۞ وَاِذِ ابْتَلٰٓى اِبْرٰهٖمَ رَبُّهٗ بِكَلِمٰتٍ فَاَتَمَّهُنَّ ۗ قَالَ اِنِّيْ جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ اِمَامًا ۗ قَالَ وَمِنْ ذُرِّيَّتِيْ ۗ قَالَ لَا يَنَالُ عَهْدِى الظّٰلِمِيْنَ
wa iżibtalā ibrāhīma rabbuhū bikalimātin fa atammahunn(a), qāla innī jā‘iluka lin-nāsi imāmā(n), qāla wa min żurriyyatī, qāla lā yanālu ‘ahdiẓ-ẓālimīn(a).
און (געדענקט), ווען אברהם איז געפּרוּווט געוואָרן דורך זײַן האַר מיט אַ פּאָר זאַצן, האָט ער זיי דורכגעפֿירט פּערפֿעקט. ער (אַלאַ) האָט געזאָגט, "טאַקע, איך האָב דיך געמאַכט דעם פֿירער פֿון דער גאַנצער מענטשהייט." ער (אברהם) האָט געזאָגט, "און (אויך) פֿון מײַנע קינדער און אייניקלעך?" אַלאַ זאָגט, "(אמת, אָבער) מײַן צוזאָג גילט נישט פֿאַר די שלעכטע."
۞ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰىٓ اٰدَمَ وَنُوْحًا وَّاٰلَ اِبْرٰهِيْمَ وَاٰلَ عِمْرٰنَ عَلَى الْعٰلَمِيْنَۙ
innallāhaṣṭafā ādama wa nūḥaw wa āla ibrāhīma wa āla ‘imrāna ‘alal-‘ālamīn(a).
טאַקע, אַלאַה האָט אויסגעקליבן אדם, נח, די משפּחה פֿון אַבֿרהם און די משפּחה פֿון אימראַן איבער אַלע מענטשן (אין זייערע צייטן),
فَنَادَتْهُ الْمَلٰۤىِٕكَةُ وَهُوَ قَاۤىِٕمٌ يُّصَلِّيْ فِى الْمِحْرَابِۙ اَنَّ اللّٰهَ يُبَشِّرُكَ بِيَحْيٰى مُصَدِّقًاۢ بِكَلِمَةٍ مِّنَ اللّٰهِ وَسَيِّدًا وَّحَصُوْرًا وَّنَبِيًّا مِّنَ الصّٰلِحِيْنَ
fanādathul-malā'ikatu wa huwa qā'imuy yuṣallī fil-miḥrāb(i), annallāha yubasysyiruka biyaḥyā muṣaddiqam bikalimatim minallāhi wa sayyidaw wa ḥaṣūraw wa nabiyyam minaṣ-ṣāliḥīn(a).
דעמאָלט האָבן אים די מלאכים גערופן, בשעת ער איז געשטאַנען דאַוונען אין מיהראַב, "אַלאַה ברענגט דיר גוטע נייעס מיט (דער געבורט פון) יחיאַ, וואָס באַשטעטיקט אַ זאַץ (וואָרט) פון אַלאַה, אַ מוסטער, וואָס קען זיך צוריקהאַלטן (פון תאווה) און אַ נביא צווישן די פֿרומע."
اِذْ قَالَتِ الْمَلٰۤىِٕكَةُ يٰمَرْيَمُ اِنَّ اللّٰهَ يُبَشِّرُكِ بِكَلِمَةٍ مِّنْهُۖ اسْمُهُ الْمَسِيْحُ عِيْسَى ابْنُ مَرْيَمَ وَجِيْهًا فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ وَمِنَ الْمُقَرَّبِيْنَۙ
iż qālatil-malā'ikatu yā maryama innallāha yubasysyiruki bikalimatim minhusmuhul-masīḥu ‘īsabnu maryama wajīhan fid-dun-yā wal-ākhirati wa minal-muqarrabīn(a).
(געדענקט) ווען די מלאכים האבן געזאגט, "אָה מרים! אַלאַה גיט דיר גוטע נייעס פון אַ וואָרט פון אים, וועמענס נאָמען וועט זיין דער משיח, יאָשקע, זון פון מרים, באַרימט אין דער וועלט און אין דער וועלט וואָס וועט קומען, און איינער פון די וואָס ווערן געבראַכט נאָענט (צו אַלאַה).
فَبِمَا رَحْمَةٍ مِّنَ اللّٰهِ لِنْتَ لَهُمْ ۚ وَلَوْ كُنْتَ فَظًّا غَلِيْظَ الْقَلْبِ لَانْفَضُّوْا مِنْ حَوْلِكَ ۖ فَاعْفُ عَنْهُمْ وَاسْتَغْفِرْ لَهُمْ وَشَاوِرْهُمْ فِى الْاَمْرِۚ فَاِذَا عَزَمْتَ فَتَوَكَّلْ عَلَى اللّٰهِ ۗ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُتَوَكِّلِيْنَ
fabimā raḥmatim minallāhi linta lahum, wa lau kunta faẓẓan galīẓal-qalbi lanfaḍḍū min ḥaulik(a), fa‘fu ‘anhum wastagfir lahum wa syāwirhum fil-amr(i), fa iżā ‘azamta fa tawakkal ‘alallāh(i), innallāha yuḥibbul-mutawakkilīn(a).
