Q.S Ta-Ha (طه) - 135 Bertso kopurua

طٰهٰ ۚ

Ṭāhā.

Thaha

مَآ اَنْزَلْنَا عَلَيْكَ الْقُرْاٰنَ لِتَشْقٰٓى ۙ

mā anzalnā ‘alaikal-qur'āna litasyqā.

Ez dizugu Koran hau jaitsi zuri (Mahoma) arazoetan egon zaitezen;

اِلَّا تَذْكِرَةً لِّمَنْ يَّخْشٰى ۙ

illā tażkiratal limay yakhsyā.

baina (Allah) beldur direnentzako abisu gisa,

تَنْزِيْلًا مِّمَّنْ خَلَقَ الْاَرْضَ وَالسَّمٰوٰتِ الْعُلٰى ۗ

tanzīlam mimman khalaqal-arḍa was-samāwātil-‘ulā.

lurra eta zeru gorriak sortu zituen (Allah-rengandik) bidalia,

اَلرَّحْمٰنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوٰى

ar- raḥmānu ‘alal-‘arsyistawā.

(hau da) Tronuaren gainean bizi den Guztiz Errukitsua.

لَهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا وَمَا تَحْتَ الثَّرٰى

lahū mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍi wa mā bainahumā wa mā taḥtaṡ-ṡarā.

Harena da zeruetan dagoen guztia, lurrean dagoen guztia, bien artean dagoen guztia eta lur azpian dagoen guztia.

وَاِنْ تَجْهَرْ بِالْقَوْلِ فَاِنَّهٗ يَعْلَمُ السِّرَّ وَاَخْفٰى

wa in tajhar bil-qauli fa innahū ya‘lamus-sirra wa akhfā.

Eta ozenki hitz egiten baduzu, egiaz badaki sekretua eta are ezkutuagoa dena.

اَللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۗ لَهُ الْاَسْمَاۤءُ الْحُسْنٰى

allāhu lā ilāha illā huw(a), lahul-asmā'ul-ḥusnā.

(Bera da) Ala, ez dago Hura beste jainkorik, izen onenak dituena.

وَهَلْ اَتٰىكَ حَدِيْثُ مُوْسٰى ۘ

wa hal atāka ḥadīṡu mūsā.

Eta Moisesen istorioa iritsi al zaizu?

اِذْ رَاٰ نَارًا فَقَالَ لِاَهْلِهِ امْكُثُوْٓا اِنِّيْٓ اٰنَسْتُ نَارًا لَّعَلِّيْٓ اٰتِيْكُمْ مِّنْهَا بِقَبَسٍ اَوْ اَجِدُ عَلَى النَّارِ هُدًى

iż ra'ā nāran fa qāla li'ahlihimkuṡū innī ānastu nāral la‘allī ātīkum minhā biqabasin au ajidu ‘alan-nāri hudā(n).

Sua ikusi zuenean (Moisesek), bere familiari esan zien: "Gelditu (hemen), sua ikusten dut, ea sugar txiki bat ekarri ahal dizuedan edo suaren lekuan gidaritza jasoko dudan".

فَلَمَّآ اَتٰىهَا نُوْدِيَ يٰمُوْسٰٓى ۙ

falammā atāhā nūdiya yā mūsā.

Beraz, harengana (suaren lekura) iritsi zenean, deitu zioten: "Oi Musa!

اِنِّيْٓ اَنَا۠ رَبُّكَ فَاخْلَعْ نَعْلَيْكَۚ اِنَّكَ بِالْوَادِ الْمُقَدَّسِ طُوًى ۗ

innī ana rabbuka fakhla‘ na‘laika innaka bil-wādil-muqaddasi ṭuwā(n).

Egia esan, ni naiz zure Jainkoa, beraz, utzi zure bi madarikazioak. Izan ere, benetan haran santuan zaude, Tuwa.

وَاَنَا اخْتَرْتُكَ فَاسْتَمِعْ لِمَا يُوْحٰى

wa anakhtartuka fastami‘ limā yūḥā.

Eta aukeratu zaituztet, beraz, entzun zer agertuko zaizun.

اِنَّنِيْٓ اَنَا اللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّآ اَنَا۠ فَاعْبُدْنِيْۙ وَاَقِمِ الصَّلٰوةَ لِذِكْرِيْ

innanī anallāhu lā ilāha illā ana fa‘budnī, wa aqimiṣ-ṣalāta liżikrī.

Egia esan, ni naiz Ala, ez dago Niz beste jainkorik, beraz, gurtu Nazazu eta egin otoitzak Ni gogoratzeko.

اِنَّ السَّاعَةَ اٰتِيَةٌ اَكَادُ اُخْفِيْهَا لِتُجْزٰى كُلُّ نَفْسٍۢ بِمَا تَسْعٰى

innas-sā‘ata ātiyatun akādu ukhfīhā litujzā kullu nafsim bimā tas‘ā.

Egia esan, Ordua dator, sekretuan gordeko dut, bakoitzak irabazi duenaren arabera ordaindua izan dadin.

فَلَا يَصُدَّنَّكَ عَنْهَا مَنْ لَّا يُؤْمِنُ بِهَا وَاتَّبَعَ هَوٰىهُ فَتَرْدٰى

falā yaṣuddannaka ‘anhā mal lā yu'minu bihā wattaba‘a hawāhu fa tardā.

Beraz, ez zaitezte (Azken Eguna) baztertu bertan sinesten ez dutenek eta beren nahiak jarraitzen dituztenek, zuek galtzera eramaten zaituztenek".

وَمَا تِلْكَ بِيَمِيْنِكَ يٰمُوْسٰى

wa mā tilka biyamīnika yā mūsā.

"Eta zer duzu eskuineko eskuan, Musa?"

قَالَ هِيَ عَصَايَۚ اَتَوَكَّؤُا عَلَيْهَا وَاَهُشُّ بِهَا عَلٰى غَنَمِيْ وَلِيَ فِيْهَا مَاٰرِبُ اُخْرٰى

qāla hiya ‘aṣāy(a), atwakka'u ‘alaihā wa ahusysyu bihā ‘alā ganamī wa liya fīhā ma'āribu ukhrā.

Hark (Moisesek) esan zuen: «Hau da nire makila, bertan atseden hartzen dut, eta harekin hostoak ateratzen ditut nire ahuntzentzat, eta oraindik onura gehiago dago niretzat».

قَالَ اَلْقِهَا يٰمُوْسٰى

qāla alqihā yā mūsā.

Esan zuen (Allah-ek): "Bota ezazu, Musa!"

فَاَلْقٰىهَا فَاِذَا هِيَ حَيَّةٌ تَسْعٰى

fa alqāhā fa iżā hiya ḥayyatun tas‘ā.

Orduan (Moisesek) makila bota zuen, eta bat-batean suge bihurtu zen, azkar narrastaka zihoana.

قَالَ خُذْهَا وَلَا تَخَفْۗ سَنُعِيْدُهَا سِيْرَتَهَا الْاُوْلٰى

qāla khużhā wa lā takhaf, sanu‘īduhā sīratahal-ūlā.

Hark (Allah-ek) esan zuen: "Eutsi iezaiozu eta ez izan beldurrik, bere jatorrizko egoerara itzuliko dugu".

وَاضْمُمْ يَدَكَ اِلٰى جَنَاحِكَ تَخْرُجْ بَيْضَاۤءَ مِنْ غَيْرِ سُوْۤءٍ اٰيَةً اُخْرٰىۙ

waḍmum yadaka ilā janāḥika takhruj baiḍā'a min gairi sū'in āyatan ukhrā.

eta eskua besape azpian jarri, zuri (distiratsu) aterako da akatsik gabe, beste mirari bat bezala,

لِنُرِيَكَ مِنْ اٰيٰتِنَا الْكُبْرٰى ۚ

linuriyaka min āyātinal-kubrā.

gure seinale handienetako batzuk erakuts diezazkizuegun,

اِذْهَبْ اِلٰى فِرْعَوْنَ اِنَّهٗ طَغٰى ࣖ

iżhab ilā fir‘auna innahū ṭagā.

Zoaz Faraoiarengana; benetan gainditu du muga».

قَالَ رَبِّ اشْرَحْ لِيْ صَدْرِيْ ۙ

qāla rabbisyraḥ lī ṣadrī.

