Q.S Аль-Бақара (اَلْبَقَرَة) - 286 Ажәеинраалақәа рхыԥхьаӡара

الۤمّۤ ۚ

alif lām mīm.

Алиф Лам Мим

ذٰلِكَ الْكِتٰبُ لَا رَيْبَ ۛ فِيْهِ ۛ هُدًى لِّلْمُتَّقِيْنَۙ

Żālikal-kitābu lā raiba fīh(i), hudal lil-muttaqīn(a).

Ари ашәҟәы (Аҟәырҟан) лакҩакра амаӡам; Адинхаҵара змоу рзы амҩақәҵага

الَّذِيْنَ يُؤْمِنُوْنَ بِالْغَيْبِ وَيُقِيْمُوْنَ الصَّلٰوةَ وَمِمَّا رَزَقْنٰهُمْ يُنْفِقُوْنَ ۙ

al-lażīna yu'minūna bil-gaibi wa yuqīmūnaṣ-ṣalāta wa mimmā razaqnāhum yunfiqūn(a).

Амаӡа азхазҵо, анамазқәа назыгӡо, иҳарҭаз аразҟы ахәҭак зхызго ауаа

وَالَّذِيْنَ يُؤْمِنُوْنَ بِمَآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ وَمَآ اُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ ۚ وَبِالْاٰخِرَةِ هُمْ يُوْقِنُوْنَۗ

wal-lażīna yu'minūna bimā unzila ilaika wa mā unzila min qablik(a), wabil-ākhirati hum yūqinūn(a).

Уара иузылбааз Аҟәырҟангьы, уара уаԥхьа илбааигаз ашәҟәқәагьы азхазҵаз, нарцәтәи адунеи шыҟоу азхазҵо

اُولٰۤىِٕكَ عَلٰى هُدًى مِّنْ رَّبِّهِمْ ۙ وَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ

ulā'ika ‘alā hudam mir rabbihim wa ulā'ika humul-mufliḥūn(a).

Урҭ роуп рынцәа иҟынтә амҩақәҵара зауа, насыԥ змоугьы дара роуп

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا سَوَاۤءٌ عَلَيْهِمْ ءَاَنْذَرْتَهُمْ اَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ لَا يُؤْمِنُوْنَ

innal-lażīna kafarū sawā'un ‘alaihim a'anżartahum am lam tunżirhum lā yu'minūn(a).

Ҳәарада, мап ацәызкуа рзы зегьы еиԥшуп, уара (Муҳаммад) угәуҽанызаргьы, угәырҽанымзаргьы, урҭ азхарҵаӡом.

خَتَمَ اللّٰهُ عَلٰى قُلُوْبِهِمْ وَعَلٰى سَمْعِهِمْ ۗ وَعَلٰٓى اَبْصَارِهِمْ غِشَاوَةٌ وَّلَهُمْ عَذَابٌ عَظِيْمٌ ࣖ

khatamallāhu ‘alā qulūbihim wa ‘alā sam‘ihim wa ‘alā abṣārihim gisyāwatuw wa lahum ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Аллаҳ урҭ рыгәқәеи рлымҳақәеи амҳәыр аарханы иҭеикит, рыблақәа иркуп, агәаҟра хьанҭа рзыԥшуп

وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَّقُوْلُ اٰمَنَّا بِاللّٰهِ وَبِالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَمَا هُمْ بِمُؤْمِنِيْنَۘ

wa minan-nāsi may yaqūlu āmannā billāhi wa bil-yaumil-ākhiri wa mā hum bimu'minīn(a).

Ауаа рыбжьара Аллаҳи нарцәытәи амши азхаҳҵоит зҳәогьы ыҟоуп, аха аиашазы урҭ азхаҵаҩцәа ракәӡам

يُخٰدِعُوْنَ اللّٰهَ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا ۚ وَمَا يَخْدَعُوْنَ اِلَّآ اَنْفُسَهُمْ وَمَا يَشْعُرُوْنَۗ

yukhādi‘ūnallāha wal-lażīna āmanū wa mā yakhda‘ūna illā anfusahum wa mā yasy‘urūn(a).

Урҭ Аллаҳи иазхаҵаҩцәеи ржьоит, аха ирзымдырӡакәа рхы ржьоит

فِيْ قُلُوْبِهِمْ مَّرَضٌۙ فَزَادَهُمُ اللّٰهُ مَرَضًاۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ ۢ ەۙ بِمَا كَانُوْا يَكْذِبُوْنَ

fī qulūbihim maraḍun fa zādahumullāhu maraḍā(n), wa lahum ‘ażābun alīmum bimā kānū yakżibūn(a).

Урҭ ргәқәа рҿы чмазарак ыҟан, нас Аллаҳ уи чмазаракгьы нациҵеит, амц ахьырҳәоз азы, ихьаагоу агәаҟра роуит.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ لَا تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِۙ قَالُوْٓا اِنَّمَا نَحْنُ مُصْلِحُوْنَ

wa iżā qīla lahum lā tufsidū fil-arḍ(i), qālū innamā naḥnu muṣliḥūn(a).

Адгьыл аҿы цәгьарак ҟашәымҵан! Урҭ аҭак ҟарҵеит: «Ииашаҵәҟьаны, ҳара ҳауп аиӷьтәрақәа ҟазҵо».

اَلَآ اِنَّهُمْ هُمُ الْمُفْسِدُوْنَ وَلٰكِنْ لَّا يَشْعُرُوْنَ

alā innahum humul-mufsidūna wa lākil lā yasy‘urūn(a).

Иухоумыршҭын, ииашаҵәҟьаны урҭ роуп ааха ҟазҵо, аха урҭ уи рзеилкаауам

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ اٰمِنُوْا كَمَآ اٰمَنَ النَّاسُ قَالُوْٓا اَنُؤْمِنُ كَمَآ اٰمَنَ السُّفَهَاۤءُ ۗ اَلَآ اِنَّهُمْ هُمُ السُّفَهَاۤءُ وَلٰكِنْ لَّا يَعْلَمُوْنَ

wa iżā qīla lahum āminū kamā āmanan nāsu qālū anu'minu kamā āmanas-sufahā'(u), alā innahum humus-sufahā'u wa lākil lā ya‘lamūn(a).

Егьырҭ ишазхаҵаз еиԥш иазхашәҵа! Урҭ аҭак ҟарҵеит: «Зеилкаара змам ауаа ишазхарҵо еиԥш ҳаргьы азхаҵара ҳалшома?» Ишәхашәмыршҭлан, урҭ роуп аилкаара змам, аха издыруам.

وَاِذَا لَقُوا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا قَالُوْٓا اٰمَنَّا ۚ وَاِذَا خَلَوْا اِلٰى شَيٰطِيْنِهِمْ ۙ قَالُوْٓا اِنَّا مَعَكُمْ ۙاِنَّمَا نَحْنُ مُسْتَهْزِءُوْنَ

wa iżā laqul-lażīna āmanū qālū āmannā, wa iżā khalau ilā syayāṭīnihim qālū innā ma‘akum, innamā naḥnu mustahzi'ūn(a).

Иазхаҵаҩцәахаз ауаа ианрықәшәалак, иазхаҵоит ҳәа рҳәоит. Аха урҭ рыҩсҭаацәа рахь ианыхынҳә, ҳара шәара шәҿы ҳаҟоуп, ҳхыччоит ҳәа рҳәеит.

اَللّٰهُ يَسْتَهْزِئُ بِهِمْ وَيَمُدُّهُمْ فِيْ طُغْيَانِهِمْ يَعْمَهُوْنَ

allāhu yastahzi'u bihim wa yamudduhum fī ṭugyānihim ya‘mahūn(a).

Аллаҳ урҭ дырхыччоит, насгьы амҩахҟьара иазишьҭуеит.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ اشْتَرَوُا الضَّلٰلَةَ بِالْهُدٰىۖ فَمَا رَبِحَتْ تِّجَارَتُهُمْ وَمَا كَانُوْا مُهْتَدِيْنَ

ulā'ikal-lażīnasytarawuḍ-ḍalālata bil-hudā, famā rabiḥat tijāratuhum wa mā kānū muhtadīn(a).

Урҭ роуп аиашамра амҩақәҵагала иаазхәаз. Убри аҟнытә рџьабаа рманшәаламызт, амҩақәҵарагьы роуӡомызт.

مَثَلُهُمْ كَمَثَلِ الَّذِى اسْتَوْقَدَ نَارًا ۚ فَلَمَّآ اَضَاۤءَتْ مَا حَوْلَهٗ ذَهَبَ اللّٰهُ بِنُوْرِهِمْ وَتَرَكَهُمْ فِيْ ظُلُمٰتٍ لَّا يُبْصِرُوْنَ

maṡaluhum kamaṡalil-lażistauqada nārā(n), falammā aḍā'at mā ḥaulahūū żahaballāhu binūrihim wa tarakahum fī ẓulumātil lā yubṣirūn(a).

Урҭ рҿырԥшы, амца еиқәҵаны, рыкәша-мыкәша иандырлаша ашьҭахь, Аллаҳ урҭ рылашара рымхны, алашьцара иҭаныжьны, рыблақәа рымбо иаҩызоуп.

صُمٌّ ۢ بُكْمٌ عُمْيٌ فَهُمْ لَا يَرْجِعُوْنَۙ

Ṣummum bukmun ‘umyun fahum lā yarji‘ūn(a).

Идагәоуп, иҿаҳауп, илашәуп, убри аҟнытә хынҳәышьа рымаӡам.

اَوْ كَصَيِّبٍ مِّنَ السَّمَاۤءِ فِيْهِ ظُلُمٰتٌ وَّرَعْدٌ وَّبَرْقٌۚ يَجْعَلُوْنَ اَصَابِعَهُمْ فِيْٓ اٰذَانِهِمْ مِّنَ الصَّوَاعِقِ حَذَرَ الْمَوْتِۗ وَاللّٰهُ مُحِيْطٌۢ بِالْكٰفِرِيْنَ

au kaṣayyibim minas-samā'i fīhi ẓulumātuw wa ra‘duw wa barq(un), yaj‘alūna aṣābi‘ahum fī āżānihim minaṣ-ṣawā‘iqi ḥażaral-maut(i), wallāhu muḥīṭum bil- kāfirīn(a).

Мамзаргьы ажәҩан аҟынтәи иаауа ақәа ӷәӷәа еиԥш, алашьцара, абжьы, амцабз ацны. Рнацәкьарақәа рыла рлымҳақәа ҭаркуеит, абжьы рҽацәырыхьчоит, избан акәзар рыԥсра иацәшәоит. Аллаҳ, азхамҵаҩцәагьы дрылахәуп.

يَكَادُ الْبَرْقُ يَخْطَفُ اَبْصَارَهُمْ ۗ كُلَّمَآ اَضَاۤءَ لَهُمْ مَّشَوْا فِيْهِ ۙ وَاِذَآ اَظْلَمَ عَلَيْهِمْ قَامُوْا ۗوَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ لَذَهَبَ بِسَمْعِهِمْ وَاَبْصَارِهِمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ ࣖ

yakādul-barqu yakhṭafu abṣārahum, kullamā aḍā'a lahum masyau fīh(i), wa iżā aẓlama ‘alaihim qāmū, wa lau syā'allāhu lażahaba bisam‘ihim wa abṣārihim, innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Амацәыс рыблақәа ҭанакыларц егьрыгымхеит. Адеиқәа анрылашо, уи аҵаҟа инеиуеит, алашьцара анрықәлалак, иааҭгылоит. Аллаҳ игәаԥхазҭгьы, урҭ рлымҳагьы рыблақәагьы рымихуан. Ҳәарада, Аллаҳ зегьы зымчу иоуп.

يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ اعْبُدُوْا رَبَّكُمُ الَّذِيْ خَلَقَكُمْ وَالَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُوْنَۙ

yā ayyuhan-nāsu‘budū rabbakumul-lażī khalaqakum wal-lażīna min qablikum la‘allakum tattaqūn(a).

Уа ажәлар! Шәаргьы шәаԥхьатәиқәагьы зшаз шәынцәа шәимҵахырхәа, адинхаҵара шәоурц азы.

الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الْاَرْضَ فِرَاشًا وَّالسَّمَاۤءَ بِنَاۤءً ۖوَّاَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَاَخْرَجَ بِهٖ مِنَ الثَّمَرٰتِ رِزْقًا لَّكُمْ ۚ فَلَا تَجْعَلُوْا لِلّٰهِ اَنْدَادًا وَّاَنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ

allażī ja‘ala lakumul-arḍa firāsyaw was-samā'a binā'ā(n), wa anzala minas-samā'i mā'an fa akhraja bihī minaṡ-ṡamarāti rizqal lakum, falā taj‘alū lillāhi andādaw wa antum ta‘lamūn(a).

Шәара шәзы адгьыл аиарҭаны, ажәҩангьы хыбраны иҟазҵаз, ажәҩан аҟынтә аӡы лбаазышьҭызгьы, уи ала ашәыр шәзыҟаиҵоит. Убри аҟнытә, ишыжәдыруагьы, Аллаҳ иаҿагылаҩцәа ишәымҭан.

وَاِنْ كُنْتُمْ فِيْ رَيْبٍ مِّمَّا نَزَّلْنَا عَلٰى عَبْدِنَا فَأْتُوْا بِسُوْرَةٍ مِّنْ مِّثْلِهٖ ۖ وَادْعُوْا شُهَدَاۤءَكُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

wa in kuntum fī raibim mimmā nazzalnā ‘alā ‘abdinā fa'tū bisūratim mim miṡlih(ī), wad‘ū syuhadā'akum min dūnillāhi in kuntum ṣādiqīn(a).

Ҳмаҵзуҩы (Муҳаммад) иахь илбааҳгаз агәыҩбара шәымазар, уи иеиԥшу сура ҟаҵаны, аиаша шәҳәозар, Аллаҳ ида шәцхырааҩгьы даашәыԥхьа.

فَاِنْ لَّمْ تَفْعَلُوْا وَلَنْ تَفْعَلُوْا فَاتَّقُوا النَّارَ الَّتِيْ وَقُوْدُهَا النَّاسُ وَالْحِجَارَةُ ۖ اُعِدَّتْ لِلْكٰفِرِيْنَ

fa'illam taf‘alū wa lan taf‘alū fattaqun-nāral-latī waqūduhan-nāsu wal-ḥijārah(tu), u‘iddat lil-kāfirīn(a).

Уи шәара ишәзыҟамҵозар, насгьы ишәзыҟамҵозар, ауааи ахаҳәқәеи збыҭәра змоу, азхамҵаҩцәа рзы ихиоу џьаҳаным амца шәацәшәа.

وَبَشِّرِ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ اَنَّ لَهُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ ۗ كُلَّمَا رُزِقُوْا مِنْهَا مِنْ ثَمَرَةٍ رِّزْقًا ۙ قَالُوْا هٰذَا الَّذِيْ رُزِقْنَا مِنْ قَبْلُ وَاُتُوْا بِهٖ مُتَشَابِهًا ۗوَلَهُمْ فِيْهَآ اَزْوَاجٌ مُّطَهَّرَةٌ وَّهُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

wa basysyiril-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti anna lahum jannātin tajrī min taḥtihal- anhār(u), kullamā ruziqū minhā min ṡamaratir rizqā(n), qālū hāżal-lażī ruziqnā min qablu wa utū bihī mutasyābihā(n), wa lahum fīhā azwājum muṭahharatuw wa hum fīhā khālidūn(a).

Иазхаҵаҩцәаханы, аус бзиақәа ҟазҵаз ауаа гәырӷьаҿҳәашала ирзеиҭаҳәа, рыҵаҟа аӡиасқәа зҭысуа џьанаҭқәак рзаԥҵоуп. Урҭ ажәҩан аҟынтә ашәыр анроуа, ус рҳәоит: «Ари ауп ԥаса иҳаҭәашьаз». Урҭ еиԥшу (ашәырқәа) рыҭоуп. Уаҟа урҭ ацқьоу хаҵеи-ԥҳәыси роуеит. Урҭ уа иаанхоит.

۞ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَسْتَحْيٖٓ اَنْ يَّضْرِبَ مَثَلًا مَّا بَعُوْضَةً فَمَا فَوْقَهَا ۗ فَاَمَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا فَيَعْلَمُوْنَ اَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّهِمْ ۚ وَاَمَّا الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فَيَقُوْلُوْنَ مَاذَآ اَرَادَ اللّٰهُ بِهٰذَا مَثَلًا ۘ يُضِلُّ بِهٖ كَثِيْرًا وَّيَهْدِيْ بِهٖ كَثِيْرًا ۗ وَمَا يُضِلُّ بِهٖٓ اِلَّا الْفٰسِقِيْنَۙ

innallāha lā yastaḥyī ay yaḍriba maṡalam mā ba‘ūḍatan famā fauqahā, fa'ammal- lażīna āmanū faya‘lamūna annahul-ḥaqqu mir rabbihim, wa ammal-lażīna kafarū fayaqūlūna māżā arādallāhu bihāżā maṡalā(n), yuḍillu bihī kaṡīraw wa yahdī bihī kaṡīrā(n), wa mā yuḍillu bihī illal-fāsiqīn(a).

Ҳәарада, Аллаҳ, абна, мамзаргьы уи аҵкыс еиҵоу акы аҿырԥштәы аҟаҵара дацәхьаҵӡом. Иазхазҵаз ракәзар, ари Анцәа иҟынтәи аиаша шакәу рдыруеит. Аха мапкыҩцәа: «Ииҳәарц ииҭахызи Аллаҳ абри аҿырԥштәы ала?» Уи аҿырԥштәы ала ауаа рацәа мҩахҟьеит, убри ала ауаа рацәа амҩақәҵара риҭеит. Аха абри аҿырԥштәы ала, агәымбылџьбаҩцәа рыда аӡәгьы димҩахҟьом.

الَّذِيْنَ يَنْقُضُوْنَ عَهْدَ اللّٰهِ مِنْۢ بَعْدِ مِيْثَاقِهٖۖ وَيَقْطَعُوْنَ مَآ اَمَرَ اللّٰهُ بِهٖٓ اَنْ يُّوْصَلَ وَيُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِۗ اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْخٰسِرُوْنَ

allażīna yanquḍūna ‘ahdallāhi mim ba‘di mīṡāqih(ī), wa yaqṭa‘ūna mā amarallāhu bihī ay yūṣala wa yufsidūna fil-arḍ(i), ulā'ika humul-khāsirūn(a).

Аиқәшаҳаҭра анышьақәырӷәӷәаха ашьҭахь, Аллаҳ иуасиаҭ еилазго, Аллаҳ идҵа ҟаиҵаз еилазго, адгьыл аҿы ацәгьара ҟазҵо ауаа роуп. Урҭ роуп иаҵахо.

كَيْفَ تَكْفُرُوْنَ بِاللّٰهِ وَكُنْتُمْ اَمْوَاتًا فَاَحْيَاكُمْۚ ثُمَّ يُمِيْتُكُمْ ثُمَّ يُحْيِيْكُمْ ثُمَّ اِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ

kaifa takfurūna billāhi wa kuntum amwātan fa'aḥyākum, ṡumma yumītukum ṡumma yuḥyīkum ṡumma ilaihi turja‘ūn(a).

Шәара Аллаҳ дышԥашәхамҵои, шәара шәыԥсы анҭаз, нас шәыԥсы шәиҭеит, нас шәишьит, нас шәыԥсы ҭеиҵеит. Нас, Иара иахь шәхынҳәуеит.

هُوَ الَّذِيْ خَلَقَ لَكُمْ مَّا فِى الْاَرْضِ جَمِيْعًا ثُمَّ اسْتَوٰٓى اِلَى السَّمَاۤءِ فَسَوّٰىهُنَّ سَبْعَ سَمٰوٰتٍ ۗ وَهُوَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ ࣖ

huwal-lażī khalaqa lakum mā fil-arḍi jamī‘ā(n), ṡummastawā ilas-samā'i fasawwāhunna sab‘a samāwāt(in), wa huwa bikulli syai'in ‘alīm(un).

Уи (Аллаҳ) иоуп, шәара шәзы адгьыл аҿы иҟоу зегьы зшаз, нас ажәҩанқәа рахь дцеит, нас урҭ бжь-жәҩанк рахь инагӡеит. Уи, зегьы здыруа иоуп.

وَاِذْ قَالَ رَبُّكَ لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اِنِّيْ جَاعِلٌ فِى الْاَرْضِ خَلِيْفَةً ۗ قَالُوْٓا اَتَجْعَلُ فِيْهَا مَنْ يُّفْسِدُ فِيْهَا وَيَسْفِكُ الدِّمَاۤءَۚ وَنَحْنُ نُسَبِّحُ بِحَمْدِكَ وَنُقَدِّسُ لَكَ ۗ قَالَ اِنِّيْٓ اَعْلَمُ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ

wa iż qāla rabbuka lil-malā'ikati innī jā‘ilun fil-arḍi khalīfah(tan), qālū ataj‘alu fīhā may yufsidu fīhā wa yasfikud-dimā'(a), wa naḥnu nusabbiḥu biḥamdika wa nuqaddisu lak(a), qāla innī a‘lamu mā lā ta‘lamūn(a).

Унцәа амаалықьцәа адгьыл аҿы халифк дҟасҵоит ҳәа анреиҳәазгьы. Урҭ ирҳәеит: «Ҳара Уара уҳарҽхәо, Ухьӡ ҳаԥшьо аамҭазы, абжьыхра ҟазҵо, ашьакаҭәара зылшо аӡәы дҭаургыларц уҭахума?» Иара иҳәеит: «Ииашаҵәҟьаны, шәара ишәзымдыруа сара издыруеит».

وَعَلَّمَ اٰدَمَ الْاَسْمَاۤءَ كُلَّهَا ثُمَّ عَرَضَهُمْ عَلَى الْمَلٰۤىِٕكَةِ فَقَالَ اَنْۢبِـُٔوْنِيْ بِاَسْمَاۤءِ هٰٓؤُلَاۤءِ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

wa ‘allama ādamal-asmā'a kullahā ṡumma ‘araḍahum ‘alal-malā'ikati faqāla ambi'ūnī bi'asmā'i hā'ulā'i in kuntum ṣādiqīn(a).

Адам урҭ зегьы рыхьӡқәа иирҵеит, нас амаалықьцәа идирбеит, шәара шәҵабыргны шәыҟазар, абарҭ зегьы рыхьӡқәа шәысзеиҭашәҳәа!

قَالُوْا سُبْحٰنَكَ لَا عِلْمَ لَنَآ اِلَّا مَا عَلَّمْتَنَا ۗاِنَّكَ اَنْتَ الْعَلِيْمُ الْحَكِيْمُ

qālū subḥānaka lā ‘ilma lanā illā mā ‘allamtanā, innaka antal-‘alīmul-ḥakīm(u).

Урҭ аҭак ҟарҵеит: «Ухьӡ-уԥша умазааит, ҳара иҳаурҵаз ада акгьы ҳзымдырӡоит.

قَالَ يٰٓاٰدَمُ اَنْۢبِئْهُمْ بِاَسْمَاۤىِٕهِمْ ۚ فَلَمَّآ اَنْۢبَاَهُمْ بِاَسْمَاۤىِٕهِمْۙ قَالَ اَلَمْ اَقُلْ لَّكُمْ اِنِّيْٓ اَعْلَمُ غَيْبَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۙ وَاَعْلَمُ مَا تُبْدُوْنَ وَمَا كُنْتُمْ تَكْتُمُوْنَ

qāla yā ādamu ambi'hum bi'asmā'ihim, falammā amba'ahum bi'asmā'ihim, qāla alam aqul lakum innī a‘lamu gaibas-samāwāti wal-arḍ(i), wa a‘lamu mā tubdūna wa mā kuntum taktumūn(a).

Уи (Аллаҳ) иҳәеит: «Уа Адам, рыхьӡқәа раҳәа!» Иара (Адам) ихьӡ аниҳәа ашьҭахь, иҳәеит: «Сара ишәасымҳәаӡеи, ажәҩанқәеи адгьыли рымаӡақәа шысдыруа, шәара ишәзаадыртуагьы, ишәҵәахуагьы здыруеит ҳәа?

وَاِذْ قُلْنَا لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اسْجُدُوْا لِاٰدَمَ فَسَجَدُوْٓا اِلَّآ اِبْلِيْسَۗ اَبٰى وَاسْتَكْبَرَۖ وَكَانَ مِنَ الْكٰفِرِيْنَ

wa iż qulnā lil-malā'ikatisjudū li ādama fasajadū illā iblīs(a), abā wastakbara wa kāna minal-kāfirīn(a).

Ишәгәалашәыршәа, амаалықьцәа Адам шәихырхәа! Ус анакәха, Шьаҳан ида ихырхәеит. Уи мап ацәикуеит, иҽхәоит, азхамҵаҩцәа ргәыԥ даҵанакуеит.

وَقُلْنَا يٰٓاٰدَمُ اسْكُنْ اَنْتَ وَزَوْجُكَ الْجَنَّةَ وَكُلَا مِنْهَا رَغَدًا حَيْثُ شِئْتُمَاۖ وَلَا تَقْرَبَا هٰذِهِ الشَّجَرَةَ فَتَكُوْنَا مِنَ الظّٰلِمِيْنَ

wa qulnā yā ādamuskun anta wa zaujukal-jannata wa kulā minhā ragadan ḥaiṡu syi'tumā, wa lā taqrabā hāżihisy-syajarata fa takūnā minaẓ-ẓālimīn(a).

Ҳара иаҳҳәеит: «Уа Адам, уԥҳәыси уареи џьанаҭ аҿы шәынха, уа иҟоу ачыс хаақәа шәгәы ишԥашәҭаху шәфа.

فَاَزَلَّهُمَا الشَّيْطٰنُ عَنْهَا فَاَخْرَجَهُمَا مِمَّا كَانَا فِيْهِ ۖ وَقُلْنَا اهْبِطُوْا بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ ۚ وَلَكُمْ فِى الْاَرْضِ مُسْتَقَرٌّ وَّمَتَاعٌ اِلٰى حِيْنٍ

fa'azallahumasy-syaiṭānu ‘anhā fa akhrajahumā mimmā kānā fīh(i), wa qulnahbiṭū ba‘ḍukum liba‘ḍin ‘aduww(un), wa lakum fil-arḍi mustaqarruw wa matā‘un ilā ḥīn(in).

Убасҟан Аҩсҭаа ажәҩан аҟынтәи аҩыџьагьы дыржьеит, ажәҩан аҿы ианыҟаз рҩыџьагьы (агәахәарақәа зегьы) рҟынтәи иалцаны. Ҳара иаҳҳәеит: «Шәылбаа, шәара шәҟынтә шьоукы егьырҭ раӷацәа роуп.

فَتَلَقّٰٓى اٰدَمُ مِنْ رَّبِّهٖ كَلِمٰتٍ فَتَابَ عَلَيْهِ ۗ اِنَّهٗ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيْمُ

fatalaqqā ādamu mir rabbihī kalimātin fatāba ‘alaih(i), innahū huwat-tawwābur- raḥīm(u).

Анаҩс Адам инцәа иҟынтә ԥыҭраамҭак ажәақәа иоуит, нас иара иҭамзаара идикылеит. Ҳәарада, Аллаҳ аҭамзаара даара идикылоит, дрыцҳашьаҩуп.

قُلْنَا اهْبِطُوْا مِنْهَا جَمِيْعًا ۚ فَاِمَّا يَأْتِيَنَّكُمْ مِّنِّيْ هُدًى فَمَنْ تَبِعَ هُدَايَ فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ

qulnahbiṭū minhā jamī‘ā(n), fa'immā ya'tiyannakum minnī hudan faman tabi‘a hudāya falā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Ҳара иаҳҳәеит: «Шәара зегьы ажәҩан аҟынтә шәылбаа, усҟан, ииашаҵәҟьаны, сымҩақәҵага шәара шәахь иаазар, усҟан, сымҩақәҵага иацныҟәо зегьы рзы ашәара ҟалаӡом, насгьы ргәы каҳаӡом».

وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَكَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَآ اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِ ۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ ࣖ

wal-lażīna kafarū wa każżabū bi'āyātinā ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Мап ацәызкыз, ҳажәаԥҟарақәа имцны изҳәаз ракәзар, урҭ џьаҳаным иқәынхо роуп. Урҭ уа иаанхоит.

يٰبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اذْكُرُوْا نِعْمَتِيَ الَّتِيْٓ اَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ وَاَوْفُوْا بِعَهْدِيْٓ اُوْفِ بِعَهْدِكُمْۚ وَاِيَّايَ فَارْهَبُوْنِ

yā banī isrā'īlażkurū ni‘matiyal-latī an‘amtu ‘alaikum wa aufū bi‘ahdī ūfi bi‘ahdikum, wa iyyāya farhabūn(i).

Уа Исраил иԥацәа! Сара ишәысҭаз сныҳәаԥхьыӡқәа шәгәалашәыршәа. Сара исышәҭаз ажәа нашәыгӡа, саргьы ишәысҭаз ажәа насыгӡоит, Сара заҵәык шәсыцәшәала.

وَاٰمِنُوْا بِمَآ اَنْزَلْتُ مُصَدِّقًا لِّمَا مَعَكُمْ وَلَا تَكُوْنُوْٓا اَوَّلَ كَافِرٍۢ بِهٖ ۖ وَلَا تَشْتَرُوْا بِاٰيٰتِيْ ثَمَنًا قَلِيْلًا ۖوَّاِيَّايَ فَاتَّقُوْنِ

wa āminū bimā anzaltu muṣaddiqal limā ma‘akum wa lā takūnū awwala kāfirim bih(ī), wa lā tasytarū bi'āyātī ṡamanan qalīlā(n), wa iyyāya fattaqūn(i).

Шәара шәҿы иҟоу шьақәзырӷәӷәо сара илбаазгаз Аҟәырҟан азхашәҵа, раԥхьа уи мап ацәызкуа шәакәымхан. Сара сажәеинраалақәа мариала ишәымҭиин, Сара заҵәык шәсыцәшәа.

وَلَا تَلْبِسُوا الْحَقَّ بِالْبَاطِلِ وَتَكْتُمُوا الْحَقَّ وَاَنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ

wa lā talbisul-ḥaqqa bil-bāṭili wa taktumul-ḥaqqa wa antum ta‘lamūn(a).

Аиашареи амцреи еилаумгалан, аиаша шыжәдыруагьы ишәымҵәахын.

وَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَ وَارْكَعُوْا مَعَ الرّٰكِعِيْنَ

wa aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāta warka‘ū ma‘ar-rāki‘īn(a).

Анамаз нышәҵа, азакаҭ шәшәа, ихырхәо шәрыцхырхәа.

۞ اَتَأْمُرُوْنَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنْسَوْنَ اَنْفُسَكُمْ وَاَنْتُمْ تَتْلُوْنَ الْكِتٰبَ ۗ اَفَلَا تَعْقِلُوْنَ

ata'murūnan-nāsa bil-birri wa tansauna anfusakum wa antum tatlūnal-kitāb(a), afalā ta‘qilūn(a).

Уара ухы ухашҭны, ашәҟәы (Тора) ушаԥхьогьы, егьырҭ аҟазшьа бзиақәа зурыдуҵозеи? Ибзеилымкааӡои?

وَاسْتَعِيْنُوْا بِالصَّبْرِ وَالصَّلٰوةِ ۗ وَاِنَّهَا لَكَبِيْرَةٌ اِلَّا عَلَى الْخٰشِعِيْنَۙ

wasta‘īnū biṣ-ṣabri waṣ-ṣalāh(ti), wa innahā lakabīratun illā ‘alal-khāsyi‘īn(a).

Ачҳареи аныҳәареи рыла ацхыраара шәиҳәа. Насгьы, анцәаиҳәара иуадаҩу акоуп, Анцәа изиашаз ракәымзар

الَّذِيْنَ يَظُنُّوْنَ اَنَّهُمْ مُّلٰقُوْا رَبِّهِمْ وَاَنَّهُمْ اِلَيْهِ رٰجِعُوْنَ ࣖ

allażīna yaẓunnūna annahum mulāqū rabbihim wa annahum ilaihi rāji‘ūn(a).

Рынцәа иԥылоит, насгьы Иара иахь ихынҳәуеит ҳәа азхазҵаз ауаа роуп.

يٰبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اذْكُرُوْا نِعْمَتِيَ الَّتِيْٓ اَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ وَاَنِّيْ فَضَّلْتُكُمْ عَلَى الْعٰلَمِيْنَ

yā banī isrā'īlażkurū ni‘matiyal-latī an‘amtu ‘alaikum wa annī faḍḍaltukum ‘alal- ‘ālamīn(a).

Уа Исраил иԥацәа! Ишәгәалашәыршәа, шәара ишәысҭаз сныҳәарақәа, адунеи аҿы иҟоу ауаа зегьы раасҭа шәара шәзы абзиабара шәысҭеит.

وَاتَّقُوْا يَوْمًا لَّا تَجْزِيْ نَفْسٌ عَنْ نَّفْسٍ شَيْـًٔا وَّلَا يُقْبَلُ مِنْهَا شَفَاعَةٌ وَّلَا يُؤْخَذُ مِنْهَا عَدْلٌ وَّلَا هُمْ يُنْصَرُوْنَ

wattaqū yaumal lā tajzī nafsun ‘an nafsin syai'aw wa lā yuqbalu minhā syafā‘atuw wa lā yu'khażu minhā ‘adluw wa lā hum yunṣarūn(a).

Аӡәгьы даҽаӡәы маҷкгьы данизымыхьчо амш шәацәшәа. Убри аамҭазы, урҭ рҟынтә иарбанзаалак абжьаҟазара, аҿыхра рыдыркылом, ацхыраарагьы роуӡом.

وَاِذْ نَجَّيْنٰكُمْ مِّنْ اٰلِ فِرْعَوْنَ يَسُوْمُوْنَكُمْ سُوْۤءَ الْعَذَابِ يُذَبِّحُوْنَ اَبْنَاۤءَكُمْ وَيَسْتَحْيُوْنَ نِسَاۤءَكُمْ ۗ وَفِيْ ذٰلِكُمْ بَلَاۤءٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ عَظِيْمٌ

wa iż najjainākum min āli fir‘auna yasūmūnakum sū'al-‘ażābi yużabbiḥūna abnā'akum wa yastaḥyūna nisā'akum, wa fī żālikum balā'um mir rabbikum ‘aẓīm(un).

Фараони, Фараони ишьҭанеицәеи рҟынтә шәанеиқәҳархазгьы шәгәалашәыршәа. Урҭ агәаҟра ӷәӷәа шәзааргеит. Уҷкәынцәа ршьуеит, уԥҳацәа рыԥсы еиқәдырхоит. Ус анакәха, уи шәынцәа иҟынтә ԥышәара дууп.

وَاِذْ فَرَقْنَا بِكُمُ الْبَحْرَ فَاَنْجَيْنٰكُمْ وَاَغْرَقْنَآ اٰلَ فِرْعَوْنَ وَاَنْتُمْ تَنْظُرُوْنَ

wa iż faraqnā bikumul-baḥra fa'anjainākum wa agraqnā āla fir‘auna wa antum tanẓurūn(a).

Ишәгәалашәыршәа, шәара шәеиқәырхаразы, Фараони Фараони ишьҭанеицәеи шәанӡааҟәрылаз, шәара шәзыҳәан амшын анеиҩаҳшоз.

وَاِذْ وٰعَدْنَا مُوْسٰىٓ اَرْبَعِيْنَ لَيْلَةً ثُمَّ اتَّخَذْتُمُ الْعِجْلَ مِنْۢ بَعْدِهٖ وَاَنْتُمْ ظٰلِمُوْنَ

wa iż wā‘adnā mūsā arba‘īna lailatan ṡummattakhażtumul-‘ijla mim ba‘dihī wa antum ẓālimūn(a).

Мыса ҩынҩажәа ҵхы ҳәа ажәа анаҳҭазгьы. Уи ашьҭахь, шәара (Исраил иԥацәа) аҳәа абаҟа ҟашәҵеит, насгьы шәара агәымбылџьбаҩцәа шәакәхеит.

ثُمَّ عَفَوْنَا عَنْكُمْ مِّنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُوْنَ

Ṡumma ‘afaunā ‘ankum mim ba‘di żālika la‘allakum tasykurūn(a).

Нас, уи ашьҭахь ишәанаижьит, иҭабуп ҳәа шәҳәарц азы.

وَاِذْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ وَالْفُرْقَانَ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُوْنَ

wa iż ātainā mūsal-kitāba wal-furqāna la‘allakum tahtadūn(a).

Ишәгәалашәыршәа, амҩа иаша шәықәларц азы, Муса ашәҟәи афурҟани ианаҳҭаз.