אַזוי, דאַנק גאָט'ס חסד, ביסט דו (מוחמד) געווען מילד צו זיי. אויב דו האַנדסט שווער און האָסט אַ גראָב האַרץ, וועלן זיי זיכער זיך אָפּטיילן פון די אַרום דיר. דעריבער, מוחל זיי און בעט פֿאַר מחילה פֿאַר זיי, און באַראַט זיך מיט זיי אין דעם ענין. דערנאָך, ווען דו וועסט האָבן באַשלאָסן, דאַן לייג דיין צוטרוי אין גאָט. טאַקע, גאָט ליבט די וואָס שטעלן זייער צוטרוי אין אים.
وَمَا كَانَ لِنَبِيٍّ اَنْ يَّغُلَّ ۗوَمَنْ يَّغْلُلْ يَأْتِ بِمَا غَلَّ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ ۚ ثُمَّ تُوَفّٰى كُلُّ نَفْسٍ مَّا كَسَبَتْ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ
wa mā kāna linabiyyin ay yagull(a), wa may yaglul ya'ti bimā galla yaumal-qiyāmah(ti), ṡumma tuwaffā kullu nafsim mā kasabat wa hum lā yuẓlamūn(a).
און עס איז אוממעגלעך פאר א נביא צו פארראטן (אין ענינים פון קריגס-רויב). ווער עס פארראטן, זיכער וועט ער קומען אין טאג פון תחיית המתים מיט וואס ער האט פארראטן. דעמאלט וועט יעדער באקומען א פולשטענדיגע באלוינונג לויט וואס זיי האבן געטאן, און זיי וועלן נישט ווערן באליידיקט.
مَا كَانَ اللّٰهُ لِيَذَرَ الْمُؤْمِنِيْنَ عَلٰى مَآ اَنْتُمْ عَلَيْهِ حَتّٰى يَمِيْزَ الْخَبِيْثَ مِنَ الطَّيِّبِ ۗ وَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيُطْلِعَكُمْ عَلَى الْغَيْبِ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَجْتَبِيْ مِنْ رُّسُلِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ ۖ فَاٰمِنُوْا بِاللّٰهِ وَرُسُلِهٖ ۚ وَاِنْ تُؤْمِنُوْا وَتَتَّقُوْا فَلَكُمْ اَجْرٌ عَظِيْمٌ
mā kānallāhu liyażaral-mu'minīna ‘alā mā antum ‘alaihi ḥattā yamīzal-khabīṡa minaṭ-ṭayyib(i), wa mā kānallāhu liyuṭli‘akum ‘alal-gaibi wa lākinnallāha yajtabī mir rusulihī may yasyā'(u), fa āminū billāhi wa rusulih(ī), wa in tu'minū wa tattaqū fa lakum ajrun ‘aẓīm(un).
אַלאַה וועט נישט לאָזן די גלויביגע אין אייער איצטיקער סיטואַציע, אַזוי ער אונטערשיידט צווישן שלעכטע און גוטע. אַלאַה וועט נישט ווייַזן איר די אומגעזעענע, אָבער אַלאַה קלייבט וועמען ער וויל פון צווישן זיינע שליחים. דעריבער, האָט אמונה אין אַלאַה און זיינע שליחים. אויב איר האָט אמונה און פרומקייט, וועט איר באַקומען אַ גרויסע באַלוינונג.
وَتِلْكَ حُجَّتُنَآ اٰتَيْنٰهَآ اِبْرٰهِيْمَ عَلٰى قَوْمِهٖۗ نَرْفَعُ دَرَجٰتٍ مَّنْ نَّشَاۤءُۗ اِنَّ رَبَّكَ حَكِيْمٌ عَلِيْمٌ
wa tilka ḥujjatunā ātaināhā ibrāhīma ‘alā qaumih(ī), narfa‘u darajātim man nasyā'(u), inna rabbaka ḥakīmun ‘alīm(un).
און דאָס איז אונדזער אינפאָרמאַציע וואָס מיר האָבן געגעבן צו אברהם צו שטיין קעגן זיין פאָלק. מיר דערהייבן דעם ראַנג פון וועמען מיר ווילן. טאַקע, דיין גאָט איז אַל-קלוג, אַל-וויסנדיק.
وَوَهَبْنَا لَهٗٓ اِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَۗ كُلًّا هَدَيْنَا وَنُوْحًا هَدَيْنَا مِنْ قَبْلُ وَمِنْ ذُرِّيَّتِهٖ دَاوٗدَ وَسُلَيْمٰنَ وَاَيُّوْبَ وَيُوْسُفَ وَمُوْسٰى وَهٰرُوْنَ ۗوَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَۙ
wa wahabnā lahū isḥāqa wa ya‘qūb(a), kullan hadainā wa nūḥan hadainā min qablu wa min żurriyyatihī dāwūda wa sulaimāna wa ayyūba wa yūsufa wa mūsā wa hārūna wa każālika najzil-muḥsinīn(a).
