وَقَالَ لَهُمْ نَبِيُّهُمْ اِنَّ اللّٰهَ قَدْ بَعَثَ لَكُمْ طَالُوْتَ مَلِكًا ۗ قَالُوْٓا اَنّٰى يَكُوْنُ لَهُ الْمُلْكُ عَلَيْنَا وَنَحْنُ اَحَقُّ بِالْمُلْكِ مِنْهُ وَلَمْ يُؤْتَ سَعَةً مِّنَ الْمَالِۗ قَالَ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰىهُ عَلَيْكُمْ وَزَادَهٗ بَسْطَةً فِى الْعِلْمِ وَالْجِسْمِ ۗ وَاللّٰهُ يُؤْتِيْ مُلْكَهٗ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗ وَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ
wa qāla lahum nabiyyuhum innallāha qad ba‘aṡa lakum ṭālūta malikā(n), qālū annā yakūnu lahul-mulku ‘alainā wa naḥnu aḥaqqu bil-mulki minhu wa lam yu'ta sa‘atam minal-māl(i), qāla innallāhaṣṭafāhu ‘alaikum wa zādahū basṭatan fil-‘ilmi wal-jism(i), wallāhu yu'tī mulkahū may yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).
U ka kira y'a fɔ u ye ko: «Tiɲɛ na, Ala ye Taluti kɛ aw ka masacɛ ye.» U y'a jaabi ko: «Talut ye masaya sɔrɔ an kan cogo di, k'a sɔrɔ anw ka kan ka masaya sɔrɔ ka tɛmɛ ale kan, ani nafolo caaman ma di a ma?» (Kira) y'a jaabi ko: "Ala y'a sugandi (ka kɛ masa ye) i ye, ka lɔnniya ni farikolo seko ɲumanw di i ma." Ala b’a ka masaya di a ma, a b’a di o tigi ma, Ala ye fɛn bɛɛ lɔnbaga ye.
شَهِدَ اللّٰهُ اَنَّهٗ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۙ وَالْمَلٰۤىِٕكَةُ وَاُولُوا الْعِلْمِ قَاۤىِٕمًاۢ بِالْقِسْطِۗ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ
syahidallāhu annahū lā ilāha illā huw(a), wal-malā'ikatu wa ulul-‘ilmi qā'imam bil-qisṭ(i), lā ilāha illā huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).
Ala b’a fɔ ko ala wɛrɛ tɛ yen ni ale tɛ; (o cogo kelen na) mɛlɛkɛw ni lɔnnikɛlaw minw be tilenninya lafasa, ala wɛrɛ tɛ yen n’ale tɛ, Sebagayabɛɛtigi, Hakilitigi.
وَاِذَا جَاۤءَهُمْ اَمْرٌ مِّنَ الْاَمْنِ اَوِ الْخَوْفِ اَذَاعُوْا بِهٖ ۗ وَلَوْ رَدُّوْهُ اِلَى الرَّسُوْلِ وَاِلٰٓى اُولِى الْاَمْرِ مِنْهُمْ لَعَلِمَهُ الَّذِيْنَ يَسْتَنْۢبِطُوْنَهٗ مِنْهُمْ ۗ وَلَوْلَا فَضْلُ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهٗ لَاتَّبَعْتُمُ الشَّيْطٰنَ اِلَّا قَلِيْلًا
wa iżā jā'ahum amrum minal-amni awil-khaufi ażā‘ū bih(ī), wa lau ruddūhu ilar-rasūli wa ilā ulil-amri minhum la‘alimahul-lażīna yastambiṭūnahū minhum, wa lau lā faḍlullāhi ‘alaikum wa raḥmatuhū lattaba‘tumusy-syaiṭāna illā qalīlā(n).