وَاِذْ قَالَ مُوْسٰى لِقَوْمِهٖ يٰقَوْمِ اِنَّكُمْ ظَلَمْتُمْ اَنْفُسَكُمْ بِاتِّخَاذِكُمُ الْعِجْلَ فَتُوْبُوْٓا اِلٰى بَارِىِٕكُمْ فَاقْتُلُوْٓا اَنْفُسَكُمْۗ ذٰلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ عِنْدَ بَارِىِٕكُمْۗ فَتَابَ عَلَيْكُمْ ۗ اِنَّهٗ هُوَ التَّوَّابُ الرَّحِيْمُ

wa iż qāla mūsā liqaumihī yā qaumi innakum ẓalamtum anfusakum bittikhāżikumul- ‘ijla fatūbū ilā bāri'ikum faqtulū anfusakum, żālikum khairul lakum ‘inda bāri'ikum, fatāba ‘alaikum, innahū huwat-tawwābur-raḥīm(u).

Ишәгәалашәыршәа, Муса иуаажәлар иреиҳәеит: «Уа, сыуаажәлар, шәара шәхы ацәгьа ҟашәҵеит, аҳәыс асахьа ҟашәҵеит, убри аҟнытә шәызшаз иахь шәҭабуп, шәхы шәшьы.

وَاِذْ قُلْتُمْ يٰمُوْسٰى لَنْ نُّؤْمِنَ لَكَ حَتّٰى نَرَى اللّٰهَ جَهْرَةً فَاَخَذَتْكُمُ الصّٰعِقَةُ وَاَنْتُمْ تَنْظُرُوْنَ

wa iż qultum yā mūsā lan nu'mina laka ḥattā narallāha jahratan fa'akhażatkumuṣ-ṣā‘iqatu wa antum tanẓurūn(a).

Уара, Муса, Аллаҳ ибзианы дҳамбаӡакәа уара уҳазхаҵаӡом ҳәа ануҳәа, уара ушыԥшуаз амцабз уақәлеит.

ثُمَّ بَعَثْنٰكُمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَوْتِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُوْنَ

Ṡumma ba‘aṡnākum mim ba‘di mautikum la‘allakum tasykurūn(a).

Нас, шәыԥсы анҭала ашьҭахь, шәаргьы шәыԥсы ҭаҳаргылеит, иҭабуп ҳәа шәҳәарц азы.

وَظَلَّلْنَا عَلَيْكُمُ الْغَمَامَ وَاَنْزَلْنَا عَلَيْكُمُ الْمَنَّ وَالسَّلْوٰى ۗ كُلُوْا مِنْ طَيِّبٰتِ مَا رَزَقْنٰكُمْ ۗ وَمَا ظَلَمُوْنَا وَلٰكِنْ كَانُوْٓا اَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُوْنَ

wa ẓallalnā ‘alaikumul-gamāma wa anzalnā ‘alaikumul-manna was-salwā, kulū min ṭayyibāti mā razaqnākum, wa mā ẓalamūnā wa lākin kānū anfusahum yaẓlimūn(a).

Аԥсҭҳәақәа рыла ашәшьыра шәаҳҭеит, амани асалваи шәзылбааҳгеит. Ишәаҳҭаз аразҟы аҟынтә абзиа шәфала. Ҳара иаҳзеицәам, дара рхы иазеицәахеит.

وَاِذْ قُلْنَا ادْخُلُوْا هٰذِهِ الْقَرْيَةَ فَكُلُوْا مِنْهَا حَيْثُ شِئْتُمْ رَغَدًا وَّادْخُلُوا الْبَابَ سُجَّدًا وَّقُوْلُوْا حِطَّةٌ نَّغْفِرْ لَكُمْ خَطٰيٰكُمْ ۗ وَسَنَزِيْدُ الْمُحْسِنِيْنَ

wa iż qulnadkhulū hāżihil-qaryata fakulū minhā ḥaiṡu syi'tum ragadaw wadkhulul- bāba sujjadaw wa qūlū ḥiṭṭatun nagfir lakum khaṭāyākum, wa sanazīdul-muḥsinīn(a).

Ишәгәалашәыршәа, абри адгьыл шәҭал, нас уа иҟоу еиуеиԥшым ачысқәа рҟынтә шәгәы ишахәо еиԥш шәфа, шәхырхәаны уи агәашә шәҭала, шәхырхәаны шәҭала, ҳгәнаҳақәа рҟынтә ҳаиқәшәырха ҳәа шәҳәа, ҳәарада, шәыгәнаҳақәа шәранаҳажьуеит.

فَبَدَّلَ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا قَوْلًا غَيْرَ الَّذِيْ قِيْلَ لَهُمْ فَاَنْزَلْنَا عَلَى الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا رِجْزًا مِّنَ السَّمَاۤءِ بِمَا كَانُوْا يَفْسُقُوْنَ ࣖ

fabaddalal-lażīna ẓalamū qaulan gairal-lażī qīla lahum fa anzalnā ‘alal-lażīna ẓalamū rijzam minas-samā'i bimā kānū yafsuqūn(a).

Нас, ауаа гәымбылџьбаҩцәа адҵа рыԥсахит, урҭ ирыдҵамыз даҽа адҵак ала. Ус анакәха, ажәҩан аҟынтә агәымбылџьбаҩцәа рзы агәаҟра рзылбааҳгеит, избанзар урҭ ацәгьарақәа ҟарҵон.

۞ وَاِذِ اسْتَسْقٰى مُوْسٰى لِقَوْمِهٖ فَقُلْنَا اضْرِبْ بِّعَصَاكَ الْحَجَرَۗ فَانْفَجَرَتْ مِنْهُ اثْنَتَا عَشْرَةَ عَيْنًا ۗ قَدْ عَلِمَ كُلُّ اُنَاسٍ مَّشْرَبَهُمْ ۗ كُلُوْا وَاشْرَبُوْا مِنْ رِّزْقِ اللّٰهِ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ

wa iżistasqā mūsā liqaumihī faqulnaḍrib bi‘aṣākal-ḥajar(a), fanfajarat minhuṡnatā ‘asyrata ‘ainā(n), qad ‘alima kullu unāsim masyrabahum, kulū wasyrabū mir rizqillāhi wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).

Мыса иуаажәлар рзы аӡы даниҳәа, ҳара иаҳҳәеит: «Улабашьала ахра уас!» Убри аҟынтә жәаҩа ӡыхьк ҭыҵит. Ажәларқәа зегьы ирдыруеит рыжәтә ахьыржәуа аҭыԥ. Аллаҳ иразҟы шәфала, ижәла, адгьыл аҿы ацәгьара ҟашәымҵан.

وَاِذْ قُلْتُمْ يٰمُوْسٰى لَنْ نَّصْبِرَ عَلٰى طَعَامٍ وَّاحِدٍ فَادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُخْرِجْ لَنَا مِمَّا تُنْۢبِتُ الْاَرْضُ مِنْۢ بَقْلِهَا وَقِثَّاۤىِٕهَا وَفُوْمِهَا وَعَدَسِهَا وَبَصَلِهَا ۗ قَالَ اَتَسْتَبْدِلُوْنَ الَّذِيْ هُوَ اَدْنٰى بِالَّذِيْ هُوَ خَيْرٌ ۗ اِهْبِطُوْا مِصْرًا فَاِنَّ لَكُمْ مَّا سَاَلْتُمْ ۗ وَضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ وَالْمَسْكَنَةُ وَبَاۤءُوْ بِغَضَبٍ مِّنَ اللّٰهِ ۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ كَانُوْا يَكْفُرُوْنَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَيَقْتُلُوْنَ النَّبِيّٖنَ بِغَيْرِ الْحَقِّ ۗ ذٰلِكَ بِمَا عَصَوْا وَّكَانُوْا يَعْتَدُوْنَ ࣖ

wa iż qultum yā mūsā lan naṣbira ‘alā ṭa‘āmiw wāḥidin fad‘u lanā rabbaka yukhrij lanā mimmā tumbitul-arḍu mim baqlihā wa qiṡṡā'ihā wa fūmihā wa ‘adasihā wa baṣalihā, qāla atastabdilūnal-lażī huwa adnā bil-lażī huwa khair(un), ihbiṭū miṣran fa inna lakum mā sa'altum, wa ḍuribat ‘alaihimuż-żillatu wal-maskanatu wa bā'ū bigaḍabim minallāh(i), żālika bi'annahum kānū yakfurūna bi'āyātillāhi wa yaqtulūnan- nabiyyīna bi gairil-ḥaqq(i), żālika bimā ‘aṣaw wa kānū ya‘tadūn(a).

Уара иануҳәаз: «Уа Муса, ҳара ҳзычҳауам ачыс хкы мацара, убри аҟнытә Унцәа уиҳәа адгьыл аҿы иҟоу зегьы ҳаиҭарц: аҳаскьынқәа, аҭыџьқәа, ачеснок, аџьықәреи, аԥшьаӡ». Иара (Моисеи) иҳәеит: «Бзиарак азы ацәгьа шәҳәома, ақалақь ахь шәца, шәзыҳәо хымԥада ишәоуеит». Урҭ ахьымӡӷи аӷарреи ирықәшәеит, насгьы Аллаҳ иҟынтә агәыԥжәара рзаанагеит. Уи зыҟалаз, урҭ Аллаҳ иџьашьахәқәа мап рыцәкны, аԥааимбарцәа зинда иахьыршьыз азы ауп. Уи зыхҟьаз урҭ аҳәатәхамҵареи аилагареи ахьрымаз азы ауп.

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَالَّذِيْنَ هَادُوْا وَالنَّصٰرٰى وَالصَّابِــِٕيْنَ مَنْ اٰمَنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَعَمِلَ صَالِحًا فَلَهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْۚ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ

innal-lażīna āmanū wal-lażīna hādū wan-naṣārā waṣ-ṣābi'īna man āmana billāhi wal- yaumil-ākhiri wa ‘amila ṣāliḥan fa lahum ajruhum ‘inda rabbihim, wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Ҳәарада, иазхазҵаз ауаа, аиудеиааи, ақьырсианцәеи, асабиааи, Аллаҳи нарцәытәи амши азхаҵаны, аус бзиақәа ҟазҵаз зегьы рынцәа иҟынтә аҳамҭа роуеит, урҭ рҿаԥхьа ашәара ыҟаӡам, гәырҩагьы рызцәырҵӡом.

وَاِذْ اَخَذْنَا مِيْثَاقَكُمْ وَرَفَعْنَا فَوْقَكُمُ الطُّوْرَۗ خُذُوْا مَآ اٰتَيْنٰكُمْ بِقُوَّةٍ وَّاذْكُرُوْا مَا فِيْهِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُوْنَ

wa iż akhażnā mīṡāqakum wa rafa‘nā fauqakumuṭ-ṭūr(a), khużū mā ātainākum biquwwatiw ważkurū mā fīhi la‘allakum tattaqūn(a).

Иугәалашәыршәа, уқәыргәыӷра анҳадаҳкыла, ашьха Синаи ухахьы ишьҭаҳхит: «Иуҭаз ӷәӷәала иукызароуп, иҭоугьы угәалашәыршәа, ацқьара уоурц азы».

ثُمَّ تَوَلَّيْتُمْ مِّنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ فَلَوْلَا فَضْلُ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهٗ لَكُنْتُمْ مِّنَ الْخٰسِرِيْنَ

Ṡumma tawallaitum mim ba‘di żālika falau lā faḍlullāhi ‘alaikum wa raḥmatuhū lakuntum minal-khāsirīn(a).

Нас уи ашьҭахь шәара шәхьаҵит. Ус анакәха, Аллаҳ илԥхеи, шәара шәзы иааирԥшыз арыцҳашьареи ракәмызҭгьы, хымԥада, ацәыӡ зауз шәреиуахон.

وَلَقَدْ عَلِمْتُمُ الَّذِيْنَ اعْتَدَوْا مِنْكُمْ فِى السَّبْتِ فَقُلْنَا لَهُمْ كُوْنُوْا قِرَدَةً خٰسِـِٕيْنَ

wa laqad ‘alimtumul-lażīna‘tadau minkum fis-sabti faqulnā lahum kūnū qiradatan khāsi'īn(a).

Ииашаҵәҟьаны, шәара ижәдыруан шәара шәыҩнуҵҟа асабшаҽны агәнаҳарақәа ҟазҵаз, убри аҟнытә ҳара урҭ иаҳҳәеит:

فَجَعَلْنٰهَا نَكَالًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهَا وَمَا خَلْفَهَا وَمَوْعِظَةً لِّلْمُتَّقِيْنَ

faja‘alnāhā nakālal limā baina yadaihā wa mā khalfahā wa mau‘iẓatal lil-muttaqīn(a).

Усҟантәи ажәлари, урҭ рышьҭахь иааиуаз ауааи рзы агәҽанҵара, адинхаҵара змаз рзы аҵатәхәы ҟаҳҵеит.

وَاِذْ قَالَ مُوْسٰى لِقَوْمِهٖٓ اِنَّ اللّٰهَ يَأْمُرُكُمْ اَنْ تَذْبَحُوْا بَقَرَةً ۗ قَالُوْٓا اَتَتَّخِذُنَا هُزُوًا ۗ قَالَ اَعُوْذُ بِاللّٰهِ اَنْ اَكُوْنَ مِنَ الْجٰهِلِيْنَ

wa iż qāla mūsā liqaumihī innallāha ya'murukum an tażbaḥū baqarah(tan), qālū atattakhiżunā huzuwā(n), qāla a‘ūżu billāhi an akūna minal-jāhilīn(a).

Ишәгәалашәыршәа, Муса иуаажәлар ианреиҳәаз: «Аллаҳ аҳәыс шәшьырц адҵа шәиҭеит». Урҭ ҳҵааит: «Ҳаҳхыччома?» Уи (Мусеи) аҭак ҟаиҵеит: «Сара Аллаҳ иҿаԥхьа сҽыҵәахуеит, амдырцәа срыламларц азы».

قَالُوا ادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّنْ لَّنَا مَا هِيَ ۗ قَالَ اِنَّهٗ يَقُوْلُ اِنَّهَا بَقَرَةٌ لَّا فَارِضٌ وَّلَا بِكْرٌۗ عَوَانٌۢ بَيْنَ ذٰلِكَ ۗ فَافْعَلُوْا مَا تُؤْمَرُوْنَ

qālud‘u lanā rabbaka yubayyil lanā mā hiy(a), qāla innahū yaqūlu innahā baqaratul lā fāriḍuw wa lā bikr(un), ‘awānum baina żālik(a), faf‘alū mā tu'marūn(a).

Урҭ ирҳәеит: «Унцәа уиҳәа, абри атәы ҳзеиҭеиҳәарц». Иара (Муса) аҭак ҟаиҵеит: «Уи (Аллаҳ) иҳәеит, аҳәа жәым, иқәыԥшым, аха рыбжьара иҟоуп ҳәа.

قَالُوا ادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّنْ لَّنَا مَا لَوْنُهَا ۗ قَالَ اِنَّهٗ يَقُوْلُ اِنَّهَا بَقَرَةٌ صَفْرَاۤءُ فَاقِعٌ لَّوْنُهَا تَسُرُّ النّٰظِرِيْنَ

qālud‘u lanā rabbaka yubayyil lanā mā launuhā, qāla innahū yaqūlu innahā baqaratun ṣafrā'u fāqi‘ul launuhā tasurrun-nāẓirīn(a).

Урҭ ирҳәеит: «Унцәа уиҳәа, уи аԥштәы зеиԥшроу ҳзеиҭеиҳәарц». Уи (Муса) аҭак ҟаиҵеит: «Иара (Аллаҳ) иҳәеит, (аҳәа) ҳәысуп, зыԥштәы ҟаԥшь еиқәаҵәоуп, изхәаԥшуа зегьы ргәы иахәоит».

قَالُوا ادْعُ لَنَا رَبَّكَ يُبَيِّنْ لَّنَا مَا هِيَۙ اِنَّ الْبَقَرَ تَشٰبَهَ عَلَيْنَاۗ وَاِنَّآ اِنْ شَاۤءَ اللّٰهُ لَمُهْتَدُوْنَ

qālud‘u lanā rabbaka yubayyil lanā mā hiy(a), innal-baqara tasyābaha ‘alainā, wa innā in syā'allāhu lamuhtadūn(a).

Урҭ ирҳәеит: «Унцәа уиҳәа, абри атәы ҳзеиҭеиҳәарц, избан акәзар, уи атәы макьана еилкаам, Аллаҳ иҭаххар, хымԥада, амҩақәҵара ҳауеит».

قَالَ اِنَّهٗ يَقُوْلُ اِنَّهَا بَقَرَةٌ لَّا ذَلُوْلٌ تُثِيْرُ الْاَرْضَ وَلَا تَسْقِى الْحَرْثَۚ مُسَلَّمَةٌ لَّاشِيَةَ فِيْهَا ۗ قَالُوا الْـٰٔنَ جِئْتَ بِالْحَقِّ فَذَبَحُوْهَا وَمَا كَادُوْا يَفْعَلُوْنَ ࣖ

qāla innahū yaqūlu innahā baqaratul lā żalūlun tuṡīrul-arḍa wa lā tasqil-ḥarṡ(a), musallamatul lā syiyata fīhā, qālul-'āna ji'ta bil-ḥaqqi fażabaḥūhā wa mā kādū yaf‘alūn(a).

Уи (Муса) аҭак ҟаиҵеит: «Иара (Аллаҳ) иҳәеит, (аҳәа) ҳәысуп, ахаангьы адгьыл ацәаӷәаразы ахархәара амаӡам, насгьы ажәла аӡы ақәҭәаразы ахархәара амаӡам, игәыбзыӷны, ҭыԥк амаӡамкәа». Урҭ ирҳәеит: «Уажәы шәара аиаша шәзеиҭашәҳәоит». Анаҩс дыршьит, аха рыдҵа нарыгӡеит.

وَاِذْ قَتَلْتُمْ نَفْسًا فَادّٰرَءْتُمْ فِيْهَا ۗ وَاللّٰهُ مُخْرِجٌ مَّا كُنْتُمْ تَكْتُمُوْنَ ۚ

wa iż qultum nafsan faddāra'tum fīhā, wallāhu mukhrijum mā kuntum taktumūn(a).

Аӡәы данушьуа, уи азы ахарадҵарақәа ҟауҵоит. Аха Аллаҳ, ишәҵәахуа зегьы ааирԥшуеит.

فَقُلْنَا اضْرِبُوْهُ بِبَعْضِهَاۗ كَذٰلِكَ يُحْيِ اللّٰهُ الْمَوْتٰى وَيُرِيْكُمْ اٰيٰتِهٖ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُوْنَ

faqulnaḍribūhu biba‘ḍihā, każālika yuḥyillāhul-mautā wa yurīkum āyātihī la‘allakum ta‘qilūn(a).

Нас ҳара иаҳҳәеит: «Аԥсыбаҩ аҳәа ахәҭак ала шәыс!» Абас ала, Аллаҳ иԥсыз ауаа рыԥсы ҭеиҵоит, шәара шәеилкааразы адыргақәа шәирбоит.

ثُمَّ قَسَتْ قُلُوْبُكُمْ مِّنْۢ بَعْدِ ذٰلِكَ فَهِيَ كَالْحِجَارَةِ اَوْ اَشَدُّ قَسْوَةً ۗ وَاِنَّ مِنَ الْحِجَارَةِ لَمَا يَتَفَجَّرُ مِنْهُ الْاَنْهٰرُ ۗ وَاِنَّ مِنْهَا لَمَا يَشَّقَّقُ فَيَخْرُجُ مِنْهُ الْمَاۤءُ ۗوَاِنَّ مِنْهَا لَمَا يَهْبِطُ مِنْ خَشْيَةِ اللّٰهِ ۗوَمَا اللّٰهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُوْنَ

Ṡumma qasat qulūbukum mim ba‘di żālika fahiya kal-ḥijārati au asyaddu qaswah(tan), wa inna minal-ḥijārati lamā yatafajjaru minhul-anhār(u), wa inna minhā lamā yasysyaqqaqu fayakhruju minhul-mā'(u), wa inna minhā lamā yahbiṭu min khasy-yatillāh(i), wa mallāhu bigāfilin ‘ammā ta‘malūn(a).

Уи ашьҭахь угәы ӷәӷәахеит, угәы ахаҳә еиԥшхеит, еиҳагьы иӷәӷәахеит. Ииашаҵәҟьаны, урҭ ахаҳәқәа рҟынтәи аӡиасқәа (ӡы) ҭыҵуазар ауп. Иҟоуп еиҟәшо, аӡыхьқәа зҭыҵуагьы. Иҟоуп, Аллаҳ ицәшәара иахҟьаны, иҵысуагьы. Аллаҳ, иҟашәҵо зегьы изымдыруа дыҟаӡам.

۞ اَفَتَطْمَعُوْنَ اَنْ يُّؤْمِنُوْا لَكُمْ وَقَدْ كَانَ فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ يَسْمَعُوْنَ كَلَامَ اللّٰهِ ثُمَّ يُحَرِّفُوْنَهٗ مِنْۢ بَعْدِ مَا عَقَلُوْهُ وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

afa taṭma‘ūna ay yu'minū lakum wa qad kāna farīqum minhum yasma‘ūna kalāmallāhi ṡumma yuḥarrifūnahū mim ba‘di mā ‘aqalūhu wa hum ya‘lamūn(a).

Ус анакәха, шәара (аԥсылманцәа) шәгәыӷуама, урҭ шәара шәазхарҵоит ҳәа, урҭ рҟынтә гәыԥҩык Аллаҳ иажәа раҳаны, нас, еилыркааны, ишырдыруагьы, уи рыԥсахуеит?

وَاِذَا لَقُوا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا قَالُوْٓا اٰمَنَّاۚ وَاِذَا خَلَا بَعْضُهُمْ اِلٰى بَعْضٍ قَالُوْٓا اَتُحَدِّثُوْنَهُمْ بِمَا فَتَحَ اللّٰهُ عَلَيْكُمْ لِيُحَاۤجُّوْكُمْ بِهٖ عِنْدَ رَبِّكُمْ ۗ اَفَلَا تَعْقِلُوْنَ

wa iżā laqul-lażīna āmanū qālū āmannā, wa iżā khalā ba‘ḍuhum ilā ba‘ḍin qālū atuḥaddiṡūnahum bimā fataḥallāhu ‘alaikum liyuḥājjūkum bihī ‘inda rabbikum, afalā ta‘qilūn(a).

Иазхаҵаҩцәахаз ианрықәшәалак, иазхаҵаҩцәахаз рҳәоит. Амала, дара-дара ианыхынҳә, Аллаҳ ишәзеилиркааз, шәынцәа иҿаԥхьа шәҿаԥырҽыртә еиԥш, урҭ ирзеиҭашәҳәома? Шәара ишәзеилымкааӡои?

اَوَلَا يَعْلَمُوْنَ اَنَّ اللّٰهَ يَعْلَمُ مَا يُسِرُّوْنَ وَمَا يُعْلِنُوْنَ

awalā ya‘lamūna annallāha ya‘lamu mā yusirrūna wa mā yu‘linūn(a).

Ирзымдырӡои, урҭ ирҵәахуагьы, ирзаадыртуагьы Аллаҳ ишидыруа?

وَمِنْهُمْ اُمِّيُّوْنَ لَا يَعْلَمُوْنَ الْكِتٰبَ اِلَّآ اَمَانِيَّ وَاِنْ هُمْ اِلَّا يَظُنُّوْنَ

wa minhum umiyyūna lā ya‘lamūnal-kitāba illā amāniyya wa in hum illā yaẓunnūn(a).

Урҭ рыбжьара ашәҟәы ззымдыруа, ашәҟәы (Тора) еилызымкаауа ыҟоуп, рхаҿы иааганы, ргәы иаанагоит.

فَوَيْلٌ لِّلَّذِيْنَ يَكْتُبُوْنَ الْكِتٰبَ بِاَيْدِيْهِمْ ثُمَّ يَقُوْلُوْنَ هٰذَا مِنْ عِنْدِ اللّٰهِ لِيَشْتَرُوْا بِهٖ ثَمَنًا قَلِيْلًا ۗفَوَيْلٌ لَّهُمْ مِّمَّا كَتَبَتْ اَيْدِيْهِمْ وَوَيْلٌ لَّهُمْ مِّمَّا يَكْسِبُوْنَ

fawailul lil-lażīna yaktubūnal-kitāba bi'aidīhim ṡumma yaqūlūna hāżā min ‘indillāhi liyasytarū bihī ṡamanan qalīlā(n), fawailul lahum mimmā katabat aidīhim wa wailul lahum mimmā yaksibūn(a).

Ус анакәха, рыцҳара рызцәырҵуеит, знапала ашәҟәқәа зыҩуа, нас, ари Аллаҳ иҟынтә ауп изҳәаз, хәыҷӡаны изҭиуа. Ус анакәха, урҭ рнапала ирҩыз азы, рыцҳарак рызцәырҵит, иҟарҵо азы.

وَقَالُوْا لَنْ تَمَسَّنَا النَّارُ اِلَّآ اَيَّامًا مَّعْدُوْدَةً ۗ قُلْ اَتَّخَذْتُمْ عِنْدَ اللّٰهِ عَهْدًا فَلَنْ يُّخْلِفَ اللّٰهُ عَهْدَهٗٓ اَمْ تَقُوْلُوْنَ عَلَى اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ

wa qālū lan tamassanan-nāru illā ayyāmam ma‘dūdah (tan), qul attakhażtum ‘indallāhi ‘ahdan falay yukhlifallāhu ‘ahdahū am taqūlūna ‘alallāhi mā lā ta‘lamūn(a).

Урҭгьы, мышқәак рыда, џьаҳаным ҳакьысӡом, — рҳәеит. Ишәҳәа: Аллаҳ иҟынтә ажәа шәоухьоума, Аллаҳ иажәа еилеимгаразы, мамзаргьы Аллаҳ изкны ишәзымдыруа шәҳәома?

بَلٰى مَنْ كَسَبَ سَيِّئَةً وَّاَحَاطَتْ بِهٖ خَطِيْۤـَٔتُهٗ فَاُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِ ۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

balā man kasaba sayyi'ataw wa aḥāṭat bihī khaṭī'atuhū fa ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Уи ус акәӡам! Дарбанзаалак, ацәгьара ҟазҵаз, игәнаҳақәагьы дӡааҟәрылаз, усҟан урҭ џьаҳаным инхо роуп. Урҭ уа иаанхоит.

وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ الْجَنَّةِ ۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ ࣖ

wal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti ulā'ika aṣḥābul-jannah(ti), hum fīhā khālidūn(a).

Иазхаҵаҩцәаханы аус бзиақәа ҟазҵазгьы, урҭ ажәҩан иалҵыз роуп. Урҭ уа иаанхоит.

وَاِذْ اَخَذْنَا مِيْثَاقَ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ لَا تَعْبُدُوْنَ اِلَّا اللّٰهَ وَبِالْوَالِدَيْنِ اِحْسَانًا وَّذِى الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنِ وَقُوْلُوْا لِلنَّاسِ حُسْنًا وَّاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَۗ ثُمَّ تَوَلَّيْتُمْ اِلَّا قَلِيْلًا مِّنْكُمْ وَاَنْتُمْ مُّعْرِضُوْنَ

wa iż akhażnā mīṡāqa banī isrā'īla lā ta‘budūna illallāha wa bil-wālidaini iḥsānaw wa żil-qurbā wal-yatāmā wal-masākīni wa qūlū lin-nāsi ḥusnaw wa aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāh(ta), ṡumma tawallaitum illā qalīlam minkum wa antum mu‘riḍūn(a).

Исраил иԥацәа рҟынтә ақәыргәыӷра анҳаҳаз: «Аллаҳ ида даҽаӡәы шәимҵахырхәан, шәҭаацәеи, шәҭынхацәеи, аиаҭымцәеи, аӷарцәеи шәрызхәыцла. Аха нас шәара шәхы шәаҟәыҵит (мап ацәышәкит), шәара шәҟынтә хәҭак ада, шәара (иахьагьы) диссидентцәан.

وَاِذْ اَخَذْنَا مِيْثَاقَكُمْ لَا تَسْفِكُوْنَ دِمَاۤءَكُمْ وَلَا تُخْرِجُوْنَ اَنْفُسَكُمْ مِّنْ دِيَارِكُمْ ۖ ثُمَّ اَقْرَرْتُمْ وَاَنْتُمْ تَشْهَدُوْنَ

wa iż akhażnā mīṡāqakum lā tasfikūna dimā'akum wa lā tukhrijūna anfusakum min diyārikum ṡumma aqrartum wa antum tasyhadūn(a).

Ишәгәалашәыршәа, шәшьа шәымкаҭәан, шәқалақь шәалцаны шәхы шәықәышәмыжьын ҳәа шәажәа анаҳҭаз. Нас аҿаҭахьа ҟашәҵоит, шаҳаҭра шәуеит.

ثُمَّ اَنْتُمْ هٰٓؤُلَاۤءِ تَقْتُلُوْنَ اَنْفُسَكُمْ وَتُخْرِجُوْنَ فَرِيْقًا مِّنْكُمْ مِّنْ دِيَارِهِمْۖ تَظٰهَرُوْنَ عَلَيْهِمْ بِالْاِثْمِ وَالْعُدْوَانِۗ وَاِنْ يَّأْتُوْكُمْ اُسٰرٰى تُفٰدُوْهُمْ وَهُوَ مُحَرَّمٌ عَلَيْكُمْ اِخْرَاجُهُمْ ۗ اَفَتُؤْمِنُوْنَ بِبَعْضِ الْكِتٰبِ وَتَكْفُرُوْنَ بِبَعْضٍۚ فَمَا جَزَاۤءُ مَنْ يَّفْعَلُ ذٰلِكَ مِنْكُمْ اِلَّا خِزْيٌ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ۚوَيَوْمَ الْقِيٰمَةِ يُرَدُّوْنَ اِلٰٓى اَشَدِّ الْعَذَابِۗ وَمَا اللّٰهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُوْنَ

Ṡumma antum hā'ulā'i taqtulūna anfusakum wa tukhrijūna farīqam minkum min diyārihim taẓāharūna ‘alaihim bil-iṡmi wal-‘udwān(i), wa iy ya'tūkum usārā tufādūhum wa huwa muḥarramun ‘alaikum ikhrājuhum, afa tu'minūna biba‘ḍil-kitābi wa takfurūna bi ba‘ḍ(in), famā jazā'u may yaf‘alu żālika minkum illā khizyun fil-ḥayātid-dun-yā, wa yaumal-qiyāmati yuraddūna ilā asyaddil-‘ażāb(i), wa mallāhu bigāfilin ‘ammā ta‘malūn(a).

Убасҟан шәара (Исраил иԥацәа) шәхы шәшьит, шәара шәҟынтә гәыԥҩык рыԥсадгьылқәа рҟынтә шәрылицеит. Шәара шәеицхыраауеит ацәгьареи аиӷареи рҿы. Итҟәаны шәара шәахь иаауазар, урҭ рықәцара шәақәиҭымзаргьы, иҿышәхуеит. Шәара ашәҟәқәа рҟынтә џьоукы шәазхаҵома, егьырҭ рҟынтә џьоукы мап рцәышәкуама? Убри аҟнытә, шәара шәҟынтә абри аҩыза ҟазҵо рзы адунеи аԥсҭазаараҿы ахьымӡӷ ада даҽа џьшьарак ыҟаӡам, насгьы акаамеҭ амш аҽны урҭ зегьы раасҭа иӷәӷәоу агәаҟрахь ирхынҳәуеит. Аллаҳ, иҟашәҵо зегьы изымдыруа дыҟаӡам.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ اشْتَرَوُا الْحَيٰوةَ الدُّنْيَا بِالْاٰخِرَةِ ۖ فَلَا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذَابُ وَلَا هُمْ يُنْصَرُوْنَ ࣖ

ulā'ikal-lażīnasytarawul-ḥayātad-dun-yā bil-ākhirah(ti), falā yukhaffafu ‘anhumul-‘ażābu wa lā hum yunṣarūn(a).

Абарҭ ауаа роуп ари адунеи аԥсҭазаара нарцәтәи аԥсҭазаарала изызхәаз. Усҟан, урҭ ргәаҟра зырласхом, ацхыраарагьы рмоуӡоит.

وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ وَقَفَّيْنَا مِنْۢ بَعْدِهٖ بِالرُّسُلِ ۖ وَاٰتَيْنَا عِيْسَى ابْنَ مَرْيَمَ الْبَيِّنٰتِ وَاَيَّدْنٰهُ بِرُوْحِ الْقُدُسِۗ اَفَكُلَّمَا جَاۤءَكُمْ رَسُوْلٌۢ بِمَا لَا تَهْوٰىٓ اَنْفُسُكُمُ اسْتَكْبَرْتُمْ ۚ فَفَرِيْقًا كَذَّبْتُمْ وَفَرِيْقًا تَقْتُلُوْنَ

wa laqad ātainā mūsal-kitāba wa qaffainā mim ba‘dihī bir-rusul(i), wa ātainā ‘īsabna maryamal-bayyināti wa ayyadnāhu birūḥil-qudus(i), afakullamā jā'akum rasūlum bimā lā tahwā anfusukumustakbartum, fafarīqan każżabtum wa farīqan taqtulūn(a).

Иҵабыргыҵәҟьаны, ҳара Муса ашәҟәы иаҳҭеит, апостолцәа ҳрыцны уи ҳаишьҭалеит, Мариа лԥа Иисус аиаша ашьақәырӷәӷәарақәа иаҳҭеит, Аԥсы Цқьала (Џьибрил) дҳарӷәӷәеит. Избан, шәара ишәҭахым акы (аҵатәхәы) ацҳаражәҳәаҩ шәахь даауацыԥхьаӡа, шәхы шәзырҽхәо, нас амц шәызҳәо, џьоукы шәызшьуа?

وَقَالُوْا قُلُوْبُنَا غُلْفٌ ۗ بَلْ لَّعَنَهُمُ اللّٰهُ بِكُفْرِهِمْ فَقَلِيْلًا مَّا يُؤْمِنُوْنَ

wa qālū qulūbunā gulf(un), bal la‘anahumullāhu bikufrihim faqalīlam mā yu'minūn(a).

Урҭ ирҳәеит: “Ҳгәы ҭакуп.” Мамоу! Аллаҳ урҭ рҳәатәхамҵара иахҟьаны дшәиит, аха урҭ рахьынтә азхаҵаҩцәа маҷҩуп.

وَلَمَّا جَاۤءَهُمْ كِتٰبٌ مِّنْ عِنْدِ اللّٰهِ مُصَدِّقٌ لِّمَا مَعَهُمْۙ وَكَانُوْا مِنْ قَبْلُ يَسْتَفْتِحُوْنَ عَلَى الَّذِيْنَ كَفَرُوْاۚ فَلَمَّا جَاۤءَهُمْ مَّا عَرَفُوْا كَفَرُوْا بِهٖ ۖ فَلَعْنَةُ اللّٰهِ عَلَى الْكٰفِرِيْنَ

wa lammā jā'akum kitābum min ‘indillāhi muṣaddiqul limā ma‘ahum, wa kānū min qablu yastaftiḥūna ‘alal-lażīna kafarū, falammā jā'ahum mā ‘arafū kafarū bih(ī), fala‘natullāhi ‘alal-kāfirīn(a).

Аллаҳ иҟынтә ирымаз шьақәзырӷәӷәоз ашәҟәы (Аҟәырҟан) анааи ашьҭахь, уаанӡа азхамҵаҩцәа рҿаԥхьа аиааира ргарц ишаҳәозгьы, ирдыруаз анрызцәырҵ, мап ацәыркит. Ус анакәха, Аллаҳ ишәиԥхьыӡ азхамҵаҩцәа рзы иҟоуп.

بِئْسَمَا اشْتَرَوْا بِهٖٓ اَنْفُسَهُمْ اَنْ يَّكْفُرُوْا بِمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ بَغْيًا اَنْ يُّنَزِّلَ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهٖ عَلٰى مَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖ ۚ فَبَاۤءُوْ بِغَضَبٍ عَلٰى غَضَبٍۗ وَلِلْكٰفِرِيْنَ عَذَابٌ مُّهِيْنٌ

bi'samasytarau bihī anfusahum ay yakfurū bimā anzalallāhu bagyan ay yunazzilallāhu min faḍlihī ‘alā may yasyā'u min ‘ibādih(ī), fabā'ū bigaḍabin ‘alā gaḍab(in), wa lil-kāfirīna ‘ażābum muhīn(un).

Урҭ рзы даара ицәгьоуп, Аллаҳ илбааз мап ацәкны, рхы рыҭира, избан акәзар, Аллаҳ имаҵуҩцәа рҟынтә ииҭаху зегьы рзы игәыбылра ахьишьҭухуа иҵашьыцуеит. Убри азоуп агәыԥжәара ашьҭахь агәыԥжәара зычҳауаз. Мапкыҩцәагьы, илазырҟәуа агәаҟра рықәырҵахоит.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ اٰمِنُوْا بِمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ قَالُوْا نُؤْمِنُ بِمَآ اُنْزِلَ عَلَيْنَا وَيَكْفُرُوْنَ بِمَا وَرَاۤءَهٗ وَهُوَ الْحَقُّ مُصَدِّقًا لِّمَا مَعَهُمْ ۗ قُلْ فَلِمَ تَقْتُلُوْنَ اَنْۢبِيَاۤءَ اللّٰهِ مِنْ قَبْلُ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

wa iżā qīla lahum āminū bimā anzalallāhu qālū nu'minu bimā unzila ‘alainā wa yakfurūna bimā warā'ah(ū), wa huwal-ḥaqqu muṣaddiqal limā ma‘ahum, qul falima taqtulūna ambiyā'allāhi min qablu in kuntum mu'minīn(a).