און מיר האָבן אים געגעבן יצחק און יעקב. צו יעדן פון זיי האָבן מיר געגעבן אנווייזונגען; און פריער האָבן מיר געגעבן אנווייזונגען צו נח, און צו עטלעכע פון זיינע קינדער (אברהם), נעמליך דאַוווד, סוליימאַן, אַיוב, יוסף, מוסא, און האַרון. און אַזוי באַלוינען מיר די וואָס טוען גוטס,
وَزَكَرِيَّا وَيَحْيٰى وَعِيْسٰى وَاِلْيَاسَۗ كُلٌّ مِّنَ الصّٰلِحِيْنَۙ
wa zakariyyā wa yaḥyā wa ‘īsā wa ilyās(a), kullum minaṣ-ṣāliḥīn(a).
און זאַקאַריאַ, יחיאַ, ישעיה און איליאַס. אַלע פון זיי זענען פרומע מענטשן,
وَاِسْمٰعِيْلَ وَالْيَسَعَ وَيُوْنُسَ وَلُوْطًاۗ وَكُلًّا فَضَّلْنَا عَلَى الْعٰلَمِيْنَۙ
wa ismā‘īla wal-yasa‘a wa yūnusa wa lūṭā(n), wa kullan faḍḍalnā ‘alal-‘ālamīn(a).
און ישמעאל, אליאסא, יונוס, און לוט. יעדער פון אונדז האט זיך (זיין גראד) העכער אנדערע מענטשן (אין זיין צייט) געהויבן,
وَمِنْ اٰبَاۤىِٕهِمْ وَذُرِّيّٰتِهِمْ وَاِخْوَانِهِمْ ۚوَاجْتَبَيْنٰهُمْ وَهَدَيْنٰهُمْ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ
wa min ābā'ihim wa żurriyyātihim wa ikhwānihim, wajtabaināhum wa hadaināhum ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).
(און מיר האָבן אויך דערהויבן עטלעכע פון זייערע פאָטערס, זייערע קינדער, און זייערע ברידער. מיר האָבן זיי אויסגעקליבן (אַלס נביאים און שליחים) און זיי געפירט צום גלייכן וועג.
اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ اٰتَيْنٰهُمُ الْكِتٰبَ وَالْحُكْمَ وَالنُّبُوَّةَ ۚفَاِنْ يَّكْفُرْ بِهَا هٰٓؤُلَاۤءِ فَقَدْ وَكَّلْنَا بِهَا قَوْمًا لَّيْسُوْا بِهَا بِكٰفِرِيْنَ
ulā'ikal-lażīna ātaināhumul-kitāba wal-ḥukma wan-nubuwwah(ta), fa iy yakfur bihā hā'ulā'i faqad wakkalnā bihā qaumal laisū bihā bikāfirīn(a).
דאָס זענען די מענטשן צו וועמען מיר האָבן געגעבן דאָס בוך, חכמה און נבואה. אויב די מענטשן (קורייש) לייקענען עס, וועלן מיר עס איבערגעבן צו אַ פאָלק וואָס לייקענען עס נישט.
وَاِذَا جَاۤءَتْهُمْ اٰيَةٌ قَالُوْا لَنْ نُّؤْمِنَ حَتّٰى نُؤْتٰى مِثْلَ مَآ اُوْتِيَ رُسُلُ اللّٰهِ ۘ اَللّٰهُ اَعْلَمُ حَيْثُ يَجْعَلُ رِسٰلَتَهٗۗ سَيُصِيْبُ الَّذِيْنَ اَجْرَمُوْا صَغَارٌ عِنْدَ اللّٰهِ وَعَذَابٌ شَدِيْدٌۢ بِمَا كَانُوْا يَمْكُرُوْنَ
wa iżā jā'athum āyatun qālū lan nu'mina ḥattā nu'tā miṡla mā ūtiya rusulullāh(i), allāhu a‘lamu ḥaiṡu yaj‘alu risālatah(ū), sayuṣībul-lażīna ajramū ṣagārun ‘indallāhi wa ‘ażābun syadīdum bimā kānū yamkurūn(a).
און ווען אַ פסוק קומט צו זיי, זאָגן זיי, "מיר וועלן נישט גלויבן (גלויבן) ביז עס וועט אונדז געגעבן ווערן ווי וואָס איז געגעבן געוואָרן צו אַלאַה'ס שליחים." אַלאַה ווייסט בעסער וואו ער לייגט זיין אַפּאָסטאָלישע אויפגאַבע. מענטשן וואָס זינדיקן וועלן געבראַכט ווערן דערנידעריקונג פֿאַר אַלאַה און שטרענגע שטראָף צוליב דעם אָפּנאַר וואָס זיי האָבן באַגאַנגען.
قَالَ يٰقَوْمِ لَيْسَ بِيْ ضَلٰلَةٌ وَّلٰكِنِّيْ رَسُوْلٌ مِّنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَ
qāla yā qaumi laisa bī ḍalālatuw wa lākinnī rasūlum mir rabbil-‘ālamīn(a).
ער (נח) האָט געענטפערט, "אָה, מײַן פֿאָלק! איך בין נישט פֿאַרפֿירט; נאָר איך בין אַ שליח פֿונעם האַר פֿון אַלע וועלטן."
اَوَعَجِبْتُمْ اَنْ جَاۤءَكُمْ ذِكْرٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ عَلٰى رَجُلٍ مِّنْكُمْ لِيُنْذِرَكُمْ وَلِتَتَّقُوْا وَلَعَلَّكُمْ تُرْحَمُوْنَ
awa‘ajibtum an jā'akum żikrum mir rabbikum ‘alā rajulim minkum liyunżirakum wa litattaqū wa la‘allakum turḥamūn(a).
