Q.S Mujadilah (اَلْمُجَادِلَة) - 22 Omubaro gw’emishororongo

قَدْ سَمِعَ اللّٰهُ قَوْلَ الَّتِيْ تُجَادِلُكَ فِيْ زَوْجِهَا وَتَشْتَكِيْٓ اِلَى اللّٰهِ ۖوَاللّٰهُ يَسْمَعُ تَحَاوُرَكُمَاۗ اِنَّ اللّٰهَ سَمِيْعٌۢ بَصِيْرٌ

qad sami‘allāhu qaulal-latī tujādiluka fī zaujihā wa tasytakī ilallāh(i), wallāhu yasma‘u taḥāwurakumā, innallāha samī‘um baṣīr(un).

Buzima, Allah ahuriire ebigambo by’omukazi owaakutaho omushango (Muhammad) ahabw’omushaija we, kandi akeetomboitira (enshonga) ahari Allah, kandi Allah akahurira okugaaniira ahagati yaanyu mwembi. Buzimazima Allah nahurira byona, kandi nareeba byona.

اَلَّذِيْنَ يُظٰهِرُوْنَ مِنْكُمْ مِّنْ نِّسَاۤىِٕهِمْ مَّا هُنَّ اُمَّهٰتِهِمْۗ اِنْ اُمَّهٰتُهُمْ اِلَّا الّٰۤـِٔيْ وَلَدْنَهُمْۗ وَاِنَّهُمْ لَيَقُوْلُوْنَ مُنْكَرًا مِّنَ الْقَوْلِ وَزُوْرًاۗ وَاِنَّ اللّٰهَ لَعَفُوٌّ غَفُوْرٌ

allażīna yuẓāhirūna minkum min nisā'ihim mā hunna ummahātihim, in ummahātuhum illal-lā'ī waladnahum, wa innahum layaqūlūna munkaram minal-qauli wa zūrā(n), wa innallāha la‘afuwwun gafūr(un).

Abo omuriimwe abarikukora zihar aha bakazi baabo, (batware abakazi baabo nka banyinabo, kwonka) abakazi baabo ti banyinabo. Banyinabo n’abakazi abaabazaire bonka. Kandi buzimazima bagambire ekigambo ekitahikire kandi eky’ebishuba. Kandi buzima Allah n'omusaasira, omusaasira munonga.

وَالَّذِيْنَ يُظٰهِرُوْنَ مِنْ نِّسَاۤىِٕهِمْ ثُمَّ يَعُوْدُوْنَ لِمَا قَالُوْا فَتَحْرِيْرُ رَقَبَةٍ مِّنْ قَبْلِ اَنْ يَّتَمَاۤسَّاۗ ذٰلِكُمْ تُوْعَظُوْنَ بِهٖۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرٌ

wal-lażīna yuẓāhirūna min nisā'ihim ṡumma ya‘ūdūna limā qālū fa taḥrīru raqabatim min qabli ay yatamāssā, żālikum tū‘aẓūna bih(ī), wallāhu bimā ta‘malūna khabīr(un).

Kandi abo abarikukora zihar aha bakazi baabo, reero bagarurayo ebi bagambire, reero (nibashabwa) kucungura omuhuuku omushaija n’omukazi bombi batakajwanzya. Eki nikyo mwegyesiibwe, kandi Allah nafayo aha bi murikukora.

فَمَنْ لَّمْ يَجِدْ فَصِيَامُ شَهْرَيْنِ مُتَتَابِعَيْنِ مِنْ قَبْلِ اَنْ يَّتَمَاۤسَّاۗ فَمَنْ لَّمْ يَسْتَطِعْ فَاِطْعَامُ سِتِّيْنَ مِسْكِيْنًاۗ ذٰلِكَ لِتُؤْمِنُوْا بِاللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖۗ وَتِلْكَ حُدُوْدُ اللّٰهِ ۗوَلِلْكٰفِرِيْنَ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

famal lam yajid faṣiyāmu syahraini mutatābi‘aini min qabli ay yatamāssā, famal lam yastaṭi‘ fa iṭ‘āmu sittīna miskīnā(n), żālika litu'minū billāhi wa rasūlih(ī), wa tilka ḥudūdullāh(i), wa lil-kāfirīna ‘ażābun alīm(un).