Аллаҳ илбааз азхашәҵа ҳәа анрарҳәалак, урҭ аҭак ҟарҵоит: «Ҳара иаҳзылбааз азхаҳҵоит». Ашьҭахьтәи иааиуагьы мап ацәыркуеит, урҭ ирыцҟоу аиашара аазырԥшуа аҵабырг Аҟәырҟан шакәугьы. Ишәҳәа (Муҳаммад): «Шәара шәазхаҵаҩцәаны шәыҟазар, уаанӡа Аллаҳ иԥааимбарцәа шәызшьуази?»

۞ وَلَقَدْ جَاۤءَكُمْ مُّوْسٰى بِالْبَيِّنٰتِ ثُمَّ اتَّخَذْتُمُ الْعِجْلَ مِنْۢ بَعْدِهٖ وَاَنْتُمْ ظٰلِمُوْنَ

wa laqad jā'akum mūsā bil-bayyināti ṡummattakhażtumul-‘ijla mim ba‘dihī wa antum ẓālimūn(a).

Иҵабыргыҵәҟьаны, Муса шәара шәахь дааит, аҵабырг шьақәзырӷәӷәо ашьақәырӷәӷәарақәа иманы, нас шәара аҳәыс асахьа шьҭыхны, иара данца ашьҭахь, агәымбылџьбаҩцәа шәакәхеит.

وَاِذْ اَخَذْنَا مِيْثَاقَكُمْ وَرَفَعْنَا فَوْقَكُمُ الطُّوْرَۗ خُذُوْا مَآ اٰتَيْنٰكُمْ بِقُوَّةٍ وَّاسْمَعُوْا ۗ قَالُوْا سَمِعْنَا وَعَصَيْنَا وَاُشْرِبُوْا فِيْ قُلُوْبِهِمُ الْعِجْلَ بِكُفْرِهِمْ ۗ قُلْ بِئْسَمَا يَأْمُرُكُمْ بِهٖٓ اِيْمَانُكُمْ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

wa iż akhażnā mīṡāqakum wa rafa‘nā fauqakumuṭ-ṭūr(a), khużū mā ātainākum biquwwatiw wasma‘ū, qālū sami‘nā wa ‘aṣainā, wa usyribū fī qulūbihimul-‘ijla bikufrihim, qul bi'samā ya'murukum bihī īmānukum in kuntum mu'minīn(a).

Иугәалашәыршәа, уқәыргәыӷра анҳадаҳкыла, Синаи ашьха анҳашьҭых, ишәаҳҭаз шәықәныҟәа, шәазыӡырҩы! Урҭ аҭак ҟарҵеит: «Ҳара ҳаизыӡырҩит, аха ҳазыӡырҩӡомызт». Урҭ ргәы иҭалеит аҳәыс (абаҟақәа рымҵахырхәара абзиабара) рызхамҵара иахҟьаны. Ишәҳәа, “Шәара шәхаҵара шәыднаҵо даара ицәгьоуп, шәара шәхаҵаҩцәазар!”

قُلْ اِنْ كَانَتْ لَكُمُ الدَّارُ الْاٰخِرَةُ عِنْدَ اللّٰهِ خَالِصَةً مِّنْ دُوْنِ النَّاسِ فَتَمَنَّوُا الْمَوْتَ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

qul in kānat lakumud-dārul-ākhiratu ‘indallāhi khāliṣatam min dūnin-nāsi fatamannawul-mauta in kuntum ṣādiqīn(a).

Иҳәа (Муҳаммад): «Анарцәтәи адгьыл Аллаҳ иҟны иҟазар, ҷыдала уара узы акәымкәа, даҽаӡәы изы акәымкәа, уара ууаҩ иашазар, аԥсра уаҳәа».

وَلَنْ يَّتَمَنَّوْهُ اَبَدًاۢ بِمَا قَدَّمَتْ اَيْدِيْهِمْ ۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ ۢ بِالظّٰلِمِيْنَ

wa lay yatamannauhu abadam bima qaddamat aidīhim, wallāhu ‘alīmum biẓ-ẓālimīn(a).

Аха урҭ уи аԥсра зынӡа ирҭаххом, рнапқәа иҟарҵаз агәнаҳақәа рзы. Аллаҳ агәымбылџьбаҩцәа зегьы идыруеит.

وَلَتَجِدَنَّهُمْ اَحْرَصَ النَّاسِ عَلٰى حَيٰوةٍ ۛوَمِنَ الَّذِيْنَ اَشْرَكُوْا ۛيَوَدُّ اَحَدُهُمْ لَوْ يُعَمَّرُ اَلْفَ سَنَةٍۚ وَمَا هُوَ بِمُزَحْزِحِهٖ مِنَ الْعَذَابِ اَنْ يُّعَمَّرَۗ وَاللّٰهُ بَصِيْرٌۢ بِمَا يَعْمَلُوْنَ ࣖ

wa latajidannahum aḥraṣan-nāsi ‘alā ḥayāh(tin), wa minal-lażīna asyrakū, yawaddu aḥaduhum lau yu‘ammaru alfa sanah(tin), wa mā huwa bi muzaḥziḥihī minal-‘ażābi ay yu‘ammar(a), wallāhu baṣīrum bimā ya‘malūn(a).

Уара (Муҳаммад) урҭ (аиудеиаа) иуԥылоит, аԥсҭазаара (адунеи) зегь реиҳа иҭәу, амушрикцәа раасҭагьы (еиҳа иҭәу) ауаа. Урҭ доусы ирҭахуп зқьышықәса аԥсҭазаара рыҭара, уи аԥсҭазаара ду акаамеҭ ишырмыхьчогьы. Аллаҳ урҭ иҟарҵо зегьы ибоит.

قُلْ مَنْ كَانَ عَدُوًّا لِّجِبْرِيْلَ فَاِنَّهٗ نَزَّلَهٗ عَلٰى قَلْبِكَ بِاِذْنِ اللّٰهِ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ وَهُدًى وَّبُشْرٰى لِلْمُؤْمِنِيْنَ

qul man kāna ‘aduwwal lijibrīla fa'innahū nazzalahū ‘alā qalbika bi iżnillāhi muṣaddiqal limā baina yadaihi wa hudaw wa busyrā lil-mu'minīn(a).

Ишәҳәа (Муҳаммад): «Дызусҭазаалак Џьабриил иаӷас иҟалаз, ижәдыруазааит, Аллаҳ изинла Аҟәырҟан шәгәаҵахьы илбаазгаз, ԥасатәи ашәҟәқәа шьақәзырӷәӷәо, азхаҵаҩцәа рзы амҩақәҵага, жәабжь бзианы иҟоу».

مَنْ كَانَ عَدُوًّا لِّلّٰهِ وَمَلٰۤىِٕكَتِهٖ وَرُسُلِهٖ وَجِبْرِيْلَ وَمِيْكٰىلَ فَاِنَّ اللّٰهَ عَدُوٌّ لِّلْكٰفِرِيْنَ

man kāna ‘aduwwal lillāhi wa malā'ikatihī wa rusulihī wa jibrīla wa mīkāla fa innallāha ‘aduwwul lil-kāfirīn(a).

Дарбанзаалак Аллаҳи, имаалықьцәеи, иԥааимбарцәеи, Джабриили Микаили драӷоу, Аллаҳ азхамҵаҩцәа драӷоуп.

وَلَقَدْ اَنْزَلْنَآ اِلَيْكَ اٰيٰتٍۢ بَيِّنٰتٍۚ وَمَا يَكْفُرُ بِهَآ اِلَّا الْفٰسِقُوْنَ

wa laqad anzalnā ilaika āyātim bayyināt(in), wa mā yakfuru bihā illal-fāsiqūn(a).

Иҵабыргыҵәҟьаны, ҳара уара (Муҳаммад) иаартыҵәҟьоу ажәеинраалақәа узылбааҳгеит, урҭ агәымбылџьбаҩцәа рыда аӡәгьы мап ацәикӡом.

اَوَكُلَّمَا عٰهَدُوْا عَهْدًا نَّبَذَهٗ فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ ۗ بَلْ اَكْثَرُهُمْ لَا يُؤْمِنُوْنَ

awa kullamā ‘āhadū ‘ahdan nabażahū farīqum minhum, bal akṡaruhum lā yu'minūn(a).

Избан ажәа рҭоцыԥхьаӡа, урҭ рҟынтә гәыԥҩык уи зеиладырго? Арахь, урҭ реиҳараҩык азхарҵаӡом.

وَلَمَّا جَاۤءَهُمْ رَسُوْلٌ مِّنْ عِنْدِ اللّٰهِ مُصَدِّقٌ لِّمَا مَعَهُمْ نَبَذَ فَرِيْقٌ مِّنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَۙ كِتٰبَ اللّٰهِ وَرَاۤءَ ظُهُوْرِهِمْ كَاَنَّهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَۖ

wa lammā jā'ahum rasūlum min ‘indillāhi muṣaddiqul limā ma‘ahum nabaża farīqum minal-lażīna ūtul-kitāb(a), kitāballāhi warā'a ẓuhūrihim ka'annahum lā ya‘lamūn(a).

Урҭ рҿы иҟаз шьақәзырӷәӷәоз Аллаҳ иҟынтә аԥааимбар (Муҳаммад) данрызнеи ашьҭахь, ашәҟәы (Тора) занашьаз рҟынтә шьоукы, ирзымдыруазшәа, Аллаҳ ишәҟәы рышьҭахьҟа идыршәит.

وَاتَّبَعُوْا مَا تَتْلُوا الشَّيٰطِيْنُ عَلٰى مُلْكِ سُلَيْمٰنَ ۚ وَمَا كَفَرَ سُلَيْمٰنُ وَلٰكِنَّ الشَّيٰطِيْنَ كَفَرُوْا يُعَلِّمُوْنَ النَّاسَ السِّحْرَ وَمَآ اُنْزِلَ عَلَى الْمَلَكَيْنِ بِبَابِلَ هَارُوْتَ وَمَارُوْتَ ۗ وَمَا يُعَلِّمٰنِ مِنْ اَحَدٍ حَتّٰى يَقُوْلَآ اِنَّمَا نَحْنُ فِتْنَةٌ فَلَا تَكْفُرْ ۗ فَيَتَعَلَّمُوْنَ مِنْهُمَا مَا يُفَرِّقُوْنَ بِهٖ بَيْنَ الْمَرْءِ وَزَوْجِهٖ ۗ وَمَا هُمْ بِضَاۤرِّيْنَ بِهٖ مِنْ اَحَدٍ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗ وَيَتَعَلَّمُوْنَ مَا يَضُرُّهُمْ وَلَا يَنْفَعُهُمْ ۗ وَلَقَدْ عَلِمُوْا لَمَنِ اشْتَرٰىهُ مَا لَهٗ فِى الْاٰخِرَةِ مِنْ خَلَاقٍ ۗ وَلَبِئْسَ مَاشَرَوْا بِهٖٓ اَنْفُسَهُمْ ۗ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ

wattaba‘ū mā tatlusy-syayāṭīnu ‘alā mulki sulaimān(a), wa mā kafara sulaimānu wa lākinnnasy-syayāṭīna kafarū yu‘allimūnan-nāsas siḥr(a), wa mā unzila ‘alal-malakaini bibābila hārūta wa mārūt(a), wa mā yu‘allimāni min aḥadin ḥattā yaqūlā innamā naḥnu fitnatun falā takfur, fayata‘allamūna minhumā mā yufarriqūna bihī bainal-mar'i wa zaujih(ī), wa mā hum biḍarrīna bihī min aḥadin illā bi'iżnillāh(i), wa yata‘allamūna mā yaḍurruhum wa lā yanfa‘uhum, wa laqad ‘alimū lamanisytarāhu mā lahū fil-ākhirati min khalāq(in), wa labi'sa mā syarau bihī anfusahum, lau kānū ya‘lamūn(a).

Насгьы Соломон ихаан адемонцәа зыԥхьаз иқәныҟәон. Соломон дкафирмызт, аха аџьнышцәа ракәын дкафирыз, урҭ ауаа амагиа дырҵон, насгьы Вавилонтәи атәылаҿы ҩыџьа амаалықьцәа, Ҳарути Марути ирзаадыртуаз. Урҭ рҩыџьагьы аӡәгьы акгьы ирҵаӡомызт, ҳара шәара шәзы ԥышәарак мацара ҳауп, убри аҟнытә мап шәцәышәымкын ҳәа рҳәаанӡа. Убас ала, урҭ ҩыџьа (амаалықьцәа) рҟынтәи еилыркааит (хаҵеи) иԥҳәыси еиҟәызҭхо. Урҭ, Аллаҳ изин рымҭакәа, лаԥшхырԥагала аӡәгьы ԥырхага ирҭом. Урҭ ирҵоит ирԥырхагоу, аха ихәарҭам акы. Ииашаҵәҟьаны, урҭ ирдыруеит, изаахәаз (амагиа зхы иазырхәо), ҳәарада, нарцәытәи аԥсҭазаараҿы ахашәалахәы имоуӡоит. Ииашаҵәҟьаны, лаԥшхырԥагала зхы зҭиуа русқәа даара ицәгьоуп, ирдыруазҭгьы.

وَلَوْ اَنَّهُمْ اٰمَنُوْا وَاتَّقَوْا لَمَثُوْبَةٌ مِّنْ عِنْدِ اللّٰهِ خَيْرٌ ۗ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ ࣖ

wa lau annahum āmanū wattaqau lamaṡūbatum min ‘indillāhi khair(un), lau kānū ya‘lamūn(a).

Ирдыруазҭгьы, ахаҵара рымазар, ақьиара рымазар, Аллаҳ иҟынтә аҳамҭа еиҳа еиӷьхон.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَقُوْلُوْا رَاعِنَا وَقُوْلُوا انْظُرْنَا وَاسْمَعُوْا وَلِلْكٰفِرِيْنَ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā taqūlū rā‘inā wa qūlunẓurnā wasma‘ū wa lil-kāfirīna ‘ażābun alīm(un).

Уа азхаҵаҩцәа! Рааинаа ҳәа умҳәан, Унжәырнаа ҳәа, уазыӡырҩла. Мапкыҩцәагьы, ихьаагоу агәаҟра рзаԥҵоит.

مَا يَوَدُّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ وَلَا الْمُشْرِكِيْنَ اَنْ يُّنَزَّلَ عَلَيْكُمْ مِّنْ خَيْرٍ مِّنْ رَّبِّكُمْ ۗ وَاللّٰهُ يَخْتَصُّ بِرَحْمَتِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗ وَاللّٰهُ ذُو الْفَضْلِ الْعَظِيْمِ

mā yawaddul-lażīna kafarū min ahlil-kitābi wa lal-musyrikīna ay yunazzila ‘alaikum min khairim mir rabbikum, wallāhu yakhtaṣṣu biraḥmatihī may yasyā'(u), wallāhu żul faḍlil-‘aẓīm(i).

Ашәҟәы иаҵанакуа ауааи амышрикцәеи рҟынтәи азхамҵаҩцәа, шәынцәа иҟынтә бзиарак шәзылбааирц рҭахӡам. Аха Аллаҳ, иалкааны игәыбылра ииҭаху ауаа риҭоит. Алԥха ду зтәу Аллаҳ иоуп.

۞ مَا نَنْسَخْ مِنْ اٰيَةٍ اَوْ نُنْسِهَا نَأْتِ بِخَيْرٍ مِّنْهَآ اَوْ مِثْلِهَا ۗ اَلَمْ تَعْلَمْ اَنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

mā nansakh min āyatin au nunsihā na'ti bi khairim minhā au miṡlihā, alam ta‘lam annallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Иаԥыххо, мамзаргьы ҳгәалашәараҿы иаҳхуа ажәеинраалақәа, хымԥада, еиӷьу, мамзаргьы урҭ иреиԥшу ажәеинраалақәа рыла иаҳԥсахуеит. Шәара ишәзымдырӡои, Аллаҳ зегьы дшырзымчу?

اَلَمْ تَعْلَمْ اَنَّ اللّٰهَ لَهٗ مُلْكُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ ۗ وَمَا لَكُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ مِنْ وَّلِيٍّ وَّلَا نَصِيْرٍ

alam ta‘lam annallāha lahū mulkus-samāwāti wal arḍ(i), wa mā lakum min dūnillāhi miw waliyyiw wa lā naṣīr(in).

Шәара ишәзымдырӡои, ажәҩанқәеи адгьыли раҳра Аллаҳ ишитәу? Шәара Аллаҳ ида цхырааҩгьы шәымаӡам.

اَمْ تُرِيْدُوْنَ اَنْ تَسْـَٔلُوْا رَسُوْلَكُمْ كَمَا سُىِٕلَ مُوْسٰى مِنْ قَبْلُ ۗوَمَنْ يَّتَبَدَّلِ الْكُفْرَ بِالْاِيْمَانِ فَقَدْ ضَلَّ سَوَاۤءَ السَّبِيْلِ

am turīdūna an tas'alū rasūlakum kamā su'ila mūsā min qabl(u), wa may yatabaddalil-kufra bil-īmāni faqad ḍalla sawā'as-sabīl(i).

Мамзаргьы, уаанӡа Муса (Исраил иԥацәа) дышиҳәаз еиԥш, шәԥааимбар (Муҳаммад) шәиазҵаарц шәҭахума? Дарбанзаалак, ахаҵара азхамҵара ала иԥсахыз, ҳәарада, уи амҩа иаша дацәхьаҵит.

وَدَّ كَثِيْرٌ مِّنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ لَوْ يَرُدُّوْنَكُمْ مِّنْۢ بَعْدِ اِيْمَانِكُمْ كُفَّارًاۚ حَسَدًا مِّنْ عِنْدِ اَنْفُسِهِمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَا تَبَيَّنَ لَهُمُ الْحَقُّ ۚ فَاعْفُوْا وَاصْفَحُوْا حَتّٰى يَأْتِيَ اللّٰهُ بِاَمْرِهٖ ۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

wadda kaṡīrum min ahlil-kitābi lau yaruddūnakum mim ba‘di īmānikum kuffārā(n), ḥasadam min ‘indi anfusihim mim ba‘di mā tabayyana lahumul-ḥaqq(u), fa‘fū waṣfaḥū ḥattā ya'tiyallāhu bi amrih(ī), innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Ашәҟәы иаҵанакуа аӡәырҩы ирҭахуп, шәара шәазхаҵара ашьҭахь, ҩаԥхьа шәазхамҵаҩхарц, рыҩнуҵҟа иҟоу ашьыцра иахҟьаны, аиаша рзеилымкааха ашьҭахь. Ус анакәха, Аллаҳ идҵа ҟаиҵаанӡа, анажьра, ачҳара шәымаз. Ҳәарада, Аллаҳ зегьы зымчу иоуп.

وَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَ ۗ وَمَا تُقَدِّمُوْا لِاَنْفُسِكُمْ مِّنْ خَيْرٍ تَجِدُوْهُ عِنْدَ اللّٰهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

wa aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāh(ta), wa mā tuqaddimū li'anfusikum min khairin tajidūhu ‘indallāh(i), innallāha bimā ta‘malūna baṣīr(un).

Анамазқәагьы ҟашәҵала, азақьаҭгьы шәшәала. Уара ухы азы иҟауҵо абзиарақәа зегьы Аллаҳ иҟынтә иуоуеит. Ҳәарада, Аллаҳ, иҟашәҵо зегьы ибоит.

وَقَالُوْا لَنْ يَّدْخُلَ الْجَنَّةَ اِلَّا مَنْ كَانَ هُوْدًا اَوْ نَصٰرٰى ۗ تِلْكَ اَمَانِيُّهُمْ ۗ قُلْ هَاتُوْا بُرْهَانَكُمْ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

wa qālū lay yadkhulal-jannata illā man kāna hūdan au naṣārā, tilka amāniyyuhum, qul hātū burhānakum in kuntum ṣādiqīn(a).

Урҭ (аиудеиааи ахристианцәеи) ирҳәеит: «Аиудеиааи ахристианцәеи рыда аӡәгьы ажәҩан ахь дҭалом». Уи (баша) ргәазыҳәара ауп. Ишәҳәа: “Шәиашоу шьақәзырӷәӷәо сырба, шәиашазар”.

بَلٰى مَنْ اَسْلَمَ وَجْهَهٗ لِلّٰهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ فَلَهٗٓ اَجْرُهٗ عِنْدَ رَبِّهٖۖ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ ࣖ

balā man aslama wajhahū lillāhi wa huwa muḥsinun falahū ajruhū ‘inda rabbih(i), wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Мамоу! Дарбанзаалак, инагӡаны Аллаҳ инапы ианиҵаз, насгьы абзиарақәа ҟазҵаз, уи иҳамҭа инцәа иҿаԥхьа иоуеит, урҭ рҿаԥхьа ашәара ыҟаӡам, урҭгьы рылахь еиқәнаҵом.

وَقَالَتِ الْيَهُوْدُ لَيْسَتِ النَّصٰرٰى عَلٰى شَيْءٍۖ وَّقَالَتِ النَّصٰرٰى لَيْسَتِ الْيَهُوْدُ عَلٰى شَيْءٍۙ وَّهُمْ يَتْلُوْنَ الْكِتٰبَۗ كَذٰلِكَ قَالَ الَّذِيْنَ لَا يَعْلَمُوْنَ مِثْلَ قَوْلِهِمْ ۚ فَاللّٰهُ يَحْكُمُ بَيْنَهُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ فِيْمَا كَانُوْا فِيْهِ يَخْتَلِفُوْنَ

wa qālatil-yahūdu laisatin-naṣārā ‘alā syai'(in), wa qālatin-naṣārā laisatil-yahūdu ‘alā syai'(in), wa hum yatlūnal-kitāb(a), każālika qālal-lażīna lā ya‘lamūna miṡla qaulihim, fallāhu yaḥkumu bainahum yaumal-qiyāmati fīmā kānū fīhi yakhtalifūn(a).

Аиудеиаа ирҳәоит: «Ақьырсианцәа акгьы рымаӡам», Ахристианцәагьы ирҳәоит, «Аиудеиаа акгьы рымаӡам», ашәҟәы иаԥхьозаргьы. Убас дырра змам ауаагьы ирҳәо рҳәоит. Ус анакәха, Аллаҳ, акаамеҭ амш аҽны, урҭ еимактәыз ирызкны дрықәыӡбоит.

وَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ مَّنَعَ مَسٰجِدَ اللّٰهِ اَنْ يُّذْكَرَ فِيْهَا اسْمُهٗ وَسَعٰى فِيْ خَرَابِهَاۗ اُولٰۤىِٕكَ مَا كَانَ لَهُمْ اَنْ يَّدْخُلُوْهَآ اِلَّا خَاۤىِٕفِيْنَ ەۗ لَهُمْ فِى الدُّنْيَا خِزْيٌ وَّلَهُمْ فِى الْاٰخِرَةِ عَذَابٌ عَظِيْمٌ

wa man aẓlamu mim mam mana‘a masājidallāhi ay yużkara fīhasmuhū wa sa‘ā fī kharābihā, ulā'ika mā kāna lahum ay yadkhulūhā illā khā'ifīn(a), lahum fid-dun-yā khizyuw wa lahum fil-ākhirati ‘ażābun ‘aẓīm(un).

Аллаҳ иџьаамақәа рҿы ихьӡ аҳәара мап ацәызкуа, урҭ рырбгара иашьҭоу ауаҩы иаҵкыс гәымбылџьбарала иҟада? Аллаҳ ицәшәаны акәымзар, уахь анеира иаԥсам. Урҭ адунеиаҿгьы ахьымӡӷ ргоит, нарцәгьы ахьырхәра ӷәӷәа рзыԥшуп.

وَلِلّٰهِ الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُ فَاَيْنَمَا تُوَلُّوْا فَثَمَّ وَجْهُ اللّٰهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ

wa lillāhil-masyriqu wal-magrib(u), fa'ainamā tuwallū faṡamma wajhullāh(i), innallāha wāsi‘un ‘alīm(un).

Мрагылареи мраҭашәареи Аллаҳ итәуп. Уахьынаԥшлакгьы Аллаҳ ихаҿра ыҟоуп. Ҳәарада, Аллаҳ зегьы здыруа, зегьы здыруа иоуп.

وَقَالُوا اتَّخَذَ اللّٰهُ وَلَدًا ۙسُبْحٰنَهٗ ۗ بَلْ لَّهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ كُلٌّ لَّهٗ قٰنِتُوْنَ

wa qāluttakhażallāhu waladan subḥānah(ū), bal lahū mā fis-samāwāti wal-arḍ(i), kullul lahū qānitūn(a).

Урҭгьы: «Аллаҳ аԥа димоуп» рҳәеит. Ҳаҭыр ду иқәуп Аллаҳ, ажәҩанқәеи адгьыли рҿы иҟоу зегьы Иара итәуп. Зегьы Иара ихы иархәоит.

بَدِيْعُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ وَاِذَا قَضٰٓى اَمْرًا فَاِنَّمَا يَقُوْلُ لَهٗ كُنْ فَيَكُوْنُ

badī‘us-samāwāti wal-arḍ(i), wa iżā qaḍā amran fa'innamā yaqūlu lahū kun fayakūn(u).

(Аллаҳ) ажәҩани адгьыли зшаз. Акы ҟаиҵарц аниҭаху, ус баша иеиҳәоит, “Иҟала!” Убри ауп иҟоу.

وَقَالَ الَّذِيْنَ لَا يَعْلَمُوْنَ لَوْلَا يُكَلِّمُنَا اللّٰهُ اَوْ تَأْتِيْنَآ اٰيَةٌ ۗ كَذٰلِكَ قَالَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ مِّثْلَ قَوْلِهِمْ ۗ تَشَابَهَتْ قُلُوْبُهُمْ ۗ قَدْ بَيَّنَّا الْاٰيٰتِ لِقَوْمٍ يُّوْقِنُوْنَ

wa qālal-lażīna lā ya‘lamūna lau lā yukallimunallāhu au ta'tīnā āyah(tun), każālika qālal-lażīna min qablihim miṡla qaulihim, tasyābahat qulūbuhum, qad bayyannal-āyāti liqaumiy yūqinūn(a).

Иззымдыруа ауаа ирҳәоит: «Аллаҳ ҳара ҳахь дызҳацәажәозеи, мамзаргьы адыргақәа зҳаимҭои?» Убасҵәҟьа, урҭ раԥхьа иҟазгьы ирҳәаз рҳәахьан. Урҭ ргәы еиԥшуп. Ҳәарада, ҳара, азхаҵаҩцәа рзы адыргақәа (ҳымчхара) идеилаҳкааит.

اِنَّآ اَرْسَلْنٰكَ بِالْحَقِّ بَشِيْرًا وَّنَذِيْرًاۙ وَّلَا تُسْـَٔلُ عَنْ اَصْحٰبِ الْجَحِيْمِ

innā arsalnāka bil-ḥaqqi basyīraw wa nażīrā(n), wa lā tus'alu ‘an aṣḥābil-jaḥīm(i).

Ҳәарада, ҳара уара (Муҳаммад) гәырӷьаҽҳәаҩыс, гәҽанҵаҩык иаҳасабала, аиаша уманы уааҳашьҭит. Џьаҳаным иқәынхо рзы шәара шәазҵааӡом.

وَلَنْ تَرْضٰى عَنْكَ الْيَهُوْدُ وَلَا النَّصٰرٰى حَتّٰى تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمْ ۗ قُلْ اِنَّ هُدَى اللّٰهِ هُوَ الْهُدٰى ۗ وَلَىِٕنِ اتَّبَعْتَ اَهْوَاۤءَهُمْ بَعْدَ الَّذِيْ جَاۤءَكَ مِنَ الْعِلْمِ ۙ مَا لَكَ مِنَ اللّٰهِ مِنْ وَّلِيٍّ وَّلَا نَصِيْرٍ

wa lan tarḍā ‘ankal-yahūdu wa lan-naṣārā ḥattā tattabi‘a millatahum, qul inna hudallāhi huwal-hudā, wa la'inittaba‘ta ahwā'ahum ba‘dal-lażī jā'aka minal-‘ilm(i), mā laka minallāhi miw waliyyiw wa lā naṣīr(in).

Аиудеиааи ахристианцәеи уара (Муҳаммад) урыдыркылом, урҭ рдин уацныҟәаанӡа. Ишәҳәа: «Иҵабыргыҵәҟьаны, Аллаҳ имҩақәҵароуп». Адырра шәанааи ашьҭахь, урҭ ргәазыҳәарақәа шәрықәныҟәар, Аллаҳ иҟынтә шәыхьчаҩгьы, цхырааҩгьы шәзыҟалом.

اَلَّذِيْنَ اٰتَيْنٰهُمُ الْكِتٰبَ يَتْلُوْنَهٗ حَقَّ تِلَاوَتِهٖۗ اُولٰۤىِٕكَ يُؤْمِنُوْنَ بِهٖ ۗ وَمَنْ يَّكْفُرْ بِهٖ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْخٰسِرُوْنَ ࣖ

allażīna ātaināhumul-kitāba yatlūnahū ḥaqqa tilāwatih(ī), ulā'ika yu'minūna bih(ī), wa may yakfur bihī fa ulā'ika humul-khāsirūn(a).

Ашәҟәы заҳҭаз, ишахәҭоу еиԥш иаԥхьоит, урҭ роуп уи азхазҵо. Уи мап ацәызкызгьы, урҭ роуп ацәыӡ заузгьы.

يٰبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اذْكُرُوْا نِعْمَتِيَ الَّتِيْٓ اَنْعَمْتُ عَلَيْكُمْ وَاَنِّيْ فَضَّلْتُكُمْ عَلَى الْعٰلَمِيْنَ

yā banī isrā'īlażkurū ni‘matiyal-latī an‘amtu ‘alaikum wa annī faḍḍaltukum ‘alal-‘ālamīn(a).

Уа Исраил иԥацәа! Ишәгәалашәыршәа, шәара ишәысҭаз сныҳәақәа, адунеи аҿы иҟоу ауаа зегьы раасҭа шәара шәзы абзиабара шәысҭеит.

وَاتَّقُوْا يَوْمًا لَّا تَجْزِيْ نَفْسٌ عَنْ نَّفْسٍ شَيْـًٔا وَّلَا يُقْبَلُ مِنْهَا عَدْلٌ وَّلَا تَنْفَعُهَا شَفَاعَةٌ وَّلَا هُمْ يُنْصَرُوْنَ

wattaqū yaumal lā tajzī nafsun ‘an nafsin syai'aw wa lā yuqbalu minhā ‘adluw wa lā tanfa‘uhā syafā‘atuw wa lā hum yunṣarūn(a).

Аӡәгьы даҽаӡәы маҷкгьы данизымԥсахуа, ахаҿыхра аныҟамло, ацхыраарагьы ихәарҭахом, урҭгьы ацхыраара роуӡом.

۞ وَاِذِ ابْتَلٰٓى اِبْرٰهٖمَ رَبُّهٗ بِكَلِمٰتٍ فَاَتَمَّهُنَّ ۗ قَالَ اِنِّيْ جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ اِمَامًا ۗ قَالَ وَمِنْ ذُرِّيَّتِيْ ۗ قَالَ لَا يَنَالُ عَهْدِى الظّٰلِمِيْنَ

wa iżibtalā ibrāhīma rabbuhū bikalimātin fa atammahunn(a), qāla innī jā‘iluka lin-nāsi imāmā(n), qāla wa min żurriyyatī, qāla lā yanālu ‘ahdiẓ-ẓālimīn(a).

Насгьы, Ибраҳим инцәа жәаҳәарақәак рыла данԥишәоз, урҭ зегь рыла инаигӡеит. Уи (Аллаҳ) иҳәеит: «Сара ауаатәыҩса зегьы рԥызас уҟасҵеит». Уи (Ибраҳим) иҳәеит: «Схәыҷқәеи сԥацәеи рҟынтә?» Аллаҳ иҳәоит: «Сажәа ацәгьаҟаҵаҩцәа ирызкӡам».

وَاِذْ جَعَلْنَا الْبَيْتَ مَثَابَةً لِّلنَّاسِ وَاَمْنًاۗ وَاتَّخِذُوْا مِنْ مَّقَامِ اِبْرٰهٖمَ مُصَلًّىۗ وَعَهِدْنَآ اِلٰٓى اِبْرٰهٖمَ وَاِسْمٰعِيْلَ اَنْ طَهِّرَا بَيْتِيَ لِلطَّاۤىِٕفِيْنَ وَالْعٰكِفِيْنَ وَالرُّكَّعِ السُّجُوْدِ

wa iż ja‘alnal-baita maṡābatal lin-nāsi wa amnā(n), wattakhiżū mim maqāmi ibrāhīma muṣallā(n), wa ‘ahidnā ilā ibrāhīma wa ismā‘īla an ṭahhirā baitiya liṭ-ṭā'ifīna wal-‘ākifīna war-rukka‘is-sujūd(i).

Ишәгәалашәыршәа, аҩны ауаа реизара ҭыԥны, ашәарҭадара ҭыԥны ианыҟаҳҵаз. Ибраҳим имақамгьы ныҳәарҭаны иҟашәҵа. Ҳара Ибраҳими Исмаили ирыдаҳҵеит: «Сыҩны рыцқьа, ҭауаф ҟазҵо, иктикаф ҟазҵо, ихырхәо, ихырхәо рзы!»

وَاِذْ قَالَ اِبْرٰهٖمُ رَبِّ اجْعَلْ هٰذَا بَلَدًا اٰمِنًا وَّارْزُقْ اَهْلَهٗ مِنَ الثَّمَرٰتِ مَنْ اٰمَنَ مِنْهُمْ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِۗ قَالَ وَمَنْ كَفَرَ فَاُمَتِّعُهٗ قَلِيْلًا ثُمَّ اَضْطَرُّهٗٓ اِلٰى عَذَابِ النَّارِ ۗ وَبِئْسَ الْمَصِيْرُ

wa iż qāla ibrāhīmu rabbij‘al hāżā baladan āminaw warzuq ahlahū minaṡ-ṡamarāti man āmana minhum billāhi wal-yaumil-ākhir(i), qāla wa man kafara fa umatti‘uhū qalīlan ṡumma aḍṭarruhū ilā ‘ażābin-nār(i), wa bi'sal-maṣīr(u).

Иугәалашәыршәа, Ибраҳим данныҳәоз: «Сынцәа, ари (Меккатәи адгьыл) шьақәгылагоу дгьылны иҟаҵа, уа иқәынхо ауааԥсыра, Аллаҳи аҵыхәтәантәи амши азхазҵо рыбжьара, ашәыр еиԥш рразҟы рыҭа», Уи иҳәеит: зегь реиҳа ицәгьоу ҭыԥуп уахьхынҳәуа."

وَاِذْ يَرْفَعُ اِبْرٰهٖمُ الْقَوَاعِدَ مِنَ الْبَيْتِ وَاِسْمٰعِيْلُۗ رَبَّنَا تَقَبَّلْ مِنَّا ۗ اِنَّكَ اَنْتَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ

wa iż yarfa‘u ibrāhīmul-qawā‘ida minal-baiti wa ismā‘īl(u), rabbanā taqabbal minnā, innaka antas-samī‘ul-‘alīm(u).

Ибраҳим Исмаил дицны Аныҳәарҭа ауасхырқәа анықәиргылоз, Ҳанцәа, ҳара ҳаҟынтә ацхыраара ҟаҵа.

رَبَّنَا وَاجْعَلْنَا مُسْلِمَيْنِ لَكَ وَمِنْ ذُرِّيَّتِنَآ اُمَّةً مُّسْلِمَةً لَّكَۖ وَاَرِنَا مَنَاسِكَنَا وَتُبْ عَلَيْنَا ۚ اِنَّكَ اَنْتَ التَّوَّابُ الرَّحِيْمُ

rabbanā waj‘alnā muslimaini laka wa min żurriyyatinā ummatam muslimatal lak(a), wa arinā manāsikanā wa tub ‘alainā, innaka antat-tawwābur-raḥīm(u).

Уа Ҳанцәа, ҳара Уара уҿаԥхьа иқәгылоу ауаа ҳҟаҵа, ҳхәыҷқәеи ҳԥацәеи Уара уҿаԥхьа иқәгылоу ауаа ҳҟаҵа, ҳҳаџьра анагӡаратә мҩақәа ҳдырба, ҳҭамзаара уақәшаҳаҭха. Ҳәарада, Уара аҭамзаара зегьы ирыдкыланы, ирыцҳашьаҩуп.

