‘malūn(a).
Hark (Nuh) erantzun zuen: «Ez dakit zer egiten ari diren».
اِنْ حِسَابُهُمْ اِلَّا عَلٰى رَبِّيْ لَوْ تَشْعُرُوْنَ ۚ
in ḥisābuhum illā ‘alā rabbī lau tasy‘urūn(a).
Haien kontua (egintzen) nire Jaunarekin bakarrik dago, ulertzen baduzu behintzat.
وَمَآ اَنَا۠ بِطَارِدِ الْمُؤْمِنِيْنَ ۚ
wa mā ana biṭāridil-mu'minīn(a).
Eta ez ditut sinestunak kanporatuko.
اِذْ قَالَ لَهُمْ اَخُوْهُمْ هُوْدٌ اَلَا تَتَّقُوْنَ ۚ
iż qāla lahum akhūhum hūdun alā tattaqūn(a).
Hud anaiak esan zienean: «Zergatik ez zarete jainkozaleak?
فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ ۚ
fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).
beraz, beldur izan Allahri eta obedi iezadazu.
فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِۚ
fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).
Beraz, izan zaitezte Ala-ren beldur eta obedi iezadazue,
وَاتَّقُوا الَّذِيْٓ اَمَدَّكُمْ بِمَا تَعْلَمُوْنَ ۚ
wattaqul-lażī amaddakum bimā ta‘lamūn(a).
eta egon zaitez dakizuna eman dizun Harekiko deboto.
اَمَدَّكُمْ بِاَنْعَامٍ وَّبَنِيْنَۙ
amaddakum bi'an‘āmiw wa banīn(a).
Hark (Allah-ek) behiak eta haurrak eman dizkizue,
وَجَنّٰتٍ وَّعُيُوْنٍۚ
wa jannātiw wa ‘uyūn(in).
eta lorategiak, eta iturburuak,
اِنِّيْٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ ۗ
innī akhāfu ‘alaikum ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).
Egia esan, beldur naiz egun handian zigorra jasoko dizula».
اِذْ قَالَ لَهُمْ اَخُوْهُمْ صٰلِحٌ اَلَا تَتَّقُوْنَ ۚ
iż qāla lahum akhūhum ṣāliḥun alā tattaqūn(a).
Saleh anaiak esan zienean: «Zergatik ez zarete jainkozaleak?
اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ
innī lakum rasūlun amīn(un).
Egia esan, zuentzat bidalitako apostolu fidagarria naiz,
فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ ۚ
fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).
beraz, beldur izan Allahri eta obedi iezadazu.
وَمَآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍۚ اِنْ اَجْرِيَ اِلَّا عَلٰى رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۗ
wa mā as'alukum ‘alaihi min ajr(in), in ajriya illā ‘alā rabbil-‘ālamīn(a).
Eta ez dizut ezer eskatzen gonbidapen honen truke, nire saria munduen Jaunarengandik bakarrik dator.
اَتُتْرَكُوْنَ فِيْ مَا هٰهُنَآ اٰمِنِيْنَ ۙ
atutrakūna fīmā hāhunā āminīn(a).
Zure herrialdean segurtasunez bizitzeko baimena izango duzula uste al duzu,
فِيْ جَنّٰتٍ وَّعُيُوْنٍ ۙ
fī jannātiw wa ‘uyūn(in).
lorategietan eta iturrietan,
وَّزُرُوْعٍ وَّنَخْلٍ طَلْعُهَا هَضِيْمٌ ۚ
wa zurū‘iw wa nakhlin ṭal‘uhā haḍīm(un).
eta hosto bigunak dituzten landareak eta datilak.
وَتَنْحِتُوْنَ مِنَ الْجِبَالِ بُيُوْتًا فٰرِهِيْنَ
wa tanḥitūna minal-jibāli buyūtan fārihīn(a).
Eta trebeziaz zulatu dituzu mendi batzuk etxeak egiteko;
فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ ۚ
fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).
beraz, izan zaitezte Allahren beldur eta obedi iezadazue;
اِذْ قَالَ لَهُمْ اَخُوْهُمْ لُوْطٌ اَلَا تَتَّقُوْنَ ۚ
iż qāla lahum akhūhum lūṭun alā tattaqūn(a).
Lut anaiak esan zienean: «Zergatik ez zarete jainkozaleak?»
اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ
innī lakum rasūlun amīn(un).
Egia esan, zuentzat bidalitako apostolu fidagarria naiz,
فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ ۚ
fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).
Beraz, beldur izan Allahri eta obedi iezadazue.
وَمَآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍ اِنْ اَجْرِيَ اِلَّا عَلٰى رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۗ
wa mā as'alukum ‘alaihi min ajrin in ajriya illā ‘alā rabbil-‘ālamīn(a).
Eta ez dizut saririk eskatzen gonbidapen honengatik; nire saria munduen Jaunarengandik bakarrik dator.
اَتَأْتُوْنَ الذُّكْرَانَ مِنَ الْعٰلَمِيْنَ ۙ
ata'tūnaż-żukrāna minal-‘ālamīn(a).
Zergatik hurbiltzen zarete gizateriaren artean gizonezkoengana (homosexualitate ekintzak egiteko),
وَتَذَرُوْنَ مَا خَلَقَ لَكُمْ رَبُّكُمْ مِّنْ اَزْوَاجِكُمْۗ بَلْ اَنْتُمْ قَوْمٌ عَادُوْنَ
wa tażarūna mā khalaqa lakum rabbukum min azwājikum, bal antum qamun ‘ādūn(a).
Eta Jainkoak zuen emazte gisa sortu zituen (emakumeak) uzten dituzue? Bai, mugak gainditzen dituen herria zarete».
قَالَ اِنِّيْ لِعَمَلِكُمْ مِّنَ الْقَالِيْنَ ۗ
qāla innī li‘amalikum minal-qālīn(a).
Hark (Lutek) esan zuen: "Benetan gorroto ditut zure ekintzak".
اِذْ قَالَ لَهُمْ شُعَيْبٌ اَلَا تَتَّقُوْنَ ۚ
iż qāla lahum syu‘aibun alā tattaqūn(a).
Shuaibek esan zienean: «Zergatik ez zarete jainkozaleak?
اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ
innī lakum rasūlun amīn(un).
Egia esan, zuentzat bidalitako apostolu fidagarria naiz,
فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ ۚ
fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).
beraz, izan zaitezte Allahren beldur eta obedi iezadazue;
وَمَآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍ اِنْ اَجْرِيَ اِلَّا عَلٰى رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۗ
wa mā as'alukum ‘alaihi min ajrin in ajriya illā ‘alā rabbil-‘ālamīn(a).
Eta ez dizut saririk eskatzen gonbidapen honengatik; nire saria munduen Jaunarengandik bakarrik dator.
۞ اَوْفُوا الْكَيْلَ وَلَا تَكُوْنُوْا مِنَ الْمُخْسِرِيْنَ ۚ
auful-kaila wa lā takūnū minal-mukhsirīn(a).
Neurria perfektua izan eta ez egin beste pertsonei minik.
وَزِنُوْا بِالْقِسْطَاسِ الْمُسْتَقِيْمِ ۚ
wazinū bil-qisṭāsil-mustaqīm(i).
Eta pisatu balantza egokiarekin.
وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ اَشْيَاۤءَهُمْ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ ۚ
wa lā tabkhasun-nāsa asy-yā'ahum wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).
Eta ez egin kalterik jendeari haien eskubideak murriztuz eta ez eragin ustelkeria lurrean;
وَاتَّقُوا الَّذِيْ خَلَقَكُمْ وَالْجِبِلَّةَ الْاَوَّلِيْنَ ۗ
wattaqul-lażī khalaqakum wal-jibillatal-awwalīn(a).
eta beldur izan zuek eta aurreko herriak sortu zituen Alarengana».
وَاَنْذِرْ عَشِيْرَتَكَ الْاَقْرَبِيْنَ ۙ
wa anżir ‘asyīratakal-aqrabīn(a).
Eta abisua eman zure senide hurbilenei (Muhammadi),
وَاخْفِضْ جَنَاحَكَ لِمَنِ اتَّبَعَكَ مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَ ۚ
wakhfiḍ janāḥaka limanittaba‘aka minal-mu'minīn(a).
eta apaldu zaitez zure atzetik datozen sinesten dutenen aurrean.
اِذْهَبْ بِّكِتٰبِيْ هٰذَا فَاَلْقِهْ اِلَيْهِمْ ثُمَّ تَوَلَّ عَنْهُمْ فَانْظُرْ مَاذَا يَرْجِعُوْنَ
iżhab bikitābī hāżā fa alqih ilaihim ṡumma tawalla ‘anhum fanẓur māżā yarji‘ūn(a).
Zoaz nire gutunarekin (eramaten), bota iezaiezu gainean, aldendu haien aurrean eta arreta jarri esaten ari direnari".