Esan zuen (Moisesek): «Jauna, zabaldu nire bularra,

وَيَسِّرْ لِيْٓ اَمْرِيْ ۙ

wa yassir lī amrī.

eta gauzak erraztu dizkidazu,

وَاحْلُلْ عُقْدَةً مِّنْ لِّسَانِيْ ۙ

waḥlul ‘uqdatam mil lisānī.

eta kendu zurruntasuna nire mihiari,

يَفْقَهُوْا قَوْلِيْ ۖ

yafqahū qaulī.

nire hitzak uler ditzaten,

وَاجْعَلْ لِّيْ وَزِيْرًا مِّنْ اَهْلِيْ ۙ

waj‘al lī wazīram min ahlī.

eta egin nazazu nire familiaren morroi,

هٰرُوْنَ اَخِى ۙ

hārūna akhī.

(hau da,) Aaron, nire anaia,

اشْدُدْ بِهٖٓ اَزْرِيْ ۙ

usydud bihī azrī.

indartu nire indarra berarekin (berarekin)

وَاَشْرِكْهُ فِيْٓ اَمْرِيْ ۙ

wa asyrik-hu fī amrī.

eta egin ezazu lagun nire arazoetan,

كَيْ نُسَبِّحَكَ كَثِيْرًا ۙ

kai nusabbiḥaka kaṡīrā(n).

hainbeste goraipatu ahal izateko,

وَّنَذْكُرَكَ كَثِيْرًا ۗ

wa nażkuraka kaṡīrā(n).

eta asko gogoratzen zaitut,

اِنَّكَ كُنْتَ بِنَا بَصِيْرًا

innaka kunta binā baṣīrā(n).

Egia esan, Zu zara dena ikusten duena (gure egoera).

قَالَ قَدْ اُوْتِيْتَ سُؤْلَكَ يٰمُوْسٰى

qāla qad ūtīta su'laka yā mūsā.

Esan zuen (Allah-ek): «Egia esan, zure eskaera onartu da, Musa!»

وَلَقَدْ مَنَنَّا عَلَيْكَ مَرَّةً اُخْرٰىٓ ۙ

wa laqad manannā ‘alaika marratan ukhrā.

Eta, egia esan, beste batzuetan ere mesedeak eman dizkizuegu (hau baino lehen),

اِذْ اَوْحَيْنَآ اِلٰٓى اُمِّكَ مَا يُوْحٰىٓ ۙ

iż auḥainā ilā ummika mā yūḥā.

(hau da) zure amari zerbait inspiratzaile batekin inspiratu genionean,

اَنِ اقْذِفِيْهِ فِى التَّابُوْتِ فَاقْذِفِيْهِ فِى الْيَمِّ فَلْيُلْقِهِ الْيَمُّ بِالسَّاحِلِ يَأْخُذْهُ عَدُوٌّ لِّيْ وَعَدُوٌّ لَّهٗ ۗوَاَلْقَيْتُ عَلَيْكَ مَحَبَّةً مِّنِّيْ ەۚ وَلِتُصْنَعَ عَلٰى عَيْنِيْ ۘ

aniqżifīhi fit-tābūti faqżifīhi fil-yammi falyulqihil-yammu bis-sāḥili ya'khużhu ‘aduwwul lī wa ‘aduwwul lah(ū), wa alqaitu ‘alaika maḥabbatam minnī, wa lituṣna‘a ‘alā ‘ainī.

(hau da), sartu (Moises) kutxa batean, eta gero bota ibaira (Nilora), eta utzi ibaiak (lasterrak) kostaldera eramaten, (Faraoiak) nire etsaiak eta bere etsaiek eramango dute. Niregandik datorren maitasuna eman dizuet; eta nire gainbegiratzearen pean hazi zaitezten.

اِذْ تَمْشِيْٓ اُخْتُكَ فَتَقُوْلُ هَلْ اَدُلُّكُمْ عَلٰى مَنْ يَّكْفُلُهٗ ۗفَرَجَعْنٰكَ اِلٰٓى اُمِّكَ كَيْ تَقَرَّ عَيْنُهَا وَلَا تَحْزَنَ ەۗ وَقَتَلْتَ نَفْسًا فَنَجَّيْنٰكَ مِنَ الْغَمِّ وَفَتَنّٰكَ فُتُوْنًا ەۗ فَلَبِثْتَ سِنِيْنَ فِيْٓ اَهْلِ مَدْيَنَ ەۙ ثُمَّ جِئْتَ عَلٰى قَدَرٍ يّٰمُوْسٰى

iż tamsyī ukhtuka fa taqūlu hal adullukum ‘alā may yakfuluh(ū), fa raja‘nāka ilā ummika kai taqarra ‘ainuhā wa lā taḥzan(a), wa qatalta nafsan fa najjaināka minal-gammi wa fatannāka futūnā(n), fa labiṡta sinīna fī ahli madyan(a), ṡumma ji'ta ‘alā qadariy yā mūsā.

(Hau da) zure ahizpa paseatzen ari zela, orduan (Faraoiaren familiari) esan zion: "Erakutsi al diezazuket nork zainduko duen?". Orduan, zure amari itzuli zintugun, pozik egon zedin eta ez atsekabetu zedin. Eta behin norbait hil zenuen, orduan (zailtasun) handietatik salbatu zintugun eta hainbat (zailtasun) probatu zintugun; gero, urte batzuk bizi izan zinen Madyan herriaren artean, eta gero, Musa, izendatutako garaian etorri zinen,

وَاصْطَنَعْتُكَ لِنَفْسِيْۚ

wasṭana‘tuka linafsī.

eta zu aukeratu zaitut (mezulari izateko) Neuretzat.

اِذْهَبْ اَنْتَ وَاَخُوْكَ بِاٰيٰتِيْ وَلَا تَنِيَا فِيْ ذِكْرِيْۚ

iżhab anta wa akhūka bi'āyātī wa lā taniyā fī żikrī.

Zoazte zu eta zure anaia Nire seinaleak (indarra) eramanez, eta ez ahaztu biok Ni gogoratzeaz;

اِذْهَبَآ اِلٰى فِرْعَوْنَ اِنَّهٗ طَغٰىۚ

iżhabā ilā fir‘auna innahū ṭagā.

Zoazte biak Faraoiarengana, mugak hautsi baititu;

فَقُوْلَا لَهٗ قَوْلًا لَّيِّنًا لَّعَلَّهٗ يَتَذَكَّرُ اَوْ يَخْشٰى

fa qūlā lahū qaulal layyinal la‘allahū yatażakkaru au yakhsyā.

Beraz, hitz egin iezaiozu (Faraoiari) hitz leunekin, agian konturatu egingo da edo beldurtuko da.

قَالَا رَبَّنَآ اِنَّنَا نَخَافُ اَنْ يَّفْرُطَ عَلَيْنَآ اَوْ اَنْ يَّطْغٰى

qālā rabbanā innanā nakhāfu ay yafruṭa ‘alainā au ay yaṭgā.

Biek esan zuten: «Gure Jauna, bai, beldur gara laster zigortuko gaituela edo muga guztiak gainditzen hasiko dela».

قَالَ لَا تَخَافَآ اِنَّنِيْ مَعَكُمَآ اَسْمَعُ وَاَرٰى

qāla lā takhāfā innanī ma‘akumā asma‘u wa arā.

Hark (Allah-ek) esan zuen: "Ez kezkatu, egia esan, zuekin nago, entzuten eta ikusten dut.

فَأْتِيٰهُ فَقُوْلَآ اِنَّا رَسُوْلَا رَبِّكَ فَاَرْسِلْ مَعَنَا بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ ەۙ وَلَا تُعَذِّبْهُمْۗ قَدْ جِئْنٰكَ بِاٰيَةٍ مِّنْ رَّبِّكَ ۗوَالسَّلٰمُ عَلٰى مَنِ اتَّبَعَ الْهُدٰى

fa'tiyāhu fa qūlā innā rasūlā rabbika fa arsil ma‘anā banī isrā'īl(a), wa lā tu‘ażżibhum, qad ji'nāka bi'āyatim mir rabbik(a), was-salāmu ‘alā manittaba‘al-hudā.

Beraz, biak harengana (Faraoiarengana) zoazte eta esan: "Egia esan, biok zure Jaunaren mezulariak gara, beraz, utzi Israelgo seme-alabak gurekin joaten eta ez torturatu. Egia esan, zure Jaunarengandik (gure apostolutzaren) frogarekin etorri gara zuregana. Eta salbazioa ematen zaie aginduak jarraitzen dituztenei.