رَبَّنَا وَابْعَثْ فِيْهِمْ رَسُوْلًا مِّنْهُمْ يَتْلُوْا عَلَيْهِمْ اٰيٰتِكَ وَيُعَلِّمُهُمُ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَيُزَكِّيْهِمْ ۗ اِنَّكَ اَنْتَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ ࣖ

rabbanā wab‘aṡ fīhim rasūlam minhum yatlū ‘alaihim āyātika wa yu‘allimuhumul-kitāba wal-ḥikmata wa yuzakkīhim, innaka antal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Ҳанцәа, урҭ рахьтә ԥааимбарк дрышьҭы, уи уажәақәа дырзаԥхьоит, ашәҟәи аҟәыӷареи дирҵоит, урҭгьы дрыцқьоит. Ҳәарада, Уара зегь реиҳа амч ду змоу, зегь реиҳа иҟәыӷоу уоуп».

وَمَنْ يَّرْغَبُ عَنْ مِّلَّةِ اِبْرٰهٖمَ اِلَّا مَنْ سَفِهَ نَفْسَهٗ ۗوَلَقَدِ اصْطَفَيْنٰهُ فِى الدُّنْيَا ۚوَاِنَّهٗ فِى الْاٰخِرَةِ لَمِنَ الصّٰلِحِيْنَ

wa may yargabu ‘an millati ibrāhīma illā man safiha nafsah(ū), wa laqad-iṣṭafaināhu fid-dun-yā, wa innahū fil-ākhirati laminaṣ-ṣāliḥīn(a).

Абраҳамтә дин зцәымӷу ауаа, зхы зжьо ауаа роуп. Иҵабыргыҵәҟьаны, ҳара уи (Ибраҳим) ари адунеи аҿы далаҳхит. Ҳәарада, нарцәгьы, адинхаҵара змоу ауаа дреиуахоит.

اِذْ قَالَ لَهٗ رَبُّهٗٓ اَسْلِمْۙ قَالَ اَسْلَمْتُ لِرَبِّ الْعٰلَمِيْنَ

iż qāla lahū rabbuhū aslim, qāla aslamtu lirabbil-‘ālamīn(a).

(Иугәалашәыршәа) Анцәа иара (Ибраҳим) “Уҽаҭа!” Уи иаҭеикит: «Сара адунеи зегьы Рынцәа сҽысҭоит».

وَوَصّٰى بِهَآ اِبْرٰهٖمُ بَنِيْهِ وَيَعْقُوْبُۗ يٰبَنِيَّ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰى لَكُمُ الدِّيْنَ فَلَا تَمُوْتُنَّ اِلَّا وَاَنْتُمْ مُّسْلِمُوْنَ ۗ

wa waṣṣā bihā ibrāhīmu banīhi wa ya‘qūb(u), yā baniyya innallāhaṣṭafā lakumud-dīna falā tamūtunna illā wa antum muslimūn(a).

Иаков иеиԥш, Ибраҳимгьы ари ажәа иԥацәа ирзынижьит. Уа схәыҷқәа, Аллаҳ ари адин шәара шәзы иалихит, шәԥсылманцәамкәа шәымԥсын.

اَمْ كُنْتُمْ شُهَدَاۤءَ اِذْ حَضَرَ يَعْقُوْبَ الْمَوْتُۙ اِذْ قَالَ لِبَنِيْهِ مَا تَعْبُدُوْنَ مِنْۢ بَعْدِيْۗ قَالُوْا نَعْبُدُ اِلٰهَكَ وَاِلٰهَ اٰبَاۤىِٕكَ اِبْرٰهٖمَ وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَ اِلٰهًا وَّاحِدًاۚ وَنَحْنُ لَهٗ مُسْلِمُوْنَ

am kuntum syuhadā'a iż ḥaḍara ya‘qūbal-maut(u), iż qāla libanīhi mā ta‘budūna mim ba‘dī, qālū na‘budu ilāhaka wa ilāha ābā'ika ibrāhīma wa ismā‘īla wa isḥāqa ilāhaw wāḥidā(n), wa naḥnu lahū muslimūn(a).

Шәарҭ шаҳаҭцәазма, Иаков аԥсра данизааи, иԥацәа, сара санԥслак шәзымҵахырхәозеи ҳәа аниҳәа? Урҭ аҭак ҟарҵеит: «Ҳара шә-Нцәа, шәабдуцәа рынцәа, Ибраҳим, Исмаил, Исхак ҳимҵахырхәоит, Зегьзымчу Анцәа, ҳара Иара ҳҽаҳҭоит».

تِلْكَ اُمَّةٌ قَدْ خَلَتْ ۚ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَلَكُمْ مَّا كَسَبْتُمْ ۚ وَلَا تُسْـَٔلُوْنَ عَمَّا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

tilka ummatun qad khalat, lahā mā kasabat wa lakum mā kasabtum, wa lā tus'alūna ‘ammā kānū ya‘malūn(a).

Уи ажәытәантәи ауаа роуп. Урҭ идырҳаз иара изкуп, шәара ишәырҳазгьы шәара ишәзоуп. Урҭ иҟарҵоз азы шәара шәзыҳәаӡом.

وَقَالُوْا كُوْنُوْا هُوْدًا اَوْ نَصٰرٰى تَهْتَدُوْا ۗ قُلْ بَلْ مِلَّةَ اِبْرٰهٖمَ حَنِيْفًا ۗوَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِكِيْنَ

wa qālū kūnū hūdan au naṣārā tahtadū, qul bal millata ibrāhīma ḥanīfā(n), wa mā kāna minal-musyrikīn(a).

Урҭ ирҳәеит: «Шәара шәиудеицәазаргьы, мамзаргьы шәқьырсианцәазаргьы, хымԥада амҩа шәықәлоит». Ишәҳәа: «Мап, ҳара Ибраҳим идин иаша ҳақәныҟәоит, насгьы уи Анцәа иҩызцәа дыруаӡәкӡам».

قُوْلُوْٓا اٰمَنَّا بِاللّٰهِ وَمَآ اُنْزِلَ اِلَيْنَا وَمَآ اُنْزِلَ اِلٰٓى اِبْرٰهٖمَ وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ وَالْاَسْبَاطِ وَمَآ اُوْتِيَ مُوْسٰى وَعِيْسٰى وَمَآ اُوْتِيَ النَّبِيُّوْنَ مِنْ رَّبِّهِمْۚ لَا نُفَرِّقُ بَيْنَ اَحَدٍ مِّنْهُمْۖ وَنَحْنُ لَهٗ مُسْلِمُوْنَ

qūlū āmannā billāhi wa mā unzila ilainā wa mā unzila ilā ibrāhīma wa ismā‘īla wa isḥāqa wa ya‘qūba wal-asbāṭi wa mā ūtiya mūsā wa ‘īsā wa mā ūtiyan-nabiyyūna mir rabbihim, lā nufarriqu baina aḥadim minhum wa naḥnu lahū muslimūn(a).

Ишәҳәа: "Ҳара Аллаҳи, ҳара иаҳзылбаази, Ибраҳими, Исмаили, Исҳаки, Иакови, урҭ рхылҵшьҭрақәеи ирзылбаази, Мысеи, Иисуси, рынцәа иҟынтә аԥааимбарцәа ириҭазгьы дазхаҳҵоит.

فَاِنْ اٰمَنُوْا بِمِثْلِ مَآ اٰمَنْتُمْ بِهٖ فَقَدِ اهْتَدَوْا ۚوَاِنْ تَوَلَّوْا فَاِنَّمَا هُمْ فِيْ شِقَاقٍۚ فَسَيَكْفِيْكَهُمُ اللّٰهُ ۚوَهُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ ۗ

fa'in āmanū bimiṡli mā āmantum bihī faqadihtadau, wa in tawallau fa'innamā hum fī syiqāq(in), fasayakfīkahumullāh(u), wa huwas-samī‘ul-‘alīm(u).

Ус анакәха, шәара ишәхашәҵаз еиԥш, урҭгьы иазхарҵазҭгьы, аиашазы, амҩа иаша иқәлон. Аха урҭ мап рцәыркыр, ҳәарада, урҭ (шәара шәҿы) еиӷацәоуп, усҟан Аллаҳ урҭ рзы шәара (Муҳаммад) шәизхоит. Уи, зегьы иаҳауеит, зегьы идыруеит.

صِبْغَةَ اللّٰهِ ۚ وَمَنْ اَحْسَنُ مِنَ اللّٰهِ صِبْغَةً ۖ وَّنَحْنُ لَهٗ عٰبِدُوْنَ

Ṣibgatallāh(i), wa man aḥsanu minallāhi ṣibgataw wa naḥnu lahū ‘ābidūn(a).

Анцәа шәара шәзылԥха ҟаиҵааит.

قُلْ اَتُحَاۤجُّوْنَنَا فِى اللّٰهِ وَهُوَ رَبُّنَا وَرَبُّكُمْۚ وَلَنَآ اَعْمَالُنَا وَلَكُمْ اَعْمَالُكُمْۚ وَنَحْنُ لَهٗ مُخْلِصُوْنَ ۙ

qul atuḥājjūnanā fillāhi wa huwa rabbunā wa rabbukum, wa lanā a‘mālunā wa lakum a‘mālukum, wa naḥnu lahū mukhliṣūn(a).

Ишәҳәа (Муҳаммад): "Шәҭахума ҳара ҳаимакра Аллаҳ изкны, Уи ҳара ҳанцәа, шәара шәынцәа иакәны.

اَمْ تَقُوْلُوْنَ اِنَّ اِبْرٰهٖمَ وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ وَالْاَسْبَاطَ كَانُوْا هُوْدًا اَوْ نَصٰرٰى ۗ قُلْ ءَاَنْتُمْ اَعْلَمُ اَمِ اللّٰهُ ۗ وَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ كَتَمَ شَهَادَةً عِنْدَهٗ مِنَ اللّٰهِ ۗ وَمَا اللّٰهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُوْنَ

am taqūlūna inna ibrāhīma wa ismā‘īla wa isḥāqa wa ya‘qūba wal-asbāṭa kānū hūdan au naṣārā, qul a'antum a‘lamu amillāh(u), wa man aẓlamu mimman katama syahādatan ‘indahū minallāh(i), wa mallāhu bigāfilin ‘ammā ta‘malūn(a).

Мамзаргьы шәара (аиудеиааи ақьырсианцәеи) Ибраҳим, Исмаил, Исаак, Иаков, урҭ рышьҭрақәа аиудеиаа ма ақьырсианцәа ракәын ҳәа шәҳәома? Ирҳәа: «Шәара шәоума еиҳа еиӷьны издыруа, мамзаргьы Аллаҳ, Аллаҳ иҟынтә имаз ашаҳаҭра зҵәахуа ауаҩы иаҵкыс еиҳа игәымбылџьбароу?» Аллаҳ, иҟашәҵо зегьы изымдыруа дыҟаӡам.

تِلْكَ اُمَّةٌ قَدْ خَلَتْ ۚ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَلَكُمْ مَّا كَسَبْتُمْ ۚ وَلَا تُسْـَٔلُوْنَ عَمَّا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ ࣖ ۔

tilka ummatun qad khalat, lahā mā kasabat wa lakum mā kasabtum, wa lā tus'alūna ‘ammā kānū ya‘malūn(a).

Уи ажәытәантәи ауаа роуп. Урҭ идырҳаз иара изкуп, шәара ишәырҳазгьы шәара ишәзоуп. Урҭ иҟарҵоз азы шәара шәзыҳәаӡом.

۞ سَيَقُوْلُ السُّفَهَاۤءُ مِنَ النَّاسِ مَا وَلّٰىهُمْ عَنْ قِبْلَتِهِمُ الَّتِيْ كَانُوْا عَلَيْهَا ۗ قُلْ لِّلّٰهِ الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُۗ يَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

sayāqūlus-sufahā'u minan-nāsi mā wallāhum ‘an qiblatihimul-latī kānū ‘alaihā, qul lillāhil-masyriqu wal-magrib(u), yahdī may yasyā'u ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Ауаа рыбжьара аилкаара змам ауаа ирҳәоит: «Урҭ (аԥсылманцәа) ԥаса зхы зықәдыргылоз ақыбла иацәыхарахазеи?» Ирҳәа (Муҳаммад): «Амрагылареи амраҭашәареи Аллаҳ итәуп, ииҭаху амҩа иаша дықәиргылоит».

وَكَذٰلِكَ جَعَلْنٰكُمْ اُمَّةً وَّسَطًا لِّتَكُوْنُوْا شُهَدَاۤءَ عَلَى النَّاسِ وَيَكُوْنَ الرَّسُوْلُ عَلَيْكُمْ شَهِيْدًا ۗ وَمَا جَعَلْنَا الْقِبْلَةَ الَّتِيْ كُنْتَ عَلَيْهَآ اِلَّا لِنَعْلَمَ مَنْ يَّتَّبِعُ الرَّسُوْلَ مِمَّنْ يَّنْقَلِبُ عَلٰى عَقِبَيْهِۗ وَاِنْ كَانَتْ لَكَبِيْرَةً اِلَّا عَلَى الَّذِيْنَ هَدَى اللّٰهُ ۗوَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيُضِيْعَ اِيْمَانَكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ بِالنَّاسِ لَرَءُوْفٌ رَّحِيْمٌ

wa każālika ja‘alnākum ummataw wasaṭal litakūnū syuhadā'a ‘alan-nāsi wa yakūnar-rasūlu ‘alaikum syahīdā(n), wa mā ja‘alnal-qiblatal-latī kunta ‘alaihā illā lina‘lama may yattabi‘ur-rasūla mimmay yanqalibu ‘alā ‘aqibaih(i), wa in kānat lakabīratan illā ‘alal-lażīna hadallāh(u), wa mā kānallāhu liyuḍī‘a īmānakum, innallāha bin-nāsi lara'ūfur raḥīm(un).

Убасҵәҟьа, шәара (аԥсылманцәа) «абжьаратәи ауаа» шәҟаҳҵеит, ауаатәыҩсатә усқәа рзы шаҳаҭцәас шәыҟазарц азы, Аԥааимбар (Муҳаммад) шәара шәусқәа рзы шаҳаҭс дыҟазарц азы. Ҳара уи шәара шәзызхьаԥшыз ақыбла ҳәа иҟаҳҵаӡеит, аха Аԥааимбар ишьҭанеиуеи ишьҭахьҟа ихынҳәуеи еилаҳкаарц азы ауп. Ҳәарада, (ақыбла аиҭагара) даара иуадаҩуп, Аллаҳ амҩа иаша иқәызҵаз рыда. Аллаҳгьы шәазхаҵара ԥхасҭаитәуам. Ҳәарада, Аллаҳ ауаатәыҩса рзы дрыцҳашьаҩуп, дрыцҳашьаҩуп.

قَدْ نَرٰى تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِى السَّمَاۤءِۚ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبْلَةً تَرْضٰىهَا ۖ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ۗ وَحَيْثُ مَا كُنْتُمْ فَوَلُّوْا وُجُوْهَكُمْ شَطْرَهٗ ۗ وَاِنَّ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ لَيَعْلَمُوْنَ اَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّهِمْ ۗ وَمَا اللّٰهُ بِغَافِلٍ عَمَّا يَعْمَلُوْنَ

qad narā taqallubaka wajhika fis-samā'(i), fa lanuwalliyannaka qiblatan tarḍāhā, fawalli wajhaka syaṭral-masjidil-ḥarām(i), wa ḥaiṡumā kuntum fawallū wujūhakum syaṭrah(ū), wa innal-lażīna ūtul-kitāba laya‘lamūna annahul-ḥaqqu mir rabbihim, wa mallāhu bigāfilin ‘ammā ya‘malūn(a).

Уҿы (Муҳаммад) лассы-лассы ажәҩан ахь дыԥшуа ҳбоит, убри аҟнытә уара иугәаԥхо ақыблахь уҳархоит. Убри аҟнытә уҿы Аџьаама Ду ахь ирха. Уахьыҟазаалакгьы ухы уахь ирха. Иҵабыргыҵәҟьаны, ашәҟәы (Тореи, Ажәабжь Бзиеи) зауз ирдыруеит, рынцәа иҟынтәи аиаша шакәу. Аллаҳ урҭ иҟарҵо изымдыруа дыҟаӡам.

وَلَىِٕنْ اَتَيْتَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ بِكُلِّ اٰيَةٍ مَّا تَبِعُوْا قِبْلَتَكَ ۚ وَمَآ اَنْتَ بِتَابِعٍ قِبْلَتَهُمْ ۚ وَمَا بَعْضُهُمْ بِتَابِعٍ قِبْلَةَ بَعْضٍۗ وَلَىِٕنِ اتَّبَعْتَ اَهْوَاۤءَهُمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَاجَاۤءَكَ مِنَ الْعِلْمِ ۙ اِنَّكَ اِذًا لَّمِنَ الظّٰلِمِيْنَ ۘ

wa la'in ataital-lażīna ūtul-kitāba bikulli āyatim mā tabi‘ū qiblatak(a), wa mā anta bitābi‘in qiblatahum, wa mā ba‘ḍuhum bitābi‘in qiblata ba‘ḍ(in), wa la'inittaba‘ta ahwā'ahum mim ba‘di mā jā'aka minal-‘ilm(i), innaka iżal laminaẓ-ẓālimīn(a).

Уара (Муҳаммад) ашәҟәы зауз ауаа ажәеинраалақәа зегьы рыҭазаргьы, урҭ уара уқыбла иақәныҟәомызт, уаргьы урҭ рықьыбла иақәныҟәомызт. Урҭ рҟынтә шьоукы егьырҭ рықыбла иақәныҟәом. Адырра анузааи ашьҭахь, урҭ ргәазыҳәарақәа урықәныҟәар, хымԥада, агәымбылџьбаҩцәа урылахәхоит.

اَلَّذِيْنَ اٰتَيْنٰهُمُ الْكِتٰبَ يَعْرِفُوْنَهٗ كَمَا يَعْرِفُوْنَ اَبْنَاۤءَهُمْ ۗ وَاِنَّ فَرِيْقًا مِّنْهُمْ لَيَكْتُمُوْنَ الْحَقَّ وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

allażīna ātaināhumul-kitāba ya‘rifūnahū kamā ya‘rifūna abnā'ahum, wa inna farīqam minhum layaktumūnal-ḥaqqa wa hum ya‘lamūn(a).

Ашәҟәы заҳҭаз, рхәыҷқәа шырдыруа еиԥш, иара (Муҳаммад) дырдыруеит. Ҳәарада, урҭ рахьтә шьоукы аиаша шырдыруагьы, аиаша рҵәахуеит

اَلْحَقُّ مِنْ رَّبِّكَ فَلَا تَكُوْنَنَّ مِنَ الْمُمْتَرِيْنَ ࣖ

al-ḥaqqu mir rabbika falā takūnanna minal-mumtarīn(a).

Аҵабырг Унцәа иҟынтә ауп, убри аҟнытә уара (Муҳаммад) ахаангьы агәыҩбара злоу урылахәымхароуп.

وَلِكُلٍّ وِّجْهَةٌ هُوَ مُوَلِّيْهَا فَاسْتَبِقُوا الْخَيْرٰتِۗ اَيْنَ مَا تَكُوْنُوْا يَأْتِ بِكُمُ اللّٰهُ جَمِيْعًا ۗاِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

wa likulliw wijhatun huwa muwallīhā fastabiqul-khairāt(i), aina mā takūnū ya'ti bikumullāhu jamī‘ā(n), innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Уммаҭцыԥхьаӡа иҿаԥхьа иқәгылоу ақыбла рымоуп. Убри аҟнытә абзиараҿы шәеицлабла. Шәахьыҟазаалакгьы Аллаҳ, хымԥада, зегьы шәеизигоит. Ҳәарада, Аллаҳ зегьы зымчу иоуп.

وَمِنْ حَيْثُ خَرَجْتَ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ۗ وَاِنَّهٗ لَلْحَقُّ مِنْ رَّبِّكَ ۗ وَمَا اللّٰهُ بِغَافِلٍ عَمَّا تَعْمَلُوْنَ

wa min ḥaiṡu kharajta fawalli wajhaka syaṭral-masjidil-ḥarām(i), wa innahū lal-ḥaqqu mir rabbik(a), wa mallāhu bigāfilin ‘ammā ta‘malūn(a).

Уара (Муҳаммад) уахьынтәаазгьы, ухы Аџьаама ду ахь ирха, ииашаҵәҟьаны, уи Унцәа иусԥҟа ауп. Аллаҳ, иҟашәҵо зегьы изымдыруа дыҟаӡам.

وَمِنْ حَيْثُ خَرَجْتَ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ۗ وَحَيْثُ مَا كُنْتُمْ فَوَلُّوْا وُجُوْهَكُمْ شَطْرَهٗ ۙ لِئَلَّا يَكُوْنَ لِلنَّاسِ عَلَيْكُمْ حُجَّةٌ اِلَّا الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا مِنْهُمْ فَلَا تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِيْ وَلِاُتِمَّ نِعْمَتِيْ عَلَيْكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَهْتَدُوْنَۙ

wa min ḥaiṡu kharajta fa walli wajhaka syaṭral-masjidil-ḥarām(i), wa ḥaiṡumā kuntum fawallū wujūhakum syaṭrah(ū), li'allā yakūna lin-nāsi ‘alaikum ḥujjatun illal-lażīna ẓalamū minhum, falā takhsyauhum wakhsyaunī, wa li'utimma ni‘matī ‘alaikum wa la‘allakum tahtadūn(a).

Уара (Муҳаммад) уахьынтәаазгьы, ухы аԥшьаныҳәарҭа ду ахь ирха. Уахьыҟазаалакгьы, ауаатәыҩса рыбжьара агәымбылџьбаҩцәа рыда ҵаҵӷәык ҟамларц азы, уахьыҟазаалак ухы уахь ирха. Урҭ шәырцәымшәан, Сара шәсыцәшәа, шәара ишәзысҭаз сныҳәарақәа насыгӡарц, амҩа иаша шәықәларц азы.

كَمَآ اَرْسَلْنَا فِيْكُمْ رَسُوْلًا مِّنْكُمْ يَتْلُوْا عَلَيْكُمْ اٰيٰتِنَا وَيُزَكِّيْكُمْ وَيُعَلِّمُكُمُ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَيُعَلِّمُكُمْ مَّا لَمْ تَكُوْنُوْا تَعْلَمُوْنَۗ

kamā arsalnā fīkum rasūlam minkum yatlū ‘alaikum āyātinā wa yuzakkīkum wa yu‘allimukumul-kitāba wal-ḥikmata wa yu‘allimukum mā lam takūnū ta‘lamūn(a).

Шәара шәҟынтәи аԥааимбар (Муҳаммад) дшаҳзаашьҭыз еиԥш, ҳажәеинраалақәа ирыԥхьо, шәызрыцқьо, ашәҟәи аҟәыӷареи шәзырҵо, ишәзымдыруа шәзырҵо.

فَاذْكُرُوْنِيْٓ اَذْكُرْكُمْ وَاشْكُرُوْا لِيْ وَلَا تَكْفُرُوْنِ ࣖ

fażkurūnī ażkurkum wasykurū lī wa lā takfurūn(i).

Ус анакәха, Сара сышәгәалашәыршәа, саргьы шәысгәаласыршәоит. Сара иҭабуп ҳәа сышәҳәа, мап сцәышәымкын.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اسْتَعِيْنُوْا بِالصَّبْرِ وَالصَّلٰوةِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ مَعَ الصّٰبِرِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanusta‘īnū biṣ-ṣabri waṣ-ṣalāh(ti), innallāha ma‘aṣ-ṣābirīn(a).

Уа азхаҵаҩцәа! Ачҳареи аныҳәареи рыла ацхыраара шәиҳәа. Ҳәарада, Аллаҳ ачҳара змоу дрыцуп.

وَلَا تَقُوْلُوْا لِمَنْ يُّقْتَلُ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ اَمْوَاتٌ ۗ بَلْ اَحْيَاۤءٌ وَّلٰكِنْ لَّا تَشْعُرُوْنَ

wa lā taqūlū limay yuqtalu fī sabīlillāhi amwāt(un), bal aḥyā'uw wa lākil lā tasy‘urūn(a).

Аллаҳ имҩаҿы иҭадырхаз ԥсхьеит ҳәа шәымҳәан. Ииашаҵәҟьаны (урҭ) рыԥсы ҭоуп, аха уара иузеилкаауам.

وَلَنَبْلُوَنَّكُمْ بِشَيْءٍ مِّنَ الْخَوْفِ وَالْجُوْعِ وَنَقْصٍ مِّنَ الْاَمْوَالِ وَالْاَنْفُسِ وَالثَّمَرٰتِۗ وَبَشِّرِ الصّٰبِرِيْنَ

wa lanabluwannakum bisyai'im minal-khaufi wal-jū‘i wa naqaṣim minal-amwāli wal-anfusi waṡ-ṡamarāt(i), wa basysyiriṣ-ṣābirīn(a).

Шәара, хымԥада, ашәареи, амлакреи, амазареи, аԥсықәеи, ашәырқәеи рыла шәԥаҳшәоит. Насгьы ачҳара змоу ажәабжь бзиақәа рызнагала

اَلَّذِيْنَ اِذَآ اَصَابَتْهُمْ مُّصِيْبَةٌ ۗ قَالُوْٓا اِنَّا لِلّٰهِ وَاِنَّآ اِلَيْهِ رٰجِعُوْنَۗ

allażīna iżā aṣābathum muṣībah(tun), qālū innā lillāhi wa innā ilaihi rāji‘ūn(a).

(Ииашаҵәҟьаны, ҳара Аллаҳ ҳаитәуп, насгьы Иара иахь ҳхынҳәуеит) ҳәа зҳәо, рыцҳарак аныҟалалак.

اُولٰۤىِٕكَ عَلَيْهِمْ صَلَوٰتٌ مِّنْ رَّبِّهِمْ وَرَحْمَةٌ ۗوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُهْتَدُوْنَ

ulā'ika ‘alaihim ṣalawātum mir rabbihim wa raḥmah(tun), wa ulā'ika humul-muhtadūn(a).

Урҭ роуп рынцәа иҟынтә анажьреи арыцҳашьареи зауа, урҭ роуп амҩақәҵара зауагьы.

۞ اِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْوَةَ مِنْ شَعَاۤىِٕرِ اللّٰهِ ۚ فَمَنْ حَجَّ الْبَيْتَ اَوِ اعْتَمَرَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِ اَنْ يَّطَّوَّفَ بِهِمَا ۗ وَمَنْ تَطَوَّعَ خَيْرًاۙ فَاِنَّ اللّٰهَ شَاكِرٌ عَلِيْمٌ

innaṣ-ṣafā wal-marwata min sya‘ā'irillāh(i), faman ḥajjal-baita awi‘tamara falā junāḥa ‘alaihi ay yaṭṭawwafa bihimā, wa man taṭawwa‘a khairan fa innallāha syākirun ‘alīm(un).

Сафаи Маруеи Аллаҳ идин иахәҭакуп. Убри аҟнытә, Аллаҳ иҩныҟа Ҳаџьра ҟазҵаз, мамзаргьы Умра ҟазҵаз, урҭ рыбжьара Саи ҟазҵо гәнаҳак имаӡам. Дарбанзаалакгьы, хатәгәаԥхарала аус бзиақәа ҟазҵаз, Аллаҳ иџьшьаны, зегьы здыруа иоуп.

اِنَّ الَّذِيْنَ يَكْتُمُوْنَ مَآ اَنْزَلْنَا مِنَ الْبَيِّنٰتِ وَالْهُدٰى مِنْۢ بَعْدِ مَا بَيَّنّٰهُ لِلنَّاسِ فِى الْكِتٰبِۙ اُولٰۤىِٕكَ يَلْعَنُهُمُ اللّٰهُ وَيَلْعَنُهُمُ اللّٰعِنُوْنَۙ

innal-lażīna yaktumūna mā anzalnā minal-bayyināti wal-hudā mim ba‘di mā bayyannāhu lin-nāsi fil-kitāb(i), ulā'ika yal‘anuhumullāhu wa yal‘anuhumul-lā‘inūn(a).

Ҳәарада, ауаатәыҩса ашәҟәы (Аҟәырҟан) аҟны ианҳаилҳаркаалак ашьҭахь, адыррақәеи амҩақәҵагақәеи рыла илбааҳгаз зҵәахуа, урҭ роуп Аллаҳ иҟынтәи ашәиԥхьыӡ зықәшәаз, насгьы ашәиԥхьыӡ здызкылазгьы.

اِلَّا الَّذِيْنَ تَابُوْا وَاَصْلَحُوْا وَبَيَّنُوْا فَاُولٰۤىِٕكَ اَتُوْبُ عَلَيْهِمْ ۚ وَاَنَا التَّوَّابُ الرَّحِيْمُ

illal-lażīna tābū wa aṣlaḥū wa bayyanū fa'ulā'ika atūbu ‘alaihim, wa anat-tawwābur-raḥīm(u).

Аҭамзаара шьҭазҵаз, ирҽеины, еилзыркааз рыда, урҭ роуп рыҭамзаара сыдыскыло, сара аҭамзаара зегьы здызкыло, рыцҳашьара злоу соуп.

اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَمَاتُوْا وَهُمْ كُفَّارٌ اُولٰۤىِٕكَ عَلَيْهِمْ لَعْنَةُ اللّٰهِ وَالْمَلٰۤىِٕكَةِ وَالنَّاسِ اَجْمَعِيْنَۙ

innal-lażīna kafarū wa mātū wa hum kuffārun ulā'ika ‘alaihim la‘natullāhi wal-malā'ikati wan-nāsi ajma‘īn(a).

Ҳәарада, мап ацәызкыз, иазхамҵаҩцәаны иԥсыз, урҭ Аллаҳи, амаалықьцәеи, ауаатәыҩса зегьы рҟынтәи ашәиԥхьыӡ иақәшәеит.

خٰلِدِيْنَ فِيْهَا ۚ لَا يُخَفَّفُ عَنْهُمُ الْعَذَابُ وَلَا هُمْ يُنْظَرُوْنَ

khālidīna fīhā, lā yukhaffafu ‘anhumul-‘ażābu wa lā hum yunẓarūn(a).

Урҭ уаҟа наӡаӡа иаанхоит, ргәаҟра ирласхом, насгьы аамҭа рыҭаӡом.

وَاِلٰهُكُمْ اِلٰهٌ وَّاحِدٌۚ لَآاِلٰهَ اِلَّا هُوَ الرَّحْمٰنُ الرَّحِيْمُ ࣖ

wa ilāhukum ilāhuw wāḥid(un), lā ilāha illā huwar-raḥmānur-raḥīm(u).

Шәынцәагьы зегь зымчу Анцәа иоуп, иара ида уаҳа нцәа дыҟам, зегь рыла дрыцҳашьаҩуп, дрыцҳашьаҩуп.

اِنَّ فِيْ خَلْقِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَاخْتِلَافِ الَّيْلِ وَالنَّهَارِ وَالْفُلْكِ الَّتِيْ تَجْرِيْ فِى الْبَحْرِ بِمَا يَنْفَعُ النَّاسَ وَمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ مِنَ السَّمَاۤءِ مِنْ مَّاۤءٍ فَاَحْيَا بِهِ الْاَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا وَبَثَّ فِيْهَا مِنْ كُلِّ دَاۤبَّةٍ ۖ وَّتَصْرِيْفِ الرِّيٰحِ وَالسَّحَابِ الْمُسَخَّرِ بَيْنَ السَّمَاۤءِ وَالْاَرْضِ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يَّعْقِلُوْنَ

inna fī khalqis-samāwāti wal-arḍi wakhtilāfil-laili wan-nahāri wal-fulkil-latī tajrī fil-baḥri bimā yanfa‘un-nāsa wa mā anzalallāhu minas-samā'i mim mā'in fa aḥyā bihil-arḍa ba‘da mautihā wa baṡṡa fīhā min kulli dābbah(tin), wa taṣrīfir-riyāḥi was-saḥābil-musakhkhari bainas-samā'i wal-arḍi la'āyātil liqaumiy ya‘qilūn(a).

Ииашаҵәҟьаны, ажәҩани адгьыли ршара, уахи-ҽни реиҭныԥсахлара, амшын иалсны ицоз аӷбақәа, ауаатәыҩса рзы ихәарҭоу амаҭәахәқәа рыла, Аллаҳ ажәҩан аҟынтәи илбааишьҭуа аӡы, иԥсы ҭанаҵы адгьыл абзоурала иԥсы ҭанаҵоит, еиуеиԥшым аԥстәқәа рыбжьара иԥсаҟьоит. Адгьылгьы, еилкаау ауаа рзы адыргақәа ыҟоуп.

وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَّتَّخِذُ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ اَنْدَادًا يُّحِبُّوْنَهُمْ كَحُبِّ اللّٰهِ ۗ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَشَدُّ حُبًّا لِّلّٰهِ ۙوَلَوْ يَرَى الَّذِيْنَ ظَلَمُوْٓا اِذْ يَرَوْنَ الْعَذَابَۙ اَنَّ الْقُوَّةَ لِلّٰهِ جَمِيْعًا ۙوَّاَنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعَذَابِ

wa minan-nāsi may yattakhiżu min dūnillāhi andāday yuḥibbūnahum kaḥubbillāh(i), wal-lażīna āmanū asyaddu ḥubbal lillāh(i), wa lau yaral-lażīna ẓalamū iż yaraunal-‘ażāb(a), annal-quwwata lillāhi jamī‘ā(n), wa annallāha syadīdul-‘ażāb(i).

Ауаатәыҩса рыбжьара Аллаҳ ида егьырҭ анцәахәқәа ирымҵахырхәо, Аллаҳ бзиа дшырбо еиԥш бзиа ирбогьы ыҟоуп. Аха азхаҵаҩцәа Аллаҳ иахь абзиабара ду рымоуп. Агәымбылџьбарара ҟазҵоз, агәаҟра анырбалак, амчра зегьы Аллаҳ ишитәу, насгьы Аллаҳ ахьырхәра шыӷәӷәоу рбондаз.

اِذْ تَبَرَّاَ الَّذِيْنَ اتُّبِعُوْا مِنَ الَّذِيْنَ اتَّبَعُوْا وَرَاَوُا الْعَذَابَ وَتَقَطَّعَتْ بِهِمُ الْاَسْبَابُ

iż tabarra'al-lażīnattubi‘ū minal-lażīnattaba‘ū wa ra'awul-‘ażāba wa taqaṭṭa‘at bihimul-asbāb(u).

Ишьҭанеиуа ишьҭанеиуа рнапқәа аанрыжьны, агәаҟра анырбалак, рыбжьара иҟоу аизыҟазаашьақәа зегьы аныԥҵәо.

وَقَالَ الَّذِيْنَ اتَّبَعُوْا لَوْ اَنَّ لَنَا كَرَّةً فَنَتَبَرَّاَ مِنْهُمْ ۗ كَمَا تَبَرَّءُوْا مِنَّا ۗ كَذٰلِكَ يُرِيْهِمُ اللّٰهُ اَعْمَالَهُمْ حَسَرٰتٍ عَلَيْهِمْ ۗ وَمَا هُمْ بِخٰرِجِيْنَ مِنَ النَّارِ ࣖ

wa qālal-lażīnattaba‘ū lau anna lanā karratan fa natabarra'a minhum, kamā tabarra'ū minnā, każālika yurīhimullāhu a‘mālahum ḥasarātin ‘alaihim, wa mā hum bikhārijīna minan-nār(i).

Ишьҭанеиуаз ирҳәеит: «Адунеи ахь ҳхынҳәырц алшара ҳамазҭгьы, ҳәарада, урҭ ҳаурышьҭуан, урҭ ҳаурышьҭит ҳәа». Абас ала, Аллаҳ урҭ иахьхәуа аусқәа дирбоит. Урҭгьы џьаҳаным амца иалҵуам.

يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ كُلُوْا مِمَّا فِى الْاَرْضِ حَلٰلًا طَيِّبًا ۖوَّلَا تَتَّبِعُوْا خُطُوٰتِ الشَّيْطٰنِۗ اِنَّهٗ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِيْنٌ

yā ayyuhan-nāsu kulū mimmā fil-arḍi ḥalālan ṭayyibā(n), wa lā tattabi‘ū khuṭuwātisy-syaiṭān(i), innahū lakum ‘aduwwum mubīn(un).

Уа ажәлар! Адгьыл аҿы иҟоу ахалали афатә бзиеи шәфала, Аҩсҭаа ишьҭа шәымныҟәан. Ииашаҵәҟьаны, Аҩсҭаа шәара шәзы даӷаҵәҟьоуп.

اِنَّمَا يَأْمُرُكُمْ بِالسُّوْۤءِ وَالْفَحْشَاۤءِ وَاَنْ تَقُوْلُوْا عَلَى اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ

innamā ya'murukum bis-sū'i wal-faḥsyā'i wa an taqūlū ‘alallāhi mā lā ta‘lamūn(a).