قَالَ يٰقَوْمِ لِمَ تَسْتَعْجِلُوْنَ بِالسَّيِّئَةِ قَبْلَ الْحَسَنَةِۚ لَوْلَا تَسْتَغْفِرُوْنَ اللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُوْنَ
qāla yā qaumi lima tasta‘jilūna bis-sayyi'ati qablal-ḥasanah(ti), lau lā tastagfirūnallāha la‘allakum turḥamūn(a).
Hark (Saleh) esan zuen: "Oi, nire herria! Zergatik eskatzen duzue gaizkia azkartzeko ongia eskatu aurretik? Zergatik ez diozue barkamena eskatzen Alahi, errukia jaso dezazuen?"
وَلُوْطًا اِذْ قَالَ لِقَوْمِهٖٓ اَتَأْتُوْنَ الْفَاحِشَةَ وَاَنْتُمْ تُبْصِرُوْنَ
wa lūṭan iż qāla liqaumihī ata'tūnal-fāḥisyata wa antum tubṣirūn(a).
Eta (gogoratu) Luten istorioa, bere herriari esan zionean: "Zergatik egiten dituzue fahisyah (egintza higuingarriak), (egintza immoralen higuingarritasuna) ikusi arren?"
اَىِٕنَّكُمْ لَتَأْتُوْنَ الرِّجَالَ شَهْوَةً مِّنْ دُوْنِ النِّسَاۤءِ ۗبَلْ اَنْتُمْ قَوْمٌ تَجْهَلُوْنَ
a'innakum lata'tūnar-rijāla syahwatam min dūnin-nisā'(i), bal antum qaumun tajhalūn(a).
Zergatik hurbiltzen zarete gizonengana zuen irrikak (betetzeko), emakumeengana (hurbildu) beharrean? Egia esan, (zuen ekintzen ondorioak) ezagutzen ez dituzuen herria zarete.
وَاَخِيْ هٰرُوْنُ هُوَ اَفْصَحُ مِنِّيْ لِسَانًا فَاَرْسِلْهُ مَعِيَ رِدْءًا يُّصَدِّقُنِيْٓ ۖاِنِّيْٓ اَخَافُ اَنْ يُّكَذِّبُوْنِ
wa akhī hārūnu huwa afṣaḥu minnī lisānan fa'arsilhu ma‘iya rid'ay yuṣaddiqunī, innī akhāfu ay yukażżibūn(i).
Eta nire anaia Harun, ni baino elokuenteagoa da, beraz, bidali nirekin laguntzaile gisa nire (esanak) baieztatzeko; izan ere, beldur naiz ukatuko nautela».
وَقَالَ مُوْسٰى رَبِّيْٓ اَعْلَمُ بِمَنْ جَاۤءَ بِالْهُدٰى مِنْ عِنْدِهٖ وَمَنْ تَكُوْنُ لَهٗ عَاقِبَةُ الدَّارِۗ اِنَّهٗ لَا يُفْلِحُ الظّٰلِمُوْنَ
wa qāla mūsā rabbī a‘lamu biman jā'a bil-hudā min ‘indihī wa man takūnu lahū ‘āqibatud-dār(i), innahū lā yufliḥuẓ-ẓālimūn(a).
Eta hark (Moisesek) erantzun zuen: «Nire Jaunak hobeto daki nork duen (duen) Haren gidaritza ekartzeko eta nork izango duen (emaitza ona) ondorengo bizitzan. Izan ere, gaizkileak ez dira garaile aterako».
وَلُوْطًا اِذْ قَالَ لِقَوْمِهٖٓ اِنَّكُمْ لَتَأْتُوْنَ الْفَاحِشَةَ ۖمَا سَبَقَكُمْ بِهَا مِنْ اَحَدٍ مِّنَ الْعٰلَمِيْنَ
wa lūṭan iż qāla liqaumihī innakum lata'tūnal-fāḥisyata mā sabaqakum bihā min aḥadim minal-‘ālamīn(a).
Eta (gogoratu) Lutek bere herriari esan zionean: "Egia esan, ekintza zital bat (homosexualitatea) egin duzue, zuen aurretik inork egin ez duena".
اَىِٕنَّكُمْ لَتَأْتُوْنَ الرِّجَالَ وَتَقْطَعُوْنَ السَّبِيْلَ ەۙ وَتَأْتُوْنَ فِيْ نَادِيْكُمُ الْمُنْكَرَ ۗفَمَا كَانَ جَوَابَ قَوْمِهٖٓ اِلَّآ اَنْ قَالُوا ائْتِنَا بِعَذَابِ اللّٰهِ اِنْ كُنْتَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ
a'innakum lata'tūnar-rijāla wa taqṭa‘ūnas-sabīl(a), wa ta'tūna fī nādīkumul-munkar(a), famā kāna jawāba qaumihī illā an qālu'tinā bi‘ażābillāhi in kunta minaṣ-ṣādiqīn(a).