اِنَّا قَدْ اُوْحِيَ اِلَيْنَآ اَنَّ الْعَذَابَ عَلٰى مَنْ كَذَّبَ وَتَوَلّٰى

innā qad ūḥiya ilainā annal-‘ażāba ‘alā man każżaba wa tawallā.

Egia esan, agerian utzi zaigu (guk ekarri dugun erlijioaren irakaspenak) ukatzen eta alde egiten duenari (horretaz arduratzen ez denari) zigorra (eragindakoa) ematen zaiola”.

قَالَ فَمَنْ رَّبُّكُمَا يٰمُوْسٰى

qāla famar rabbukumā yā mūsā.

Hark (Faraoiak) esan zuen: "Nor da zuen bien Jauna, Musa?"

قَالَ رَبُّنَا الَّذِيْٓ اَعْطٰى كُلَّ شَيْءٍ خَلْقَهٗ ثُمَّ هَدٰى

qāla rabbunal-lażī a‘ṭā kulla syai'in khalqahū ṡumma hadā.

Hark (Moisesek) erantzun zuen: "Gure Jauna (Jainkoa) gauza guztiei gertakari forma eman diena da, eta gero gidatu duena".

قَالَ فَمَا بَالُ الْقُرُوْنِ الْاُوْلٰى

qāla famā bālul-qurūnil-ūlā.

Hark (Faraoiak) esan zuen: "Beraz, zein zen antzinako herriaren egoera?"

قَالَ عِلْمُهَا عِنْدَ رَبِّيْ فِيْ كِتٰبٍۚ لَا يَضِلُّ رَبِّيْ وَلَا يَنْسَىۖ

qāla ‘ilmuhā ‘inda rabbī fī kitāb(in), lā yaḍillu rabbī wa lā yansā.

Hark (Moisesek) erantzun zuen: «Horren ezagutza nire Jaunarekin dago, Liburu batean (Lauh Mahfuzh), nire Jaunak ez du huts egingo edo ahaztuko;

الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الْاَرْضَ مَهْدًا وَّسَلَكَ لَكُمْ فِيْهَا سُبُلًا وَّاَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءًۗ فَاَخْرَجْنَا بِهٖٓ اَزْوَاجًا مِّنْ نَّبَاتٍ شَتّٰى

al-lażī ja‘ala lakumul-arḍa mahdaw wa salaka lakum fīhā subulaw wa anzala minas-samā'i mā'ā(n), fa akhrajnā bihī azwājam min nabātin syattā.

(Jainkoa) Lurra atsedenleku bihurtu dizuena, eta bertan bideak egin dizkizuena, eta zerutik ura (euria) bidaltzen duena”. Gero, harekin (euri-urarekin) landare mota desberdinak haztea eragiten dugu.

كُلُوْا وَارْعَوْا اَنْعَامَكُمْ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّاُولِى النُّهٰى ࣖ

kulū war‘au an‘āmakum, inna fī żālika la'āyātil li'ulin-nuhā.

Jan eta bazkatu zuen abereak. Egia esan, horretan daude (Allahren handitasunaren) seinaleak ulertzen dutenentzat.

۞ مِنْهَا خَلَقْنٰكُمْ وَفِيْهَا نُعِيْدُكُمْ وَمِنْهَا نُخْرِجُكُمْ تَارَةً اُخْرٰى

minhā khalaqnākum wa fīhā nu‘īdukum wa minhā nukhrijukum tāratan ukhrā.

Bertatik (lurretik) sortu zintuzten, eta hara itzuliko zaituztegu, eta bertatik aterako zaituztegu beste une batean.

وَلَقَدْ اَرَيْنٰهُ اٰيٰتِنَا كُلَّهَا فَكَذَّبَ وَاَبٰى

wa laqad araināhu āyātinā kullahā fa każżaba wa abā.

Eta, egia esan, gure seinale guztiak (handitasunaz) erakutsi genizkion (Faraoiari), baina gezurtia zela frogatu zen eta ez zuen egia onartu nahi izan.

قَالَ اَجِئْتَنَا لِتُخْرِجَنَا مِنْ اَرْضِنَا بِسِحْرِكَ يٰمُوْسٰى

qāla aji'tanā litukhrijanā min arḍinā bisiḥrika yā mūsā.

Hark (Faraoiak) esan zuen: "Gure lurraldetik kanporatzeko etorri al zara zure magiarekin, Musa?"

فَلَنَأْتِيَنَّكَ بِسِحْرٍ مِّثْلِهٖ فَاجْعَلْ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ مَوْعِدًا لَّا نُخْلِفُهٗ نَحْنُ وَلَآ اَنْتَ مَكَانًا سُوًى

fa lana'tiyannaka bisiḥrim miṡlihī faj‘al bainanā wa bainaka mau‘idal lā nukhlifuhū naḥnu wa lā anta makānan suwā(n).

Beraz, zalantzarik gabe magia hori ekarriko dizugu, beraz, egin ezazu gure eta zuen arteko bilera bat egiteko akordio bat, ez guk ezta zu ere hautsiko, leku ireki batean.

قَالَ مَوْعِدُكُمْ يَوْمُ الزِّيْنَةِ وَاَنْ يُّحْشَرَ النَّاسُ ضُحًى

qāla mau‘idukum yaumuz-zīnati wa ay yuḥsyaran-nāsu ḍuḥā(n).

Hark (Moisesek) esan zuen: "(Zuekin bilera egiteko) ordua jai eguna da eta bildu dadila jendea goizean (duha)".

فَتَوَلّٰى فِرْعَوْنُ فَجَمَعَ كَيْدَهٗ ثُمَّ اَتٰى

fa tawallā fir‘aunu fa jama‘a kaidahū ṡumma atā.

Beraz, Faraoia (leku hartatik) joan zen, bere plana asmatu zuen, eta gero itzuli zen (egunez adierazitakoan).

قَالَ لَهُمْ مُّوْسٰى وَيْلَكُمْ لَا تَفْتَرُوْا عَلَى اللّٰهِ كَذِبًا فَيُسْحِتَكُمْ بِعَذَابٍۚ وَقَدْ خَابَ مَنِ افْتَرٰى

qāla lahum mūsā wailakum lā taftarū ‘alallāhi każiban fa yusḥitakum bi‘ażab(in), wa qad khāba maniftarā.

Musak esan zien (magoak): «Ai zuei! Ez esan gezurrik Allahren aurka, zigorrarekin suntsi ez zaitzaten». Eta zer galera gezurrak asmatzen dituztenentzat.

فَتَنَازَعُوْٓا اَمْرَهُمْ بَيْنَهُمْ وَاَسَرُّوا النَّجْوٰى

fa tanāza‘ū amrahum bainahum wa asarrun-najwā.

Beraz, beren gaiei buruz eztabaidatzen zuten eta (beren) elkarrizketak sekretuan gordetzen zituzten.

قَالُوْٓا اِنْ هٰذٰنِ لَسَاحِرٰنِ يُرِيْدَانِ اَنْ يُّخْرِجٰكُمْ مِّنْ اَرْضِكُمْ بِسِحْرِهِمَا وَيَذْهَبَا بِطَرِيْقَتِكُمُ الْمُثْلٰى

qālū in hāżāni lasāḥirāni yurīdāni ay yukhrijākum min arḍikum bisiḥrihimā wa yażhabā biṭarīqatikumul-muṡlā.

(Magoak) esan zuten: "Egia esan, bi pertsona hauek magoak dira, eta zuek (Faraoia) zuen herrialdetik kanporatu nahi zaituztete beren magiarekin, eta zuen ohitura nagusiak suntsitu nahi dituzte".

فَاَجْمِعُوْا كَيْدَكُمْ ثُمَّ ائْتُوْا صَفًّاۚ وَقَدْ اَفْلَحَ الْيَوْمَ مَنِ اسْتَعْلٰى

fa ajmi‘ū kaidakum ṡumma'tū ṣaffā(n), wa qad aflaḥal-yauma manista‘lā.

Beraz, bildu zure trikimailu (magia) guztiak, eta gero lerrokatu, eta benetan, zortea du gaur irabazten duenak".

قَالُوْا يٰمُوْسٰٓى اِمَّآ اَنْ تُلْقِيَ وَاِمَّآ اَنْ نَّكُوْنَ اَوَّلَ مَنْ اَلْقٰى

qālū yā mūsā immā an tulqiya wa immā an nakūna awwala man alqā.