Ҳәарада, (Аҩсҭаа) ишәыдиҵо ацәгьарақәеи ахәымгақәеи рыҟаҵара, насгьы Аллаҳ изкны ишәзымдыруа аҳәара ауп.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمُ اتَّبِعُوْا مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ قَالُوْا بَلْ نَتَّبِعُ مَآ اَلْفَيْنَا عَلَيْهِ اٰبَاۤءَنَا ۗ اَوَلَوْ كَانَ اٰبَاۤؤُهُمْ لَا يَعْقِلُوْنَ شَيْـًٔا وَّلَا يَهْتَدُوْنَ

wa iżā qīla lahumuttabi‘ū mā anzalallāhu qālū bal nattabi‘u mā alfainā ‘alaihi ābā'anā, awalau kāna ābā'uhum lā ya‘qilūna syai'aw wa lā yahtadūn(a).

Аллаҳ илбааигаз шәацныҟәа! Урҭ аҭак ҟарҵеит, “(Мап!) Ҳара ҳабацәа иаҳԥыхьашәаз ҳақәныҟәоит.” Аиашазы, урҭ рабдуцәа акгьы рыздыруамызт, амҩақәҵагагьы рымамызт.

وَمَثَلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا كَمَثَلِ الَّذِيْ يَنْعِقُ بِمَا لَا يَسْمَعُ اِلَّا دُعَاۤءً وَّنِدَاۤءً ۗ صُمٌّ ۢ بُكْمٌ عُمْيٌ فَهُمْ لَا يَعْقِلُوْنَ

wa maṡalul-lażīna kafarū kamaṡalil-lażī yan‘iqu bimā lā yasma‘u illā du‘ā'aw wa nidā'ā(n), ṣummum bukmun ‘umyun fahum lā ya‘qilūn(a).

Амапкыҩцәа рзы иҟоу аҿырԥштәы, ааԥхьарақәеи аҵәыуарақәеи рыда акгьы змаҳауа аԥстәқәа ирықәыҳәҳәо ахьча иеиԥшуп. (Урҭ) иҿаҳауп, иҿаҳауп, илашәуп, убри аҟнытә ирзеилкаауам.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا كُلُوْا مِنْ طَيِّبٰتِ مَا رَزَقْنٰكُمْ وَاشْكُرُوْا لِلّٰهِ اِنْ كُنْتُمْ اِيَّاهُ تَعْبُدُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū kulū min ṭayyibāti mā razaqnākum wasykurū lillāhi in kuntum iyyāhu ta‘budūn(a).

Уа азхаҵаҩцәа! Ишәзыҟаҳҵаз аразҟы бзиа шәфала, Аллаҳ иџьшьара иашәҳәала, уи шәимҵахырхәозар.

اِنَّمَا حَرَّمَ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةَ وَالدَّمَ وَلَحْمَ الْخِنْزِيْرِ وَمَآ اُهِلَّ بِهٖ لِغَيْرِ اللّٰهِ ۚ فَمَنِ اضْطُرَّ غَيْرَ بَاغٍ وَّلَا عَادٍ فَلَآ اِثْمَ عَلَيْهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

innamā ḥarrama ‘alaikumul-maitata wad-dama wa laḥmal-khinzīri wa mā uhilla bihī ligairillāh(i), fa maniḍṭurra gaira bāgiw wa lā ‘ādin falā iṡma ‘alaih(i), innallāha gafūrur raḥīm(un).

Ҳәарада, Аллаҳ ида даҽаӡәы ишьыз аԥстәқәа рыԥсыбаҩ, ашьа, акәац, акәац заҵәык шәара шәзы ақәиҭымтәра ҟаиҵеит. Аха мчыла изфо, игәаԥхара азы акәымкәа, насгьы ҳәаа анҭыҵ акәымкәа, усҟан уи изы гәнаҳа ыҟаӡам. Ҳәарада, Аллаҳ ианажьҩуп, дрыцҳашьаҩуп.

اِنَّ الَّذِيْنَ يَكْتُمُوْنَ مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ مِنَ الْكِتٰبِ وَيَشْتَرُوْنَ بِهٖ ثَمَنًا قَلِيْلًاۙ اُولٰۤىِٕكَ مَا يَأْكُلُوْنَ فِيْ بُطُوْنِهِمْ اِلَّا النَّارَ وَلَا يُكَلِّمُهُمُ اللّٰهُ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ وَلَا يُزَكِّيْهِمْ ۚوَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

innal-lażīna yaktumūna mā anzalallāhu minal-kitābi wa yasytarūna bihī ṡamanan qalīlā(n), ulā'ika mā ya'kulūna fī buṭūnihim illan-nāra wa lā yukallimuhumullāhu yaumal-qiyāmati wa lā yuzakkīhim, wa lahum ‘ażābun alīm(un).

Ҳәарада, Аллаҳ илбааигаз ашәҟәы ҵәахны, хәы мариала изҭиуа ауаа, џьаҳанымтәи амца рымгәа иҭарҵоит, насгьы акаамеҭ амш аҽны Аллаҳ аԥсшәа раҳәаӡом, ирыцқьом. Даара ихьанҭоу агәаҟра рзыԥшуп.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ اشْتَرَوُا الضَّلٰلَةَ بِالْهُدٰى وَالْعَذَابَ بِالْمَغْفِرَةِ ۚ فَمَآ اَصْبَرَهُمْ عَلَى النَّارِ

ulā'ikal-lażīnasytarawuḍ-ḍalālata bil-hudā wal-‘ażāba bil-magfirah(ti), famā aṣbarahum ‘alan-nār(i).

Урҭ роуп аиашамра амҩақәҵагала, анажьрала агәаҟра аазхәо. Ус анакәха, шаҟа игәымшәоузеи урҭ џьаҳанымтәи амца аҿагылара!

ذٰلِكَ بِاَنَّ اللّٰهَ نَزَّلَ الْكِتٰبَ بِالْحَقِّ ۗ وَاِنَّ الَّذِيْنَ اخْتَلَفُوْا فِى الْكِتٰبِ لَفِيْ شِقَاقٍۢ بَعِيْدٍ ࣖ

Żālika bi'annallāha nazzalal-kitāba bil-ḥaqq(i), wa innal-lażīnakhtalafū fil-kitābi lafī syiqāqim ba‘īd(in).

Избан акәзар, Аллаҳ Аҟәырҟан ашәҟәы аиаша ацны илбааигеит, аиашаҵәҟьазы, ашәҟәы аганахьала еиқәымшәо зегьы еиҟәыҭханы иҟоуп.

۞ لَيْسَ الْبِرَّاَنْ تُوَلُّوْا وُجُوْهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلٰكِنَّ الْبِرَّ مَنْ اٰمَنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَالْمَلٰۤىِٕكَةِ وَالْكِتٰبِ وَالنَّبِيّٖنَ ۚ وَاٰتَى الْمَالَ عَلٰى حُبِّهٖ ذَوِى الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنَ وَابْنَ السَّبِيْلِۙ وَالسَّاۤىِٕلِيْنَ وَفىِ الرِّقَابِۚ وَاَقَامَ الصَّلٰوةَ وَاٰتَى الزَّكٰوةَ ۚ وَالْمُوْفُوْنَ بِعَهْدِهِمْ اِذَا عَاهَدُوْا ۚ وَالصّٰبِرِيْنَ فِى الْبَأْسَاۤءِ وَالضَّرَّاۤءِ وَحِيْنَ الْبَأْسِۗ اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ صَدَقُوْا ۗوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُتَّقُوْنَ

laisal-birra an tuwallū wujūhakum qibalal-masyriqi wal-magribi wa lākinnal-birra man āmana billāhi wal-yaumil ākhiri wal-malā'ikati wal-kitābi wan-nabiyyīn(a), wa ātal-māla ‘alā ḥubbihī żawil-qurbā wal-yatāmā wal-masākīna wabnas-sabīl(i), was-sā'ilīna wa fir-riqāb(i), wa aqāmaṣ-ṣalāta wa ātaz-zakāh(ta), wal mūfūna bi‘ahdihim iżā ‘āhadū, waṣ-ṣābirīna fil-ba'sā'i waḍ-ḍarrā'i wa ḥīnal-ba's(i), ulā'ikal-lażīna ṣadaqū, wa ulā'ika humul-muttaqūn(a).

Аҟазшьа бзиа – мрагыларахьи мраҭашәареи рахь ухы аарҳәра акәӡам, аха аҟазшьа бзиа ҳәа изышьҭоу Аллаҳ, Аҵыхәтәантәи амш, амаалықьцәа, ашәҟәқәа, аԥааимбарцәа рыгәра зго, бзиа ирбо амал рыуацәа, аиаҭымцәа, агәаҟцәа, амҩа иану ауаа (мусафирқәа), аҳәҳәаҩцәа, ақьырсианцәа рыхьчаҩцәа, рыуааԥсыра рхы иақәиҭызтәуа роуп. ақәыргәыӷрақәа анрықәдыргәыӷуа, насгьы аӷарреи, агәаҟреи, аибашьра аангьы ачҳара аазырԥшуа ауаа. Урҭ аиаша зҳәо ауаа роуп, ақьырсианцәагьы дара роуп.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِصَاصُ فِى الْقَتْلٰىۗ اَلْحُرُّ بِالْحُرِّ وَالْعَبْدُ بِالْعَبْدِ وَالْاُنْثٰى بِالْاُنْثٰىۗ فَمَنْ عُفِيَ لَهٗ مِنْ اَخِيْهِ شَيْءٌ فَاتِّبَاعٌ ۢبِالْمَعْرُوْفِ وَاَدَاۤءٌ اِلَيْهِ بِاِحْسَانٍ ۗ ذٰلِكَ تَخْفِيْفٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَرَحْمَةٌ ۗفَمَنِ اعْتَدٰى بَعْدَ ذٰلِكَ فَلَهٗ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū kutiba ‘alaikumul-qiṣāṣu fil-qatlā, al-ḥurru bil-ḥurri wal-‘abdu bil-‘abdi wal-unṡā bil-unṡā, faman ‘ufiya lahū min akhīhi syai'un fattibā‘um bil-ma‘rūfi wa adā'un ilaihi bi iḥsān(in), żālika takhfīfum mir rabbikum wa raḥmah(tun), fa mani‘tadā ba‘da żālika fa lahū ‘ażābun alīm(un).

Уа азхаҵаҩцәа! Ишьыз ауаҩы изкны ақьиса анагӡара шәара шәзы ихымԥадатәиуп. Зхы иақәиҭу ауаа зхы иақәиҭу ауаа, атәцәа атәцәа, аҳәса аҳәса. Аха зашьа иҟынтә анажьра зауз, уи ибзианы дақәныҟәалааит, диатгьы ибзианы ишәааит. Ари, унцәа иҟынтә ԥсеивгарак, лыԥхароуп. Уи ашьҭахь аҳәаа иахысыз, даара ихьанҭоу агәаҟра дақәшәоит.

وَلَكُمْ فِى الْقِصَاصِ حَيٰوةٌ يّٰٓاُولِى الْاَلْبَابِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُوْنَ

wa lakum fil-qiṣāṣi ḥayātuy yā ulil-albābi la‘allakum tattaqūn(a).

Шәара шәзы ақьиас аԥсҭазаара ашьақәырӷәӷәара ыҟоуп, шәарҭ аҟәыӷацәа, шәдинхаҵарала шәыҟазарц азы.

كُتِبَ عَلَيْكُمْ اِذَا حَضَرَ اَحَدَكُمُ الْمَوْتُ اِنْ تَرَكَ خَيْرًا ۖ ۨالْوَصِيَّةُ لِلْوَالِدَيْنِ وَالْاَقْرَبِيْنَ بِالْمَعْرُوْفِۚ حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِيْنَ ۗ

kutiba ‘alaikum iżā ḥaḍara aḥadakumul-mautu in taraka kahirā(n), al-waṣiyyatu lil-wālidaini wal-aqrabīna bil-ma‘rūf(i), ḥaqqan ‘alal-muttaqīn(a).

Шәара шәҟынтә аӡәы аԥсра дақәшәар, амал ааныжьны дыҟазар, иани иаби, иҭынхацәа гәакьақәеи рзы уасиаҭ бзианы аҟаҵара шәара ишәыдуп.

فَمَنْۢ بَدَّلَهٗ بَعْدَمَا سَمِعَهٗ فَاِنَّمَآ اِثْمُهٗ عَلَى الَّذِيْنَ يُبَدِّلُوْنَهٗ ۗ اِنَّ اللّٰهَ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ ۗ

famam baddalahū ba‘da mā sami‘ahū fa innamā iṡmuhū ‘alal-lażīna yubaddilūnah(ū), innallāha samī‘un ‘alīm(un).

Уи (ауасиаҭ) зыԥсахыз, уи аниаҳа ашьҭахь, агәнаҳа зыԥсахыз иоуп изызку. Ҳәарада, Аллаҳ зегь иаҳауеит, зегьы идыруеит.

فَمَنْ خَافَ مِنْ مُّوْصٍ جَنَفًا اَوْ اِثْمًا فَاَصْلَحَ بَيْنَهُمْ فَلَآ اِثْمَ عَلَيْهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ ࣖ

faman khāfa mim mūṣin janafan au iṡman fa aṣlaḥa bainahum falā iṡma ‘alaih(i), innallāha gafūrur raḥīm(un).

Аха ауасиаҭ ҟазҵаз еилых ҟаиҵеит, мамзаргьы ииашам акы ҟаиҵеит ҳәа дшәаны, нас урҭ еинышәозар, уи агәнаҳа ҟаимҵацт. Ҳәарада, Аллаҳ ианажьҩуп, дрыцҳашьаҩуп.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا كُتِبَ عَلَيْكُمُ الصِّيَامُ كَمَا كُتِبَ عَلَى الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُوْنَۙ

yā ayyuhal-lażīna āmanū kutiba ‘alaikumuṣ-ṣiyāmu kamā kutiba ‘alal-lażīna min qablikum la‘allakum tattaqūn(a).

Уа азхаҵаҩцәа! Шәара шәаԥхьатәиқәа ишрыдҵаз еиԥш, шәаргьы ачгара шәзыԥҵәоуп, адинхаҵара шәымазарц азы.

اَيَّامًا مَّعْدُوْدٰتٍۗ فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَّرِيْضًا اَوْ عَلٰى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِّنْ اَيَّامٍ اُخَرَ ۗوَعَلَى الَّذِيْنَ يُطِيْقُوْنَهٗ فِدْيَةٌ طَعَامُ مِسْكِيْنٍۗ فَمَنْ تَطَوَّعَ خَيْرًا فَهُوَ خَيْرٌ لَّهٗ ۗوَاَنْ تَصُوْمُوْا خَيْرٌ لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ

ayyāmam ma‘dūdāt(in), faman kāna minkum marīḍan au ‘alā safarin fa ‘iddatum min ayyāmin ukhar(a), wa ‘alal-lażīna yuṭīqūnahū fidyatun ṭa‘āmu miskīn(in), faman taṭawwa‘a khairan fahuwa khairul lah(ū), wa an taṣūmū khairul lakum in kuntum ta‘lamūn(a).

(Иаҳҳәап) мышқәак. Ус анакәха, шәара шәҟынтә дарбанзаалак дычмазаҩхазар, мамзаргьы ныҟәара дыҟазар, имчгозар, имчгоз амшқәа рхыԥхьаӡара егьырҭ амшқәа рыла иԥсахтәуп. Уи анагӡара зцәыцәгьоу ауаа рзы фидиа ашәара рыдуп, ҳәарада, ауаҩы ӷар акрырҿаҵара. Амала, гәыкала абзиара ҟазҵаз, уи изы иаҳа еиӷьуп, шәара шәзы ачгарагьы еиӷьуп, ижәдыруазҭгьы.

شَهْرُ رَمَضَانَ الَّذِيْٓ اُنْزِلَ فِيْهِ الْقُرْاٰنُ هُدًى لِّلنَّاسِ وَبَيِّنٰتٍ مِّنَ الْهُدٰى وَالْفُرْقَانِۚ فَمَنْ شَهِدَ مِنْكُمُ الشَّهْرَ فَلْيَصُمْهُ ۗوَمَنْ كَانَ مَرِيْضًا اَوْ عَلٰى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِّنْ اَيَّامٍ اُخَرَ ۗيُرِيْدُ اللّٰهُ بِكُمُ الْيُسْرَ وَلَا يُرِيْدُ بِكُمُ الْعُسْرَ ۖوَلِتُكْمِلُوا الْعِدَّةَ وَلِتُكَبِّرُوا اللّٰهَ عَلٰى مَا هَدٰىكُمْ وَلَعَلَّكُمْ تَشْكُرُوْنَ

syahru ramaḍānal-lażī unzila fīhil-qur'ānu hudal lin-nāsi wa bayyinātim minal-hudā wal-furqān(i), faman syahida minkumusy-syahra falyaṣumh(u) wa man kāna marīḍan au ‘alā safarin fa ‘iddatum min ayyāmin ukhar(a), yurīdullāhu bikumul-yusra wa lā yurīdu bikumul-‘usr(a), wa litukmilul-‘iddata wa litukabbirullāha ‘alā mā hadākum wa la‘allakum tasykurūn(a).

Рамадан мза – Аҟәырҟан ауаа рзы амҩақәҵаганы, амҩақәҵага аганахьала еилзыркаауа амза ауп, насгьы ииашоуи амцреи реилкааразы. Убри аҟнытә, шәара шәҟынтә дарбанзаалак уи амза аҩнуҵҟа ачгара ихәҭоуп. Дарбанзаалак дычмазаҩхазар, мамзаргьы мҩа дықәзар, (ичгаӡом), егьырҭ амшқәа рзы ицәыӡыз амшқәа шаҟа мшы ҟаиҵароуп. Аллаҳ, шәара шәзы амариара иҭахуп, ауадаҩрагьы иҭахӡам. Ахыԥхьаӡара нашәыгӡаны, ишәиҭаз амҩақәҵара азы Аллаҳ дҳарашәкроуп, убас ала шәара иҭабуп ҳәа ишәҳәароуп.

وَاِذَا سَاَلَكَ عِبَادِيْ عَنِّيْ فَاِنِّيْ قَرِيْبٌ ۗ اُجِيْبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ اِذَا دَعَانِۙ فَلْيَسْتَجِيْبُوْا لِيْ وَلْيُؤْمِنُوْا بِيْ لَعَلَّهُمْ يَرْشُدُوْنَ

wa iżā sa'alaka ‘ibādī ‘annī fa innī qarīb(un), ujību da‘watad-dā‘i iżā da‘ān(i), falyastajībū lī walyu'minū bī la‘allahum yarsyudūn(a).

Сара сымаҵзуҩцәа сара сзы иануазҵаауа, усҟан Сара сааигәа сыҟоуп. Сара исыҳәо, аныҳәара ҟазҵо ргәазыҳәарақәа насыгӡоит. Сара сыԥҟарақәа нарыгӡааит, Сара схазҵаааит, аиаша рзааирц азы.

اُحِلَّ لَكُمْ لَيْلَةَ الصِّيَامِ الرَّفَثُ اِلٰى نِسَاۤىِٕكُمْ ۗ هُنَّ لِبَاسٌ لَّكُمْ وَاَنْتُمْ لِبَاسٌ لَّهُنَّ ۗ عَلِمَ اللّٰهُ اَنَّكُمْ كُنْتُمْ تَخْتَانُوْنَ اَنْفُسَكُمْ فَتَابَ عَلَيْكُمْ وَعَفَا عَنْكُمْ ۚ فَالْـٰٔنَ بَاشِرُوْهُنَّ وَابْتَغُوْا مَا كَتَبَ اللّٰهُ لَكُمْ ۗ وَكُلُوْا وَاشْرَبُوْا حَتّٰى يَتَبَيَّنَ لَكُمُ الْخَيْطُ الْاَبْيَضُ مِنَ الْخَيْطِ الْاَسْوَدِ مِنَ الْفَجْرِۖ ثُمَّ اَتِمُّوا الصِّيَامَ اِلَى الَّيْلِۚ وَلَا تُبَاشِرُوْهُنَّ وَاَنْتُمْ عٰكِفُوْنَۙ فِى الْمَسٰجِدِ ۗ تِلْكَ حُدُوْدُ اللّٰهِ فَلَا تَقْرَبُوْهَاۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ اٰيٰتِهٖ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُوْنَ

uḥilla lakum lailataṣ-ṣiyāmir-rafaṡu ilā nisā'ikum, hunna libāsul lakum wa antum libāsul lahunn(a), ‘alimallāhu annakum kuntum takhtānūna anfusakum fatāba ‘alaikum wa ‘afā ‘ankum, fal-āna bāsyirūhunna wabtagū mā kataballāhu lakum, wa kulū wasyrabū ḥattā yatabayyana lakumul-khaiṭul-abyaḍu minal-khaiṭil-aswadi minal-fajr(i), ṡumma atimmuṣ-ṣiyāma ilal-lail(i), wa lā tubāsyirūhunna wa antum ‘ākifūna fil-masājid(i) tilka ḥudūdullāhi falā taqrabūhā, każālika yubayyinullāhu āyātihī lin-nāsi la‘allahum yattaqūn(a).

Уахынла уԥҳәыси уареи шәеицны ачгара ҟалоит. Урҭ шәара шәзы маҭәақәоуп, шәара урҭ рзы маҭәақәоуп. Аллаҳ идыруеит шәхы шшәзымныҟәо, аха шәҭамзаара идикылоит, шәанаижьуеит. Уажәшьҭа урҭ шәрыбжьагыланы, Аллаҳ ишәзыԥиҵаз шәашьҭаз. Арахәыц шкәакәеи арахәыц еиқәаҵәеи рыбжьара иҟоу аилкаара еилкаахаанӡа, ҳәарада, ашьыжь, акрыфа, ижә. Нас ахәылбыҽханӡа ачгара нашәыгӡа. Аха аԥшьаныҳәарҭаҿы аиқаф аныҟашәҵо урҭ шәырԥырхагамхан. Уи Аллаҳ иӡбароуп, уи шәазааигәамхан. Абас ала, Аллаҳ иажәақәа ауаа ирзеиҭеиҳәоит, адинхаҵара роурц азы.

وَلَا تَأْكُلُوْٓا اَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ وَتُدْلُوْا بِهَآ اِلَى الْحُكَّامِ لِتَأْكُلُوْا فَرِيْقًا مِّنْ اَمْوَالِ النَّاسِ بِالْاِثْمِ وَاَنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ ࣖ

wa lā ta'kulū amwālakum bainakum bil-bāṭili wa tudlū bihā ilal-ḥukkāmi lita'kulū farīqam min amwālin-nāsi bil-iṡmi wa antum ta‘lamūn(a).

Шәыбжьара иҟоу амал мцыла ишәмырхәан, насгьы абри амал ала аӡбаҩцәа аԥара шәымҭан, шәара ишышәдыруагьы, егьырҭ ауаа рмазара гәнаҳала шәхы иашәырхәарц шәгәы иҭаны.

۞ يَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الْاَهِلَّةِ ۗ قُلْ هِيَ مَوَاقِيْتُ لِلنَّاسِ وَالْحَجِّ ۗ وَلَيْسَ الْبِرُّ بِاَنْ تَأْتُوا الْبُيُوْتَ مِنْ ظُهُوْرِهَا وَلٰكِنَّ الْبِرَّ مَنِ اتَّقٰىۚ وَأْتُوا الْبُيُوْتَ مِنْ اَبْوَابِهَا ۖ وَاتَّقُوا اللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَ

yas'alūnaka ‘anil-ahillah(ti), qul hiya mawāqītu lin-nāsi wal-ḥajj(i), wa laisal-birru bi'an ta'tul-buyūta min ẓuhūrihā wa lākinnal-birra manittaqā, wa'tul-buyūta min abwābihā, wattaqullāha la‘allakum tufliḥūn(a).

Уара (Муҳаммад) амзабжа азы иуазҵаауеит. Ишәҳәа: «Уи ауаа рзы аамҭеи, Ҳаџьра аҭаареи рзы аамҭеи арбага ауп». Аҩны ахыхьынтәи аҭалара ҟазшьа бзиам, аха ҟазшьа бзиала иҟоу ауаа роуп. Аҩнқәа рышәқәа рыла шәрыҩнала, Аллаҳ шәицәшәа, ақәҿиарақәа шәоурц азы.

وَقَاتِلُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ الَّذِيْنَ يُقَاتِلُوْنَكُمْ وَلَا تَعْتَدُوْا ۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ الْمُعْتَدِيْنَ

wa qātilū fī sabīlillāhil-lażīna yuqātilūnakum wa lā ta‘tadū, innallāha lā yuḥibbul-mu‘tadīn(a).

Шәара ишәабашьуа Аллаҳ имҩала шәрабашьла, аха аҳәаақәа шәырхымсын. Ҳәарада, Аллаҳ аҳәаақәа ирхысуа ауаа бзиа ибаӡом.

وَاقْتُلُوْهُمْ حَيْثُ ثَقِفْتُمُوْهُمْ وَاَخْرِجُوْهُمْ مِّنْ حَيْثُ اَخْرَجُوْكُمْ وَالْفِتْنَةُ اَشَدُّ مِنَ الْقَتْلِ ۚ وَلَا تُقٰتِلُوْهُمْ عِنْدَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ حَتّٰى يُقٰتِلُوْكُمْ فِيْهِۚ فَاِنْ قٰتَلُوْكُمْ فَاقْتُلُوْهُمْۗ كَذٰلِكَ جَزَاۤءُ الْكٰفِرِيْنَ

waqtulūhum ḥaiṡu ṡaqiftumūhum wa akhrijūhum min ḥaiṡu akhrajūkum wal-fitnatu asyaddu minal-qatl(i), wa lā tuqātilūhum ‘indal-masjidil-ḥarāmi ḥattā yuqātilūkum fīh(i), fa'in qātalūkum faqtulūhum, każālika jazā'ul-kāfirīn(a).

Урҭ ахьшәыԥшааз шәыршьы, шәахьырцаз аҭыԥқәа рҟынтәгьы иҭыжәга. Ацәгьаҳәарагьы ауаҩшьра аасҭа еиҳа игәымбылџьбароуп. Аџьаама харам аҿы урҭ шәрабамшьын, убраҟа шәеибашьуамзар. Урҭ шәеибашьуазар, шәрабашь. Абас иҟоуп азхамҵаҩцәа рзы аҳамҭа.

فَاِنِ انْتَهَوْا فَاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

fa'inintahau fa'innallāha gafūrur raḥīm(un).

Амала, урҭ ааныркылар, ҳәарада, Аллаҳ ианажьҩуп, дрыцҳашьаҩуп.

وَقٰتِلُوْهُمْ حَتّٰى لَا تَكُوْنَ فِتْنَةٌ وَّيَكُوْنَ الدِّيْنُ لِلّٰهِ ۗ فَاِنِ انْتَهَوْا فَلَا عُدْوَانَ اِلَّا عَلَى الظّٰلِمِيْنَ

wa qātilūhum ḥattā lā takūna fitnatuw wa yakūnad-dīnu lillāh(i), fa inintahau falā ‘udwāna illā ‘alaẓ-ẓālimīn(a).

Уаҳа ацәгьаҳәара ҟамлаӡакәа, адингьы Аллаҳ заҵәык итәуп ҳәа шәрабашьла. Урҭ аанкылазар, агәымбылџьбаҩцәа рыда, уаҳа аиӷара ҟалаӡом.

اَلشَّهْرُ الْحَرَامُ بِالشَّهْرِ الْحَرَامِ وَالْحُرُمٰتُ قِصَاصٌۗ فَمَنِ اعْتَدٰى عَلَيْكُمْ فَاعْتَدُوْا عَلَيْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدٰى عَلَيْكُمْ ۖ وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ مَعَ الْمُتَّقِيْنَ

asy-syahrul-ḥarāmu bisy-syahril-ḥarāmi wal-ḥurumātu qiṣāṣ(un), famani‘tadā ‘alaikum fa‘tadū ‘alaihi bimiṡli ma‘tadā ‘alaikum, wattaqullāha wa‘lamū annallāha ma‘al-muttaqīn(a).

Аҳарам мзақәа аҳарам мзақәа рыла, насгьы ҳаҭыр зқәу акы (аҿагыланы) қьиса азакәан ахархәара аиуеит. Ус анакәха, шәара ишәқәлалакгьы, иара дышәқәлара иаҟараны шәиқәла. Аллаҳ шәицәшәа, ижәдыруазааит, Аллаҳ Аллаҳ ицәшәо дшырзыҟоу.

وَاَنْفِقُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَلَا تُلْقُوْا بِاَيْدِيْكُمْ اِلَى التَّهْلُكَةِ ۛ وَاَحْسِنُوْا ۛ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ

wa anfiqū fī sabīlillāhi wa lā tulqū bi'aidīkum ilat-tahlukah(ti), wa aḥsinū, innallāha yuḥibbul-muḥsinīn(a).

Шәмал Аллаҳ имҩаҿы инышәхла, шәнапала ахырҵәара шәхы ақәшәмыжьын, абзиарақәа ҟашәҵа. Ҳәарада, Аллаҳ абзиара ҟазҵо бзиа ибоит.

وَاَتِمُّوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ لِلّٰهِ ۗ فَاِنْ اُحْصِرْتُمْ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِۚ وَلَا تَحْلِقُوْا رُءُوْسَكُمْ حَتّٰى يَبْلُغَ الْهَدْيُ مَحِلَّهٗ ۗ فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَّرِيْضًا اَوْ بِهٖٓ اَذًى مِّنْ رَّأْسِهٖ فَفِدْيَةٌ مِّنْ صِيَامٍ اَوْ صَدَقَةٍ اَوْ نُسُكٍ ۚ فَاِذَآ اَمِنْتُمْ ۗ فَمَنْ تَمَتَّعَ بِالْعُمْرَةِ اِلَى الْحَجِّ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِۚ فَمَنْ لَّمْ يَجِدْ فَصِيَامُ ثَلٰثَةِ اَيَّامٍ فِى الْحَجِّ وَسَبْعَةٍ اِذَا رَجَعْتُمْ ۗ تِلْكَ عَشَرَةٌ كَامِلَةٌ ۗذٰلِكَ لِمَنْ لَّمْ يَكُنْ اَهْلُهٗ حَاضِرِى الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعِقَابِ ࣖ

wa atimmul-ḥajja wal-‘umrata lillāh(i), fa'in uḥṣirtum famastaisara minal-hady(i), wa lā taḥliqū ru'ūsakum ḥattā yablugal-hadyu maḥillah(ū), faman kāna minkum marīḍan au bihī ażam mir ra'sihī fafidyatum min ṣiyāmin au ṣadaqatin au nusuk(in), fa'iżā amintum, faman tamatta‘a bil-‘umrati ilal-ḥajji famastaisara minal-hady(i), famal lam yajid faṣiyāmu ṡalāṡati ayyāmin fil-ḥajji wa sab‘atin iżā raja‘tum, tilka ‘asyaratun kāmilah(tun), żālika limal lam yakun ahluhū ḥāḍiril-masjidil-ḥarām(i), wattaqullāha wa‘lamū annallāha syadīdul-‘iqāb(i).

Ҳаџьреи аумреи Аллаҳ иҳаҭыр азы ихыркәшатәуп. Аха аӷацәа шәрыкәыршаны шәыҟазар, усҟан ирласны иҟоу аҳадиу шәшьы, шәхы шәымԥаҵан, аҳадиу ашьра ахьыршьуа аҭыԥ ахь инаӡаанӡа. Шәара шәҟынтә аӡәы дычмазаҩзар, мамзаргьы ихы ауадаҩра имазар (иԥаҵа ԥиҟозар), уи афидиа анагӡара ихәҭоуп, ҳәарада, ачгара, ачҳара, мамзаргьы амҭа аҭара. Шәара шәыхьчазар, Ҳаџьра ҟалаанӡа аумра ҟазҵо, ирласны иҟоу аҳадиу шьтәуп. Аха уи имоузар, Ҳаџьраан хымш ачгара ихәҭоуп, шәаныхынҳә ашьҭахь бжьымшы. Уи зегьы ааидкыланы жәамшуп. Убасҵәҟьа, зҭаацәарақәа Аџьаама ду азааигәара инхом ауаа рзы. Аллаҳ шәицәшәа, ижәдыруазааит, Аллаҳ даара ихьырхәра шыӷәӷәоу.

اَلْحَجُّ اَشْهُرٌ مَّعْلُوْمٰتٌ ۚ فَمَنْ فَرَضَ فِيْهِنَّ الْحَجَّ فَلَا رَفَثَ وَلَا فُسُوْقَ وَلَا جِدَالَ فِى الْحَجِّ ۗ وَمَا تَفْعَلُوْا مِنْ خَيْرٍ يَّعْلَمْهُ اللّٰهُ ۗ وَتَزَوَّدُوْا فَاِنَّ خَيْرَ الزَّادِ التَّقْوٰىۖ وَاتَّقُوْنِ يٰٓاُولِى الْاَلْبَابِ

al-ḥajju asyhurum ma‘lūmāt(un), faman faraḍa fīhinnal-ḥajja falā rafaṡa wa lā fusūqa wa lā jidāla fil-ḥajj(i), wa mā taf‘alū min khairiy ya‘lamhullāh(u), wa tazawwadū fa'inna khairaz-zādit-taqwā, wattaqūni yā ulil-albāb(i).

Аҳаџьра (аамҭа) ҳәа изышьҭоу амзақәа рзы иҟоуп. Урҭ амзақәа рзы Ҳаџьра ҟазҵо, Ҳаџьра аан ажәа ҟьашьқәа имҳәаааит, ацәгьара ҟаимҵароуп, аимак-аиҿак ҟаимҵароуп. Иарбанзаалак бзиарак ҟашәҵо, Аллаҳ идыруеит. Аразҟы аажәга, избан акәзар, зегьы раасҭа еиӷьу аразҟы адинхаҵара ауп. Шәсыцәшәала, шәарҭ ахшыҩ змоу ауаа!

لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ اَنْ تَبْتَغُوْا فَضْلًا مِّنْ رَّبِّكُمْ ۗ فَاِذَآ اَفَضْتُمْ مِّنْ عَرَفٰتٍ فَاذْكُرُوا اللّٰهَ عِنْدَ الْمَشْعَرِ الْحَرَامِ ۖ وَاذْكُرُوْهُ كَمَا هَدٰىكُمْ ۚ وَاِنْ كُنْتُمْ مِّنْ قَبْلِهٖ لَمِنَ الضَّاۤلِّيْنَ

laisa ‘alaikum junāḥun an tabtagū faḍlam mir rabbikum, fa'iżā afaḍtum min ‘arafātin fażkurullāha ‘indal-masy‘aril-ḥarām(i), ważkurūhu kamā hadākum, wa in kuntum min qablihī laminaḍ-ḍāllīn(a).

Шәынцәа иҟынтә алԥха аԥшаара гәнаҳарам. Убри аҟнытә, Арафа уаналҵлак, Машарилҳарам аҟны Аллаҳ дугәалашәыршәа. Уаанӡа иззымдыруаз шәреиуазаргьы, амҩа шәықәиҵаз еиԥш, Уи дышәгәалашәыршәала.

ثُمَّ اَفِيْضُوْا مِنْ حَيْثُ اَفَاضَ النَّاسُ وَاسْتَغْفِرُوا اللّٰهَ ۗ اِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

Ṡumma afīḍū min ḥaiṡu afāḍan-nāsu wastagfirullāh(a), innallāha gafūrur raḥīm(un).

Нас ауаа рацәа ахьындәылҵуа аҭыԥ (Арафа) ааныжьны, Аллаҳ анажьра уиҳәа. Ҳәарада, Аллаҳ ианажьҩуп, дрыцҳашьаҩуп.

فَاِذَا قَضَيْتُمْ مَّنَاسِكَكُمْ فَاذْكُرُوا اللّٰهَ كَذِكْرِكُمْ اٰبَاۤءَكُمْ اَوْ اَشَدَّ ذِكْرًا ۗ فَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَّقُوْلُ رَبَّنَآ اٰتِنَا فِى الدُّنْيَا وَمَا لَهٗ فِى الْاٰخِرَةِ مِنْ خَلَاقٍ

fa iżā qaḍaitum manāsikakum fażkurullāha każikrikum ābā'akum au asyadda żikrā(n), faminan-nāsi may yaqūlu rabbanā ātinā fid-dun-yā wa mā lahū fil-ākhirati min khalāq(in).

Аҳаџьра аныҟашәҵалак, шәабдуцәа рыӡбахә шышәҳәаз еиԥш, Аллаҳ иџьикрқәа шәрыԥхьа, уи аҵкысгьы еиҳау азикрқәа шәрыԥхьа. Убри аҟнытә ауаа рыбжьара дыҟоуп, Ҳанцәа, ари адунеи аҿы абзиара ҳаҭ ҳәа иныҳәо, аха нарцәтәи аԥсҭазаараҿы уи зынӡа ихәҭаа имаӡам.

وَمِنْهُمْ مَّنْ يَّقُوْلُ رَبَّنَآ اٰتِنَا فِى الدُّنْيَا حَسَنَةً وَّفِى الْاٰخِرَةِ حَسَنَةً وَّقِنَا عَذَابَ النَّارِ

wa minhum may yaqūlu rabbanā ātinā fid-dun-yā ḥasanataw wa fil-ākhirati ḥasanataw wa qinā ‘ażāban-nār(i).