Egokia al da zuentzat gizonengana joatea, iruzur egitea eta gaiztakeria egitea zuen bilguneetan?” Beraz, bere herriaren erantzuna ez zen besterik izan esatea: “Ekarri iezaguzue Allahren zigorra, zuzenen artean bazaudete”.
۞ وَلَا تُجَادِلُوْٓا اَهْلَ الْكِتٰبِ اِلَّا بِالَّتِيْ هِيَ اَحْسَنُۖ اِلَّا الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا مِنْهُمْ وَقُوْلُوْٓا اٰمَنَّا بِالَّذِيْٓ اُنْزِلَ اِلَيْنَا وَاُنْزِلَ اِلَيْكُمْ وَاِلٰهُنَا وَاِلٰهُكُمْ وَاحِدٌ وَّنَحْنُ لَهٗ مُسْلِمُوْنَ
wa lā tujādilū ahlal-kitābi illā bil-latī hiya aḥsan(u), illal-lażīna ẓalamū minhum wa qūlū āmannā bil-lażī unzila ilainā wa unzila ilaikum wa ilāhunā wa ilāhukum wāḥiduw wa naḥnu lahū muslimūn(a).
Eta ez eztabaidatu Liburuaren Jendearekin, modu onean izan ezik, haien artean gaizkileekin izan ezik, eta esan: "Sinetsi dugu guri eta zuei jaitsi zaizkizuen (liburuetan); gure Jainkoa eta zuen Jainkoa bat dira; eta Hari bakarrik men egiten diogu".
وَلَا تُطِعِ الْكٰفِرِيْنَ وَالْمُنٰفِقِيْنَ وَدَعْ اَذٰىهُمْ وَتَوَكَّلْ عَلَى اللّٰهِ ۗوَكَفٰى بِاللّٰهِ وَكِيْلًا
wa lā tuṭi‘il-kāfirīna wal-munāfiqīna wa da‘ ażāhum wa tawakkal ‘alallāh(i), wa kafā billāhi wakīlā(n).
Eta ez obeditu (Muhammad) sinesgabe eta hipokrita horiei, ez egin kasurik haien nahasmenduei eta jarri zuen konfiantza Allahgan. Eta Allah nahikoa da babesle gisa.
۞ قُلْ مَنْ يَّرْزُقُكُمْ مِّنَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ قُلِ اللّٰهُ ۙوَاِنَّآ اَوْ اِيَّاكُمْ لَعَلٰى هُدًى اَوْ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ
qul may yarzuqukum minas-samāwāti wal-arḍ(i), qulillāh(u), wa innā au iyyākum la‘alā hudan au fī ḍalālim mubīn(in).
Esan (Mahoma): «Nork ematen dizue bizibidea zeruetatik eta lurretatik?». Esan: «Ala», eta gu edo zuek (politeistek) egia izango dugu edo oker egongo gara.
قُلْ لَّا تُسْـَٔلُوْنَ عَمَّآ اَجْرَمْنَا وَلَا نُسْـَٔلُ عَمَّا تَعْمَلُوْنَ
qul lā tus'alūna ‘ammā ajramnā wa lā nus'alu ‘ammā ta‘malūn(a).
Esan: «Ez zaituztegu gure egiten dugunagatik kontuak eskatuko, eta ez gaituzue zuek egiten duzuenagatik kontuak eskatuko».
قُلْ يَجْمَعُ بَيْنَنَا رَبُّنَا ثُمَّ يَفْتَحُ بَيْنَنَا بِالْحَقِّۗ وَهُوَ الْفَتَّاحُ الْعَلِيْمُ
qul yajma‘u bainanā rabbunā ṡumma yaftaḥu bainanā bil-ḥaqq(i), wa huwal-fattāḥul-‘alīm(u).
Esan: «Gure Jaunak denok bilduko gaitu, eta gero gure artean zuzen erabakiko du. Eta Bera da Erabakitzailea, Guztia Jakituna».
۞ قُلْ اِنَّمَآ اَعِظُكُمْ بِوَاحِدَةٍۚ اَنْ تَقُوْمُوْا لِلّٰهِ مَثْنٰى وَفُرَادٰى ثُمَّ تَتَفَكَّرُوْاۗ مَا بِصَاحِبِكُمْ مِّنْ جِنَّةٍۗ اِنْ هُوَ اِلَّا نَذِيْرٌ لَّكُمْ بَيْنَ يَدَيْ عَذَابٍ شَدِيْدٍ
qul innamā a‘iẓukum biwāḥidah(tin), an taqūmū lillāhi maṡnā wa furādā ṡumma tatafakkarū, mā biṣāḥibikum min jinnah(tin), in huwa illā nażīrul lakum baina yadai ‘ażābin syadīd(in).