און וואונדערט איר זיך אז א דערמאָנונג איז געקומען פון אייער האר דורך א מאן פון צווישן אייך, צו וואָרענען אייך און אז איר זאָלט ווערן פרום, און אז איר זאָלט באַקומען רחמנות?
قَالَ يٰقَوْمِ لَيْسَ بِيْ سَفَاهَةٌ وَّلٰكِنِّيْ رَسُوْلٌ مِّنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَ
qāla yā qaumi laisa bī safāhatuw wa lākinnī rasūlum mir rabbil-‘ālamīn(a).
ער (הוד) האט געענטפערט, "אוי מיין פאלק! עס איז נישט אז איך בין משוגע, נאר איך בין דער שליח פון דעם האר פון אלע וועלטן.
اُبَلِّغُكُمْ رِسٰلٰتِ رَبِّيْ وَاَنَا۠ لَكُمْ نَاصِحٌ اَمِيْنٌ
uballigukum risālāti rabbī wa ana lakum nāṣiḥun amīn(un).
איך ברענג דיר איבער די בשורה פון מיין האר און גיב דיר צוטרויליכע עצה.
اَوَعَجِبْتُمْ اَنْ جَاۤءَكُمْ ذِكْرٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ عَلٰى رَجُلٍ مِّنْكُمْ لِيُنْذِرَكُمْۗ وَاذْكُرُوْٓا اِذْ جَعَلَكُمْ خُلَفَاۤءَ مِنْۢ بَعْدِ قَوْمِ نُوْحٍ وَّزَادَكُمْ فِى الْخَلْقِ بَصْۣطَةً ۚفَاذْكُرُوْٓا اٰلَاۤءَ اللّٰهِ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَ
awa‘ajibtum an jā'akum żikrum mir rabbikum ‘alā rajulim minkum liyunżirakum, ważkurū iż ja‘alakum khulafā'a mim ba‘di qaumi nūḥiw wa zādakum fil-khalqi basṭah(tan), fażkurū ālā'allāhi la‘allakum tufliḥūn(a).
און זענט איר איבערראשט אַז אַ דערמאָנונג איז געקומען צו אײַך פֿון אײַער גאָט דורך אַ מאַן פֿון אײַך, צו וואָרענען אײַך? געדענקט ווען ער האָט אײַך געמאַכט יורשים נאָך די פֿאָלק פֿון נח, און ער האָט אײַך פֿאָרגעשטעלט אין שטאַרקייט און גרייס. אַזוי געדענקט די טובות פֿון אַלאַה כּדי איר זאָלט זײַן מצליח.
وَاِلٰى ثَمُوْدَ اَخَاهُمْ صٰلِحًاۘ قَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ مَا لَكُمْ مِّنْ اِلٰهٍ غَيْرُهٗۗ قَدْ جَاۤءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْۗ هٰذِهٖ نَاقَةُ اللّٰهِ لَكُمْ اٰيَةً فَذَرُوْهَا تَأْكُلْ فِيْٓ اَرْضِ اللّٰهِ وَلَا تَمَسُّوْهَا بِسُوْۤءٍ فَيَأْخُذَكُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ
wa ilā ṡamūda akhāhum ṣāliḥā(n), qāla yā qaumi‘budullāha mā lakum min ilāhin gairuh(ū), qad jā'atkum bayyinatum mir rabbikum, hāżihī nāqatullāhi lakum āyatan fa żarūhā ta'kul fī arḍillāhi wa lā tamassūhā bisū'in fa ya'khużakum ‘ażābun alīm(un).
און צו די מענטשן פון סאַמוד (מיר האָבן געשיקט) זייער ברודער סאַלח. ער האָט געזאָגט, "אָה מיין פאָלק! דינט אַלאַה! עס איז נישטאָ קיין גאָט (דינונג) פֿאַר אײַך אַחוץ אים. טאַקע, אַ קלאָרער באַווײַז איז געקומען צו אײַך פֿון אײַער האַר. די (אַ) קעמל פֿון אַלאַה איז אַ סימן פֿאַר אײַך. לאָז זי זיך פֿיטערן אויף אַלאַהס ערד, שאַט איר נישט, ווײַל איר וועט נישט ליידן אַ ווייטיקדיקע יסורים."
وَاِلٰى مَدْيَنَ اَخَاهُمْ شُعَيْبًاۗ قَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ مَا لَكُمْ مِّنْ اِلٰهٍ غَيْرُهٗۗ قَدْ جَاۤءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ فَاَوْفُوا الْكَيْلَ وَالْمِيْزَانَ وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ اَشْيَاۤءَهُمْ وَلَا تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِ بَعْدَ اِصْلَاحِهَاۗ ذٰلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَۚ
wa ilā madyana akhāhum syu‘aibā(n), qāla yā qaumi‘budullāha mā lakum min ilāhin gairuh(ū), qad jā'atkum bayyinatum mir rabbikum fa auful-kaila wal-mīzāna wa lā tabkhasun-nāsa asy-yā'ahum wa lā tufsidū fil-arḍi ba‘da iṣlāḥihā, żālikum khairul lakum in kuntum mu'minīn(a).