Урҭ рыбжьара иҟоуп, Ҳанцәа, адунеи аҿы абзиара ҳаҭ, нарцәы абзиара ҳаҭ, џьаҳанымтәи агәаҟра ҳацәыхьча ҳәа иныҳәогьы.

اُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ نَصِيْبٌ مِّمَّا كَسَبُوْا ۗ وَاللّٰهُ سَرِيْعُ الْحِسَابِ

ulā'ika lahum naṣībum mimmā kasabū, wallāhu sarī‘ul-ḥisāb(i).

Иҟарҵахьоу аҟынтәи рыхәҭаа зауа урҭ роуп, Аллаҳгьы аҳасабра даласуп.

۞ وَاذْكُرُوا اللّٰهَ فِيْٓ اَيَّامٍ مَّعْدُوْدٰتٍ ۗ فَمَنْ تَعَجَّلَ فِيْ يَوْمَيْنِ فَلَآ اِثْمَ عَلَيْهِ ۚوَمَنْ تَاَخَّرَ فَلَآ اِثْمَ عَلَيْهِۙ لِمَنِ اتَّقٰىۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّكُمْ اِلَيْهِ تُحْشَرُوْنَ

ważkurullāha fī ayyāmim ma‘dūdāt(in), faman ta‘ajjala fī yaumaini falā iṡma ‘alaih(i), wa man ta'akhkhara falā iṡma ‘alaihi limanittaqā, wattaqullāha wa‘lamū annakum ilaihi tuḥsyarūn(a).

Иалкаау амшқәа рзы Аллаҳ иҟынтәи азикр ҟашәҵа. Ҩымш рышьҭахь иццакуа, гәнаҳак имаӡам. Уи аҵыхәтәа ԥҵәазгьы, динхаҵарала изҿу рзы гәнаҳа имаӡам. Аллаҳ шәицәшәа, ижәдыруазааит, Уи шәеизигоит.

وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يُّعْجِبُكَ قَوْلُهٗ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا وَيُشْهِدُ اللّٰهَ عَلٰى مَا فِيْ قَلْبِهٖ ۙ وَهُوَ اَلَدُّ الْخِصَامِ

wa minan-nāsi may yu‘jibuka qauluhū fil-ḥayātid-dun-yā wa yusyhidullāha ‘alā mā fī qalbih(ī), wa huwa aladdul-khiṣām(i).

Ауаа рыбжьара дыҟоуп, адунеитә ԥсҭазаара иазку иажәақәа уара узыршанхо (Муҳаммад), насгьы зегь раасҭа иҿагылаҩ шиакәугьы, игәы иҭоу азы Аллаҳ дизышаҳаҭуеит.

وَاِذَا تَوَلّٰى سَعٰى فِى الْاَرْضِ لِيُفْسِدَ فِيْهَا وَيُهْلِكَ الْحَرْثَ وَالنَّسْلَ ۗ وَ اللّٰهُ لَا يُحِبُّ الْفَسَادَ

wa iżā tawallā sa‘ā fil-arḍi liyufsida fīhā wa yuhlikal-ḥarṡa wan-nasl(a), wallāhu lā yuḥibbul-fasād(a).

Уи, Аллаҳ аԥхасҭа иҭахым, адгьыл аҿы ацәгьара ҟаиҵарц иҽазишәоит, аарыхреи арахәи ықәихуеит.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُ اتَّقِ اللّٰهَ اَخَذَتْهُ الْعِزَّةُ بِالْاِثْمِ فَحَسْبُهٗ جَهَنَّمُ ۗ وَلَبِئْسَ الْمِهَادُ

wa iżā qīla lahuttaqillāha akhażathul-‘izzatu bil-iṡmi faḥasbuhū jahannam(u), wa labi'sal-mihād(u).

Аллаҳ уицәшәа, ҳәа аниарҳәа, иҽхарззала агәнаҳа аҟаҵара далагеит. Убри аҟнытә џьаҳаным иара изы џьаҳанымуп, ииашаҵәҟьаны (уи џьаҳаным) зегь раасҭа ицәгьоу ҭыԥуп.

وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَّشْرِيْ نَفْسَهُ ابْتِغَاۤءَ مَرْضَاتِ اللّٰهِ ۗوَاللّٰهُ رَءُوْفٌۢ بِالْعِبَادِ

wa minan-nāsi may yasyrī nafsahubtigā'a marḍātillāh(i), wallāhu ra'ūfum bil-‘ibād(i).

Ауаатәыҩса рыбжьарагьы иҟоуп, Аллаҳ игәаԥхара иашьҭаланы зхы мап ацәызкуа. Аллаҳ иуаажәлар рыцҳашьара ду имоуп.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا ادْخُلُوْا فِى السِّلْمِ كَاۤفَّةً ۖوَّلَا تَتَّبِعُوْا خُطُوٰتِ الشَّيْطٰنِۗ اِنَّهٗ لَكُمْ عَدُوٌّ مُّبِيْنٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanudkhulū fis-silmi kāffah(tan), wa lā tattabi‘ū khuṭuwātisy-syaiṭān(i), innahū lakum ‘aduwwum mubīn(un).

Уа азхаҵаҩцәа! Аԥсылманра иааизакны шәҭала, аҩсҭаа ишьҭа шәымныҟәан. Ҳәарада, уи шәара шәзы ӷаҵәҟьоуп.

فَاِنْ زَلَلْتُمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْكُمُ الْبَيِّنٰتُ فَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ

fa'in zalaltum mim ba‘di mā jā'atkumul-bayyinātu fa‘lamū annallāha ‘azīzun ḥakīm(un).

Амала, иаартыҵәҟьаны аршаҳаҭгақәа аншәзааи ашьҭахь, шәымҩахыҵыр, ижәдыруазааит, Аллаҳ зегь зымчу, иҟәыӷоу шиакәу.

هَلْ يَنْظُرُوْنَ اِلَّآ اَنْ يَّأْتِيَهُمُ اللّٰهُ فِيْ ظُلَلٍ مِّنَ الْغَمَامِ وَالْمَلٰۤىِٕكَةُ وَقُضِيَ الْاَمْرُ ۗ وَاِلَى اللّٰهِ تُرْجَعُ الْاُمُوْرُ ࣖ

hal yanẓurūna illā ay ya'tiyahumullāhu fī ẓulalim minal-gamāmi wal-malā'ikatu wa quḍiyal-amr(u), wa ilallāhi turja‘ul-umūr(u).

Урҭ рзыԥшу даҽакы ыҟам, аԥсҭҳәақәа рыҵаҟа амаалықьцәа иманы Аллаҳ иаара ада, урҭ рҭагылазаашьа ӡбаны ишыҟоугьы. Зегьы Аллаҳ иахь ихынҳәуеит.

سَلْ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ كَمْ اٰتَيْنٰهُمْ مِّنْ اٰيَةٍ ۢ بَيِّنَةٍ ۗ وَمَنْ يُّبَدِّلْ نِعْمَةَ اللّٰهِ مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْهُ فَاِنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعِقَابِ

sal banī isrā'īla kam ātaināhum min āyatim bayyinah(tin), wa may yubaddil ni‘matallāhi mim ba‘di mā jā'athu fa innallāha syadīdul-‘iqāb(i).

Исраил иԥацәа шәразҵаа, иаартыҵәҟьаны шаҟа аршаҳаҭга раҳҭахьоузеи ҳәа. Дарбанзаалак, Аллаҳ иҟынтә абзиарақәа ҟазҵаз, Аллаҳ даара ихьырхәра ӷәӷәоуп.

زُيِّنَ لِلَّذِيْنَ كَفَرُوا الْحَيٰوةُ الدُّنْيَا وَيَسْخَرُوْنَ مِنَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا ۘ وَالَّذِيْنَ اتَّقَوْا فَوْقَهُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۗ وَاللّٰهُ يَرْزُقُ مَنْ يَّشَاۤءُ بِغَيْرِ حِسَابٍ

zuyyina lil-lażīna kafarul-ḥayātud-dun-yā wa yaskharūna minal-lażīna āmanū, wal-lażīnattaqau fauqahum yaumal-qiyāmah(ti), wallāhu yarzuqu may yasyā'u bigairi ḥisāb(in).

Адунеитә ԥсҭазаара мапкыҩцәа рыла иԥшӡаны иҟаҵоуп, иазхазҵогьы дырԥхашьоит. Акаамеҭ амш аҽны ақьырсианцәа, ақьырсианцәа, урҭ иреиҳаны ишыҟалогьы. Аллаҳ ииҭаху зегьы ԥхьаӡарада аразҟы риҭоит.

كَانَ النَّاسُ اُمَّةً وَّاحِدَةً ۗ فَبَعَثَ اللّٰهُ النَّبِيّٖنَ مُبَشِّرِيْنَ وَمُنْذِرِيْنَ ۖ وَاَنْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتٰبَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ فِيْمَا اخْتَلَفُوْا فِيْهِ ۗ وَمَا اخْتَلَفَ فِيْهِ اِلَّا الَّذِيْنَ اُوْتُوْهُ مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْهُمُ الْبَيِّنٰتُ بَغْيًا ۢ بَيْنَهُمْ ۚ فَهَدَى اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لِمَا اخْتَلَفُوْا فِيْهِ مِنَ الْحَقِّ بِاِذْنِهٖ ۗ وَاللّٰهُ يَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

kānan-nāsu ummataw wāḥidah(tan), fa ba‘aṡallāhun-nabiyyīna mubasysyirīna wa munżirīn(a), wa anzala ma‘ahumul-kitāba bil-ḥaqqi liyaḥkuma bainan-nāsi fīmakhtalafū fīh(i), wa makhtalafa fīhi illal-lażīna ūtūhu mim ba‘di mā jā'athumul-bayyinātu bagyam bainahum, fahadallāhul-lażīna āmanū limakhtalafū fīhi minal-ḥaqqi bi'iżnih(ī), wallāhu yahdī may yasyā'u ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Ауаа (ԥаса) жәларык ракәын. Убасҟан Аллаҳ аԥааимбарцәа ааишьҭит, ажәабжь бзиақәеи агәҽанҵарақәеи рылаҳәаразы. Ажәларқәа рыбжьара еимактәыз азҵаарақәа рыӡбаразы, аиаша зныз ашәҟәы урҭ ирыцны илбааигеит. Еиқәымшәогьы, дара-дара рыбжьара аиҵашьыцра иахҟьаны, иаарту аршаҳаҭгақәа анрызнеи ашьҭахь, (ашәҟәы) заҭәашьоу ауаа роуп. Ус анакәха, Аллаҳ игәаԥхарала азхаҵаҩцәа, еимактәу аиаша аганахьала амҩа иаша иқәиргылоит. Аллаҳ, ииҭаху амҩа иашахь дкылигоит.

اَمْ حَسِبْتُمْ اَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَلَمَّا يَأْتِكُمْ مَّثَلُ الَّذِيْنَ خَلَوْا مِنْ قَبْلِكُمْ ۗ مَسَّتْهُمُ الْبَأْسَاۤءُ وَالضَّرَّاۤءُ وَزُلْزِلُوْا حَتّٰى يَقُوْلَ الرَّسُوْلُ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مَعَهٗ مَتٰى نَصْرُ اللّٰهِ ۗ اَلَآ اِنَّ نَصْرَ اللّٰهِ قَرِيْبٌ

am ḥasibtum an tadkhulul-jannata wa lammā ya'tikum maṡalul-lażīna khalau min qablikum, massathumul-ba'sā'u waḍ-ḍarrā'u wa zulzilū ḥattā yaqūlar-rasūlu wal-lażīna āmanū ma‘ahū matā naṣrullāh(i), alā inna naṣrallāhi qarīb(un).

Мамзаргьы шәара ажәҩан шәҭалоит ҳәа шәгәы иаанагома, шәара шәаԥхьа иҟаз реиԥш аԥышәарақәа макьана ишәзымнеицзаргьы? Урҭ арыцҳарақәеи, агәаҟрақәеи, еиуеиԥшым аԥышәарақәеи рыла иҭәын, убри аҟнытә аԥааимбаргьы, иара ицызхазҵазгьы: «Аллаҳ ицхыраара анбаауеи?» Иухоумыршҭын, Аллаҳ ицхыраара шааигәоу.

يَسْـَٔلُوْنَكَ مَاذَا يُنْفِقُوْنَ ۗ قُلْ مَآ اَنْفَقْتُمْ مِّنْ خَيْرٍ فَلِلْوَالِدَيْنِ وَالْاَقْرَبِيْنَ وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنِ وَابْنِ السَّبِيْلِ ۗ وَمَا تَفْعَلُوْا مِنْ خَيْرٍ فَاِنَّ اللّٰهَ بِهٖ عَلِيْمٌ

yas'alūnaka māżā yunfiqūn(a), qul mā anfaqtum min khairin falil-wālidaini wal-aqrabīna wal-yatāmā wal-masākīni wabnis-sabīl(i), wa mā taf‘alū min khairin fa innallāha bihī ‘alīm(un).

Урҭ, (Муҳаммад) иқәдырӡша азы иуазҵаауеит. Ишәҳәа: «Иарбанзаалак амал шәҭаацәеи, аҭынхацәеи, аиаҭымцәеи, аӷарцәеи, амҩа иану ауааи рзы иҟаҵатәуп». Иарбанзаалак абзиара ҟашәҵалакгьы, Аллаҳ зегь здыруа иоуп.

كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِتَالُ وَهُوَ كُرْهٌ لَّكُمْ ۚ وَعَسٰٓى اَنْ تَكْرَهُوْا شَيْـًٔا وَّهُوَ خَيْرٌ لَّكُمْ ۚ وَعَسٰٓى اَنْ تُحِبُّوْا شَيْـًٔا وَّهُوَ شَرٌّ لَّكُمْ ۗ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ وَاَنْتُمْ لَا تَعْلَمُوْنَ ࣖ

kutiba ‘alaikumul-qitālu wa huwa kurhul lakum, wa ‘asā an takrahū syai'aw wa huwa khairul lakum, wa ‘asā an tuḥibbū syai'aw wa huwa syarrul lakum, wallāhu ya‘lamu wa antum lā ta‘lamūn(a).

Шәара шәзы иманшәаламзаргьы, аибашьра уалԥшьаны иҟоуп. Аха иҟалап акы угәамԥхозар, уара узы ишхәарҭоугьы, акы угәаԥхозар, уара узы ишхәарҭамгьы. Аллаҳ идыруеит, шәара ишәыздырӡом.

يَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الشَّهْرِ الْحَرَامِ قِتَالٍ فِيْهِۗ قُلْ قِتَالٌ فِيْهِ كَبِيْرٌ ۗ وَصَدٌّ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَكُفْرٌۢ بِهٖ وَالْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَاِخْرَاجُ اَهْلِهٖ مِنْهُ اَكْبَرُ عِنْدَ اللّٰهِ ۚ وَالْفِتْنَةُ اَكْبَرُ مِنَ الْقَتْلِ ۗ وَلَا يَزَالُوْنَ يُقَاتِلُوْنَكُمْ حَتّٰى يَرُدُّوْكُمْ عَنْ دِيْنِكُمْ اِنِ اسْتَطَاعُوْا ۗ وَمَنْ يَّرْتَدِدْ مِنْكُمْ عَنْ دِيْنِهٖ فَيَمُتْ وَهُوَ كَافِرٌ فَاُولٰۤىِٕكَ حَبِطَتْ اَعْمَالُهُمْ فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ ۚ وَاُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

yas'alūnaka ‘anisy-syahril-ḥarāmi qitālin fīh(i), qul qitālun fīhi kabīr(un), wa ṣaddun ‘an sabīlillāhi wa kufrum bihī wal-masjidil-ḥarām(i), wa ikhrāju ahlihī minhu akbaru ‘indallāh(i), wal-fitnatu akbaru minal-qatl(i), wa lā yazālūna yuqātilūnakum ḥattā yaruddūkum ‘an dīnikum inistaṭā‘ū, wa may yartadid minkum ‘an dīnihī fa yamut wa huwa kāfirun fa ulā'ika ḥabiṭat a‘māluhum fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), wa ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Урҭ уара (Муҳаммад) иуазҵааит, ацәыхьчам амзазы аибашьра азы. Ишәҳәа: «Уи амзазы аибашьра гәнаҳа дууп. Аха ауаа Аллаҳ имҩа аԥырҟәҟәаара, иҳәатәхамҵара, аԥшьаныҳәарҭа ду рыҩналара, ауаа рыкәша-мыкәша рыҭгара, Аллаҳ иҿаԥхьа еиҳа гәнаҳауп. Шәара шәҟынтә идин дацәхьаҵны, мапкрада дыԥсыр, усҟан урҭ русқәа адунеи аҿгьы, нарцәгьы башахоит, урҭ џьаҳаным инхо роуп, урҭ уа наӡаӡа иаанхоит».

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَالَّذِيْنَ هَاجَرُوْا وَجَاهَدُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۙ اُولٰۤىِٕكَ يَرْجُوْنَ رَحْمَتَ اللّٰهِ ۗوَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

innal-lażīna āmanū wal-lażīna hājarū wa jāhadū fī sabīlillāh(i), ulā'ika yarjūna raḥmatallāh(i), wallāhu gafūrur raḥīm(un).

Ҳәарада, иазхаҵаҩцәахазгьы, амҳаџьырра иаҿугьы, Аллаҳ имҩаҿы ақәԥара иаҿугьы, Аллаҳ илԥха иақәгәыӷуа роуп. Аллаҳ ианажьҩуп, дрыцҳашьаҩуп.

۞ يَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَالْمَيْسِرِۗ قُلْ فِيْهِمَآ اِثْمٌ كَبِيْرٌ وَّمَنَافِعُ لِلنَّاسِۖ وَاِثْمُهُمَآ اَكْبَرُ مِنْ نَّفْعِهِمَاۗ وَيَسْـَٔلُوْنَكَ مَاذَا يُنْفِقُوْنَ ەۗ قُلِ الْعَفْوَۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمُ الْاٰيٰتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُوْنَۙ

yas'alūnaka ‘anil-khamri wal-maisir(i), qul fīhimā iṡmun kabīrw wa manāfi‘u lin nās(i), wa iṡmuhumā akbaru min naf‘ihimā, wa yas'alūnaka māżā yunfiqūn(a), qulil-‘afw(a), każālika yubayyinullāhu lakumul-āyāti la‘allakum tatafakkarūn(a).

Уара (Муҳаммад) арыжәтәи ақьырсиантә хәмарреи рзы иуазҵааит. Ишәҳәа: «Аҩбагьы рҿы агәнаҳа ду ыҟоуп, ауаа рзы хра злоу акоуп. Аха агәнаҳа ахәарҭа аасҭа еиҳауп». Урҭ шәара ишәазҵаауеит, иқәдырӡырц рыхәҭоузеи ҳәа. Ишәҳәа, “Иацҵаны (иаҭаху).” Абас ала, Аллаҳ иажәақәа шәзеиҭеиҳәоит, шәгәы иаанагартә еиԥш

فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ ۗ وَيَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الْيَتٰمٰىۗ قُلْ اِصْلَاحٌ لَّهُمْ خَيْرٌ ۗ وَاِنْ تُخَالِطُوْهُمْ فَاِخْوَانُكُمْ ۗ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ الْمُفْسِدَ مِنَ الْمُصْلِحِ ۗ وَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ لَاَعْنَتَكُمْ اِنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ

fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), wa yas'alūnaka ‘anil-yatāmā, qul iṣlāḥul lahum khair(un), wa in tukhāliṭūhum fa'ikhwānukum, wallāhu ya‘lamul-mufsida minal-muṣliḥ(i), wa lau syā'allāhu la'a‘natakum innallāha ‘azizun ḥakīm(un).

Адунеии нарцәи ирызкны. Уара (Муҳаммад) аиаҭымцәа рзы иуазҵаауеит. Ишәҳәа: «Рҭагылазаашьа аиӷьтәра бзиоуп!» Урҭ шәрывагылазар, шәара шәашьцәа роуп. Аллаҳ, ацәгьара ҟазҵогьы, абзиара ҟазҵогьы идыруеит. Аллаҳ иҭаххар, хымԥада, ауадаҩрақәа шәзааигоит. Ҳәарада, Аллаҳ зегь зымчу, иҟәыӷоу иоуп.

وَلَا تَنْكِحُوا الْمُشْرِكٰتِ حَتّٰى يُؤْمِنَّ ۗ وَلَاَمَةٌ مُّؤْمِنَةٌ خَيْرٌ مِّنْ مُّشْرِكَةٍ وَّلَوْ اَعْجَبَتْكُمْ ۚ وَلَا تُنْكِحُوا الْمُشْرِكِيْنَ حَتّٰى يُؤْمِنُوْا ۗ وَلَعَبْدٌ مُّؤْمِنٌ خَيْرٌ مِّنْ مُّشْرِكٍ وَّلَوْ اَعْجَبَكُمْ ۗ اُولٰۤىِٕكَ يَدْعُوْنَ اِلَى النَّارِ ۖ وَاللّٰهُ يَدْعُوْٓا اِلَى الْجَنَّةِ وَالْمَغْفِرَةِ بِاِذْنِهٖۚ وَيُبَيِّنُ اٰيٰتِهٖ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَ ࣖ

wa lā tankiḥul-musyrikāti ḥattā yu'minn(a), wa la'amatum mu'minatun khairum mim musyrikatiw wa lau a‘jabatkum, wa lā tunkiḥul-musyrikīna ḥattā yu'minū, wa la‘abdum mu'minun khairum mim musyrikiw wa lau a‘jabakum, ulā'ika yad‘ūna ilan-nār(i), wallāhu yad‘ū ilal-jannati wal-magfirati bi'iżnih(ī), wa yubayyinu āyātihī lin-nāsi la‘allahum yatażakkarūn(a).

Амшрикцәа, азхаҵара ҟалаанӡа, ԥҳәысс ишәымгалан. Ҳәарада, иазхаҵаҩу амаҵуҩы ԥҳәызба, аныхақәа ирымҵахырхәо аԥҳәыс лаҵкыс деиӷьуп, угәы ҭылхуазаргьы. Амшрикцәа азхаҵара ҟарҵаанӡа ԥҳәысс шәымгалан. Иҵабыргыҵәҟьаны, ииашоу амаҵуҩы, анцәа дуқәа рызхаҵара змоу амаҵуҩы иаасҭа, угәы дҭанагаларгьы. Урҭ џьаҳанымҟа ирыԥхьоит, Аллаҳ изинла џьанаҭи анажьреи рахь дрыԥхьоит. (Аллаҳ) иажәақәа ауаа ирзеиҭеиҳәоит, урҭ аҵатәхәы рзаанагарц азы.

وَيَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الْمَحِيْضِ ۗ قُلْ هُوَ اَذًىۙ فَاعْتَزِلُوا النِّسَاۤءَ فِى الْمَحِيْضِۙ وَلَا تَقْرَبُوْهُنَّ حَتّٰى يَطْهُرْنَ ۚ فَاِذَا تَطَهَّرْنَ فَأْتُوْهُنَّ مِنْ حَيْثُ اَمَرَكُمُ اللّٰهُ ۗ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ التَّوَّابِيْنَ وَيُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِيْنَ

wa yas'alūnaka ‘anil-maḥīḍ(i), qul huwa ażā(n), fa‘tazilun-nisā'a fil-maḥīḍ(i), wa lā taqrabūhunna ḥattā yaṭhurn(a), fa'iżā taṭahharna fa'tūhunna min ḥaiṡu amarakumullāh(u), innallāha yuḥibbut-tawwābīna wa yuḥibbul-mutaṭahhirīn(a).

Уара (Муҳаммад) амзабаара иазкны иуазҵаауеит. Ишәҳәа, “Уи ҟьашьуп.” Убри аҟнытә амза аныҟоу уԥҳәыс лҟынтә уҽыԥхьакны уҟаз; Урҭ цқьахаанӡа урҭ урзааигәамхалан. Урҭ аныцқьахалак, Аллаҳ ишәдиҵаз ала, шәрылахәыз. Ҳәарада, Аллаҳ аҭамзаара шьҭазҵаз бзиа ибоит, зхы зрыцқьогьы бзиа ибоит.

نِسَاۤؤُكُمْ حَرْثٌ لَّكُمْ ۖ فَأْتُوْا حَرْثَكُمْ اَنّٰى شِئْتُمْ ۖ وَقَدِّمُوْا لِاَنْفُسِكُمْ ۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّكُمْ مُّلٰقُوْهُ ۗ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِيْنَ

nisā'ukum ḥarṡul lakum, fa'tū ḥarṡakum annā syi'tum, wa qaddimū li anfusikum, wattaqullāha wa‘lamū annakum mulāqūh(u), wa basysyiril-mu'minīn(a).

Шәыҳәсақәа шәара шәзы амхурсҭа роуп, убри аҟнытә шәымхурсҭахь шәааи, ишәҭаху аамҭазы, ишышәҭаху ала. Уара ухы азы (ибзиоу) раԥхьатәи аҭыԥ аҿы иқәыргылатәуп. Аллаҳ шәицәшәа, ижәдыруазааит, ҽнак зны Иара шәшиԥыло. Агәра зго ауаагьы ажәабжь бзиақәа рылаҳәа

وَلَا تَجْعَلُوا اللّٰهَ عُرْضَةً لِّاَيْمَانِكُمْ اَنْ تَبَرُّوْا وَتَتَّقُوْا وَتُصْلِحُوْا بَيْنَ النَّاسِۗ وَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ

wa lā taj‘alullāha ‘urḍatal li'aimānikum an tabarrū wa tattaqū wa tuṣliḥū bainan-nās(i), wallāhu samī‘un ‘alīm(un).

Уҭоуба аҿы Аллаҳ ихьӡ аус бзиақәа рыҟаҵареи, ақьиареи, ауаа рыбжьара аҭынчра аԥҵареи рзы ԥынгылас иҟашәымҵан. Аллаҳ зегь иаҳауеит, зегьы идыруеит.

لَا يُؤَاخِذُكُمُ اللّٰهُ بِاللَّغْوِ فِيْٓ اَيْمَانِكُمْ وَلٰكِنْ يُّؤَاخِذُكُمْ بِمَا كَسَبَتْ قُلُوْبُكُمْ ۗ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ حَلِيْمٌ

lā yu'ākhiżukumullāhu bil-lagwi fī aimānikum wa lākiy yu'ākhiżukum bimā kasabat qulūbukum, wallāhu gafūrun ḥalīm(un).

Аллаҳ шәгәы иҭамкәа иҟашәҵаз аҭоуба азы акәӡам шәахьирхәуа, шәгәы иҭоу агәҭакқәа рзы шәахьирхәуеит. Аллаҳ ианажьҩуп, дрыцҳашьаҩуп.

لِلَّذِيْنَ يُؤْلُوْنَ مِنْ نِّسَاۤىِٕهِمْ تَرَبُّصُ اَرْبَعَةِ اَشْهُرٍۚ فَاِنْ فَاۤءُوْ فَاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

lil-lażīna yu'lūna min nisā'ihim tarabbuṣu arba‘ati asyhur(in), fa'in fā'ū fa'innalāha gafūrur raḥīm(un).

Зҳәса зжьо ауаа ԥшьымз рыҩныҵҟа иазыԥшызар ауп. Нас, урҭ (рыҳәсақәа рахь) ихынҳәыр, ҳәарада, Аллаҳ ианажьҩуп, дрыцҳашьаҩуп.

وَاِنْ عَزَمُوا الطَّلَاقَ فَاِنَّ اللّٰهَ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ

wa in ‘azamuṭ-ṭalāqa fa innallāha samī‘un ‘alīm(un).

Урҭ еилыҵырц рыӡбазар, Аллаҳ зегь иаҳауеит, зегь идыруеит.

وَالْمُطَلَّقٰتُ يَتَرَبَّصْنَ بِاَنْفُسِهِنَّ ثَلٰثَةَ قُرُوْۤءٍۗ وَلَا يَحِلُّ لَهُنَّ اَنْ يَّكْتُمْنَ مَا خَلَقَ اللّٰهُ فِيْٓ اَرْحَامِهِنَّ اِنْ كُنَّ يُؤْمِنَّ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِۗ وَبُعُوْلَتُهُنَّ اَحَقُّ بِرَدِّهِنَّ فِيْ ذٰلِكَ اِنْ اَرَادُوْٓا اِصْلَاحًا ۗوَلَهُنَّ مِثْلُ الَّذِيْ عَلَيْهِنَّ بِالْمَعْرُوْفِۖ وَلِلرِّجَالِ عَلَيْهِنَّ دَرَجَةٌ ۗ وَاللّٰهُ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ ࣖ

wal-muṭallaqātu yatarabbaṣna bi anfusihinna ṡalāṡata qurū'(in), wa lā yaḥillu lahunna ay yaktumna mā khalaqallāhu fī arḥāmihinna in kunna yu'minna billāhi wal-yaumil-ākhir(i), wa bu‘ūlatuhunna aḥaqqu biraddiūhinna fī żālika in arādū iṣlāḥā(n), wa lahunna miṡlul-lażī ‘alaihinna bil-ma‘rūf(i), wa lir-rijāli ‘alaihinna darajah(tun), wallāhu ‘azīzun ḥakīm(un).

Зхаҵа иалҵыз аҳәсақәа хынтә рхы рҽынкыланы иазыԥшызар ауп. Аллаҳи нарцәытәи амши рыгәра ргозар, Аллаҳ рымгәарҭа иишаз аҵәахра ҟалом. Урҭ рхацәа уи аамҭазы урҭ рахь рыхынҳәра еиҳа азин рымоуп, аиҭакрақәа ҟарҵарц рҭахызар. Урҭ (аҳәса) руалԥшьақәа иреиԥшу азинқәа рымоуп. Аха ахацәа урҭ раасҭа аԥыжәара рымоуп. Аллаҳ зегь зымчу, иҟәыӷоу иоуп.

اَلطَّلَاقُ مَرَّتٰنِ ۖ فَاِمْسَاكٌۢ بِمَعْرُوْفٍ اَوْ تَسْرِيْحٌۢ بِاِحْسَانٍ ۗ وَلَا يَحِلُّ لَكُمْ اَنْ تَأْخُذُوْا مِمَّآ اٰتَيْتُمُوْهُنَّ شَيْـًٔا اِلَّآ اَنْ يَّخَافَآ اَلَّا يُقِيْمَا حُدُوْدَ اللّٰهِ ۗ فَاِنْ خِفْتُمْ اَلَّا يُقِيْمَا حُدُوْدَ اللّٰهِ ۙ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَا فِيْمَا افْتَدَتْ بِهٖ ۗ تِلْكَ حُدُوْدُ اللّٰهِ فَلَا تَعْتَدُوْهَا ۚوَمَنْ يَّتَعَدَّ حُدُوْدَ اللّٰهِ فَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ

aṭ-ṭalāqu marratān(i), fa imsākum bima‘rūfin au tasrīḥum bi'iḥsān(in), wa lā yaḥillu lakum an ta'khużū mimmā ātaitumūhunna syai'an illā ay yakhāfā allā yuqīmā ḥudūdullāh(i), fa in khiftum allā yuqīmā ḥudūdullāh(i) falā junāḥa ‘alaihimā fīmaftadat bih(ī), tilka ḥudūdullāhi falā ta‘tadūhā, wa may yata‘adda ḥudūdullāhi fa'ulā'ika humuẓ-ẓālimūn(a).

Аилыҵра (иаҳҳәар ҳалшоит) ҩынтәуп. (Уи ашьҭахь ахаҵа илшоит) қьиарала иҵәахыр, мамзаргьы қьиарала иҭиирц. Урҭ ирышәҭаз акы шьҭахьҟа агара ҟалом, урҭ рҩыџьагьы (хаҵеи-ԥҳәыси) Аллаҳ иҳәаақәа рынагӡара рылымшар ҳәа ишәозар акәымзар. Шәара (ахылаԥшыҩцәа) Аллаҳ иҳәаақәа рынагӡара рылымшар ҳәа шәшәозар, усҟан урҭ рҩыџьагьы аԥҳәыс лхы лхыхразы илҭатәу ахә азы ахара рыдӡам. Абарҭқәа Аллаҳ иԥҟарақәа роуп, урҭ шәырхымыжьын. Дарбанзаалак Аллаҳ иҳәаа иахысыз, урҭ агәымбылџьбаҩцәа роуп.

فَاِنْ طَلَّقَهَا فَلَا تَحِلُّ لَهٗ مِنْۢ بَعْدُ حَتّٰى تَنْكِحَ زَوْجًا غَيْرَهٗ ۗ فَاِنْ طَلَّقَهَا فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَآ اَنْ يَّتَرَاجَعَآ اِنْ ظَنَّآ اَنْ يُّقِيْمَا حُدُوْدَ اللّٰهِ ۗ وَتِلْكَ حُدُوْدُ اللّٰهِ يُبَيِّنُهَا لِقَوْمٍ يَّعْلَمُوْنَ

fa'in ṭallaqahā falā taḥillu lahū mim ba‘du ḥattā tankiḥa zaujan gairah(ū), fa'in ṭallaqahā falā junāḥa ‘alaihimā ay yatarāja‘ā in ẓannā ay yuqīmā ḥudūdullāh(i), tilka ḥudūdullāhi yubayyinuhā liqaumiy ya‘lamūn(a).

Нас дилҵыр (аҩбатәи аилыҵра ашьҭахь), даҽа хаҵак дицлаанӡа, лара лзы ҳәынҭқарратә ҟазшьа ыҟаӡам. Нас, егьи ахаҵа дылкаижьыр, урҭ рҩыџьагьы (раԥхьатәи ахаҵеи ԥасатәи аԥҳәыси) гәнаҳа рымаӡам, рҩыџьагьы Аллаҳ изакәанқәа рынагӡара шрылшо агәра ргозар. Абарҭқәа роуп, дырра змоу ауаа ирзеиҭеиҳәо Аллаҳ иҳәаақәа.

وَاِذَا طَلَّقْتُمُ النِّسَاۤءَ فَبَلَغْنَ اَجَلَهُنَّ فَاَمْسِكُوْهُنَّ بِمَعْرُوْفٍ اَوْ سَرِّحُوْهُنَّ بِمَعْرُوْفٍۗ وَلَا تُمْسِكُوْهُنَّ ضِرَارًا لِّتَعْتَدُوْا ۚ وَمَنْ يَّفْعَلْ ذٰلِكَ فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَهٗ ۗ وَلَا تَتَّخِذُوْٓا اٰيٰتِ اللّٰهِ هُزُوًا وَّاذْكُرُوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَمَآ اَنْزَلَ عَلَيْكُمْ مِّنَ الْكِتٰبِ وَالْحِكْمَةِ يَعِظُكُمْ بِهٖ ۗوَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ ࣖ

wa iżā ṭallaqtumun-nisā'a fabalagna ajalahunna fa'amsikūhunna bima‘rūfin au sarriḥūhunna bima‘rūf(in), wa lā tumsikūhunna ḍirāral lita‘tadū, wa may yaf‘al żālika faqad ẓalama nafasah(ū), wa lā tattakhiżū āyātillāhi huzuwaw ważkurū ni‘matallāhi ‘alaikum wa mā anzala ‘alaikum minal-kitābi wal-ḥikmati ya‘iẓukum bih(ī), wattaqullāha wa‘lamū annallāha bikulli syai'in ‘alīm(un).

Шәҳәсақәа шәрылҵыр, рныҳәара нҵәаанӡа, урҭ шәырԥырхага, мамзаргьы шәрылҵны шәрыцрыҵ. Урҭ ақәымчразы агәҭакы бааԥсы уманы иаанкыланы иумкын. Абас ҟазҵаз, ихы дақәымшәеит. Аллаҳ иажәақәа хыччарак аҳасабала шәхы иашәмырхәан. Аллаҳ ишәзыҟаиҵаз аразҟы шәгәалашәыршәа, насгьы Аллаҳ ишәзааигаз ашәҟәы (Аҟәырҟани) аҟәыӷара (Сунна) шәырҵарц азы. Аллаҳ шәицәшәа, ижәдыруазааит Аллаҳ зегьы шидыруа.

وَاِذَا طَلَّقْتُمُ النِّسَاۤءَ فَبَلَغْنَ اَجَلَهُنَّ فَلَا تَعْضُلُوْهُنَّ اَنْ يَّنْكِحْنَ اَزْوَاجَهُنَّ اِذَا تَرَاضَوْا بَيْنَهُمْ بِالْمَعْرُوْفِ ۗ ذٰلِكَ يُوْعَظُ بِهٖ مَنْ كَانَ مِنْكُمْ يُؤْمِنُ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ ۗ ذٰلِكُمْ اَزْكٰى لَكُمْ وَاَطْهَرُ ۗ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ وَاَنْتُمْ لَا تَعْلَمُوْنَ

wa iżā ṭallaqtumun-nisā'a fabalagna ajalahunna falā ta‘ḍulūhunna ay yankiḥna azwājahunna iżā tarāḍau bainahum bil-ma‘rūf(i), żālika yū‘aẓu bihī man kāna minkum yu'minu billāhi wal-yaumil-ākhir(i), żālikum azkā lakum wa aṭhar(u), wallāhu ya‘lamu wa antum lā ta‘lamūn(a).