Esan: «Gauza bakarra ohartarazi nahi dizuet, hau da, bi taldetan edo banan-banan Allahri aurre egiteko (zintzotasunez), eta gero (Mahomari buruz) pentsatzeko. Zure laguna ez dago batere erotuta. Zigor gogorraren aurretik abisu bat besterik ez da zuretzat».
فَنَظَرَ نَظْرَةً فِى النُّجُوْمِۙ
fa naẓara naẓratan fin-nujūm(i).
Gero, izarrei begiratu zien,
يٰقَوْمِ لَكُمُ الْمُلْكُ الْيَوْمَ ظٰهِرِيْنَ فِى الْاَرْضِۖ فَمَنْ يَّنْصُرُنَا مِنْۢ بَأْسِ اللّٰهِ اِنْ جَاۤءَنَا ۗقَالَ فِرْعَوْنُ مَآ اُرِيْكُمْ اِلَّا مَآ اَرٰى وَمَآ اَهْدِيْكُمْ اِلَّا سَبِيْلَ الرَّشَادِ
yā qaumi lakumul-mulkul-yauma ẓāhirīna fil-arḍ(i), famay yanṣurunā mim ba'sillāhi in jā'anā, qāla fir‘aunu mā urīkum illā mā arā wa mā ahdīkum illā sabīlar-rasyād(i).
Oi, ene herria! Gaur erreinua zuekin dago lurrean, baina nork lagunduko digu Allahren zigorretik (zigor hori) gertatzen bazaigu?” Faraoiak esan zuen: “Nik uste dudana ona dela bakarrik esaten dizuet, eta bide zuzena bakarrik erakusten dizuet”.
وَقَالَ الَّذِيْٓ اٰمَنَ يٰقَوْمِ اِنِّيْٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ مِّثْلَ يَوْمِ الْاَحْزَابِۙ
wa qālal-lażī āmana yā qaumi innī akhāfu ‘alaikum miṡla yaumil-aḥzāb(i).
Eta sinestunak esan zuen: «Ene herria! Beldur naiz aliatuen taldeen suntsipen eguna bezalako hondamendi bat gertatuko zaizuela,
مِثْلَ دَأْبِ قَوْمِ نُوْحٍ وَّعَادٍ وَّثَمُوْدَ وَالَّذِيْنَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ ۗوَمَا اللّٰهُ يُرِيْدُ ظُلْمًا لِّلْعِبَادِ
miṡla da'bi qaumi nūḥiw wa ‘ādiw wa ṡamūda wal-lażīna mim ba‘dihim, wa mallāhu yurīdu ẓulmal lil-‘ibād(i).
(hau da) Noeren, Ad-en, Samud-en eta haien ondoren etorri zirenen herriaren antzera. Baina Ala-k ez du bere zerbitzarien aurkako bidegabekeriarik nahi».
وَيٰقَوْمِ اِنِّيْٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ يَوْمَ التَّنَادِۙ
wa yā qaumi innī akhāfu ‘alaikum yaumat-tanād(i).
Eta, ene herria! Benetan kezkatuta nago zuekin elkarri deitzeko (tortura) egunagatik,
يَوْمَ تُوَلُّوْنَ مُدْبِرِيْنَۚ مَا لَكُمْ مِّنَ اللّٰهِ مِنْ عَاصِمٍۚ وَمَنْ يُّضْلِلِ اللّٰهُ فَمَا لَهٗ مِنْ هَادٍ
yauma tuwallūna mudbirīn(a), mā lakum minallāhi min ‘āṣim(in), wa may yuḍlilillāhu famā lahū min hād(in).
(Hau da) atzera egiten duzuen egunean, ez da zuek Allahren zigorretik salbatuko zaituztenik izango. Eta Allahk bidetik alde egiten duena, ez da gidatuko duenik izango.
وَقَالَ الَّذِيْٓ اٰمَنَ يٰقَوْمِ اتَّبِعُوْنِ اَهْدِكُمْ سَبِيْلَ الرَّشَادِۚ
wa qālal-lażī āmana yā qaumittabi‘ūni ahdikum sabīlar-rasyād(i).
Eta sinestunak esan zuen: «Ene herria! Jarrai nazazue, bide zuzena erakutsiko dizuet.