Ani, ni kibaro dɔ sera u ma lakana wala siranya koo la, u b’o (yɔrɔnin kelen) jɛnsɛn. (Tiɲɛ na) n’u y’a di Rasul ni Ulil Amri ma u cɛma, siga t’a la, mɔgɔ minw tun b’a fɛ ka tiɲɛ lɔn (tun bena se) k’o lɔn (faaman fɛ) u fɛ (Rasul ni Ulil Amri). Ni Ala ka nɛɛma ni a ka hinu tun tɛ aw ye, aw tun bɛna tugu Sutana kɔ, fɔ mɔgɔ damadɔ (aw cɛma).
لَوْلَا يَنْهٰىهُمُ الرَّبّٰنِيُّوْنَ وَالْاَحْبَارُ عَنْ قَوْلِهِمُ الْاِثْمَ وَاَكْلِهِمُ السُّحْتَۗ لَبِئْسَ مَا كَانُوْا يَصْنَعُوْنَ
lau lā yanhāhumur-rabbāniyyūna wal-aḥbāru ‘an qaulihimul-iṡma wa aklihimus-suḥt(a), labi'sa mā kānū yaṣna‘ūn(a).
Mun na u ka diinan mɔgɔkɔrɔw n’u ka sarakalasebagaw t’u bali ka ngalon kumaw fɔ ani ka haramufɛnw dumu? U ye min kɛ, o ka jugu kosɔbɛ.
وَكَذٰلِكَ نُصَرِّفُ الْاٰيٰتِ وَلِيَقُوْلُوْا دَرَسْتَ وَلِنُبَيِّنَهٗ لِقَوْمٍ يَّعْلَمُوْنَ
wa każālika nuṣarriful-āyāti wa liyaqūlū darasta wa linubayyinahū liqaumiy ya‘lamūn(a).
Ani o cogo la, an y’an ka ayataw ɲɛfɔ siɲɛ caaman walisa mushiriw k’a fɔ ko: “Aw ye nin ayataw kalan (kitabu mɔgɔw fɛ),” ani walisa an ka se ka alikurana ɲɛfɔ lɔnbagaw ye.
وَاِذْ قَالَتْ اُمَّةٌ مِّنْهُمْ لِمَ تَعِظُوْنَ قَوْمًاۙ ۨاللّٰهُ مُهْلِكُهُمْ اَوْ مُعَذِّبُهُمْ عَذَابًا شَدِيْدًاۗ قَالُوْا مَعْذِرَةً اِلٰى رَبِّكُمْ وَلَعَلَّهُمْ يَتَّقُوْنَ
wa iż qālat ummatum minhum lima ta‘iẓūna qaumā(n), allāhu muhlikuhum au mu‘ażżibuhum ‘ażāban syadīdā(n), qālū ma‘żiratan ilā rabbikum wa la‘allahum yattaqūn(a).
Ani (aw hakili to a la) tuma min na jama dɔ y'a fɔ u cɛma ko: «Mun na aw be jama dɔ ladi min bena halaki walima Ala bena min ɲangi ni ɲangili gwɛlɛman ye?» U y'a jaabi ko: «Walisa an ka se ka sababu sɔrɔ (an ka kunkanbaara tɛ) i Matigi fɛ, ani u ka kɛ Alaɲasiranbagaw ye.»
قُلْ اٰمِنُوْا بِهٖٓ اَوْ لَا تُؤْمِنُوْاۗ اِنَّ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ مِنْ قَبْلِهٖٓ اِذَا يُتْلٰى عَلَيْهِمْ يَخِرُّوْنَ لِلْاَذْقَانِ سُجَّدًاۙ
qul āminū bihī au lā tu'minū, innal-lażīna ūtul-‘ilma min qablihī iżā yutlā ‘alaihim yakhirrūna lil-ażqāni sujjadā(n).