Esan zuten: «Oi, Musa! Zuk bota zenuen (lehenengo) ala guk?»

قَالَ بَلْ اَلْقُوْاۚ فَاِذَا حِبَالُهُمْ وَعِصِيُّهُمْ يُخَيَّلُ اِلَيْهِ مِنْ سِحْرِهِمْ اَنَّهَا تَسْعٰى

qāla bal alqū, fa iżā ḥibāluhum wa ‘iṣiyyuhum yukhayyalu ilaihi min siḥrihim annahā tas‘ā.

Hark (Moisesek) esan zuen: «Bota itzazu, mesedez!». Bat-batean, haien sokak eta makilak agertu zitzaizkion (Moisesi), azkar narrastaka zihoala balitz bezala, haien magiagatik.

فَاَوْجَسَ فِيْ نَفْسِهٖ خِيْفَةً مُّوْسٰى

fa aujasa fī nafsihī khīfatam mūsā.

Beraz, Musak beldurra sentitu zuen bihotzean.

قُلْنَا لَا تَخَفْ اِنَّكَ اَنْتَ الْاَعْلٰى

qulnā lā takhaf innaka antal-a‘lā.

Esan genuen: «Ez izan beldurrik! Bai, zuek zarete nagusi (garaile).»

وَاَلْقِ مَا فِيْ يَمِيْنِكَ تَلْقَفْ مَا صَنَعُوْاۗ اِنَّمَا صَنَعُوْا كَيْدُ سٰحِرٍۗ وَلَا يُفْلِحُ السَّاحِرُ حَيْثُ اَتٰى

wa alqi mā fī yamīnika talqaf mā ṣana‘ū, innamā ṣana‘ū kaidu sāḥir(in), wa lā yufliḥus-sāḥiru ḥaiṡu atā.

Eta bota eskuineko eskuan duzuna, ziur aski irentsiko du haiek egindakoa. Egin dutena magia-trikimailu bat besterik ez da izan. Eta magoak ez du irabaziko, nondik datorren ere».

فَاُلْقِيَ السَّحَرَةُ سُجَّدًا قَالُوْٓا اٰمَنَّا بِرَبِّ هٰرُوْنَ وَمُوْسٰى

fa ulqiyas-saḥaratu sujjadan qālū āmannā birabbi hārūna wa mūsā.

Orduan, magoak makurtu eta esan zuten: «Aaron eta Moisesen Jainkoarengan sinetsi dugu».

قَالَ اٰمَنْتُمْ لَهٗ قَبْلَ اَنْ اٰذَنَ لَكُمْۗ اِنَّهٗ لَكَبِيْرُكُمُ الَّذِيْ عَلَّمَكُمُ السِّحْرَۚ فَلَاُقَطِّعَنَّ اَيْدِيَكُمْ وَاَرْجُلَكُمْ مِّنْ خِلَافٍ وَّلَاُصَلِّبَنَّكُمْ فِيْ جُذُوْعِ النَّخْلِۖ وَلَتَعْلَمُنَّ اَيُّنَآ اَشَدُّ عَذَابًا وَّاَبْقٰى

qāla āmantum lahū qabla an āżana lakum, innahū lakabīrukumul-lażī ‘allamakumus-siḥr(a), fa la'uqaṭṭi‘anna aidiyakum wa arjulakum min khilāfiw wa la'uṣallibannakum fī jużū‘in-nakhl(i), wa lata‘lamunna ayyunā asyaddu ‘ażābaw wa abqā.

Hark (Faraoiak) esan zuen: «Sinesten al zenuten harengan (Moisesen) baimena eman aurretik? Egia esan, bera izan zen zuen buruzagia, magia irakatsi zizuena. Beraz, egiaz, eskuak eta oinak zeharka moztuko dizkizuet, eta egiaz, palmondo baten oinean gurutzatuko zaituztet, eta egiaz, jakingo duzue zeinek duen gure artean zigorrik larriena eta betierekoena».

قَالُوْا لَنْ نُّؤْثِرَكَ عَلٰى مَا جَاۤءَنَا مِنَ الْبَيِّنٰتِ وَالَّذِيْ فَطَرَنَا فَاقْضِ مَآ اَنْتَ قَاضٍۗ اِنَّمَا تَقْضِيْ هٰذِهِ الْحَيٰوةَ الدُّنْيَا ۗ

qālū lan nu'ṡiraka ‘alā mā jā'anā minal-bayyināti wal-lażī faṭaranā faqḍi mā anta qāḍ(in), innamā taqḍī hāżihil-ḥayātad-dun-yā.

Haiek (magoak) esan zuten: "Ez dizuegu aukeratuko (men egingo) froga argietan (mirarietan) oinarrituta, zeintzuk etorri zaizkigun eta gu sortu gaituen (Alaren)gan. Beraz, erabaki zer erabaki nahi duzun. Izan ere, mundu honetako bizitzari buruz bakarrik erabaki dezakezu.

اِنَّآ اٰمَنَّا بِرَبِّنَا لِيَغْفِرَ لَنَا خَطٰيٰنَا وَمَآ اَكْرَهْتَنَا عَلَيْهِ مِنَ السِّحْرِۗ وَاللّٰهُ خَيْرٌ وَّاَبْقٰى

innā āmannā birabbinā liyagfira lanā khaṭāyānā wa mā akrahtanā ‘alaihi minas-siḥr(i), wallāhu khairuw wa abqā.

Benetan sinetsi dugu gure Jainkoarengan, beraz, barkatuko dizkigu gure akatsak eta ezarri diguzun magia. Eta Ala hobea da (Bere saria) eta betierekoagoa (Bere zigorra).

اِنَّهٗ مَنْ يَّأْتِ رَبَّهٗ مُجْرِمًا فَاِنَّ لَهٗ جَهَنَّمَ ۗ لَا يَمُوْتُ فِيْهَا وَلَا يَحْيٰى

innahū may ya'ti rabbahū mujriman fa inna lahū jahannam(a), lā yamūtu fīhā wa lā yaḥyā.

Egia esan, bekatu egoeran bere Jaunarengana hurbiltzen denak infernua izango du berarentzat. Ez zen bertan hil (zigorra sentitzen jarraituko du) eta ez zen bizi (damutu ezinik).

وَمَنْ يَّأْتِهٖ مُؤْمِنًا قَدْ عَمِلَ الصّٰلِحٰتِ فَاُولٰۤىِٕكَ لَهُمُ الدَّرَجٰتُ الْعُلٰى ۙ

wa may ya'tihī mu'minan qad ‘amilaṣ-ṣāliḥāti fa ulā'ika lahumud-darajātul-‘ulā.

Baina fededun egoeran Harengana etortzen denak eta egintza onak egin dituenak, horiek dira maila altua (noblezia) lortzen dutenak,

جَنّٰتُ عَدْنٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا ۗوَذٰلِكَ جَزَاۤءُ مَنْ تَزَكّٰى ࣖ

jannātu ‘adnin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā, wa żālika jazā'u man tazakkā.

(Hau da) Edeneko lorategiak, zeinen azpitik ibaiak isurtzen diren, non betiko biziko diren. Hori da beren burua garbitzen dutenen saria.

وَلَقَدْ اَوْحَيْنَآ اِلٰى مُوْسٰٓى اَنْ اَسْرِ بِعِبَادِيْ فَاضْرِبْ لَهُمْ طَرِيْقًا فِى الْبَحْرِ يَبَسًاۙ لَّا تَخٰفُ دَرَكًا وَّلَا تَخْشٰى

wa laqad auḥainā ilā mūsā an asri bi‘ibādī faḍrib lahum ṭarīqan fil-baḥri yabasā(n), lā takhāfu darakaw wa lā takhsyā.

Eta, egia esan, Moisesi hau erakutsi genion: «Zoaz gauez nire zerbitzariekin (Israelgo seme-alabekin) eta egin itsasoan bide lehor bat; ez izan beldurrik harrapatuak izateko, ezta itotzeko ere».

فَاَتْبَعَهُمْ فِرْعَوْنُ بِجُنُوْدِهٖ فَغَشِيَهُمْ مِّنَ الْيَمِّ مَا غَشِيَهُمْ ۗ

fa atba‘ahum fir‘aunu bijunūdihī fa gasyiyahum minal-yammi mā gasyiyahum.