وَمَنْ اَحْسَنُ قَوْلًا مِّمَّنْ دَعَآ اِلَى اللّٰهِ وَعَمِلَ صَالِحًا وَّقَالَ اِنَّنِيْ مِنَ الْمُسْلِمِيْنَ
wa man aḥsanu qaulam mimman da‘ā ilallāhi wa ‘amila ṣāliḥaw wa qāla innanī minal-muslimīn(a).
Eta nork ditu hitz hobeak Ala-ri dei egiten dionak eta egintza onak egiten dituenak baino, eta esaten duenak baino: "Egia esan, musulmanetako bat naiz (men egiten dutenak)?"
وَلَا تَسْتَوِى الْحَسَنَةُ وَلَا السَّيِّئَةُ ۗاِدْفَعْ بِالَّتِيْ هِيَ اَحْسَنُ فَاِذَا الَّذِيْ بَيْنَكَ وَبَيْنَهٗ عَدَاوَةٌ كَاَنَّهٗ وَلِيٌّ حَمِيْمٌ
wa lā tastawil-ḥasanatu wa las-sayyi'ah(tu), idfa‘ bil-latī hiya aḥsanu fa'iżal-lażī bainaka wa bainahū ‘adāwatun ka'annahū waliyyun ḥamīm(un).
Eta ongia ez da gauza bera gaizkiarekin. Baztertu (gaizkia) modu hobean, zure eta beraren artean etsaitasuna duen pertsona lagun leial bat bezala izan dadin.
وَكَذٰلِكَ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ قُرْاٰنًا عَرَبِيًّا لِّتُنْذِرَ اُمَّ الْقُرٰى وَمَنْ حَوْلَهَا وَتُنْذِرَ يَوْمَ الْجَمْعِ لَا رَيْبَ فِيْهِ ۗفَرِيْقٌ فِى الْجَنَّةِ وَفَرِيْقٌ فِى السَّعِيْرِ
wa każālika auḥainā ilaika qur'ānan ‘arabiyyal litunżira ummal-qurā wa man ḥaulahā wa tunżira yaumal-jam‘i lā raiba fīh(i), farīqun fil-jannati wa farīqun fis-sa‘īr(i).
Eta horrela jaitsi genizuen Korana arabieraz, hiriburuko (Meka) biztanleak eta inguruko (herrialdeetako) biztanleak ohartarazteko eta batzar egunaz (Azken Eguna) ohartarazteko, zeinaren inguruan ez dagoen zalantzarik. Batzuk zerura doaz eta beste batzuk infernura.
فَلِذٰلِكَ فَادْعُ ۚوَاسْتَقِمْ كَمَآ اُمِرْتَۚ وَلَا تَتَّبِعْ اَهْوَاۤءَهُمْۚ وَقُلْ اٰمَنْتُ بِمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ مِنْ كِتٰبٍۚ وَاُمِرْتُ لِاَعْدِلَ بَيْنَكُمْ ۗ اَللّٰهُ رَبُّنَا وَرَبُّكُمْ ۗ لَنَآ اَعْمَالُنَا وَلَكُمْ اَعْمَالُكُمْ ۗ لَاحُجَّةَ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ ۗ اَللّٰهُ يَجْمَعُ بَيْنَنَا ۚوَاِلَيْهِ الْمَصِيْرُ ۗ
fa liżālika fad‘(u), wastaqim kamā umirt(a), wa lā tattabi‘ ahwā'ahum, wa qul āmantu bimā anzalallāhu min kitāb(in), wa umirtu li'a‘dila bainakum, allāhu rabbunā wa rabbukum, lanā a‘mālunā wa lakum a‘mālukum, lā ḥujjata bainanā wa bainakum, allāhu yajma‘u bainanā,wa ilaihil-maṣīr(u).
Deitu, beraz, (sinesten dutenak) eta iraun (sinesten eta predikatzen) zuk (Muhammad) agindu bezala, eta ez jarraitu haien nahiei eta ez esan: "Sinesten dut Ala-k jaitsi duen Liburuan eta agindu zait justizia egiteko zuen artean. Ala gure Jauna eta zuen Jauna da. Guretzat gure egintzak eta zuentzat zuen egintzak. Ez dago (beharrik) liskarrik gure eta zuen artean, Ala-k biltzen du gure artean eta Harengana (itzultzen gara)".
فَاصْفَحْ عَنْهُمْ وَقُلْ سَلٰمٌۗ فَسَوْفَ يَعْلَمُوْنَ ࣖ
faṣfaḥ ‘anhum wa qul salām(un), fa saufa ya‘lamūn(a).