A fɔ (Muhamadu) ko: "Aw ka la a la (alikurana) walima aw kana la a la (o kelen lo Ala fɛ). Tiɲɛ na, lɔnniya kɔrɔ dira minw ma, ni (alikurana) kalanna u ma, u b'u ɲɛda jigi, ka sujudu kɛ,"
وَمَآ اَرْسَلْنَا قَبْلَكَ اِلَّا رِجَالًا نُّوْحِيْٓ اِلَيْهِمْ فَسْـَٔلُوْٓا اَهْلَ الذِّكْرِ اِنْ كُنْتُمْ لَا تَعْلَمُوْنَ
wa mā arsalnā qablaka illā rijālan nūḥī ilaihim fas'alū ahlaż-żikri in kuntum lā ta‘lamūn(a).
An ma (cidenw) ci ka kɔn i ɲɛ (Muhamadu), nka mɔgɔ dɔw lo, an ye yiraliw di minw ma, o la, lɔnniya tigi ɲininga, n’i m’a lɔn.
وَّلِيَعْلَمَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ اَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّكَ فَيُؤْمِنُوْا بِهٖ فَتُخْبِتَ لَهٗ قُلُوْبُهُمْۗ وَاِنَّ اللّٰهَ لَهَادِ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ
wa liya‘lamal-lażīna ūtul-‘ilma annahul-ḥaqqu mir rabbika fa yu'minū bihī fa tukhbita lahū qulūbuhum, wa innallāha lahādil-lażīna āmanū ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).
ani walisa lɔnniya dira minw ma, u ka la a la ko (alikurana) ye tiɲɛ ye ka bɔ i Matigi fɛ, o tuma na, u be la a la ani u dusukunw be kolo a ma. Tiɲɛ na, mɔgɔ minw lara sira tilennin na, Ala le ye u bilasirabaga ye.
قَالَ الَّذِيْ عِنْدَهٗ عِلْمٌ مِّنَ الْكِتٰبِ اَنَا۠ اٰتِيْكَ بِهٖ قَبْلَ اَنْ يَّرْتَدَّ اِلَيْكَ طَرْفُكَۗ فَلَمَّا رَاٰهُ مُسْتَقِرًّا عِنْدَهٗ قَالَ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّيْۗ لِيَبْلُوَنِيْٓ ءَاَشْكُرُ اَمْ اَكْفُرُۗ وَمَنْ شَكَرَ فَاِنَّمَا يَشْكُرُ لِنَفْسِهٖۚ وَمَنْ كَفَرَ فَاِنَّ رَبِّيْ غَنِيٌّ كَرِيْمٌ
qālal-lażī ‘indahū ‘ilmum minal-kitābi ana ātīka bihī qabla ay yartadda ilaika ṭarfuk(a), falammā ra'āhu mustaqirran ‘indahū qāla hāżā min faḍli rabbī, liyabluwanī a'asykuru am akfur(u), wa man syakara fa'innamā yasykuru linafsih(ī), wa man kafara fa'inna rabbī ganiyyun karīm(un).
Mɔgɔ min tun be ni lɔnniya ye ka bɔ kitabu kɔnɔ, ale ko: «Ne bena masasigilan lase i ma sanni i ɲɛɛ ka yɛlɛ.» O la, tuma min na a (Sulaiman) ye masasigilan ye a ɲɛfɛ, a ko: "Nin ye ne Matigi ka nilifɛn ye ka ne kɔrɔbɔ, ni ne be barikada wala n be ban (a ka dugawuw) la.
فَتِلْكَ بُيُوْتُهُمْ خَاوِيَةً ۢبِمَا ظَلَمُوْاۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً لِّقَوْمٍ يَّعْلَمُوْنَ
fatilka buyūtuhum khāwiyatam bimā ẓalamū, inna fī żālika la'āyatal liqaumiy ya‘lamūn(a).
O kama, u ka boonw lo benna u ka fangatigiya kosɔn. Tiɲɛ na, tagamasiɲɛw be yen tiɲɛ na (Ala ka sebagaya) lɔnbagaw fɛ.