און צו די מענטשן פון מדיאן, מיר (געשיקט) שועיב, זייער אייגענעם ברודער. ער האט געזאגט, "אוי מיין פאלק! דינט אללא. עס איז נישטא קיין גאט (דינונג) פאר אייך נאר אים. טאקע, קלארע באווייזן זענען געקומען צו אייך פון אייער האר. פארבעסערט די מאסן און וואגשאלן, און שאדט נישט קיינעם אפילו אין די מינדסטע. שאדט נישט די ערד נאכדעם וואס זי איז (באשאפן) געווארן גוט. דאס איז בעסער פאר אייך אויב איר זענט גלויביקע."
ثُمَّ بَعَثْنَا مِنْۢ بَعْدِهِمْ مُّوْسٰى بِاٰيٰتِنَآ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَمَلَا۟ىِٕهٖ فَظَلَمُوْا بِهَاۚ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُفْسِدِيْنَ
Ṡumma ba‘aṡnā mim ba‘dihim mūsā bi'āyātinā ilā fir‘auna wa mala'ihī fa ẓalamū bihā, fanẓur kaifa kāna ‘āqibatul-mufsidīn(a).
נאך זיי, האבן מיר געשיקט משהן מיט אונזערע באווייזן צו פרעה און די פירער פון זיין פאלק, און זיי האבן אפגעלייקנט די באווייזן. זייט דעריבער אויפמערקזאם אויף וואס פאסירט מיט די וואס טוען שאדן.
حَقِيْقٌ عَلٰٓى اَنْ لَّآ اَقُوْلَ عَلَى اللّٰهِ اِلَّا الْحَقَّۗ قَدْ جِئْتُكُمْ بِبَيِّنَةٍ مِّنْ رَّبِّكُمْ فَاَرْسِلْ مَعِيَ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ ۗ
Ḥaqīqun ‘alā allā aqūla ‘alallāhi illal-ḥaqq(a), qad ji'tukum bibayyinatim mir rabbikum fa arsil ma‘iya banī isrā'īl(a).
איך בין מחויב צו זאָגן די אמת וועגן אַלאַה. טאַקע, איך בין געקומען צו דיר מיט קלאָרע באַווייזן פֿון דיין גאָט, לאָזט די קינדער פֿון ישׂראל (גיין) מיט מיר.
قَالَ يٰمُوْسٰٓى اِنِّى اصْطَفَيْتُكَ عَلَى النَّاسِ بِرِسٰلٰتِيْ وَبِكَلَامِيْ ۖفَخُذْ مَآ اٰتَيْتُكَ وَكُنْ مِّنَ الشّٰكِرِيْنَ
qāla yā mūsā inniṣṭafaituka ‘alan-nāsi birisālātī wa bikalāmī, fa khuż mā ātaituka wa kum minasy-syākirīn(a).
(אַלאַה) האָט געזאָגט, "אָה מוסא! טאַקע, איך האָב דיר אויסגעקליבן (בעפֿאָרצוגט) פֿון אַנדערע מענטשן (אין דיין צייט) צו טראָגן מיין בשורה און מיינע ווערטער, אַזוי האַלט זיך פעסט צו וואָס איך האָב דיר געגעבן און זײַ צווישן די וואָס זענען דאַנקבאַר."
وَكَذٰلِكَ يَجْتَبِيْكَ رَبُّكَ وَيُعَلِّمُكَ مِنْ تَأْوِيْلِ الْاَحَادِيْثِ وَيُتِمُّ نِعْمَتَهٗ عَلَيْكَ وَعَلٰٓى اٰلِ يَعْقُوْبَ كَمَآ اَتَمَّهَا عَلٰٓى اَبَوَيْكَ مِنْ قَبْلُ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْحٰقَۗ اِنَّ رَبَّكَ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ ࣖ
wa każālika yajtabīka rabbuka wa yu‘allimuka min ta'wīlil-aḥādīṡi wa yutimmu ni‘matahū ‘alaika wa ‘alā āli ya‘qūba kamā atammahā ‘alā abawaika min qablu ibrāhīma wa isḥāq(a), inna rabbaka ‘alīmun ḥakīm(un).
און אַזוי, גאָט האָט דיר אויסגעקליבן (צו ווערן אַ נביא) און דיר געלערנט עטלעכע פון די פּירושים פון חלומות און פאַרפֿולקאָמט (זיין טובה) אויף דיר און דער משפּחה פון יעקבֿ, ווי ער האָט פאַרפֿולקאָמט זיין טובה אויף דיינע צוויי זיידעס פריער, (נעמלעך) אַבֿרהם און יצחק. טאַקע, דיין גאָט איז אַל-וויסנדיק, אַל-קלוג.
وَرَاوَدَتْهُ الَّتِيْ هُوَ فِيْ بَيْتِهَا عَنْ نَّفْسِهٖ وَغَلَّقَتِ الْاَبْوَابَ وَقَالَتْ هَيْتَ لَكَ ۗقَالَ مَعَاذَ اللّٰهِ اِنَّهٗ رَبِّيْٓ اَحْسَنَ مَثْوَايَۗ اِنَّهٗ لَا يُفْلِحُ الظّٰلِمُوْنَ
wa rāwadathul-latī huwa fī baitihā ‘an nafsihī wa gallaqatil-abwāba wa qālat haita lak(a), qāla ma‘āżallāhi innahū rabbī aḥsana maṡwāy(a), innahū lā yuflihuẓ-ẓālimūn(a).