Orduan, Faraoiak eta bere armadak atzetik joan zitzaizkien, baina itsasoko olatuek eraman eta ito egin zituzten.

وَاَضَلَّ فِرْعَوْنُ قَوْمَهٗ وَمَا هَدٰى

wa aḍalla fir‘aunu qaumahū wa mā hadā.

Eta Faraoiak bere herria engainatu zuen eta ez zien gidaritzarik eman.

يٰبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ قَدْ اَنْجَيْنٰكُمْ مِّنْ عَدُوِّكُمْ وَوٰعَدْنٰكُمْ جَانِبَ الطُّوْرِ الْاَيْمَنَ وَنَزَّلْنَا عَلَيْكُمُ الْمَنَّ وَالسَّلْوٰى

yā banī isrā'īla qad anjainākum min ‘aduwwikum wa wā‘adnākum jānibaṭ-ṭūril-aimana wa nazzalnā ‘alaikumul-mannā was-salwā.

Israelgo seme-alabak! Egia esan, salbatu zaituztegu zuen etsaiengandik, eta itun bat egin dugu zuekin mendiaren eskuinaldean (Sinai mendia) otoitz egiteko, eta mann eta salwa bidali dizkizuegu.

كُلُوْا مِنْ طَيِّبٰتِ مَا رَزَقْنٰكُمْۙ وَلَا تَطْغَوْا فِيْهِ فَيَحِلَّ عَلَيْكُمْ غَضَبِيْۚ وَمَنْ يَّحْلِلْ عَلَيْهِ غَضَبِيْ فَقَدْ هَوٰى

kulū min ṭayyibāti mā razaqnākum, wa lā taṭgau fīhi fa yaḥilla ‘alaikum gaḍabī, wa may yaḥlil ‘alaihi gaḍabī faqad hawā.

Jan ezazue eman dizkizuegun janari onetatik, eta ez gainditu mugak, horrela nire haserrea zuen gainera eror ez dadin. Nire haserreak jotzen duena, orduan, benetan, hilko da.

وَاِنِّيْ لَغَفَّارٌ لِّمَنْ تَابَ وَاٰمَنَ وَعَمِلَ صَالِحًا ثُمَّ اهْتَدٰى

wa innī lagaffārul liman tāba wa āmana wa ‘amila ṣāliḥan ṡummahtadā.

Eta, egia esan, Barkatzailea naiz damutzen direnentzat, sinesten dutenentzat eta egintza onak egiten dituztenentzat, eta gero gidatuta jarraitzen dutenentzat.

۞ وَمَآ اَعْجَلَكَ عَنْ قَوْمِكَ يٰمُوْسٰى

wa mā a‘jalaka ‘an qaumika yā mūsā.

"Eta zergatik etorri zara zure herria baino azkarrago, Musa?"

قَالَ هُمْ اُولَاۤءِ عَلٰٓى اَثَرِيْ وَعَجِلْتُ اِلَيْكَ رَبِّ لِتَرْضٰى

qāla hum ulā'i ‘alā aṡarī wa ‘ajiltu ilaika rabbi litarḍā.

Hark (Moisesek) esan zuen: «Nire atzetik datoz eta Zuregana presaka noa, Jauna, Zuk (nirekin) poztu zaitezen».

قَالَ فَاِنَّا قَدْ فَتَنَّا قَوْمَكَ مِنْۢ بَعْدِكَ وَاَضَلَّهُمُ السَّامِرِيُّ

qāla fa innā qad fatannā qaumaka mim ba‘dika wa aḍallahumus-sāmiriyy(u).

Hark (Allah-ek) esan zuen: «Egia esan, zuen herria probatu dugu joan zinetenetik, eta Samiriek engainatu zituzten».

فَرَجَعَ مُوْسٰٓى اِلٰى قَوْمِهٖ غَضْبَانَ اَسِفًا ەۚ قَالَ يٰقَوْمِ اَلَمْ يَعِدْكُمْ رَبُّكُمْ وَعْدًا حَسَنًا ەۗ اَفَطَالَ عَلَيْكُمُ الْعَهْدُ اَمْ اَرَدْتُّمْ اَنْ يَّحِلَّ عَلَيْكُمْ غَضَبٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ فَاَخْلَفْتُمْ مَّوْعِدِيْ

fa raja‘a mūsā ilā qaumihī gaḍbāna asifā(n), qāla yā qaumi alam ya‘idkum rabbukum wa‘dan ḥasanā(n), afaṭāla ‘alaikumul-‘ahdu am arattum ay yaḥilla ‘alaikum gaḍabum mir rabbikum fa akhlaftum mau‘idī.

Orduan, Musa bere herriarengana itzuli zen haserre eta triste. Esan zuen (Moisesek): "Ene herria! Ez al dizue zuen Jaunak promesa on bat egin? Itunaren epea luzeegia al da zuentzat edo Jainkoaren haserrea zuen gainera erortzea nahi al duzue? Zergatik hausten duzue nirekin duzuen ituna?"

قَالُوْا مَآ اَخْلَفْنَا مَوْعِدَكَ بِمَلْكِنَا وَلٰكِنَّا حُمِّلْنَآ اَوْزَارًا مِّنْ زِيْنَةِ الْقَوْمِ فَقَذَفْنٰهَا فَكَذٰلِكَ اَلْقَى السَّامِرِيُّ ۙ

qālū mā akhlafnā mau‘idaka bimalkinā wa lākinnā ḥummilnā auzāram min zīnatil-qaumi fa qażafnāhā fa każālika alqas-sāmiriyy(u).

Esan zuten: «Ez dugu zure ituna geure borondatez hautsi, baina herriaren (Faraoiaren) apaingarrien zama astuna eraman behar izan dugu, eta gero (suan) bota genituen, eta Samirik ere modu berean bota zituen,»

فَاَخْرَجَ لَهُمْ عِجْلًا جَسَدًا لَّهٗ خُوَارٌ فَقَالُوْا هٰذَآ اِلٰهُكُمْ وَاِلٰهُ مُوْسٰى ەۙ فَنَسِيَ ۗ

fa akhraja lahum ‘ijlan jasadal lahū khuwārun fa qālū hāżā ilāhukum wa ilāhu mūsā, fa nasiy(a).

gero (su-zulotik) (Samirik) gorputz eta ahotsdun zekor baten (estatua) atera zien, eta esan zuten: "Hau da zuen Jainkoa eta Moisesen Jainkoa, baina berak (Moisesek) ahaztu egin du".

اَفَلَا يَرَوْنَ اَلَّا يَرْجِعُ اِلَيْهِمْ قَوْلًا ەۙ وَّلَا يَمْلِكُ لَهُمْ ضَرًّا وَّلَا نَفْعًا ࣖ

afalā yarauna allā yarji‘u ilaihim qaulā(n), wa lā yamliku lahum ḍarraw wa lā naf‘ā(n).

Beraz, ez al ziren ohartu (txahal-estatuak) ezin ziela erantzunik eman, eta ezin ziela kalteari eutsi edo onurarik ekarri?

وَلَقَدْ قَالَ لَهُمْ هٰرُوْنُ مِنْ قَبْلُ يٰقَوْمِ اِنَّمَا فُتِنْتُمْ بِهٖۚ وَاِنَّ رَبَّكُمُ الرَّحْمٰنُ فَاتَّبِعُوْنِيْ وَاَطِيْعُوْٓا اَمْرِيْ

wa laqad qāla lahum hārūnu min qablu yā qaumi innamā futintum bih(ī), wa inna rabbakumur-raḥmānu fattabi‘ūnī wa aṭī‘ū amrī.

Eta, hain zuzen ere, lehenago Harunek esan zien: "Ene herria! Egia esan, proba bat besterik ez zaizue eman (txahalaren estatuarekin) eta, egia esan, zuen Jauna (Allah) Errukitsuena da, beraz, jarraitu iezadazue eta obeditu nire aginduei".

قَالُوْا لَنْ نَّبْرَحَ عَلَيْهِ عٰكِفِيْنَ حَتّٰى يَرْجِعَ اِلَيْنَا مُوْسٰى

qālū lan nabraḥa ‘alaihi ‘ākifīna ḥattā yarji‘a ilainā mūsā.

Haiek erantzun zuten: «Ez dugu utziko (eta) gurtzen jarraituko dugu (txahalaren estatua) Moises guregana itzuli arte».