وَلَمَّا بَلَغَ اَشُدَّهٗ وَاسْتَوٰىٓ اٰتَيْنٰهُ حُكْمًا وَّعِلْمًاۗ وَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
wa lammā balaga asyuddahū wastawā ātaināhu ḥukmaw wa ‘ilmā(n), wa każālika najzil-muḥsinīn(a).
A (Musa) kɔgɔnin kɔ, k’a ka hakili dafa, an ye hakilitigiya (kiraya) ni lɔnniya di a ma. Minw bɛ koɲuman kɛ, an bɛ o le sara.
وَقَالَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ وَيْلَكُمْ ثَوَابُ اللّٰهِ خَيْرٌ لِّمَنْ اٰمَنَ وَعَمِلَ صَالِحًا ۚوَلَا يُلَقّٰىهَآ اِلَّا الصّٰبِرُوْنَ
wa qālal-lażīna ūtul-‘ilma wailakum ṡawābullāhi khairul liman āmana wa ‘amila ṣāliḥā(n), wa lā yulaqqāhā illaṣ-ṣābirūn(a).
Nka lɔnniya be minw na, olu b’a fɔ ko: “Bɔnɛ ye aw ye, aw k’a lɔn ko Ala ka sara ka fisa ni mɔgɔ minw limaniyara, minw be koɲuman kɛ, ani ko (saraba) be sɔrɔ muɲulikɛlaw dɔrɔn fɛ.”
مَثَلُ الَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ اَوْلِيَاۤءَ كَمَثَلِ الْعَنْكَبُوْتِۚ اِتَّخَذَتْ بَيْتًاۗ وَاِنَّ اَوْهَنَ الْبُيُوْتِ لَبَيْتُ الْعَنْكَبُوْتِۘ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ
maṡalul-lażīnattakhażū min dūnillāhi auliyā'a kamaṡalil-‘ankabūt(i), ittakhażat baitā(n), wa inna auhanal-buyūti labaitul-‘ankabūt(i), lau kānū ya‘lamūn(a).
Minw be latangabaga wɛrɛw ta minw tɛ Ala ye, olu ka ntalen be i n’a fɔ nɛgɛden min be bon lɔ. Ani tiɲɛ na, bon min barika ka dɔgɔ, o ye nɛgɛw ka bon ye, n’u tun b’o lɔn.
وَتِلْكَ الْاَمْثَالُ نَضْرِبُهَا لِلنَّاسِۚ وَمَا يَعْقِلُهَآ اِلَّا الْعٰلِمُوْنَ
wa tilkal-amṡālu naḍribuhā lin-nās(i), wa mā ya‘qiluhā illal-‘ālimūn(a).
An ka nin ntalenw fɔ adamadenw ye; mɔgɔ si tɛna a faamu, fɔ lɔnniyatigiw.
بَلْ هُوَ اٰيٰتٌۢ بَيِّنٰتٌ فِيْ صُدُوْرِ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَۗ وَمَا يَجْحَدُ بِاٰيٰتِنَآ اِلَّا الظّٰلِمُوْنَ
bal huwa āyātum bayyinātun fī ṣudūril-lażīna ūtul-‘ilm(a), wa mā yajḥadu bi'āyātinā illaẓ-ẓālimūn(a).
Tiɲɛ na, (alikurana) ye ayatiw ye minw gwɛnin lo lɔnniya tigiw dusukun na. Jurujugukɛlaw dɔrɔn lo be an ka vɛrisew sɔsɔ.
وَمَا هٰذِهِ الْحَيٰوةُ الدُّنْيَآ اِلَّا لَهْوٌ وَّلَعِبٌۗ وَاِنَّ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ لَهِيَ الْحَيَوَانُۘ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ
wa mā hāżihil-ḥayātud-dun-yā illā lahwuw wa la‘ib(un), wa innad-dāral-ākhirata lahiyal-ḥayawān(u), lau kānū ya‘lamūn(a).