און די פרוי וואָס ער (יוסף) האָט געוואוינט אין זיין הויז האָט אים פאַרפירט. און ער האָט פֿאַרמאַכט די טירן און געזאָגט: "קום נענטער צו מיר." יוסף האָט געזאָגט: "איך זוך באַשיצונג אין אַלאַ, טאַקע, מיין רבי האָט מיך גוט באַהאַנדלט." טאַקע, דער אומרעכטער מענטש וועט נישט האָבן קיין מזל.
وَلَقَدْ هَمَّتْ بِهٖۙ وَهَمَّ بِهَا ۚ لَوْلَآ اَنْ رَّاٰ بُرْهَانَ رَبِّهٖۗ كَذٰلِكَ لِنَصْرِفَ عَنْهُ السُّوْۤءَ وَالْفَحْشَاۤءَۗ اِنَّهٗ مِنْ عِبَادِنَا الْمُخْلَصِيْنَ
wa laqad hammat bihī wa hamma bihā lau lā ar ra'ā burhāna rabbih(ī), każālika linaṣrifa ‘anhus-sū'a wal-faḥsyā'(a), innahū min ‘ibādinal-mukhlaṣīn(a).
און טאַקע, די פרוי האָט אים (יוסף) געוואָלט. און יוסף האָט אויך אים געוואונטשט, אויב ער זעט נישט קיין סימן (פון) זיין גאָט. אַזוי האָבן מיר אָפּגעקערט פון אים דאָס שלעכטע און די שרעקלעכע זאַך. טאַקע, ער (יוסף) איז צווישן אונדזערע אויסדערוויילטע קנעכט.
وَمَآ اَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ اِلَّا رِجَالًا نُّوْحِيْٓ اِلَيْهِمْ مِّنْ اَهْلِ الْقُرٰىۗ اَفَلَمْ يَسِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَيَنْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْۗ وَلَدَارُ الْاٰخِرَةِ خَيْرٌ لِّلَّذِيْنَ اتَّقَوْاۗ اَفَلَا تَعْقِلُوْنَ
wa mā arsalnā min qablika illā rijālan nūḥī ilaihim min ahlil-qurā, afalam yasīrū fil-arḍi fa yanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-lażīna min qablihim, wa ladārul-ākhirati khairul lil-lażīnattaqau, afalā ta‘qilūn(a).
און מיר האָבן נישט געשיקט פֿאַר דיר (מוחמד), נאָר אַ מענטש וועמען מיר האָבן געגעבן התגלות צווישן די מענטשן פֿון לאַנד. האָבן זיי נישט געפֿאָרן אויף דער ערד און געזען וואָס איז געשען מיט די פֿאַר זיי (וואָס האָבן געלייקנט דעם שליח). און טאַקע, דאָס לאַנד פֿון יענער וועלט איז בעסער פֿאַר די פֿרומע. פֿאַרשטייסטו נישט?
قَالَتْ لَهُمْ رُسُلُهُمْ اِنْ نَّحْنُ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُكُمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَمُنُّ عَلٰى مَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖۗ وَمَا كَانَ لَنَآ اَنْ نَّأْتِيَكُمْ بِسُلْطٰنٍ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ
qālat lahum rusuluhum in naḥnu illā basyarum miṡlukum wa lākinnallāha yamunnu ‘alā may yasyā'u min ‘ibādih(ī), wa mā kāna lanā an na'tiyakum bisulṭānin illā bi'iżnillāh(i), wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).
זייערע שליחים האָבן צו זיי געזאָגט, "מיר זענען נאָר מענטשן ווי איר, אָבער אַלאַה גיט נדבות צו וועמען ער וויל צווישן זיינע קנעכט. עס איז נישט פּאַסיק פֿאַר אונדז צו ברענגען קיין באַווייַז צו אײַך אַחוץ מיט אַלאַה'ס דערלויבעניש. און נאָר אין אַלאַה זאָלן די גלויביגע שטעלן זייער צוטרוי."
يُنَزِّلُ الْمَلٰۤىِٕكَةَ بِالرُّوْحِ مِنْ اَمْرِهٖ عَلٰى مَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖٓ اَنْ اَنْذِرُوْٓا اَنَّهٗ لَآ اِلٰهَ اِلَّآ اَنَا۠ فَاتَّقُوْنِ
yunazzilul-malā'ikata bir-rūḥi min amrihī ‘alā may yasyā'u min ‘ibādihī an anżirū annahū lā ilāha illā ana fattaqūn(i).
ער האָט אַראָפּגעשיקט מלאכים ברענגענדיק התגלות מיט זיינע באַפֿעלן צו וועמען ער האָט געוואָלט צווישן זיינע קנעכט, (דורך זאָגן), נעמלעך, "דערמאָנט (מיינע קנעכט) אַז עס איז נישטאָ קיין גאָט אַחוץ מיר, אַזוי איר זאָלט מורא האָבן פֿאַר מיר."
شَاكِرًا لِّاَنْعُمِهِ ۖاجْتَبٰىهُ وَهَدٰىهُ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ
syākiral li'an‘umih(ī), ijtabāhu wa hadāhu ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).
ער איז דאַנקבאַר פֿאַר זיינע ברכות. אַלאַה האָט אים אויסגעקליבן און אים געפֿירט צום גלייכן וועג.
اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ اَنْعَمَ اللّٰهُ عَلَيْهِمْ مِّنَ النَّبِيّٖنَ مِنْ ذُرِّيَّةِ اٰدَمَ وَمِمَّنْ حَمَلْنَا مَعَ نُوْحٍۖ وَّمِنْ ذُرِّيَّةِ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْرَاۤءِيْلَ ۖوَمِمَّنْ هَدَيْنَا وَاجْتَبَيْنَاۗ اِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيٰتُ الرَّحْمٰنِ خَرُّوْا سُجَّدًا وَّبُكِيًّا ۩
ulā'ikal-lażīna an‘amallāhu ‘alaihim minan-nabiyyīna min żurriyyati ādama wa mimman ḥamalnā ma‘a nūḥ(in), wa min żurriyyati ibrāhīma wa isrā'īl(a), wa mimman hadainā wajtabainā, iżā tutlā ‘alaihim āyātur-raḥmāni kharrū sujjadaw wa bukiyyā(n).
דאָס זענען די מענטשן צו וועמען אַלאַה האָט געגעבן טובה, נעמליך פֿון (דער קלאַס פֿון) די נביאים, פֿון די קינדער פֿון אָדם, און פֿון די וועמען מיר האָבן געבראַכט (אין שיף) מיט נח, און פֿון די קינדער פֿון אַבֿרהם און ישׂראל (יעקב) און פֿון די וועמען מיר האָבן געפֿירט און מיר האָבן אויסגעקליבן. ווען די פסוקים פֿון אַלאַה, דעם רחמנותדיקסטן, ווערן זיי געזאָגט, בייגן זיי זיך און וויינען.
وَاصْطَنَعْتُكَ لِنَفْسِيْۚ
wasṭana‘tuka linafsī.
און איך האָב דיך אויסגעקליבן (צו זײַן אַ שליח) פֿאַר מיר.
وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِدْرِيْسَ وَذَا الْكِفْلِۗ كُلٌّ مِّنَ الصّٰبِرِيْنَ ۙ
wa ismā‘īla wa idrīsa wa żal-kifl(i), kullum minaṣ-ṣābirīn(a).
און (געדענקט די מעשה) ישמעאל, אידריס און זולקיפלי. זיי זענען אלע געדולדיקע מענטשן.
وَاَدْخَلْنٰهُمْ فِيْ رَحْمَتِنَاۗ اِنَّهُمْ مِّنَ الصّٰلِحِيْنَ
wa adkhalnāhum fī raḥmatinā, innahum minaṣ-ṣāliḥīn(a).
און מיר האָבן זיי אַרײַנגעלאָזט אין אונדזער רחמנות. טאַקע, זיי זענען צווישן די פֿרומע מענטשן.
اَللّٰهُ يَصْطَفِيْ مِنَ الْمَلٰۤىِٕكَةِ رُسُلًا وَّمِنَ النَّاسِۗ اِنَّ اللّٰهَ سَمِيْعٌۢ بَصِيْرٌ ۚ
allāhu yaṣṭafī minal-malā'ikati rusulaw wa minan-nās(i), innallāha samī‘um baṣīr(un).
אַלאַה האָט אויסגעקליבן (זיינע) שליחים פֿון מלאכים און פֿון מענטשן. טאַקע, אַלאַה איז אַל-הערנדיק, אַל-זעענדיק.
ثُمَّ اِنَّكُمْ بَعْدَ ذٰلِكَ لَمَيِّتُوْنَ ۗ
Ṡumma innakum ba‘da żālika lamayyitūn(a).
דערנאך נאך דעם, וועסטו זיכער שטארבן.
وَيَضِيْقُ صَدْرِيْ وَلَا يَنْطَلِقُ لِسَانِيْ فَاَرْسِلْ اِلٰى هٰرُوْنَ
wa yaḍīqu ṣadrī wa lā yanṭaliqu lisānī fa arsil ilā hārūn(a).
כּדי מײַן ברוסט זאָל זיך פֿילן ענג און מײַן צונג זאָל נישט זײַן פֿליסיק, שיק דעריבער האַרון (מיט מיר).
وَمَآ اَنَا۠ بِطَارِدِ الْمُؤْمِنِيْنَ ۚ
wa mā ana biṭāridil-mu'minīn(a).
און איך וועל נישט פארטרייבן די גלויביגע.
وَلَمَّا بَلَغَ اَشُدَّهٗ وَاسْتَوٰىٓ اٰتَيْنٰهُ حُكْمًا وَّعِلْمًاۗ وَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
wa lammā balaga asyuddahū wastawā ātaināhu ḥukmaw wa ‘ilmā(n), wa każālika najzil-muḥsinīn(a).
און נאָכדעם ווי ער (משה) איז געוואָרן דערוואַקסן און פאַרפולקאָמט זײַן שכל, האָבן מיר אים געגעבן חכמה (נבואה) און וויסן. און אַזוי באַלוינען מיר די וואָס טוען גוטס.
قَالَتْ اِحْدٰىهُمَا يٰٓاَبَتِ اسْتَأْجِرْهُ ۖاِنَّ خَيْرَ مَنِ اسْتَأْجَرْتَ الْقَوِيُّ الْاَمِيْنُ
qālat iḥdāhumā yā abatista'jirh(u), inna khaira manista'jartal-qawiyyul-amīn(u).