Шәара шәҳәсақәа шәрылҵыр, усҟан урҭ ақәшаҳаҭра рыбжьарҵахьеит, насгьы ԥхьаҟатәи рхацәа рахь анеира ԥырхагас иҟашәымҵан, рыбжьара аиқәшәара бзиа ыҟазар. Абри ауп шәара шәҟынтә Аллаҳи нарцәытәи амши азхазҵо ирылабжьо. Уи шәара шәзы еиҳа ицқьоуп, еиҳагьы ицқьоуп. Аллаҳ идыруеит, шәара ишәзымдырӡо.

۞ وَالْوٰلِدٰتُ يُرْضِعْنَ اَوْلَادَهُنَّ حَوْلَيْنِ كَامِلَيْنِ لِمَنْ اَرَادَ اَنْ يُّتِمَّ الرَّضَاعَةَ ۗ وَعَلَى الْمَوْلُوْدِ لَهٗ رِزْقُهُنَّ وَكِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوْفِۗ لَا تُكَلَّفُ نَفْسٌ اِلَّا وُسْعَهَا ۚ لَا تُضَاۤرَّ وَالِدَةٌ ۢبِوَلَدِهَا وَلَا مَوْلُوْدٌ لَّهٗ بِوَلَدِهٖ وَعَلَى الْوَارِثِ مِثْلُ ذٰلِكَ ۚ فَاِنْ اَرَادَا فِصَالًا عَنْ تَرَاضٍ مِّنْهُمَا وَتَشَاوُرٍ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِمَا ۗوَاِنْ اَرَدْتُّمْ اَنْ تَسْتَرْضِعُوْٓا اَوْلَادَكُمْ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ اِذَا سَلَّمْتُمْ مَّآ اٰتَيْتُمْ بِالْمَعْرُوْفِۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

wal-wālidātu yurḍi‘na aulādahunna ḥaulaini kāmilaini liman arāda ay yutimmar-raḍā‘ah(ta), wa ‘alal-maulūdi lahū rizquhunna wa kiswatuhunna bil-ma‘rūf(i), lā tukallafu nafsun illā wus‘ahā, lā tuḍārra wālidatum biwaladihā wa lā maulūdul lahū biwaladihī wa ‘alal-wāriṡi miṡlu żālik(a), fa'in arādā fiṣālan ‘an tarāḍim minhumā wa tasyāwurin falā junāḥa ‘alaihimā, wa in arattum an tastarḍi‘ū aulādakum falā junāḥa ‘alaikum iżā sallamtum mā ātaitum bil-ma‘rūf(i), wattaqullāha wa‘lamū annallāha bimā ta‘malūna baṣīr(un).

Анацәа рхәыҷқәа ҩышықәса нҭәыла агәы рҿарҵалароуп, инагӡаны агәы рҿаҵара зҭаху рзы. Аб иусуп урҭ рныҟәгара, насгьы ишахәҭоу ала реилаҳәара. Ауаҩы изышьҭымхуа аидара иқәҵаӡом. Ан лхәыҷы ихҟьаны дгәаҟуам, абгьы ихәыҷы ихҟьаны дгәаҟуам. Аҭынхацәагьы убасҵәҟьа иҟоуп. Ҩыџьагьы еиқәшаҳаҭны, еицәажәаны ацәа рҟәырҵырц рҭахызар, усҟан рҩыџьагьы гәнаҳа рымаӡам. Уара ухәыҷы даҽаӡәы ан лгәы дҭауҵарц уҭахызар, усҟан гәнаҳа ыҟам уара иахәҭоу амҩала аԥара иуҭар. Аллаҳ шәицәшәа, ижәдыруазааит, Аллаҳ иҟашәҵо зегьы ибоит.

وَالَّذِيْنَ يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَيَذَرُوْنَ اَزْوَاجًا يَّتَرَبَّصْنَ بِاَنْفُسِهِنَّ اَرْبَعَةَ اَشْهُرٍ وَّعَشْرًا ۚ فَاِذَا بَلَغْنَ اَجَلَهُنَّ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيْمَا فَعَلْنَ فِيْٓ اَنْفُسِهِنَّ بِالْمَعْرُوْفِۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرٌ

wal-lażīna yutawaffauna minkum wa yażarūna azwājay yatarabbaṣna bi'anfusihinna arba‘ata asyhuriw wa ‘asyrā(n), fa'iżā balagna ajalahunna falā junāḥa ‘alaikum fīmā fa‘alna fī anfusihinna bil-ma‘rūf(i),wallāhu bimā ta‘malūna khabīr(un).

Шәыбжьара иԥсыз, аҳәсақәа аанзыжьызгьы, ԥшьымзи жәамши иԥшызааит. Нас, урҭ рныҳәара анҵәамҭахь ианнеилак, усҟан, шәара шәзы гәнаҳак ыҟаӡам, урҭ рхы иақәнагоу амҩала иҟарҵо аганахьала. Аллаҳ, иҟашәҵо зегьы идыруеит.

وَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيْمَا عَرَّضْتُمْ بِهٖ مِنْ خِطْبَةِ النِّسَاۤءِ اَوْ اَكْنَنْتُمْ فِيْٓ اَنْفُسِكُمْ ۗ عَلِمَ اللّٰهُ اَنَّكُمْ سَتَذْكُرُوْنَهُنَّ وَلٰكِنْ لَّا تُوَاعِدُوْهُنَّ سِرًّا اِلَّآ اَنْ تَقُوْلُوْا قَوْلًا مَّعْرُوْفًا ەۗ وَلَا تَعْزِمُوْا عُقْدَةَ النِّكَاحِ حَتّٰى يَبْلُغَ الْكِتٰبُ اَجَلَهٗ ۗوَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ يَعْلَمُ مَا فِيْٓ اَنْفُسِكُمْ فَاحْذَرُوْهُ ۚوَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ حَلِيْمٌ ࣖ

wa lā junāḥa ‘alaikum fīmā ‘arraḍtum bihī min khiṭbatin-nisā'i au aknantum fī anfusikum, ‘alimallāhu annakum satażkurūnahunna wa lākil lā tuwā‘idūhunna sirran illā an taqūlū qaulam ma‘rūfā(n), wa lā ta‘zimū ‘uqdatan-nikāḥi ḥattā yablugal-kitābu ajalah(ū), wa‘lamū annallāha ya‘lamu mā fī anfusikum faḥżarūh(u), wa‘lamū annallāha gafūrun ḥalīm(un).

Урҭ ргәы иҭашәҵозар, мамзаргьы шәгәазыҳәара шәҵәахуазар, гәнаҳа шәзыҟалом. Аллаҳ идыруеит, шәара урҭ ишырзеиҭашәҳәо. Аха маӡала аиқәшаҳаҭра рыбжьашәымҵан, гәыкала шәеицәажәар акәымзар. Аидда аамҭа нҵәаанӡа аҭаацәалазааратә еилаӡара шәыбжьашәымҵан. Ижәдыруазааит, Аллаҳ шәгәы иҭоу идыруеит, уи шәицәшәала. Ижәдыруазааит, Аллаҳ ианаижьуа, ачҳара злоу шиакәу.

لَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ اِنْ طَلَّقْتُمُ النِّسَاۤءَ مَا لَمْ تَمَسُّوْهُنَّ اَوْ تَفْرِضُوْا لَهُنَّ فَرِيْضَةً ۖ وَّمَتِّعُوْهُنَّ عَلَى الْمُوْسِعِ قَدَرُهٗ وَعَلَى الْمُقْتِرِ قَدَرُهٗ ۚ مَتَاعًا ۢبِالْمَعْرُوْفِۚ حَقًّا عَلَى الْمُحْسِنِيْنَ

lā junāḥa ‘alaikum in ṭallaqtumun-nisā'a mā lam tamassūhunna au tafriḍū lahunna farīḍah(tan), wa matti‘ūhunna ‘alal-mūsi‘i qadaruhū wa ‘alal-muqtiri qadaruhū matā‘am bil-ma‘rūf(i), ḥaqqan ‘alal-muḥsinīn(a).

Шәара шәзы гәнаҳа ыҟаӡам, шәҳәсақәа шәрыламкьысӡакәа, рҳәысхәгьы шәыӡбаанӡа, шәрылҵыр. Урҭ амутаҳ рыҭ, рылшарақәа инарықәыршәаны, зымч ақәымхогьы, даҽакала иуҳәозар, ишахәҭоу ала рыҭара, уи абзиара ҟазҵо рзы уалԥшьаны иҟоуп.

وَاِنْ طَلَّقْتُمُوْهُنَّ مِنْ قَبْلِ اَنْ تَمَسُّوْهُنَّ وَقَدْ فَرَضْتُمْ لَهُنَّ فَرِيْضَةً فَنِصْفُ مَا فَرَضْتُمْ اِلَّآ اَنْ يَّعْفُوْنَ اَوْ يَعْفُوَا الَّذِيْ بِيَدِهٖ عُقْدَةُ النِّكَاحِ ۗ وَاَنْ تَعْفُوْٓا اَقْرَبُ لِلتَّقْوٰىۗ وَلَا تَنْسَوُا الْفَضْلَ بَيْنَكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

wa in ṭallaqtumūhunna min qabli an tamassūhunna wa qad faraḍtum lahunna farīḍatan faniṣfu mā faraḍtum illā ay ya‘fūna au ya‘fuwal-lażī biyadihī ‘uqdatun-nikāḥ(i), wa an ta‘fū aqrabu lit-taqwā, wa lā tansawul-faḍla bainakum, innallāha bimā ta‘malūna baṣīr(un).

Уара урҭ урылакьысаанӡа (уҽалаурхәыр), Маҳар шьақәургылахьазаргьы, иуӡбаз абжа (ишәа), урҭ (хақәиҭрала) мамзаргьы знапы иану ауаҩы ихы иақәиҭитәымзар. Ахақәиҭра еиҳа адинхаҵара иазааигәоуп. Шәыбжьара иҟоу абзиарақәагьы шәхашәмыршҭын. Ҳәарада, Аллаҳ, иҟашәҵо зегьы ибоит.

حَافِظُوْا عَلَى الصَّلَوٰتِ وَالصَّلٰوةِ الْوُسْطٰى وَقُوْمُوْا لِلّٰهِ قٰنِتِيْنَ

Ḥāfiẓū ‘alaṣ-ṣalawāti waṣ-ṣalātil-wusṭā, wa qūmū lillāhi qānitīn(a).

Аныҳәарақәеи аусҭа аныҳәақәеи зегьы рыхьчара. Аллаҳ изыҳәан аныҳәа ҟашәҵа.

فَاِنْ خِفْتُمْ فَرِجَالًا اَوْ رُكْبَانًا ۚ فَاِذَآ اَمِنْتُمْ فَاذْكُرُوا اللّٰهَ كَمَا عَلَّمَكُمْ مَّا لَمْ تَكُوْنُوْا تَعْلَمُوْنَ

fa'in khiftum farijālan au rukbānā(n), fa'iżā amintum fażkurullāha kamā ‘allamakum mā lam takūnū ta‘lamūn(a).

Ушәозар (ашәарҭара), шьапыла ма машьынала уанныҟәо Анцәа уиҳәала. Нас, ашәарҭадара аныҟалалак, ишәзымдыруаз шәара ишәирҵаз ала, Аллаҳ дышәгәалашәыршәа.

وَالَّذِيْنَ يُتَوَفَّوْنَ مِنْكُمْ وَيَذَرُوْنَ اَزْوَاجًاۖ وَّصِيَّةً لِّاَزْوَاجِهِمْ مَّتَاعًا اِلَى الْحَوْلِ غَيْرَ اِخْرَاجٍ ۚ فَاِنْ خَرَجْنَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْكُمْ فِيْ مَا فَعَلْنَ فِيْٓ اَنْفُسِهِنَّ مِنْ مَّعْرُوْفٍۗ وَاللّٰهُ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ

wal-lażīna yutawaffauna minkum wa yażarūna azwājā(n), waṣiyyatal li'azwājihim matā‘an ilal-ḥauli gaira ikhrāj(in), fa'in kharajna falā junāḥa ‘alaikum fī mā fa‘alna fī anfusihinna mim ma‘rūf(in), wallāhu ‘azīzun ḥakīm(un).

Шәара шәҟынтә иԥсуа, аҳәсақәа аанзыжьыз, рыҳәса рзы уасиаҭ ҟарҵааит, урҭ рыҩны иҭымгакәа, шықәсык рҟынӡа аныҟәгаразы. Аха урҭ рхала идәылҵыр, шәара шәзы гәнаҳак ыҟаӡам, урҭ рхы абзиарақәа рзы иҟарҵо аганахь ала. Аллаҳ зегь зымчу, иҟәыӷоу иоуп.

وَلِلْمُطَلَّقٰتِ مَتَاعٌ ۢبِالْمَعْرُوْفِۗ حَقًّا عَلَى الْمُتَّقِيْنَ

wa lil-muṭallaqāti matā‘um bil-ma‘rūf(i), ḥaqqan ‘alal-muttaqīn(a).

Зхаҵа иалҵыз аҳәсагьы, адинхаҵара змоу ауаҩы изы уалԥшьаны, иахәҭоу амҩала амутаҳ рыҭатәуп.

كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمْ اٰيٰتِهٖ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُوْنَ ࣖ

każālika yubayyinullāhu lakum āyātihī la‘allakum ta‘qilūn(a).

Абас ала, Аллаҳ иажәақәа шәзеиҭеиҳәоит, шәара еилышәкаарц азы.

۞ اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ خَرَجُوْا مِنْ دِيَارِهِمْ وَهُمْ اُلُوْفٌ حَذَرَ الْمَوْتِۖ فَقَالَ لَهُمُ اللّٰهُ مُوْتُوْا ۗ ثُمَّ اَحْيَاهُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ لَذُوْ فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَشْكُرُوْنَ

alam tara ilal-lażīna kharajū min diyārihim wa hum ulūfun ḥażaral-maut(i), faqāla lahumullāhu mūtū, ṡumma aḥyāhum, inallāha lażū faḍlin ‘alan-nāsi wa lākinna akṡaran-nāsi lā yasykurūn(a).

Иузгәамҭаӡеи зықьҩыла ауаа аԥсра иацәшәаны рықалақьқәа ааныжьны ицахьоу? Нас Аллаҳ урҭ иреиҳәоит: «Шәыԥсы!» Нас Аллаҳ урҭ аԥсҭазаара риҭеит. Ҳәарада, Аллаҳ ауаатәыҩса аҳамҭақәа риҭоит, аха ауаа реиҳараҩык иҭабуп ҳәа рызҳәом.

وَقَاتِلُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ

wa qātilū fī sabīlillāhi wa‘lamū annallāha samī‘un ‘alīm(un).

Аллаҳ имҩаҿы шәеибашьла, ижәдыруазааит, Аллаҳ зегь шизыӡырҩуа, зегь здыруа шиакәу.

مَنْ ذَا الَّذِيْ يُقْرِضُ اللّٰهَ قَرْضًا حَسَنًا فَيُضٰعِفَهٗ لَهٗٓ اَضْعَافًا كَثِيْرَةً ۗوَاللّٰهُ يَقْبِضُ وَيَبْصُۣطُۖ وَاِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ

man żal-lażī yuqriḍullāha qarḍan ḥasanan fayuḍā‘ifahū lahū aḍ‘āfan kaṡīrah(tan), wallāhu yaqbiḍu wa yabsuṭ(u), wa ilaihi turja‘ūn(a).

Дарбанзаалак, Аллаҳ ауал бзиа изиҭаз, Аллаҳ уи ихәҭаа акыр ирацәаны ииҭоит. Аллаҳ аразҟы ааникылт, ирҭбаауеит, насгьы Иара иахь шәхынҳәуеит.

اَلَمْ تَرَ اِلَى الْمَلَاِ مِنْۢ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ مِنْۢ بَعْدِ مُوْسٰىۘ اِذْ قَالُوْا لِنَبِيٍّ لَّهُمُ ابْعَثْ لَنَا مَلِكًا نُّقَاتِلْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ۗ قَالَ هَلْ عَسَيْتُمْ اِنْ كُتِبَ عَلَيْكُمُ الْقِتَالُ اَلَّا تُقَاتِلُوْا ۗ قَالُوْا وَمَا لَنَآ اَلَّا نُقَاتِلَ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَقَدْاُخْرِجْنَا مِنْ دِيَارِنَا وَاَبْنَاۤىِٕنَا ۗ فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيْهِمُ الْقِتَالُ تَوَلَّوْا اِلَّا قَلِيْلًا مِّنْهُمْ ۗوَاللّٰهُ عَلِيْمٌ ۢبِالظّٰلِمِيْنَ

alam tara ilal-mala'i mim banī isrā'īla mim ba‘di mūsā, iż qālū linabiyyil lahumub‘aṡ lanā malikan nuqātil fī sabīlillāh(i), qāla hal ‘asaitum in kutiba ‘alaikumul-qitālu allā tuqātilū, qālū wa mā lanā allā nuqātila fī sabīlillāhi wa qad ukhrijnā min diyārinā wa abnā'inā, falammā kutiba ‘alaihimul-qitālu tawallau illā qalīlam minhum, wallāhu ‘alīmum biẓ-ẓālimīn(a).

Уара иузгәамҭаӡеи, Муса данԥсы ашьҭахь, Исраил иԥацәа рԥызацәа, рԥааимбар иеиҳәаны: Урҭ рԥааимбар аҭак ҟаиҵеит: «Шәара шәзы аибашьра хымԥаданы иҟазҭгьы, шәаргьы шәеибашьуамызт?» Урҭ аҭак ҟарҵеит: «Ҳара, ҳқалақьқәа рҟынтәи ҳанрылцаха, ҳхәыҷқәа ҳарцәыхараны, Аллаҳ имҩаҿы ҳаззеибашьуазеи?» Аха аибашьра анрыдцала, хыԥхьаӡара маҷк ракәымзар, ихьаҵит. Аллаҳ агәымбылџьбаҩцәа зегьы идыруеит.

وَقَالَ لَهُمْ نَبِيُّهُمْ اِنَّ اللّٰهَ قَدْ بَعَثَ لَكُمْ طَالُوْتَ مَلِكًا ۗ قَالُوْٓا اَنّٰى يَكُوْنُ لَهُ الْمُلْكُ عَلَيْنَا وَنَحْنُ اَحَقُّ بِالْمُلْكِ مِنْهُ وَلَمْ يُؤْتَ سَعَةً مِّنَ الْمَالِۗ قَالَ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰىهُ عَلَيْكُمْ وَزَادَهٗ بَسْطَةً فِى الْعِلْمِ وَالْجِسْمِ ۗ وَاللّٰهُ يُؤْتِيْ مُلْكَهٗ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗ وَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ

wa qāla lahum nabiyyuhum innallāha qad ba‘aṡa lakum ṭālūta malikā(n), qālū annā yakūnu lahul-mulku ‘alainā wa naḥnu aḥaqqu bil-mulki minhu wa lam yu'ta sa‘atam minal-māl(i), qāla innallāhaṣṭafāhu ‘alaikum wa zādahū basṭatan fil-‘ilmi wal-jism(i), wallāhu yu'tī mulkahū may yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).

Урҭ рԥааимбаргьы ус реиҳәеит: «Иҵабыргыҵәҟьаны, Аллаҳ Ҭалуҭ шәара шәҳас дҟаиҵеит». Урҭ аҭак ҟарҵеит: «Талут ҳара ҳахь аҳра шԥаиоуеи, ҳара иара иаҵкыс аҳра ҳаҭәашьаны, амал рацәаны имҭакәа?» (Аԥааимбар) аҭак ҟаиҵеит: «Аллаҳ уи шәара шәзы далихит, иреиҳау адырреи ацәеижьтә лшареи шәиҭеит». Аллаҳ иҳәынҭқарра ииҭаху ииҭоит, Аллаҳгьы зегьы здыруа, зегьы здыруа иоуп.

وَقَالَ لَهُمْ نَبِيُّهُمْ اِنَّ اٰيَةَ مُلْكِهٖٓ اَنْ يَّأْتِيَكُمُ التَّابُوْتُ فِيْهِ سَكِيْنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَبَقِيَّةٌ مِّمَّا تَرَكَ اٰلُ مُوْسٰى وَاٰلُ هٰرُوْنَ تَحْمِلُهُ الْمَلٰۤىِٕكَةُ ۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ ࣖ

wa qāla lahum nabiyyuhum inna āyata mulkihī ay ya'tiyakumut-tābūtu fīhi sakīnatum mir rabbikum wa baqiyyatum mimmā taraka ālu mūsā wa ālu hārūna taḥmiluhul-malā'ikah(tu), inna fī żālika la āyatal lakum in kuntum mu'minīn(a).

Урҭ рԥааимбаргьы ус реиҳәеит: «Ииашаҵәҟьаны, уи иҳәынҭқарра адыргас иҟоу, шәынцәа иҟынтәи аҭынчра ахьыҟоу аӷба ааира ауп, насгьы, амаалықьцәа иааргаз Мусеи Ҳарун иҭаацәара рыԥсыбаҩи.

فَلَمَّا فَصَلَ طَالُوْتُ بِالْجُنُوْدِ قَالَ اِنَّ اللّٰهَ مُبْتَلِيْكُمْ بِنَهَرٍۚ فَمَنْ شَرِبَ مِنْهُ فَلَيْسَ مِنِّيْۚ وَمَنْ لَّمْ يَطْعَمْهُ فَاِنَّهٗ مِنِّيْٓ اِلَّا مَنِ اغْتَرَفَ غُرْفَةً ۢبِيَدِهٖ ۚ فَشَرِبُوْا مِنْهُ اِلَّا قَلِيْلًا مِّنْهُمْ ۗ فَلَمَّا جَاوَزَهٗ هُوَ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مَعَهٗۙ قَالُوْا لَا طَاقَةَ لَنَا الْيَوْمَ بِجَالُوْتَ وَجُنُوْدِهٖ ۗ قَالَ الَّذِيْنَ يَظُنُّوْنَ اَنَّهُمْ مُّلٰقُوا اللّٰهِ ۙ كَمْ مِّنْ فِئَةٍ قَلِيْلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً كَثِيْرَةً ۢبِاِذْنِ اللّٰهِ ۗ وَاللّٰهُ مَعَ الصّٰبِرِيْنَ

falammā faṣala ṭālūtu bil-junūd(i), qāla innallāha mubtalīkum binahar(in), faman syariba minhu falaisa minnī, wa mal lam yaṭ‘amhu fa innahū minnī illā manigtarafa gurfatam biyadih(ī), fa syaribū minhu illā qalīlam minhum, falammā jāwazahū huwa wal-lażīna āmanū ma‘ah(ū), qālū lā ṭāqata lanal-yauma bijālūta wa junūdih(ī), qālal-lażīna yaẓunnūna annahum mulāqullāh(i), kam min fi'atin qalīlatin galabat fi'atan kaṡīratam bi'iżnillāh(i), wallāhu ma‘aṣ-ṣābirīn(a).

Убри аҟнытә Ҭалут иар данааига, ус иҳәеит: «Аллаҳ ӡиасла шәԥишәоит. Убри аҟнытә (уи аӡы зжәуа) сара дсышьҭанеиуам. Аха ԥыҭҩык рыда иржәит. Иареи (Талути) иазхаҵаҩцәеи аӡиас ианхыҵ, ус рҳәеит: «Ҳара иахьа Џьалути иареи рҿаԥхьа ҳӷәӷәам». Аллаҳ иԥылоит ҳәа азхазҵо ирҳәоит: «Аллаҳ изинла шаҟаҩы гәыԥ хәыҷқәа гәыԥ дуқәа ириааизеи!» Аллаҳ ачҳара змоу дрыцуп.

وَلَمَّا بَرَزُوْا لِجَالُوْتَ وَجُنُوْدِهٖ قَالُوْا رَبَّنَآ اَفْرِغْ عَلَيْنَا صَبْرًا وَّثَبِّتْ اَقْدَامَنَا وَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكٰفِرِيْنَ ۗ

wa lammā barazū lijālūta wa junūdihī qālū rabbanā afrig ‘alainā ṣabraw wa ṡabbit aqdāmanā wanṣurnā ‘alal-qaumil-kāfirīn(a).

Урҭ Џьалуҭи иареи ианрықәла, Ҳанцәа, ачҳара ҳаҭ, ҳшьаҿақәа рӷәӷәа, азхамҵаҩцәа рҿаԥхьа ҳацхраа ҳәа иҳәон.

فَهَزَمُوْهُمْ بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَقَتَلَ دَاوٗدُ جَالُوْتَ وَاٰتٰىهُ اللّٰهُ الْمُلْكَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَهٗ مِمَّا يَشَاۤءُ ۗ وَلَوْلَا دَفْعُ اللّٰهِ النَّاسَ بَعْضَهُمْ بِبَعْضٍ لَّفَسَدَتِ الْاَرْضُ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ ذُوْ فَضْلٍ عَلَى الْعٰلَمِيْنَ

fahazamūhum bi'iżnillāh(i), wa qatala dāwūdu jālūta wa ātāhullāhul-mulka wal-ḥikmata wa ‘allamahū mimmā yasyā'(u), wa lau lā daf‘ullāhin-nāsa ba‘ḍahum biba‘ḍil lafasadatil-arḍu wa lākinnallāha żū faḍlin ‘alal-‘ālamīn(a).

Убас ала, Аллаҳ изинла дииааит, Дауҭгьы Џьалут дишьит. Убасҟан Аллаҳ (Дауд) аҳреи аҟәыӷареи ииҭеит, ииҭахызгьы иирҵеит. Аллаҳ ауааԥсыра шьоукы егьырҭ ауаа рыцны имыхьчар, хымԥада, ари адгьыл ықәӡаахоит. Аха Аллаҳ аԥсабара зегьы рзы лыԥха риҭеит.

تِلْكَ اٰيٰتُ اللّٰهِ نَتْلُوْهَا عَلَيْكَ بِالْحَقِّ ۗ وَاِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِيْنَ ۔

tilka āyātullāhi natlūhā ‘alaika bil-ḥaqq(i), wa innaka laminal-mursalīn(a).

Абарҭ Аллаҳ иажәеинраалақәа роуп, ҳара урҭ ииашаны ишәзаԥхьоит, шәара (Муҳаммад) ииашаҵәҟьаны ԥааимбаруп.

۞ تِلْكَ الرُّسُلُ فَضَّلْنَا بَعْضَهُمْ عَلٰى بَعْضٍۘ مِنْهُمْ مَّنْ كَلَّمَ اللّٰهُ وَرَفَعَ بَعْضَهُمْ دَرَجٰتٍۗ وَاٰتَيْنَا عِيْسَى ابْنَ مَرْيَمَ الْبَيِّنٰتِ وَاَيَّدْنٰهُ بِرُوْحِ الْقُدُسِۗ وَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ مَا اقْتَتَلَ الَّذِيْنَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْهُمُ الْبَيِّنٰتُ وَلٰكِنِ اخْتَلَفُوْا فَمِنْهُمْ مَّنْ اٰمَنَ وَمِنْهُمْ مَّنْ كَفَرَ ۗوَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ مَا اقْتَتَلُوْاۗ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَفْعَلُ مَا يُرِيْدُ ࣖ

tilkar-rusulu faḍḍalnā ba‘ḍahum ‘alā ba‘ḍ(in), minhum man kallamallāhu wa rafa‘a ba‘ḍahum darajāt(in), wa ātainā ‘īsabna maryamal-bayyināti wa ayyadnāhu birūḥil-qudus(i), wa lau syā'allāhu maqtatalal-lażīna mim ba‘dihim mim ba‘di mā jā'athumul-bayyinātu wa lākinikhtalafū fa minhum man āmana wa minhum man kafar(a), wa lau syā'allāhu maqtatalū, wa lākinnallāha yaf‘alu mā yurīd(u).

Аԥааимбарцәа шьоукы егьырҭ раасҭа еиӷьаҳшьеит. Урҭ рыбжьара иҟоуп Аллаҳ (иашаҵәҟьаны) дызлацәажәо, иҟоуп даҽа ҩаӡарақәак рыла ишьҭихуагьы. Мариа лԥа Иисус аџьашьахәқәа рацәаны иаҳҭеит, Аԥсы Цқьалагьы дҳарӷәӷәеит. Аллаҳ игәаԥхазҭгьы, урҭ рышьҭахьтәи ауаа, ашьақәырӷәӷәарақәа дара рҟынӡа ианнеи ашьҭахь, ауаҩшьра ҟарҵомызт. Аха урҭ еиқәымшәеит, убри аҟнытә урҭ рҟынтә шьоукы азхарҵеит, шьоукы мап рцәыркит. Аллаҳ игәаԥхар, ауаа дыршьуам. Аха Анцәа игәаԥхарала иҟаиҵоит.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَنْفِقُوْا مِمَّا رَزَقْنٰكُمْ مِّنْ قَبْلِ اَنْ يَّأْتِيَ يَوْمٌ لَّا بَيْعٌ فِيْهِ وَلَا خُلَّةٌ وَّلَا شَفَاعَةٌ ۗوَالْكٰفِرُوْنَ هُمُ الظّٰلِمُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū anfiqū mimmā razaqnākum min qabli ay ya'tiya yaumul lā bai‘un fīhi wa lā khullatuw wa lā syafā‘ah(tun), wal-kāfirūna humuẓ-ẓālimūn(a).

Уа азхаҵаҩцәа! Аахәара-аҭира, аиҩызара, абжьаҟазара аныҟамло амш ааиаанӡа, ишәаҳҭаз аразҟы шәхы иашәырхәа. Иазхазымҵаз агәымбылџьбаҩцәа роуп.

اَللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۚ اَلْحَيُّ الْقَيُّوْمُ ەۚ لَا تَأْخُذُهٗ سِنَةٌ وَّلَا نَوْمٌۗ لَهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ مَنْ ذَا الَّذِيْ يَشْفَعُ عِنْدَهٗٓ اِلَّا بِاِذْنِهٖۗ يَعْلَمُ مَا بَيْنَ اَيْدِيْهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْۚ وَلَا يُحِيْطُوْنَ بِشَيْءٍ مِّنْ عِلْمِهٖٓ اِلَّا بِمَا شَاۤءَۚ وَسِعَ كُرْسِيُّهُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَۚ وَلَا يَـُٔوْدُهٗ حِفْظُهُمَاۚ وَهُوَ الْعَلِيُّ الْعَظِيْمُ

allāhu lā ilāha illā huw(a), al-ḥayyul-qayyūm(u), lā ta'khużuhū sinatuw wa lā naum(un), lahū mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), man żal-lażī yasyfa‘u ‘indahū illā bi'iżnih(ī), ya‘lamu mā baina aidīhim wa mā khalfahum, wa lā yuḥīṭūna bisyai'im min ‘ilmihī illā bimā syā'(a), wasi‘a kursiyyuhus-samāwāti wal-arḍ(a), wa lā ya'ūduhū ḥifẓuhumā, wa huwal-‘aliyyul-‘aẓīm(u).

Аллаҳ, иара ида нцәа дыҟам. Зегьзымчу, еснагь (Ишамҭақәа) ирхылаԥшуа, ацәагьы ицәом, дыцәом. Ажәҩанқәа рҿы иҟоугьы, адгьыл аҿы иҟоугьы иара итәуп. Иара изин имҭакәа аӡәгьы Иара иганахь ала абжьаҟазара илшом. Урҭ рҿаԥхьа иҟоугьы, рышьҭахьҟа иҟоугьы идыруеит, урҭ идырра иазкны, иара ииҭаху ада акгьы рыздырӡом. Итәарҭа дгьыли жәҩани хнаҩоит. Насгьы урҭ аҩыџьагьы рхылаԥшра уадаҩны избом, Иара иҳаракӡоу, иҳараку иоуп.

لَآ اِكْرَاهَ فِى الدِّيْنِۗ قَدْ تَّبَيَّنَ الرُّشْدُ مِنَ الْغَيِّ ۚ فَمَنْ يَّكْفُرْ بِالطَّاغُوْتِ وَيُؤْمِنْۢ بِاللّٰهِ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقٰى لَا انْفِصَامَ لَهَا ۗوَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ

lā ikrāha fid-dīn(i), qat tabayyanar-rusydu minal-gayy(i), famay yakfur biṭ-ṭāgūti wa yu'mim billāhi fa qadistamsaka bil-‘urwatil-wuṡqā, lanfiṣāma lahā, wallāhu samī‘un ‘alīm(un).

Адин (аԥсылманра) аҿы мчыла ҳәа акгьы ыҟам, ииашаҵәҟьаны, амҩеи амҩеи рыбжьара еилыкка иҟоу аиԥшымзаара ыҟоуп. Дарбанзаалак, Ҭагәыт дазхамҵакәа, Аллаҳ дазхазҵаз, ҳәарада, иԥымҵәо ахаҳә ӷәӷәа дакуп. Аллаҳ зегь иаҳауеит, зегьы идыруеит.

اَللّٰهُ وَلِيُّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا يُخْرِجُهُمْ مِّنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِۗ وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اَوْلِيَاۤؤُهُمُ الطَّاغُوْتُ يُخْرِجُوْنَهُمْ مِّنَ النُّوْرِ اِلَى الظُّلُمٰتِۗ اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ ࣖ

allāhu waliyyul-lażīna āmanū yukhrijuhum minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), wal-lażīna kafarū auliyā'uhumuṭ-ṭāgūtu yukhrijuhum minan-nūri ilaẓ-ẓulumāt(i), ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Аллаҳ азхаҵаҩцәа рыхьчаҩ иоуп. Урҭ алашьцара аҟынтәи алашарахь (агәрахаҵара) иааигеит. Мапкыҩцәа рзы, урҭ рыхьчаҩцәа аҩсҭаа иоуп, уи алашьцара иалызгоит. Урҭ џьаҳаным инхо роуп. Урҭ уа иаанхоит.

اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْ حَاۤجَّ اِبْرٰهٖمَ فِيْ رَبِّهٖٓ اَنْ اٰتٰىهُ اللّٰهُ الْمُلْكَ ۘ اِذْ قَالَ اِبْرٰهٖمُ رَبِّيَ الَّذِيْ يُحْيٖ وَيُمِيْتُۙ قَالَ اَنَا۠ اُحْيٖ وَاُمِيْتُ ۗ قَالَ اِبْرٰهٖمُ فَاِنَّ اللّٰهَ يَأْتِيْ بِالشَّمْسِ مِنَ الْمَشْرِقِ فَأْتِ بِهَا مِنَ الْمَغْرِبِ فَبُهِتَ الَّذِيْ كَفَرَ ۗوَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَۚ

alam tara ilal-lażī ḥājja ibrāhīma fī rabbihī an ātāhullāhul-mulk(a), iż qāla ibrāhīmu rabbiyal-lażī yuḥyī wa yumīt(u), qāla ana uḥyī wa umīt(u), qāla ibrāhīmu fa innallāha ya'tī bisy-syamsi minal-masyriqi fa'ti bihā minal-magribi fabuhital-lażī kafar(a), wallāhu lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).

Уара иузеилымкааӡеи, Ибраҳим Анцәа изкны диацәажәоз ауаа, избан акәзар, Аллаҳ аҳра ииҭеит. Ибраҳам: «Сынцәа аԥсҭазаара узҭо, аԥсрагьы ҟазҵо иоуп» ҳәа аниҳәа, иҳәеит: «Саргьы аԥсҭазаара ҟасҵоит, аԥсрагьы ҟасҵоит». Ибраҳим иҳәеит: «Аллаҳ амра мрагыларахьтә ишьҭихит, убри аҟнытә мраҭашәарахьтә ишьҭихит». Ус анакәха, мап зкуа ауаҩы деилагоит. Аллаҳ, агәымбылџьбаҩцәа амҩа иаша иқәиҵом.