Ani, duniɲa ka ɲɛnamaya ye tulonw ni tulonw dɔrɔn lo ye. Ani tiɲɛn na, saya kɔfɛ jamana lo ye ɲɛnamaya yɛrɛ yɛrɛ ye, n’u tun b’o lɔn.
وَمِنَ النَّاسِ وَالدَّوَاۤبِّ وَالْاَنْعَامِ مُخْتَلِفٌ اَلْوَانُهٗ كَذٰلِكَۗ اِنَّمَا يَخْشَى اللّٰهَ مِنْ عِبَادِهِ الْعُلَمٰۤؤُاۗ اِنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ غَفُوْرٌ
wa minan-nāsi wad-dawābbi wal-an‘āmi mukhtalifun alwānuhū każālik(a), innamā yakhsyallāha min ‘ibādihil-ulamā'(u), innallāha ‘azīzun gafūr(un).
Ani o cogo la (ani) adamadenw cɛma, danfɛn ɲɛnamaw ni bɛgɛnw cɛma, ɲɛgɛnw (ani sifaw) be yen. Ala ka baaradenw cɛma, minw be siran a ɲɛ, ulamaw dɔrɔn lo be yen. Tiɲɛ na, Ala ye sebagayatigi ye, a be yafali kɛ.
اَمَّنْ هُوَ قَانِتٌ اٰنَاۤءَ الَّيْلِ سَاجِدًا وَّقَاۤىِٕمًا يَّحْذَرُ الْاٰخِرَةَ وَيَرْجُوْا رَحْمَةَ رَبِّهٖۗ قُلْ هَلْ يَسْتَوِى الَّذِيْنَ يَعْلَمُوْنَ وَالَّذِيْنَ لَا يَعْلَمُوْنَ ۗ اِنَّمَا يَتَذَكَّرُ اُولُوا الْاَلْبَابِ ࣖ
amman huwa qānitun ānā'al-laili sājidaw wa qā'imay yaḥżarul-ākhirata wa yarjū raḥmata rabbih(ī), qul hal yastawil-lażīna ya‘lamūna wal-lażīna lā ya‘lamūn(a), innamā yatażakkaru ulul-albāb(i).
(Yala i ye mushiri ye min ka kunnadiya ka bon) walima min be batoli kɛ sufɛ ni sujudu ni lɔli ye, bari a be siran (saya ɲangili) ɲɛ ani a jigi b’a ka Matigi ka hinna kan wa? A fɔ ko: «Mɔgɔ minw b’a lɔn, olu ni minw t’a lɔn, olu ye kelen ye wa?» Tiɲɛn na, hakilitigiw dɔrɔn lo be se ka sɔn kalanw ma.
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا قِيْلَ لَكُمْ تَفَسَّحُوْا فِى الْمَجٰلِسِ فَافْسَحُوْا يَفْسَحِ اللّٰهُ لَكُمْۚ وَاِذَا قِيْلَ انْشُزُوْا فَانْشُزُوْا يَرْفَعِ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مِنْكُمْۙ وَالَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ دَرَجٰتٍۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرٌ
yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā qīla lakum tafassaḥū fil-majālisi fafsaḥū yafsaḥillāhu lakum, wa iżā qīlansyuzū fansyuzū yarfa‘illāhul-lażīna āmanū minkum, wal-lażīna ūtul-‘ilma darajāt(in), wallāhu bimā ta‘malūna khabīr(un).
Aw larabagaw! Ni a fɔra aw ye ko: «Aw ka yɔrɔ di jamakuluw kɔnɔ», o tuma na, aw ka yɔrɔ di, siga t’a la, Ala bena yɔrɔ di aw ma. Ni a fɔra ko: «Aw ka wuli», o tuma na, aw ka wuli, siga t’a la, Ala bɛna lanabagaw lawuli aw cɛma, ani lɔnniya dira minw ma, ka se degere damadɔ ma. Aw bɛ min kɛ, Ala b’o bɛɛ lɔn.