און איינע פון די צוויי (פרויען) האט געזאגט, "אוי מיין טאטע! מאַך אים אַן אַרבעטער (פֿאַר אונדז), טאַקע דער בעסטער מענטש וואָס דו קענסט נעמען ווי אַן אַרבעטער (פֿאַר אונדז) איז עמעצער וואָס איז שטאַרק און פֿאַרלעסלעך."
وَاِنَّهُمْ عِنْدَنَا لَمِنَ الْمُصْطَفَيْنَ الْاَخْيَارِۗ
wa innahum ‘indanā laminal-muṣṭafainal-akhyār(i).
און טאַקע, אויף אונדזער זײַט זענען זיי צווישן די בעסט אויסדערוויילטע מענטשן.
وَاذْكُرْ اِسْمٰعِيْلَ وَالْيَسَعَ وَذَا الْكِفْلِ ۗوَكُلٌّ مِّنَ الْاَخْيَارِۗ
ważkur ismā‘īla wal-yasa‘a wa żal-kifl(i), wa kullum minal-akhyār(i).
און געדענקט ישמעאל, איליאסא און זולקיפלי. זיי אלע זענען צווישן די שענסטע מענטשן.
۞ شَرَعَ لَكُمْ مِّنَ الدِّيْنِ مَا وَصّٰى بِهٖ نُوْحًا وَّالَّذِيْٓ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ وَمَا وَصَّيْنَا بِهٖٓ اِبْرٰهِيْمَ وَمُوْسٰى وَعِيْسٰٓى اَنْ اَقِيْمُوا الدِّيْنَ وَلَا تَتَفَرَّقُوْا فِيْهِۗ كَبُرَ عَلَى الْمُشْرِكِيْنَ مَا تَدْعُوْهُمْ اِلَيْهِۗ اَللّٰهُ يَجْتَبِيْٓ اِلَيْهِ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَهْدِيْٓ اِلَيْهِ مَنْ يُّنِيْبُۗ
syara‘a lakum minad-dīni mā waṣṣā bihī nūḥaw wal-lażī auḥainā ilaika wa mā waṣṣā bihī ibrāhīma wa mūsā wa ‘īsā an aqīmud-dīna wa lā tatafarraqū fīh(i), kabura ‘alal-musyrikīna mā tad‘ūhum ilaih(i), allāhu yajtabī ilaihi may yasyā'u wa yahdī ilaihi may yunīb(u).
ער האָט געגעבן אַ רצון צו נח און וואָס מיר האָבן דיר (מוחמד) אַנטפּלעקט און וואָס מיר האָבן געגעבן צו אַבֿרהם, משה און יאָשקע, דאָס הייסט, האַלט אָן דיין רעליגיע (גלויבן און פֿרומקייט) און זייט נישט צעטיילט אין איר. עס איז זייער שווער פֿאַר פּאָליטעאיסטן (צו פֿאָלגן) די רעליגיע וואָס דו רופֿסט צו זיי. אַלאַה קלייבט אויס די וואָס ער וויל צו דער רעליגיע פֿון מאָנאָטעאיזם און גיט פֿירערשאַפֿט צו זיין (רעליגיע) פֿאַר די וואָס קומען צוריק (צו אים).
هُوَ الَّذِيْ بَعَثَ فِى الْاُمِّيّٖنَ رَسُوْلًا مِّنْهُمْ يَتْلُوْا عَلَيْهِمْ اٰيٰتِهٖ وَيُزَكِّيْهِمْ وَيُعَلِّمُهُمُ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَاِنْ كَانُوْا مِنْ قَبْلُ لَفِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍۙ
huwal-lażī ba‘aṡa fil-ummiyyīna rasūlam minhum yatlū ‘alaihim āyātihī wa yuzakkīhim wa yu‘allimuhumul-kitāba wal-ḥikmata wa in kānū min qablu lafī ḍalālim mubīn(in).
ער איז געווען דער וואָס האָט געשיקט אַ שליח צו אַן אַנאַלפאַבעטישן פאָלק פֿון צווישן זיך, וואָס האָט זיי דערציילט זיינע פסוקים, זייערע (נשמות) אויסגערייניקט און זיי געלערנט דאָס בוך און די חכמה (סונה), כאָטש פֿריִער זענען זיי געווען אין אַ קלאָרן טעות.
فَاجْتَبٰىهُ رَبُّهٗ فَجَعَلَهٗ مِنَ الصّٰلِحِيْنَ
fajtabāhu rabbuhū faja‘alahū minaṣ-ṣāliḥīn(a).
דעמאָלט האָט אים זײַן גאָט אויסגעקליבן און אים געמאַכט איינעם פֿון די פֿרומע מענטשן.
وَمَا هُوَ عَلَى الْغَيْبِ بِضَنِيْنٍۚ
wa mā huwa ‘alal-gaibi biḍanīn(in).
און ער (מוחמד) איז נישט געווען איינער וואָס איז געווען קאַרג (האָט נישט געוואָלט) דערקלערן דאָס וואָס מען האָט נישט געזען.
وَوَجَدَكَ ضَاۤلًّا فَهَدٰىۖ
wa wajadaka ḍāllan fa hadā.
און ער האט דיך געפונען צומישט, האט ער דיר געגעבן אנווייזונגען