قَالَ يٰهٰرُوْنُ مَا مَنَعَكَ اِذْ رَاَيْتَهُمْ ضَلُّوْٓا ۙ

qāla yā hārūnu mā mana‘aka iż ra'aitahum ḍallū.

Esan zuen (Moisesek): «Oi, Harun! Zerk eragozten zaitu, okertu direla ikusten duzunean,

اَلَّا تَتَّبِعَنِۗ اَفَعَصَيْتَ اَمْرِيْ

allā tattabi‘an(i), afa ‘aṣaita amrī.

(beraz) ez didazu jarraitzen? (Nahita) nire aginduak ez bete dituzu?

قَالَ يَبْنَؤُمَّ لَا تَأْخُذْ بِلِحْيَتِيْ وَلَا بِرَأْسِيْۚ اِنِّيْ خَشِيْتُ اَنْ تَقُوْلَ فَرَّقْتَ بَيْنَ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ وَلَمْ تَرْقُبْ قَوْلِيْ

qāla yabna'umma lā ta'khuż biliḥyatī wa lā bira'sī, innī khasyītu an taqūla farraqta baina banī isrā'īla wa lam tarqub qaulī.

Hark (Harunek) erantzun zion: «Ene amaren semea! Ez ukitu nire bizarra eta ez nire burua. Benetan beldur naiz esango didazula: 'Israelgo seme-alabak zatitu dituzu eta ez duzu nire mezua bete'».

قَالَ فَمَا خَطْبُكَ يٰسَامِرِيُّ

qāla famā khaṭbuka yā sāmiriyy(u).

Hark (Moisesek) esan zuen: "Zerk bultzatu zaitu (horretara), Samiri?"

قَالَ بَصُرْتُ بِمَا لَمْ يَبْصُرُوْا بِهٖ فَقَبَضْتُ قَبْضَةً مِّنْ اَثَرِ الرَّسُوْلِ فَنَبَذْتُهَا وَكَذٰلِكَ سَوَّلَتْ لِيْ نَفْسِيْ

qāla baṣurtu bimā lam yabṣurū bihī fa qabaḍtu qabḍatam min aṡarir-rasūli fa nabażtuhā wa każālika sawwalat lī nafsī.

Hark (Samirik) erantzun zuen: "Badakit zerbait, eurek ez dakitena, beraz, apostoluaren oinatzetatik eskukada bat (lur) hartu eta (suan) bota nuen, eta horrela nire desirak liluratu ninduen".

قَالَ فَاذْهَبْ فَاِنَّ لَكَ فِى الْحَيٰوةِ اَنْ تَقُوْلَ لَا مِسَاسَۖ وَاِنَّ لَكَ مَوْعِدًا لَّنْ تُخْلَفَهٗۚ وَانْظُرْ اِلٰٓى اِلٰهِكَ الَّذِيْ ظَلْتَ عَلَيْهِ عَاكِفًا ۗ لَنُحَرِّقَنَّهٗ ثُمَّ لَنَنْسِفَنَّهٗ فِى الْيَمِّ نَسْفًا

qāla fażhab fa inna laka fil-ḥayāti an taqūla lā misās(a), wa inna laka mau‘idal lan tukhlafah(ū), wanẓur ilā ilāhikal-lażī ẓalta ‘alaihi ‘ākifā(n), lanuḥarriqannahū ṡumma lanansifannahū fil-yammi nasfā(n).

Hark (Moisesek) esan zuen: «Zoaz! Beraz, bizitzan (mundu honetan) esan dezakezu: 'Ez ukitu'. Eta (ondorengo bizitzan) agindutako zigorra jasoko duzu, eta ezingo duzu saihestu, eta begiratu gurtzen jarraitzen duzun jainkoari. Erre egingo dugu, eta gero (bere errautsak) itsasora sakabanatuko ditugu».

اِنَّمَآ اِلٰهُكُمُ اللّٰهُ الَّذِيْ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۗ وَسِعَ كُلَّ شَيْءٍ عِلْمًا

innamā ilāhukumullāhul-lażī lā ilāha illā huw(a), wasi‘a kulla syai'in ‘ilmā(n).

Egia esan, zuen Jainkoa Ala da, ez dago beraz gain beste jainkorik. Haren ezagutzak dena hartzen du barne».

كَذٰلِكَ نَقُصُّ عَلَيْكَ مِنْ اَنْۢبَاۤءِ مَا قَدْ سَبَقَۚ وَقَدْ اٰتَيْنٰكَ مِنْ لَّدُنَّا ذِكْرًا ۚ

każālika naquṣṣu ‘alaika min ambā'i mā sabaq(a), wa qad ātaināka mil ladunnā żikrā(n).

Horrela kontatzen dizkizugu (Mahoma) igaro diren (jendearen) istorio batzuk, eta, egia esan, abisu bat eman dizugu (Korana) Gure aldetik.

مَنْ اَعْرَضَ عَنْهُ فَاِنَّهٗ يَحْمِلُ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ وِزْرًا

man a‘raḍa ‘anhu fa innahū yaḥmilu yaumal-qiyāmati wizrā(n).

Koranetik (horretatik) aldentzen denak zama astun bat (bekatua) eramango du Piztuerako Egunean,

خٰلِدِيْنَ فِيْهِ ۗوَسَاۤءَ لَهُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ حِمْلًاۙ

khālidīna fīh(i), wa sā'a lahum yaumal-qiyāmati ḥimlā(n).

egoera horretan jarraitzen dute. Eta bekatuen zama izugarria izango da haientzat Piztuerako Egunean,

يَّوْمَ يُنْفَخُ فِى الصُّوْرِ وَنَحْشُرُ الْمُجْرِمِيْنَ يَوْمَىِٕذٍ زُرْقًا ۖ

yauma yunfakhu fiṣ-ṣūri wa naḥsyurul-mujrimīna yauma'iżin zurqā(n).

(Azken Eguna) egunean tronpeta jotzen da (bigarren aldiz) eta egun horretan bekatariak bilduko ditugu aurpegi urdin eta ilunekin,

يَّتَخَافَتُوْنَ بَيْنَهُمْ اِنْ لَّبِثْتُمْ اِلَّا عَشْرًا

yatakhāfatūna bainahum il labiṡtum illā ‘asyrā(n).

Elkarri xuxurlatu zioten: «Ez zarete (munduan) hamar (egun) baino gehiago egongo».

نَحْنُ اَعْلَمُ بِمَا يَقُوْلُوْنَ اِذْ يَقُوْلُ اَمْثَلُهُمْ طَرِيْقَةً اِنْ لَّبِثْتُمْ اِلَّا يَوْمًا ࣖ

naḥnu a‘lamu bimā yaqūlūna iż yaqūlu amṡaluhum ṭarīqatan il labiṡtum illā yaumā(n).

Hobekien dakigu zer esango duten, pertsona zuzenenak "Egun bat baino gehiago ez zara egon (munduan)" esaten duenean.

وَيَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الْجِبَالِ فَقُلْ يَنْسِفُهَا رَبِّيْ نَسْفًا ۙ

wa yas'alūnaka ‘anil-jibāli fa qul yansifuhā rabbī nasfā(n).

Eta mendiei buruz galdetzen dizute (Muhammad), esan, beraz: "Nire Jaunak suntsituko ditu (Piztuera Egunean) ahalik eta gehien",

فَيَذَرُهَا قَاعًا صَفْصَفًا ۙ

fa yażaruhā qā‘an ṣafṣafā(n).

orduan (lehen mendiak) guztiz berdinduko ditu,

لَّا تَرٰى فِيْهَا عِوَجًا وَّلَآ اَمْتًا ۗ

lā tarā fīhā ‘iwajaw wa lā amtā(n).

(horrela) ez dituzu han gehiago leku behe eta garai ikusiko».

يَوْمَىِٕذٍ يَّتَّبِعُوْنَ الدَّاعِيَ لَا عِوَجَ لَهٗ ۚوَخَشَعَتِ الْاَصْوَاتُ لِلرَّحْمٰنِ فَلَا تَسْمَعُ اِلَّا هَمْسًا

yauma'iżiy yattabi‘ūnad-dā‘iya lā ‘iwaja lah(ū), wa khasya‘atil-aṣwātu lir-raḥmāni falā tasma‘u illā hamsā(n).