Beraz, aldendu zaitez haiengandik eta esan: “Salam (agur).” Geroago jakingo dute (beren patu txarra).
اَنْ اَدُّوْٓا اِلَيَّ عِبَادَ اللّٰهِ ۗاِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌۙ
an addū ilayya ‘ibādallāh(i), innī lakum rasūlun amīn(un).
(esanez), «Utzi nazazue Allahren zerbitzariak (Israelgo seme-alabak). Egia esan, ni naiz (Allahren) mezularia, zeinarengan konfiantza izan dezakezuen,»
ثُمَّ جَعَلْنٰكَ عَلٰى شَرِيْعَةٍ مِّنَ الْاَمْرِ فَاتَّبِعْهَا وَلَا تَتَّبِعْ اَهْوَاۤءَ الَّذِيْنَ لَا يَعْلَمُوْنَ
Ṡumma ja‘alnāka ‘alā syarī‘atim minal-amri fattabi‘hā wa lā tattabi‘ ahwā'al-lażīna lā ya‘lamūn(a).
Orduan, erlijio horren Shari'a (arauak) jarraitzera behartu zintugun (Muhammad), jarrai dezazun (Shari'ari) eta ez jarraitu ez dakiten pertsonen nahiak.
اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ نَتَقَبَّلُ عَنْهُمْ اَحْسَنَ مَا عَمِلُوْا وَنَتَجَاوَزُ عَنْ سَيِّاٰتِهِمْ فِيْٓ اَصْحٰبِ الْجَنَّةِۗ وَعْدَ الصِّدْقِ الَّذِيْ كَانُوْا يُوْعَدُوْنَ
ulā'ikal-lażīna nataqabbalu ‘anhum aḥsana mā ‘amilū wa natajāwazu ‘an sayyi'atihim fī aṣḥābil-jannah(ti), wa‘daṣ-ṣidqil-lażī kānū yū‘adūn(a).
Horiek dira egindako egintza onak onartzen dizkiegun pertsonak eta barkatzen dizkiegun akatsak Paradisuko biztanle bihurtuko dira. Hori da haiei agindu zitzaien benetako promesa.
فَاَعْرِضْ عَنْ مَّنْ تَوَلّٰىۙ عَنْ ذِكْرِنَا وَلَمْ يُرِدْ اِلَّا الْحَيٰوةَ الدُّنْيَاۗ
fa a‘riḍ ‘am man tawallā, ‘an żikrinā wa lam yurid illal-ḥayātad-dun-yā.
Beraz, utzi (Muhammad) Gure abisutik aldentzen dena, eta mundu honetako bizitza bakarrik nahi duena.
قَالَ رَبِّ اِنِّيْ دَعَوْتُ قَوْمِيْ لَيْلًا وَّنَهَارًاۙ
qāla rabbi innī da‘atu qaumī lailaw wa nahārā(n).
Esan zuen (Noek): «Ene Jauna, egia esan, egunez eta gauez deitu diot nire herriari,
ثُمَّ اِنِّيْ دَعَوْتُهُمْ جِهَارًاۙ
Ṡumma innī da‘autuhum jihārā(n).
Orduan, benetan publikoki deitu nien.
ثُمَّ اِنِّيْٓ اَعْلَنْتُ لَهُمْ وَاَسْرَرْتُ لَهُمْ اِسْرَارًاۙ
Ṡumma innī a‘lantu lahum wa asrartu lahum isrārā(n).
Orduan, agerian eta isilpean deitu nien,
فَقُلْتُ اسْتَغْفِرُوْا رَبَّكُمْ اِنَّهٗ كَانَ غَفَّارًاۙ
faqultustagfirū rabbakum innahū kāna gaffārā(n).
Beraz, (haiei) esan nien: «Eskatu barkamena zuen Jaunari, Egia esan, Barkatzaileena da bera,
يُّرْسِلِ السَّمَاۤءَ عَلَيْكُمْ مِّدْرَارًاۙ
yursilis-samā'a ‘alaikum midrārā(n).
ziur aski euri jasa handia bidaliko dizue zerutik,
وَّيُمْدِدْكُمْ بِاَمْوَالٍ وَّبَنِيْنَ وَيَجْعَلْ لَّكُمْ جَنّٰتٍ وَّيَجْعَلْ لَّكُمْ اَنْهٰرًاۗ
wa yumdidkum bi'amwāliw wa banīna wa yaj‘al lakum jannātiw wa yaj‘al lakum anhārā(n).
eta handitu zituen zure ondasunak eta zure seme-alabak, eta sortu zituen zuretzat lorategiak eta sortu zituen zuretzat ibaiak.”