اَوْ كَالَّذِيْ مَرَّ عَلٰى قَرْيَةٍ وَّهِيَ خَاوِيَةٌ عَلٰى عُرُوْشِهَاۚ قَالَ اَنّٰى يُحْيٖ هٰذِهِ اللّٰهُ بَعْدَ مَوْتِهَا ۚ فَاَمَاتَهُ اللّٰهُ مِائَةَ عَامٍ ثُمَّ بَعَثَهٗ ۗ قَالَ كَمْ لَبِثْتَ ۗ قَالَ لَبِثْتُ يَوْمًا اَوْ بَعْضَ يَوْمٍۗ قَالَ بَلْ لَّبِثْتَ مِائَةَ عَامٍ فَانْظُرْ اِلٰى طَعَامِكَ وَشَرَابِكَ لَمْ يَتَسَنَّهْ ۚ وَانْظُرْ اِلٰى حِمَارِكَۗ وَلِنَجْعَلَكَ اٰيَةً لِّلنَّاسِ وَانْظُرْ اِلَى الْعِظَامِ كَيْفَ نُنْشِزُهَا ثُمَّ نَكْسُوْهَا لَحْمًا ۗ فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهٗ ۙ قَالَ اَعْلَمُ اَنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

au kal-lażī marra ‘alā qaryatiw wa hiya khāwiyatun ‘alā ‘urūsyihā, qāla annā yuḥyī hāżihillāhu ba‘da mautihā, fa'amātahullāhu mi'ata ‘āmin ṡumma ba‘aṡah(ū), qāla kam labiṡt(a), qāla labiṡtu yauman au ba‘ḍa yaum(in), qāla bal labiṡta mi'ata ‘āmin fanẓur ilā ṭa‘āmika wa syarābika lam yatasannah, wanẓur ilā ḥimārik(a), wa linaj‘alaka āyatal lin-nāsi wanẓur ilal-‘iẓāmi kaifa nunsyizuhā ṡumma naksūhā laḥmā(n), falammā tabayyana lah(ū), qāla a‘lamu annallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Мамзаргьы, зыҩнқәа еилаҳаны, рыҩнқәа рыхыбрақәа ҵәахны иҟоу атәыла иаҩсуа ауаҩы иеиԥш, иҳәоит: «Аллаҳ ари атәыла анхыбгалак ашьҭахь, дышԥаԥсы ҭеиҵеит?» Нас Аллаҳ шәышықәса дыԥсит, нас диԥсы ҭеиҵеит. Аллаҳ дҵааит: «Шәанбанӡаҟазаауеи?» Иара (ауаҩы) аҭак ҟаиҵеит, "Сара (абра) мышкы ма мышбжак саанхоит." Аллаҳ иҳәеит: «Мааи! Шәара шәышықәса шәыԥсы ҭоуп. Шәыфатә-жәтә шәрыхәаԥш, аха шәҽада шәахәаԥш (иабаҩхаз). Ус анакәха, уи аниаҳа, иҳәеит: «Сара издыруеит, Аллаҳ зегьы дшырзымчу».

وَاِذْ قَالَ اِبْرٰهٖمُ رَبِّ اَرِنِيْ كَيْفَ تُحْيِ الْمَوْتٰىۗ قَالَ اَوَلَمْ تُؤْمِنْ ۗقَالَ بَلٰى وَلٰكِنْ لِّيَطْمَىِٕنَّ قَلْبِيْ ۗقَالَ فَخُذْ اَرْبَعَةً مِّنَ الطَّيْرِ فَصُرْهُنَّ اِلَيْكَ ثُمَّ اجْعَلْ عَلٰى كُلِّ جَبَلٍ مِّنْهُنَّ جُزْءًا ثُمَّ ادْعُهُنَّ يَأْتِيْنَكَ سَعْيًا ۗوَاعْلَمْ اَنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ ࣖ

wa iż qāla ibrāhīmu rabbi arinī kaifa tuḥyil-mautā, qāla awalam tu'min, qāla balā wa lākil liyaṭma'inna qalbī, qāla fakhuż arba‘atam minaṭ-ṭairi faṣurhunna ilaika ṡummaj‘al ‘alā kulli jabalim minhunna juz'an ṡummad‘uhunna ya'tīnaka sa‘yā(n), wa‘lam annallāha ‘azīzun ḥakīm(un).

Ибраҳим ианиҳәаз: «Сынцәа, исырба аԥсцәа рыԥсы шҭоуҵо». Аллаҳ иҳәеит: «Шәара макьана иазхашәымҵаӡои?» Уи (Ибраҳим) иаҭеикит: «Сара агәра згоит, аха сгәы ҭынчхарц азы». Уи (Аллаҳ) иҳәеит: «Ус анакәха, ԥшь-ҵыск шьҭыхны, урҭ ԥыҵәҵәаны, қьалацыԥхьаӡа хәҭак-хәҭак рықәыргыланы, урҭ рыԥхьара, иаразнак шәара шәахь иаауеит». Ижәдыруазааит, Аллаҳ зегь зымчу, иҟәыӷоу шиакәу.

مَثَلُ الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ اَنْۢبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِيْ كُلِّ سُنْۢبُلَةٍ مِّائَةُ حَبَّةٍ ۗ وَاللّٰهُ يُضٰعِفُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ

maṡalul-lażīna yunfiqūna amwālahum fī sabīlillāhi kamaṡali ḥabbatin ambatat sab‘a sanābila fī kulli sumbulatim mi'atu ḥabbah(tin), wallāhu yuḍā‘ifu limay yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).

Змал Аллаҳ имҩаҿы иқәызхуа ауаҩы изкны иаагоу ажәамаана, жәлак еиԥшуп, уи быжь-цәаҳәак ааӡоит, цәаҳәацыԥхьаӡа шә-жәлак ыҟоуп. Аллаҳ ииҭаху рзы ирацәаҩуеит, Аллаҳгьы зегьы дрылахәуп, зегьы рдыруеит.

اَلَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ ثُمَّ لَا يُتْبِعُوْنَ مَآ اَنْفَقُوْا مَنًّا وَّلَآ اَذًىۙ لَّهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْۚ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ

allażīna yunfiqūna amwālahum fī sabīlillāhi ṡumma lā yutbi‘ūna mā anfaqū mannaw wa lā ażā(n), lahum ajruhum ‘inda rabbihim, wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Змал Аллаҳ имҩаҿы иқәызхуа ауаа, насгьы ирҭо ахьӡқәа рыҭаны, ргәы ԥызжәо ауаа, рынцәа иҟынтә аҳамҭа роуеит. Урҭ рҿы ашәара ыҟаӡам, ргәырҩагьы рызцәырҵӡом.

۞ قَوْلٌ مَّعْرُوْفٌ وَّمَغْفِرَةٌ خَيْرٌ مِّنْ صَدَقَةٍ يَّتْبَعُهَآ اَذًى ۗ وَاللّٰهُ غَنِيٌّ حَلِيْمٌ

qaulum ma‘rūfuw wa magfiratun khairum min ṣadaqatiy yatba‘uhā ażā(n), wallāhu ganiyyun ḥalīm(un).

Ажәа ҟәымшәышәқәеи анажьреи еиҳа еиӷьуп, угәы ԥызжәо аусқәа рыцны иҟоу ачҳара аасҭа. Аллаҳ даара ибеиоуп, анажьра дазхиоуп.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تُبْطِلُوْا صَدَقٰتِكُمْ بِالْمَنِّ وَالْاَذٰىۙ كَالَّذِيْ يُنْفِقُ مَالَهٗ رِئَاۤءَ النَّاسِ وَلَا يُؤْمِنُ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِۗ فَمَثَلُهٗ كَمَثَلِ صَفْوَانٍ عَلَيْهِ تُرَابٌ فَاَصَابَهٗ وَابِلٌ فَتَرَكَهٗ صَلْدًا ۗ لَا يَقْدِرُوْنَ عَلٰى شَيْءٍ مِّمَّا كَسَبُوْا ۗ وَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الْكٰفِرِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tubṭilū ṣadaqātikum bil-manni wal-ażā, kal-lażī yunfiqu mālahū ri'ā'an-nāsi wa lā yu'minu billāhi wal-yaumil-ākhir(i), fa maṡaluhū kamaṡali ṣafwānin ‘alaihi turābun fa'aṣābahū wābilun fatarakahū ṣaldā(n), lā yaqdirūna ‘alā syai'im mimmā kasabū, wallāhu lā yahdil-qaumal-kāfirīn(a).

Уа азхаҵаҩцәа! Ауаа рҿаԥхьа ихы ааирԥшырц азы, Аллаҳи аҵыхәтәантәи амши рыгәра шимго еиԥш, имазара ауаа ирҭо иеиԥш, уи аӡбахә аҳәарала, насгьы уи здызкыло ицәаныррақәа рыла иумырбгалан. Аҿырԥштәы (уи ауаҩы) асабара зқәу ахаҳә шьахә еиԥшуп, нас ақәа ӷәӷәа ахаҳә анаауа, ахаҳә шьахәны иаанхоит. Урҭ иҟарҵо акгьы рзаанагом. Аллаҳ азхамҵаҩцәагьы амҩа иаша иқәиҵом.

وَمَثَلُ الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمُ ابْتِغَاۤءَ مَرْضَاتِ اللّٰهِ وَتَثْبِيْتًا مِّنْ اَنْفُسِهِمْ كَمَثَلِ جَنَّةٍۢ بِرَبْوَةٍ اَصَابَهَا وَابِلٌ فَاٰتَتْ اُكُلَهَا ضِعْفَيْنِۚ فَاِنْ لَّمْ يُصِبْهَا وَابِلٌ فَطَلٌّ ۗوَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ

wa maṡalul-lażīna yunfiqūna amwālahumubtigā'a marḍātillāhi wa taṡbītam min anfusihim kamaṡali jannatim birabwatin aṣābahā wābilun fa'ātat ukulahā ḍi‘fain(i), fa'illam yuṣibhā wābilun faṭall(un), wallāhu bimā ta‘malūna baṣīr(un).

Аллаҳ игәаԥхара аԥшаареи рыԥсы арӷәӷәареи рзы рмал зхы иазырхәо ауаа рҿырԥштәы, ақәа ӷәӷәала иӡыҭуа ашьхеибаркыраҿы иҟоу абаҳча иаҩызоуп, нас уи абаҳча ҩынтә еиҳаны ашәыр аанарԥшуеит. Ақәа ӷәӷәа аӡы анамҭозар, усҟан ацәа (иазхозаргьы). Аллаҳ, иҟашәҵо зегьы ибоит.

اَيَوَدُّ اَحَدُكُمْ اَنْ تَكُوْنَ لَهٗ جَنَّةٌ مِّنْ نَّخِيْلٍ وَّاَعْنَابٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُۙ لَهٗ فِيْهَا مِنْ كُلِّ الثَّمَرٰتِۙ وَاَصَابَهُ الْكِبَرُ وَلَهٗ ذُرِّيَّةٌ ضُعَفَاۤءُۚ فَاَصَابَهَآ اِعْصَارٌ فِيْهِ نَارٌ فَاحْتَرَقَتْ ۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمُ الْاٰيٰتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُوْنَ ࣖ

ayawaddu aḥadukum an takūna lahū jannatum min nakhīliw wa a‘nābin tajrī min taḥtihal-anhār(u), lahū fīhā min kulliṡ-ṡamarāt(i), wa aṣābahul-kibaru wa lahū żurriyyatun ḍu‘afā'(u), fa'aṣābahā i‘ṣārun fīhi nārun faḥtaraqat, każālika yubayyinullāhu lakumul-āyāti la‘allakum tatafakkarūn(a).

Шәара шәҟынтә аӡәыр иҭахума аӡиасқәа злеиуа ахәырмақәеи аӡахәақәеи рыла иҭәу абаҳча, нас ажәра ааины, ахәыҷқәа иманы дыҟазарц. Нас аԥша ӷәӷәа, амца зҵазкуа, иқәнажьуеит, ибылуеит. Аллаҳ иџьашьахәқәа абас ишәзеиҭеиҳәоит, шәазхәыцырц азы.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اَنْفِقُوْا مِنْ طَيِّبٰتِ مَا كَسَبْتُمْ وَمِمَّآ اَخْرَجْنَا لَكُمْ مِّنَ الْاَرْضِ ۗ وَلَا تَيَمَّمُوا الْخَبِيْثَ مِنْهُ تُنْفِقُوْنَ وَلَسْتُمْ بِاٰخِذِيْهِ اِلَّآ اَنْ تُغْمِضُوْا فِيْهِ ۗ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ غَنِيٌّ حَمِيْدٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū anfiqū min ṭayyibāti mā kasabtum wa mimmā akhrajnā lakum minal-arḍ(i), wa lā tayammamul-khabīṡa minhu tunfiqūna wa lastum bi'ākhiżīhi illā an tugmiḍū fīh(i), wa‘lamū annallāha ganiyyun ḥamīd(un).

Уа азхаҵаҩцәа! Шәара ишәырҳаз абзиарақәа рҟынтә, насгьы адгьыл аҟынтә ишәзааҳгаз рҟынтә шәхы иашәырхәа. Шәара ишәцәымӷны ​​акәымзар, ацәгьара аныҟәгара шәалшәымхын. Ижәдыруазааит, Аллаҳ дбеиоуп, дҳаракуп.

اَلشَّيْطٰنُ يَعِدُكُمُ الْفَقْرَ وَيَأْمُرُكُمْ بِالْفَحْشَاۤءِ ۚ وَاللّٰهُ يَعِدُكُمْ مَّغْفِرَةً مِّنْهُ وَفَضْلًا ۗ وَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ ۖ

asy-syaiṭānu ya‘idukumul-faqra wa ya'murukum bil-faḥsyā'(i), wallāhu ya‘idukum magfiratam minhu wa faḍlā(n), wallāhu wāsi'un ‘alīm(un).

Аҩсҭаа шәара шәзы аӷарра шәықәиргәыӷуеит, насгьы ацәгьарақәа шәҟашәҵаларц шәдиҵоит, Аллаҳ анажьреи агәыҳалалреи шәзықәиргәыӷуеит. Аллаҳ, зегьы здыруа, зегьы здыруа иоуп.

يُّؤْتِى الْحِكْمَةَ مَنْ يَّشَاۤءُ ۚ وَمَنْ يُّؤْتَ الْحِكْمَةَ فَقَدْ اُوْتِيَ خَيْرًا كَثِيْرًا ۗ وَمَا يَذَّكَّرُ اِلَّآ اُولُوا الْاَلْبَابِ

yu'til-ḥikmata may yasyā'(u), wa may yu'tal-ḥikmata faqad ūtiya khairan kaṡīrā(n), wa mā yażżakkaru ilā ulul-albāb(i).

Уи ииҭаху аҟәыӷара ииҭоит. Аҟәыӷара заҭәашьоу, хымԥада, абзиарақәа рацәаны иҭоуп. Аҟәыӷара змоу ауаа рыда аӡәгьы аҵатәхәы изҵом.

وَمَآ اَنْفَقْتُمْ مِّنْ نَّفَقَةٍ اَوْ نَذَرْتُمْ مِّنْ نَّذْرٍ فَاِنَّ اللّٰهَ يَعْلَمُهٗ ۗ وَمَا لِلظّٰلِمِيْنَ مِنْ اَنْصَارٍ

wa mā anfaqtum min nafaqatin au nażartum min nażrin fa innallāha ya‘lamuh(ū), wa mā liẓ-ẓālimīna min anṣār(in).

Иарбанзаалак асадак ишәҭо, мамзаргьы шәҿаҭахьа ҟашәҵо зегьы Аллаҳ идыруеит. Агәымбылџьбаҩцәа рзы цхырааҩ дыҟам

اِنْ تُبْدُوا الصَّدَقٰتِ فَنِعِمَّا هِيَۚ وَاِنْ تُخْفُوْهَا وَتُؤْتُوْهَا الْفُقَرَاۤءَ فَهُوَ خَيْرٌ لَّكُمْ ۗ وَيُكَفِّرُ عَنْكُمْ مِّنْ سَيِّاٰتِكُمْ ۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرٌ

in tubduṣ-ṣadaqāti fani‘immā hiy(a), wa in tukhfūhā wa tu'tūhal-fuqarā'a fahuwa khairul lakum, wa yukaffiru ‘ankum min sayyi'ātikum, wallāhu bimā ta‘malūna khabīr(un).

Шәгәыҳалалра аашәырԥшыр, ибзиоуп. Уи ҵәахны агәаҟцәа ирышәҭар, усҟан шәара шәзы иаҳа ибзиоуп, насгьы Аллаҳ шәыгхақәа ԥыҭк ихихуеит. Аллаҳ иҟашәҵо зегьы идыруеит.

۞ لَيْسَ عَلَيْكَ هُدٰىهُمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ خَيْرٍ فَلِاَنْفُسِكُمْ ۗوَمَا تُنْفِقُوْنَ اِلَّا ابْتِغَاۤءَ وَجْهِ اللّٰهِ ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ خَيْرٍ يُّوَفَّ اِلَيْكُمْ وَاَنْتُمْ لَا تُظْلَمُوْنَ

laisa ‘alaika hudāhum wa lākinnallāha yahdī may yasyā'(u), wa mā tunfiqū min khairin fa li'anfusikum, wa mā tunfiqūna illabtigā'a wajhillāh(i), wa mā tunfiqū min khairiy yuwaffa ilaikum wa antum lā tuẓlamūn(a).

Уара (Муҳаммад) иусӡам урҭ амҩа иаша рықәҵара, аха ииҭаху амҩа иаша иқәызҵо Аллаҳ иоуп. Иарбан мазаразаалак иуҭо, уара узы ауп. Аллаҳ игәаԥхара шәашьҭамкәа, инфақ шәымҭан. Иарбан мазаразаалакгьы ишәҭаз, хымԥада, инагӡаны ишәҭахоит, насгьы ацәгьара шәзыҟалом.

لِلْفُقَرَاۤءِ الَّذِيْنَ اُحْصِرُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ لَا يَسْتَطِيْعُوْنَ ضَرْبًا فِى الْاَرْضِۖ يَحْسَبُهُمُ الْجَاهِلُ اَغْنِيَاۤءَ مِنَ التَّعَفُّفِۚ تَعْرِفُهُمْ بِسِيْمٰهُمْۚ لَا يَسْـَٔلُوْنَ النَّاسَ اِلْحَافًا ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ خَيْرٍ فَاِنَّ اللّٰهَ بِهٖ عَلِيْمٌ ࣖ

lil-fuqarā'il-lażīna uḥṣirū fī sabīlillāhi lā yastaṭī‘ūna ḍarban fil-arḍi yaḥsabuhumul-jāhilu agniyā'a minat-ta‘affuf(i), ta‘rifuhum bisīmāhum, lā yas'alūnan-nāsa ilḥāfā(n), wa mā tunfiqū min khairin fa innallāha bihī ‘alīm(un).

(Шәара ишәҭо) Аллаҳ имҩаҿы ԥынгылас иҟоу ауаа рыцҳақәа рзы ауп, адгьыл аҿы аџьабаа рзымчҳауа; (егьырҭ ауаа) иззымдыруа, урҭ ауаа беиақәоуп ҳәа ргәы иаанагоит, избан акәзар рхы рыхьчоит. Уара (Муҳаммад) урҭ рҟазшьақәа рыла иудыруеит, мчыла егьырҭ рҟынтә иҳәаӡом. Иарбан мазара бзиазаалакгьы ишәҭо, Аллаҳ зегь здыруа иоуп.

اَلَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ بِالَّيْلِ وَالنَّهَارِ سِرًّا وَّعَلَانِيَةً فَلَهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْۚ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ

allażīna yunfiqūna amwālahum bil-laili wan-nahāri sirraw wa ‘alāniyatan falahum ajruhum ‘inda rabbihim, wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Змал уахи-ҽни (маӡала, мамзаргьы аргама) иқәызхуа, рынцәа иҿаԥхьа аҳамҭа роуеит. Урҭ рҿы ашәара ыҟаӡам, ргәырҩагьы рызцәырҵӡом.

اَلَّذِيْنَ يَأْكُلُوْنَ الرِّبٰوا لَا يَقُوْمُوْنَ اِلَّا كَمَا يَقُوْمُ الَّذِيْ يَتَخَبَّطُهُ الشَّيْطٰنُ مِنَ الْمَسِّۗ ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ قَالُوْٓا اِنَّمَا الْبَيْعُ مِثْلُ الرِّبٰواۘ وَاَحَلَّ اللّٰهُ الْبَيْعَ وَحَرَّمَ الرِّبٰواۗ فَمَنْ جَاۤءَهٗ مَوْعِظَةٌ مِّنْ رَّبِّهٖ فَانْتَهٰى فَلَهٗ مَا سَلَفَۗ وَاَمْرُهٗٓ اِلَى اللّٰهِ ۗ وَمَنْ عَادَ فَاُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِ ۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

allażīna ya'kulūnar-ribā lā yaqūmūna illā kamā yaqūmul-lażī yatakhabbaṭuhusy-syaiṭānu minal-mass(i), żālika bi'annahum qālū innamal-bai‘u miṡlur-ribā, wa aḥallallāhul-bai‘a wa ḥarramar-ribā, faman jā'ahū mau‘iẓatum mir rabbihī fantahā falahū mā salaf(a), wa amruhū ilallāh(i), wa man ‘āda fa ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Аԥара зфо ауаа рызгылом, аха аџьнышцәа зхагылоу ауаа иреиԥшуп, избанзар урҭ еилагоуп. Избанзар, аахәареи аҭираи апроба иаҩызауп рҳәоит. Аллаҳ аахәара-аҭира азин шииҭазгьы, ақьырсианра мап ацәикызгьы. Зынцәа иҟынтә агәҽанҵара зауз, нас даҟәыҵыз, уаанӡа иоуз иара изы иҟалоит, насгьы уи иус Аллаҳ иоуп изызку. Дарбан уи еиҭазҳәо, усҟан урҭ џьаҳаным инхо роуп, наӡаӡа уа иаанхоит.

يَمْحَقُ اللّٰهُ الرِّبٰوا وَيُرْبِى الصَّدَقٰتِ ۗ وَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ كُلَّ كَفَّارٍ اَثِيْمٍ

yamḥaqullāhur-ribā wa yurbiṣ-ṣadaqāt(i), wallāhu lā yuḥibbu kulla kaffārin aṡīm(in).

Аллаҳ, ақьырсианра ықәихуеит, асадақьгьы ирбеиоит. Аллаҳ, азхамҵараҿы иаанхаз, агәнаҳарақәа рҿы икәыршаны иҟоу аӡәгьы дигәаԥхом.

اِنَّ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ وَاَقَامُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتَوُا الزَّكٰوةَ لَهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْۚ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ

innal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti wa aqāmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāta lahum ajruhum ‘inda rabbihim, wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Ҳәарада, иазхаҵаҩцәаханы, аус бзиақәа ҟазҵаз, анамазқәа ҟазҵаз, азақьаҭ зҭызҵаз, рынцәа иҿаԥхьа аҳамҭа роуеит. Урҭ рҿы ашәара ыҟаӡам, ргәырҩагьы рызцәырҵӡом.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اتَّقُوا اللّٰهَ وَذَرُوْا مَا بَقِيَ مِنَ الرِّبٰوٓا اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanuttaqullāha wa żarū mā baqiya minar-ribā in kuntum mu'minīn(a).

Уа азхаҵаҩцәа! Аллаҳ уицәшәала, насгьы, азхаҵаҩ уакәзар, иаанхаз ахашәалахәы (изымгац) шьҭахьҟа иааныжь.

فَاِنْ لَّمْ تَفْعَلُوْا فَأْذَنُوْا بِحَرْبٍ مِّنَ اللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖۚ وَاِنْ تُبْتُمْ فَلَكُمْ رُءُوْسُ اَمْوَالِكُمْۚ لَا تَظْلِمُوْنَ وَلَا تُظْلَمُوْنَ

fa'illam taf‘alū fa'żanū biḥarbim minallāhi wa rasūlih(ī), wa in tubtum falakum ru'ūsu amwālikum, lā taẓlimūna wa lā tuẓlamūn(a).

Ус ҟашәымҵар, Аллаҳи иԥааимбари рҟынтәи аибашьра рылашәҳәа. Аха уҭамзаара уашьҭазар, уара умал хада аиура азин умоуп. Уара ацәгьара ҟаумҵеит, ацәгьарагьы узыҟаҵаӡом.

وَاِنْ كَانَ ذُوْ عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ اِلٰى مَيْسَرَةٍ ۗ وَاَنْ تَصَدَّقُوْا خَيْرٌ لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ

wa in kāna żū ‘usratin fanaẓiratun ilā maisarah(tin), wa an taṣaddaqū khairul lakum in kuntum ta‘lamūn(a).

Ауал зқәу ауаҩы ауадаҩра дақәшәар, игәы ҭынчхаанӡа аамҭа иҭатәуп. Агәыҳалалра ҟашәҵозар, ижәдыруазҭгьы, еиҳа ишәзеиӷьуп.

وَاتَّقُوْا يَوْمًا تُرْجَعُوْنَ فِيْهِ اِلَى اللّٰهِ ۗثُمَّ تُوَفّٰى كُلُّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ ࣖ

wattaqū yauman turja‘ūna fīhi ilallāh(i), ṡumma tuwaffā kullu nafsim mā kasabat wa hum lā yuẓlamūn(a).

Шәара зегьы Аллаҳ иахь шәаныхынҳәуа амш шәацәшәа. Убасҟан, зегьы иҟарҵаз инақәыршәаны аҳамҭа наӡа рыҭахоит, насгьы ацәгьара рзыҟаҵом.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا تَدَايَنْتُمْ بِدَيْنٍ اِلٰٓى اَجَلٍ مُّسَمًّى فَاكْتُبُوْهُۗ وَلْيَكْتُبْ بَّيْنَكُمْ كَاتِبٌۢ بِالْعَدْلِۖ وَلَا يَأْبَ كَاتِبٌ اَنْ يَّكْتُبَ كَمَا عَلَّمَهُ اللّٰهُ فَلْيَكْتُبْۚ وَلْيُمْلِلِ الَّذِيْ عَلَيْهِ الْحَقُّ وَلْيَتَّقِ اللّٰهَ رَبَّهٗ وَلَا يَبْخَسْ مِنْهُ شَيْـًٔاۗ فَاِنْ كَانَ الَّذِيْ عَلَيْهِ الْحَقُّ سَفِيْهًا اَوْ ضَعِيْفًا اَوْ لَا يَسْتَطِيْعُ اَنْ يُّمِلَّ هُوَ فَلْيُمْلِلْ وَلِيُّهٗ بِالْعَدْلِۗ وَاسْتَشْهِدُوْا شَهِيْدَيْنِ مِنْ رِّجَالِكُمْۚ فَاِنْ لَّمْ يَكُوْنَا رَجُلَيْنِ فَرَجُلٌ وَّامْرَاَتٰنِ مِمَّنْ تَرْضَوْنَ مِنَ الشُّهَدَۤاءِ اَنْ تَضِلَّ اِحْدٰىهُمَا فَتُذَكِّرَ اِحْدٰىهُمَا الْاُخْرٰىۗ وَلَا يَأْبَ الشُّهَدَۤاءُ اِذَا مَا دُعُوْا ۗ وَلَا تَسْـَٔمُوْٓا اَنْ تَكْتُبُوْهُ صَغِيْرًا اَوْ كَبِيْرًا اِلٰٓى اَجَلِهٖۗ ذٰلِكُمْ اَقْسَطُ عِنْدَ اللّٰهِ وَاَقْوَمُ لِلشَّهَادَةِ وَاَدْنٰىٓ اَلَّا تَرْتَابُوْٓا اِلَّآ اَنْ تَكُوْنَ تِجَارَةً حَاضِرَةً تُدِيْرُوْنَهَا بَيْنَكُمْ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ اَلَّا تَكْتُبُوْهَاۗ وَاَشْهِدُوْٓا اِذَا تَبَايَعْتُمْ ۖ وَلَا يُضَاۤرَّ كَاتِبٌ وَّلَا شَهِيْدٌ ەۗ وَاِنْ تَفْعَلُوْا فَاِنَّهٗ فُسُوْقٌۢ بِكُمْ ۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ ۗ وَيُعَلِّمُكُمُ اللّٰهُ ۗ وَاللّٰهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā tadāyantum bidainin ilā ajalim musamman faktubūh(u), walyaktub bainakum kātibum bil-‘adl(i), wa lā ya'ba kātibun ay yaktuba kamā ‘allamahullāhu falyaktub, walyumlilil-lażī ‘alaihil-ḥaqqu walyattaqillāha rabbahū wa lā yabkhas minhu syai'ā(n), fa'in kānal-lażī ‘alaihil-ḥaqqu safīhan au ḍa‘īfan au lā yastaṭī‘u ay yumilla huwa falyumlil waliyyuhū bil-‘adl(i), wastasyhidū syahīdaini mir rijāliūkum, fa'illam yakūnā rajulaini farajuluw wamra'atāni mimman tarḍauna minasy-syuhadā'i an taḍilla iḥdāhumā fatużakkira iḥdāhumal-ukhrā, wa lā ya'basy-syuhadā'u iżā mā du‘ū, wa lā tas'amū an taktubūhu ṣagīran au kabīran ilā ajalih(ī), żālikum aqsaṭu ‘indallāhi wa aqwamu lisy-syahādati wa adnā allā tartābū illā an takūna tijāratan ḥāḍiratan tudīrūnahā bainakum falaisa ‘alaikum junāḥun allā taktubūhā, wa asyhidū iżā tabāya‘tum, wa lā yuḍārra kātibuw wa lā syahīd(un), wa in taf‘alū fa'innahū fusūqum bikum, wattaqullāh(a), wa yu‘allimukumullāh(u), wallāhu bikulli syai'in ‘alīm(un).

Уа азхаҵаҩцәа! Аамҭак азы ауалқәеи ауалқәеи шәымазар, урҭ шәҩыр ауп. Шәыбжьара шәҟәыҩҩыкгьы ииашаны иҩааит. Ашәҟәыҩҩы мап ацәимкааит Аллаҳ ишиирҵаз ала, иҩааит. Уи азы ауал зқәу ауаҩы идиктат ҟаиҵааит, инцәа Аллаҳ дицәшәааит, уи аҟынтәи акгьы ахимырхааит. Ауал зқәу ҟәышра змам, мамзаргьы иԥсыҽу (иҭагылазаашьаҿы), мамзаргьы ихы идиктаттәуазар, усҟан ихылаԥшҩы ииашаны идиктаттәуазароуп. Шәыбжьара ҩыџьа ахацәа рыла шаҳаҭра ҟашәҵа. Ҩыџьа ахацәа (ашаҳаҭцәа) ыҟамзар, иҟоу ашаҳаҭцәа рҟынтә иугәаԥхо ауаа рыбжьара хаҵеи ҩыџьа аҳәсеи ыҟазар ҟалоит, руаӡәк ихашҭыр, егьи игәалаиршәарц азы. Ашаҳаҭцәа анырзаарыԥхьо мап ацәыркыртә иҟашәымҵан. Иара убасгьы уи аҩра угәы каумыжьын, аҽҳәара азы, (ауал) маҷзаргьы, идузаргьы. Уи Аллаҳ иҿаԥхьа еиҳа ииашоуп, ашаҳаҭра еиҳа иарӷәӷәоит, агәыҩбара еиҳа иазааигәоуп, шәара шәыбжьара имҩаԥысуа аԥаратә хәаахәҭра акәымзар, усҟан шәара шәзы гәнаҳа ыҟаӡам, уи шәзымҩыр. Аахәара-анҭираан ашаҳаҭцәа аажәга, ашәҟәыҩҩи ашаҳаҭцәеи рзы аусқәа шәмыруадаҩын. Ус ҟашәҵар, шәара шәганахьала уи цәгьарак ауп. Аллаҳ шәицәшәала, Аллаҳ ишәирҵоит, Аллаҳ зегьы здыруа иоуп.

۞ وَاِنْ كُنْتُمْ عَلٰى سَفَرٍ وَّلَمْ تَجِدُوْا كَاتِبًا فَرِهٰنٌ مَّقْبُوْضَةٌ ۗفَاِنْ اَمِنَ بَعْضُكُمْ بَعْضًا فَلْيُؤَدِّ الَّذِى اؤْتُمِنَ اَمَانَتَهٗ وَلْيَتَّقِ اللّٰهَ رَبَّهٗ ۗ وَلَا تَكْتُمُوا الشَّهَادَةَۗ وَمَنْ يَّكْتُمْهَا فَاِنَّهٗٓ اٰثِمٌ قَلْبُهٗ ۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ عَلِيْمٌ ࣖ

wa in kuntum ‘alā safariw wa lam tajidū kātiban fa riḥānum maqbūḍah(tun), fa'in amina ba‘ḍukum ba‘ḍan falyu'addil-lażi'tumina amānatahū walyattaqillāha rabbah(ū), wa lā taktumusy syahādah(ta), wa may yaktumhā fa'innahū āṡimun qalbuh(ū), wallāhu bimā ta‘malūna ‘alīm(un).

Уныҟәараҿы шәҟәыҩҩык думԥшаазар, усҟан ашәахтә умазар ауп. Аха шәара шәҟынтә шьоукы егьырҭ рыгәра ргозар, рыгәра зго ауаа рҭакԥхықәра нарыгӡааит, рынцәа Аллаҳ ицәшәааит. Ушаҳаҭра умҵәахын, избан акәзар, уи зҵәахуа игәы ҟьашьуп. Аллаҳ, иҟашәҵо зегьы идыруеит.

لِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِ ۗ وَاِنْ تُبْدُوْا مَا فِيْٓ اَنْفُسِكُمْ اَوْ تُخْفُوْهُ يُحَاسِبْكُمْ بِهِ اللّٰهُ ۗ فَيَغْفِرُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ وَيُعَذِّبُ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗ وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

lillāhi mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), wa in tubdū mā fī anfusikum au tukhfūhu yuḥāsibkum bihillāh(u), fayagfiru limay yasyā'u wa yu‘ażżibu may yasyā'(u), wallāhu ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Ажәҩанқәа рҿы иҟоугьы, адгьыл аҿы иҟоугьы зегьы Аллаҳ итәуп. Шәгәы иҭоу, мамзаргьы ишәҵәахуа аашәырԥшыр, хымԥада, Аллаҳ уи шәара шәзы ихәыцраны дыҟоуп. Уи, ииҭаху ианаижьуеит, ииҭаху дахьирхәуеит. Аллаҳ зегьы зымчу иоуп.

اٰمَنَ الرَّسُوْلُ بِمَآ اُنْزِلَ اِلَيْهِ مِنْ رَّبِّهٖ وَالْمُؤْمِنُوْنَۗ كُلٌّ اٰمَنَ بِاللّٰهِ وَمَلٰۤىِٕكَتِهٖ وَكُتُبِهٖ وَرُسُلِهٖۗ لَا نُفَرِّقُ بَيْنَ اَحَدٍ مِّنْ رُّسُلِهٖ ۗ وَقَالُوْا سَمِعْنَا وَاَطَعْنَا غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَاِلَيْكَ الْمَصِيْرُ

Āmanar-rasūlu bimā unzila ilaihi mir rabbihī wal-mu'minūn(a), kullun āmana billāhi wa malā'ikatihī wa kutubihī wa rusulih(ī), lā nufarriqu baina aḥadim mir rusulih(ī), wa qālū sami‘nā wa aṭa‘nā, gufrānaka rabbanā wa ilaikal-maṣīr(u).

Аԥааимбар (Муҳаммад) инцәа иҟынтә изылбааз дазхеиҵеит, азхаҵаҩцәагьы убасҵәҟьа. Зегьы Аллаҳи, имаалықьцәеи, ишәҟәқәеи, иԥааимбарцәеи иазхарҵоит. Ҳара иԥааимбарцәа аӡәгьы еилҳхӡом рҳәеит. Урҭ ирҳәеит: «Иҳаҳаит, ҳаизыӡырҩит, ҳанажь, Ҳанцәа, Уара уахь ҳхынҳәуеит».

لَا يُكَلِّفُ اللّٰهُ نَفْسًا اِلَّا وُسْعَهَا ۗ لَهَا مَا كَسَبَتْ وَعَلَيْهَا مَا اكْتَسَبَتْ ۗ رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَآ اِنْ نَّسِيْنَآ اَوْ اَخْطَأْنَا ۚ رَبَّنَا وَلَا تَحْمِلْ عَلَيْنَآ اِصْرًا كَمَا حَمَلْتَهٗ عَلَى الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِنَا ۚ رَبَّنَا وَلَا تُحَمِّلْنَا مَا لَا طَاقَةَ لَنَا بِهٖۚ وَاعْفُ عَنَّاۗ وَاغْفِرْ لَنَاۗ وَارْحَمْنَا ۗ اَنْتَ مَوْلٰىنَا فَانْصُرْنَا عَلَى الْقَوْمِ الْكٰفِرِيْنَ ࣖ

lā yukallifullāhu nafsan illā wus‘ahā, lahā mā kasabat wa ‘alaihā maktasabat, rabbanā lā tu'ākhiżnā in nasīnā au akhṭa'nā, rabbanā wa lā taḥmil ‘alainā iṣran kamā ḥamaltahū ‘alal-lażīna min qablinā, rabbanā wa lā tuḥammilnā mā lā ṭāqata lanā bih(ī), wa‘fu ‘annā, wagfir lanā, warḥamnā, anta maulānā fanṣurnā ‘alal qaumil-kāfirīn(a).

Аллаҳ, ауаҩы илшарала акәымзар, аидара иқәиҵом. Иҟаиҵо аҟынтәи (аҳамҭа) иоуеит, иҟаиҵо (ацәгьара) аҟынтәи (агәаҟра) иоуеит. (Урҭ аныҳәарақәа ҟарҵон): "Ҳанцәа, ҳахьумгалан, ҳхашҭыр, мамзаргьы агха ҟаҳҵар. Ҳанцәа, ҳара ҳаԥхьа иҟаз ирықәуҵаз аидара хьанҭа ҳақәумҵан. Ҳанцәа, ҳара иҳазхымго ҳаумҭан. Ҳанажь, ҳанажь, ҳрыцҳашьа. Уара ҳзыхьчо уоуп, убри аҟнытә ҳацхраа."