Egun hartan (deiari) jarraitu zioten (aingeruari) buelta eman gabe (erantzun gabe); eta ahots guztiak Jainko Errukitsuaren aurrean makurtu ziren, eta horrela entzuten duzuen guztia xuxurla baino ez da.

يَوْمَىِٕذٍ لَّا تَنْفَعُ الشَّفَاعَةُ اِلَّا مَنْ اَذِنَ لَهُ الرَّحْمٰنُ وَرَضِيَ لَهٗ قَوْلًا

yauma'iżil lā tanfa‘usy-syafā‘atu illā man ażina lahur-raḥmānu wa raḍiya lahū qaulā(n).

Egun horretan ez da bitartekaririk (laguntzarik) erabiliko, Jainko Errukitsuenak baimena eman dienengandik izan ezik, eta haien hitzak onartzen dituenengandik izan ezik.

يَعْلَمُ مَا بَيْنَ اَيْدِيْهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ وَلَا يُحِيْطُوْنَ بِهٖ عِلْمًا

ya‘lamu mā baina aidīhim wa mā khalfahum wa lā yuḥīṭūna bihī ‘ilmā(n).

Badaki Hark (Alak) zer dagoen haien aurrean (gertatuko dena) eta zer dagoen haien atzean (gertatutakoa jada), baina haien ezagutzak ezin du Haren ezagutza barne hartu.

۞ وَعَنَتِ الْوُجُوْهُ لِلْحَيِّ الْقَيُّوْمِۗ وَقَدْ خَابَ مَنْ حَمَلَ ظُلْمًا

wa ‘anatil-wujūhu lil-ḥayyil-qayyūm(i), wa qad khāba man ḥamala ẓulmā(n).

Eta aurpegi guztiak makurtuta daude (Allah) Bizirik eta Bakarrik dagoenaren aurrean. Zein galera bidegabekeria egiten dutenentzat.

وَمَنْ يَّعْمَلْ مِنَ الصّٰلِحٰتِ وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَلَا يَخٰفُ ظُلْمًا وَّلَا هَضْمًا

wa may ya‘mal minaṣ-ṣāliḥāti wa huwa mu'minun falā yakhāfu ẓulmaw wa lā haḍmā(n).

Eta sinestuna den bitartean ekintza onak egiten dituenak, ez du injustiziaren beldurrik (bere aurka), ezta bere eskubideetan murrizketarik ere.

وَكَذٰلِكَ اَنْزَلْنٰهُ قُرْاٰنًا عَرَبِيًّا وَّصَرَّفْنَا فِيْهِ مِنَ الْوَعِيْدِ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُوْنَ اَوْ يُحْدِثُ لَهُمْ ذِكْرًا

wa każālika anzalnāhu qur'ānan ‘arabiyyaw wa ṣarrafnā fīhi minal-wa‘īdi la‘allahum yattaqūna au yuḥdiṡu lahum żikrā(n).

Eta horrela jaitsi dugu Korana arabieraz, eta bertan mehatxu batzuk behin eta berriz azaldu ditugu, jainkozale izan daitezen edo oroigarri izan daitezen.

فَتَعٰلَى اللّٰهُ الْمَلِكُ الْحَقُّۚ وَلَا تَعْجَلْ بِالْقُرْاٰنِ مِنْ قَبْلِ اَنْ يُّقْضٰٓى اِلَيْكَ وَحْيُهٗ ۖوَقُلْ رَّبِّ زِدْنِيْ عِلْمًا

fa ta‘ālallāhul-malikul-ḥaqq(u), wa lā ta‘jal bil-qur'āni min qabli ay yuqḍā ilaika waḥyuh(ū), wa qur rabbi zidnī ‘ilmā(n).

Goi-goikoa da Allah, benetako Erregea. Eta ez irakurri Korana azkarregi, jaitsi aurretik, eta ez esan: "Jauna, handitu nire jakintza".

وَلَقَدْ عَهِدْنَآ اِلٰٓى اٰدَمَ مِنْ قَبْلُ فَنَسِيَ وَلَمْ نَجِدْ لَهٗ عَزْمًا ࣖ

wa laqad ‘ahidnā ilā ādama min qablu fa nasiya wa lam najid lahū ‘azmā(n).

Eta egia esan, lehenago Adami agindu genion, baina ahaztu egin zuen, eta ez genuen borondate sendorik aurkitu harengan.

وَاِذْ قُلْنَا لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اسْجُدُوْا لِاٰدَمَ فَسَجَدُوْٓا اِلَّآ اِبْلِيْسَ اَبٰى ۗ

wa iż qulnā lil-malā'ikatisjudū li'ādama fa sajadū illā iblīsa abā.

Eta (gogoratu) aingeruei esan genienean: "Amaitu zaitezte Adamen aurrean!". Orduan, ahuspeztu egin ziren, Satan izan ezik; hark uko egin zion.

فَقُلْنَا يٰٓاٰدَمُ اِنَّ هٰذَا عَدُوٌّ لَّكَ وَلِزَوْجِكَ فَلَا يُخْرِجَنَّكُمَا مِنَ الْجَنَّةِ فَتَشْقٰى

fa qulnā yā ādamu inna hāżā ‘aduwwul laka wa lizaujika falā yukhrijannakumā minal-jannati fa tasyqā.

Orduan esan genuen: «Oi Adam! Bai, hau (Satan) zure eta zure emaztearen etsaia da, beraz, ez utzi biok Paradisutik kanporatzen, zorigaiztoko gera ez zaitezten.

اِنَّ لَكَ اَلَّا تَجُوْعَ فِيْهَا وَلَا تَعْرٰى ۙ

inna laka allā tajū‘a fīhā wa lā ta‘rā.

Bai, badago (bermea) zuretzat han, ez zarela gosez hilko eta ez zarela biluzik egongo.

وَاَنَّكَ لَا تَظْمَؤُا فِيْهَا وَلَا تَضْحٰى

wa annaka lā taẓma'u fīhā wa lā taḍḥā.

Eta egiaz, han ez duzu egarririk izango eta ez zaitu eguzkiaren beroak joko».

فَوَسْوَسَ اِلَيْهِ الشَّيْطٰنُ قَالَ يٰٓاٰدَمُ هَلْ اَدُلُّكَ عَلٰى شَجَرَةِ الْخُلْدِ وَمُلْكٍ لَّا يَبْلٰى

fa waswasa ilaihisy-syaiṭānu qāla yā ādamu hal adulluka ‘alā syajaratil-khuldi wa mulkil lā yablā.

Orduan Satanek (pentsamendu gaizto bat) xuxurlatu zion, esanez: "Adam! Erakutsiko dizut hilezkortasunaren (khuldi) zuhaitza eta suntsituko ez den erreinua?"

فَاَكَلَا مِنْهَا فَبَدَتْ لَهُمَا سَوْءٰتُهُمَا وَطَفِقَا يَخْصِفٰنِ عَلَيْهِمَا مِنْ وَّرَقِ الْجَنَّةِۚ وَعَصٰىٓ اٰدَمُ رَبَّهٗ فَغَوٰى ۖ

fa akalā minhā fa badat lahumā sau'ātuhumā wa ṭafiqā yakhṣifāni ‘alaihimā miw waraqil-jannah(ti), wa ‘aṣā ādamu rabbahū fa gawā.

Orduan biek jan zuten, eta beren zati pribatuak ikusgai jarri zitzaizkien, eta Paradisuko hostoekin estaltzen hasi ziren. Adamek bere Jaunari desobedi egin eta bidetik galdu zen.

ثُمَّ اجْتَبٰىهُ رَبُّهٗ فَتَابَ عَلَيْهِ وَهَدٰى

Ṡummajtabāhu rabbuhū fa tāba ‘alaihi wa hadā.

Orduan, bere Jaunak aukeratu zuen, eta haren damua onartu eta gidaritza eman zion.

قَالَ اهْبِطَا مِنْهَا جَمِيْعًاۢ بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ ۚفَاِمَّا يَأْتِيَنَّكُمْ مِّنِّيْ هُدًى ەۙ فَمَنِ اتَّبَعَ هُدَايَ فَلَا يَضِلُّ وَلَا يَشْقٰى

qālahbiṭā minhā jamī‘am ba‘ḍukum liba‘ḍin ‘aduww(un), fa immā ya'tiyannakum minnī hudā(n), fa manittaba‘a hudāya falā yaḍillu wa lā yasyqā.