مَا لَكُمْ لَا تَرْجُوْنَ لِلّٰهِ وَقَارًاۚ
mā lakum lā tarjūna lillāhi waqārā(n).
Zergatik ez zara beldur Allahren handitasunaren aurrean?
وَقَدْ خَلَقَكُمْ اَطْوَارًا
wa qad khalaqakum aṭwārā(n).
Eta, hain zuzen ere, hainbat etapatan (gertaeratan) sortu zaitu.
اَلَمْ تَرَوْا كَيْفَ خَلَقَ اللّٰهُ سَبْعَ سَمٰوٰتٍ طِبَاقًاۙ
alam tara kaifa khalaqallāhu sab‘a samāwātin ṭibāqā(n).
Ez al duzu ikusten nola sortu dituen Allahk zazpi zeru geruzatan?
وَّجَعَلَ الْقَمَرَ فِيْهِنَّ نُوْرًا وَّجَعَلَ الشَّمْسَ سِرَاجًا
wa ja‘alal-qamara fīhinna nūraw wa ja‘alasy-syamsa sirājā(n).
Eta han ilargi distiratsua sortu zuen eta eguzkia (distiratsu) lanpara bihurtu zuen?
وَاللّٰهُ اَنْۢبَتَكُمْ مِّنَ الْاَرْضِ نَبَاتًاۙ
wallāhu ambatakum minal-arḍi nabātā(n).
Eta Allahk lurretik hazten zaituzte, pixkanaka hazten,
ثُمَّ يُعِيْدُكُمْ فِيْهَا وَيُخْرِجُكُمْ اِخْرَاجًا
Ṡumma yu‘īdukum fīhā wa yukhrijukum ikhrājā(n).
gero, hara (lurraldera) itzuliko zaituzte eta (Piztuerako Egunean) aterako zaituzte, zalantzarik gabe.
وَاللّٰهُ جَعَلَ لَكُمُ الْاَرْضَ بِسَاطًاۙ
wallāhu ja‘ala lakumul-arḍa bisāṭā(n).
Eta Allahk lurra zuentzat hedadura bat bezala egin zuen,
لِّتَسْلُكُوْا مِنْهَا سُبُلًا فِجَاجًا ࣖ
litaslukū minhā subulan fijājā(n).
bide zabaletan hara eta hona joan zaitezen.
وَاصْبِرْ عَلٰى مَا يَقُوْلُوْنَ وَاهْجُرْهُمْ هَجْرًا جَمِيْلًا
waṣbir ‘alā mā yaqūlūna wahjurhum hajran jamīlā(n).
Eta izan pazientzia (Muhammad) esaten dutenarekin eta utzi itzazu modu onean.
اِذْهَبْ اِلٰى فِرْعَوْنَ اِنَّهٗ طَغٰىۖ
iżhab ilā fir‘auna innahū ṭagā.
zoazte Faraoiarengana! Egia esan, muga gainditu du,
فَقُلْ هَلْ لَّكَ اِلٰٓى اَنْ تَزَكّٰىۙ
fa qul hal laka ilā an tazakkā.
Beraz, esan (Fir'auni): "Nahi al duzu zeure burua garbitu (akatsetatik),
وَاَهْدِيَكَ اِلٰى رَبِّكَ فَتَخْشٰىۚ
wa ahdiyaka ilā rabbika fa takhsyā.
eta zure Jaunaren bidetik gidatuko zaituztet, haren beldur izan zaitezen?
عَبَسَ وَتَوَلّٰىٓۙ
‘abasa wa tawallā.
Aurpegi garratza zuen (Muhammadek) eta alde egin zuen,
وَمَا يُدْرِيْكَ لَعَلَّهٗ يَزَّكّٰىٓۙ
wa mā yudrīka la‘allahū yazzakkā.
Eta badakizu (Muhammad) agian bere burua (bekatutik) garbitu nahi duela,
اَوْ يَذَّكَّرُ فَتَنْفَعَهُ الذِّكْرٰىۗ
au yażżakkaru fatanfa‘ahuż-żikrā.
edo onuragarria izango zaion irakaspena jaso (nahi al du)?
وَاَمَّا مَنْ جَاۤءَكَ يَسْعٰىۙ
wa ammā man jā'aka yas‘ā.
Eta presaka (irakaskuntza jasotzera) zuengana datozenei dagokienez,
فَذَكِّرْۗ اِنَّمَآ اَنْتَ مُذَكِّرٌۙ
fa żakkir, innamā anta mużakkir(un).
Beraz, ohartarazi, zu (Muhammad) ohartarazle bat besterik ez zarelako.