Hark (Allah-k) esan zuen: «Jaitsi zaitezte Paradisutik elkarrekin, batzuk besteen etsaiak zarete. Niregandik gidaritza iristen bazaizue, orduan (jakizue) Nire gidaritza jarraitzen duenak ez du bidetik aterako, ezta kalterik egingo ere.

وَمَنْ اَعْرَضَ عَنْ ذِكْرِيْ فَاِنَّ لَهٗ مَعِيْشَةً ضَنْكًا وَّنَحْشُرُهٗ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ اَعْمٰى

wa man a‘raḍa ‘an żikrī fa inna lahū ma‘īsyatan ḍankaw wa naḥsyuruhū yaumal-qiyāmati a‘mā.

Eta Nire ohartarazpenetik aldentzen dena, bizitza estua izango du, eta itsu-itsuan bilduko dugu Piztuerako Egunean".

قَالَ رَبِّ لِمَ حَشَرْتَنِيْٓ اَعْمٰى وَقَدْ كُنْتُ بَصِيْرًا

qāla rabbi lima ḥasyartanī a‘mā wa qad kuntu baṣīrā(n).

Esan zuen: «Jauna, zergatik bildu nauzu itsu, lehen ikusten nezakeenean?»

قَالَ كَذٰلِكَ اَتَتْكَ اٰيٰتُنَا فَنَسِيْتَهَاۚ وَكَذٰلِكَ الْيَوْمَ تُنْسٰى

qāla każālika atatka āyātunā fa nasītahā, wa każālikal-yauma tunsā.

Hark (Allah-k) esan zuen: «Beraz, lehenago Gure bertsoak iritsi zitzaizkizuen, eta ez zenituzten kontuan hartu, beraz, gaur ere ez zaituztegu kontuan hartu».

وَكَذٰلِكَ نَجْزِيْ مَنْ اَسْرَفَ وَلَمْ يُؤْمِنْۢ بِاٰيٰتِ رَبِّهٖۗ وَلَعَذَابُ الْاٰخِرَةِ اَشَدُّ وَاَبْقٰى

wa każālika najzī man asrafa wa lam yu'mim bi'āyāti rabbih(ī), wa la‘ażābul-ākhirati asyaddu wa abqā.

Eta horrela saritzen ditugu mugak hausten dituztenak eta beren Jaunaren seinaleetan sinesten ez dutenak. Izan ere, ondorengo bizitzako zigorra astunagoa eta betierekoagoa da.

اَفَلَمْ يَهْدِ لَهُمْ كَمْ اَهْلَكْنَا قَبْلَهُمْ مِّنَ الْقُرُوْنِ يَمْشُوْنَ فِيْ مَسٰكِنِهِمْۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّاُولِى النُّهٰى ࣖ

afalam yahdi lahum kam ahlaknā qablahum minal-qurūni yamsyūna fī masākinihim, inna fī żālika la'āyātil li'ulin nuhā.

Beraz, ez al da seinale bat haientzat (politeistentzat) zenbat (belaunaldi) suntsitu genituen haien aurretik, nahiz eta haien (jendearen) bizilekuen arrastoetatik igaro? Izan ere, horretan badaude (Allahren boterearen) seinaleak ulertzen dutenentzat.

وَلَوْلَا كَلِمَةٌ سَبَقَتْ مِنْ رَّبِّكَ لَكَانَ لِزَامًا وَّاَجَلٌ مُّسَمًّى ۗ

wa lau lā kalimatun sabaqat mir rabbika lakāna lizāmaw wa ajalum musammā(n).

Eta zure Jaunarengandik aldez aurretik dekreturik eta epe zehatzik (heriotzarako) ez balitz, (zigorra) gertatuko zitzaien.

فَاصْبِرْ عَلٰى مَا يَقُوْلُوْنَ وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ قَبْلَ طُلُوْعِ الشَّمْسِ وَقَبْلَ غُرُوْبِهَا ۚوَمِنْ اٰنَاۤئِ الَّيْلِ فَسَبِّحْ وَاَطْرَافَ النَّهَارِ لَعَلَّكَ تَرْضٰى

faṣbir ‘alā mā yaqūlūna wa sabbiḥ biḥamdi rabbika qabla ṭulū‘isy-syamsi wa qabla gurūbihā, wa min ānā'il-laili fa sabbiḥ wa aṭrāfan-nahāri la‘allaka tarḍā.

Izan pazientzia, beraz, esaten dutenarekin, eta goraipatu zeure burua zure Jauna goraipatuz, eguzkia irten eta sartu aurretik; eta otoitz egin (baita) gauerdian eta egunaren amaieran, lasai egon zaitezen.

وَلَا تَمُدَّنَّ عَيْنَيْكَ اِلٰى مَا مَتَّعْنَا بِهٖٓ اَزْوَاجًا مِّنْهُمْ زَهْرَةَ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ەۙ لِنَفْتِنَهُمْ فِيْهِ ۗوَرِزْقُ رَبِّكَ خَيْرٌ وَّاَبْقٰى

wa lā tamuddanna ‘ainaika ilā mā matta‘nā bihī azwājam minhum zahratal-ḥayātid-dun-yā, linaftinahum fīh(i), wa rizqu rabbika khairuw wa abqā.

Eta ez begiratu haien talde batzuei eman dizkiegun plazerretara, (munduan bizitzaren lore gisa), (plazer horrekin) probatu ahal izateko. Zuen Jainkoaren grazia hobea eta betierekoa da.

وَأْمُرْ اَهْلَكَ بِالصَّلٰوةِ وَاصْطَبِرْ عَلَيْهَاۗ لَا نَسْـَٔلُكَ رِزْقًاۗ نَحْنُ نَرْزُقُكَۗ وَالْعَاقِبَةُ لِلتَّقْوٰى

wa'mur ahlaka biṣ-ṣalāti waṣṭabir ‘alaihā, lā nas'aluka rizqā(n), naḥnu narzuquk(a), wal-‘āqibatu lit-taqwā.

Eta agindu zure familiari otoitzak egiteko eta pazientzia izateko haietan. Ez dizuegu mantenua eskatzen, gu gara ematen dizueguna. Eta ondorioak (onak ondorengo bizitzan) jainkozaleentzat dira.

وَقَالُوْا لَوْلَا يَأْتِيْنَا بِاٰيَةٍ مِّنْ رَّبِّهٖۗ اَوَلَمْ تَأْتِهِمْ بَيِّنَةُ مَا فِى الصُّحُفِ الْاُوْلٰى

wa qālū lau lā ya'tīnā bi'āyatim mir rabbih(ī), awalam ta'tihim bayyinatu mā fiṣ-ṣuḥufil-ūlā.

Eta esan zuten: «Zergatik ez zigun bere Jaunarengandik seinalerik (frogarik) ekarri?» Ez al zitzaizkien aurreko liburuetan aipatutakoen antzeko frogarik etorri?

وَلَوْ اَنَّآ اَهْلَكْنٰهُمْ بِعَذَابٍ مِّنْ قَبْلِهٖ لَقَالُوْا رَبَّنَا لَوْلَآ اَرْسَلْتَ اِلَيْنَا رَسُوْلًا فَنَتَّبِعَ اٰيٰتِكَ مِنْ قَبْلِ اَنْ نَّذِلَّ وَنَخْزٰى

wa lau annā ahlaknāhum bi‘ażābim min qablihī laqālū rabbanā lau lā arsalta ilainā rasūlan fa nattabi‘a āyātika min qabli an nażilla wa nakhzā.

Eta aurreko zigor batekin suntsitu izan bagenitu (Korana jaitsi zen), esango lukete: "Gure Jauna, zergatik ez zenigun mezulari bat bidali, Zure bertsoei jarrai diezaigun, mespretxagarri eta apal bihurtu aurretik?"

قُلْ كُلٌّ مُّتَرَبِّصٌ فَتَرَبَّصُوْاۚ فَسَتَعْلَمُوْنَ مَنْ اَصْحٰبُ الصِّرَاطِ السَّوِيِّ وَمَنِ اهْتَدٰى ࣖ ۔

qul kullum mutarabbiṣun fa tarabbaṣū, fa sata‘lamūna man aṣḥābuṣ-ṣirāṭis-sawiyyi wa manihtadā.

Esan (Muhammad): «Bakoitza zain dago, beraz, zain egon zaitez! Eta egunen batean jakingo duzu nork jarraitzen duen bide zuzena eta nork gidatua izan den».