Nahabwekyo otarikubaasa (kucungura omuhuuku we), obwo (ashemerire) kusiiba ameezi abiri gakurataine ebyo bibiri bitakajwanzya. Kwonka otarikubaasa kukitunga, obwo (aine) kuriisa abooro makumi mukaaga. Oku nikwo murikwikiriza Allah n’omutumwa we. Ebi n’ebiragiro bya Allah, kandi abarikubigomera nibaija kutunga ekibonerezo ky’obusaasi munonga.

اِنَّ الَّذِيْنَ يُحَاۤدُّوْنَ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ كُبِتُوْا كَمَا كُبِتَ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ وَقَدْ اَنْزَلْنَآ اٰيٰتٍۢ بَيِّنٰتٍۗ وَلِلْكٰفِرِيْنَ عَذَابٌ مُّهِيْنٌۚ

innal-lażīna yuḥāddūnallāha wa rasūlahū kubitū kamā kubital-lażīna min qablihim wa qad anzalnā āyātim bayyināt(in), wa lil-kāfirīna ‘ażābum muhīn(un).

Buzima, abo abarikuhakanisa Allah n’omutumwa we buzima nibaija kuhemuka nk’abo abaabandize. Kandi buzima, Twashohoza obuhame oburikwetegyerezibwa gye. Kandi abo abarikwehakana nibaija kutunga ekifubiro ekirikuhemurana.

يَوْمَ يَبْعَثُهُمُ اللّٰهُ جَمِيْعًا فَيُنَبِّئُهُمْ بِمَا عَمِلُوْاۗ اَحْصٰىهُ اللّٰهُ وَنَسُوْهُۗ وَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ شَهِيْدٌ ࣖ

yauma yab‘aṡuhumullāhu jamī‘an fa yunabbi'uhum bimā ‘amilū, aḥṣāhullāhu wa nasūh(u), wallāhu ‘alā kulli syai'in syahīd(un).

Aha izooba eryo Ruhanga akabazoora boona, kandi yaabagambira ebi baakozire. Allah naababara (ebikorwa ebyo byona ebirungi), n’obu baraabe baabyebirwe. Kandi Allah niwe mujurizi wa buri kimwe.

اَلَمْ تَرَ اَنَّ اللّٰهَ يَعْلَمُ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِۗ مَا يَكُوْنُ مِنْ نَّجْوٰى ثَلٰثَةٍ اِلَّا هُوَ رَابِعُهُمْ وَلَا خَمْسَةٍ اِلَّا هُوَ سَادِسُهُمْ وَلَآ اَدْنٰى مِنْ ذٰلِكَ وَلَآ اَكْثَرَ اِلَّا هُوَ مَعَهُمْ اَيْنَ مَا كَانُوْاۚ ثُمَّ يُنَبِّئُهُمْ بِمَا عَمِلُوْا يَوْمَ الْقِيٰمَةِۗ اِنَّ اللّٰهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ

alam tara annallāha ya‘lamu mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍ(i), mā yakūnu min najwā ṡalāṡatin illā huwa rābi‘uhum wa lā khamsatin illā huwa sādisuhum wa lā adnā min żālika wa lā akṡara illā huwa ma‘ahum aina mā kānū, ṡumma yunabbi'uhum bimā ‘amilū yaumal-qiyāmah(ti), innallāha bikulli syai'in ‘alīm(un).

Timurikumanya ngu Allah namanya ebiri omu iguru n’ebiri omu nsi? Tihariho kugaaniira kw’omu mubonano ahagati y’abantu bashatu, kwonka We n’owa kana. Kandi tihariho bataano, kwonka We n’owa mukaaga. Kandi tihariho ekirikukye ahari ekyo nari ekirikukiraho, kwonka aine kuba nabo hoona ahu bari. Reero abamanyise aha kiro ky’okuzooka ebi bakozire. Buzimazima Allah namanya buri kimwe.

اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ نُهُوْا عَنِ النَّجْوٰى ثُمَّ يَعُوْدُوْنَ لِمَا نُهُوْا عَنْهُ وَيَتَنٰجَوْنَ بِالْاِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُوْلِۖ وَاِذَا جَاۤءُوْكَ حَيَّوْكَ بِمَا لَمْ يُحَيِّكَ بِهِ اللّٰهُ ۙوَيَقُوْلُوْنَ فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ لَوْلَا يُعَذِّبُنَا اللّٰهُ بِمَا نَقُوْلُۗ حَسْبُهُمْ جَهَنَّمُۚ يَصْلَوْنَهَاۚ فَبِئْسَ الْمَصِيْرُ

alam tara ilal-lażīna nuhū ‘anin-najwā ṡummā ya‘ūdūna limā nuhū ‘anhu wa yatanājauna bil-iṡmi wal-‘udwāni wa ma‘ṣiyatir-rasūl(i), wa iżā jā'ūka ḥayyauka bimā lam yuḥayyika bihillāh(u), wa yaqūlūna fī anfusihim lau lā yu‘ażżibunallāhu bimā naqūl(u), ḥasbuhum jahannam(u), yaṣlaunahā, fa bi'sal-maṣīr(u).

Tiwakireeba ngu abantu ababaire bazibiirwe kugira ebiganiiro by’omu mubonano, bwanyima bakagaruka omu (kukora) okuzibirwa kandi bagira ebiganiiro by’omu mubonano kukora ekibi, obuzigu n’okugomera Omutumwa. Kandi ku barikwija ahariiwe (Muhammad), nibakuramutsya omu muringo ogutari ogu Allah akuragiire. Kandi nibeebuuza bati: “Ahabw’enki Allah atatufubira ahabw’ebi twagamba?” Ekirikumara ahari gehena ei barikwija kutaaha. Nahabwekyo gehena niyo mwanya ogurikukirayo obubi ogw’okugarukamu.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا تَنَاجَيْتُمْ فَلَا تَتَنَاجَوْا بِالْاِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُوْلِ وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوٰىۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ الَّذِيْٓ اِلَيْهِ تُحْشَرُوْنَ

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā tanājaitum falā tatanājau bil-iṡmi wal-‘udwāni wa ma‘ṣiyatir-rasūli wa tanājau bil-birri wat-taqwā, wattaqullāhal-lażī ilaihi tuḥsyarūn(a).

Imwe abaikiriza! Ku murikugira ebiteiso by’omu mubonano, mutagamba aha bikorwa by’ekibi, obuzigu n’okugomera Omutumwa. Kwonka gamba aha bikorwa by’oburungi n’okutiina Ruhanga. Kandi mutiine Allah, ou murigaruka muteeranire.

اِنَّمَا النَّجْوٰى مِنَ الشَّيْطٰنِ لِيَحْزُنَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَلَيْسَ بِضَاۤرِّهِمْ شَيْـًٔا اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ

innaman-najwā minasy-syaiṭāni liyaḥzunal-lażīna āmanū wa laisa biḍārrihim syai'an illā bi'iżnillāh(i), wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).

Omu mazima, ebigambo by’omu mubonano n’ekicweka kya (ebikorwa bya) Sitaane, n’ahabw’ekyo abo abarikwikiriza nibaija kugira obusaasi, obwo ebi (ebigambo) bitarikubareetera akabi kakye, okwihaho baaba baine orusa rwa Allah. Kandi abaikiriza bashemerire kuta obwesigye bwabo ahari Allah.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا قِيْلَ لَكُمْ تَفَسَّحُوْا فِى الْمَجٰلِسِ فَافْسَحُوْا يَفْسَحِ اللّٰهُ لَكُمْۚ وَاِذَا قِيْلَ انْشُزُوْا فَانْشُزُوْا يَرْفَعِ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مِنْكُمْۙ وَالَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ دَرَجٰتٍۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā qīla lakum tafassaḥū fil-majālisi fafsaḥū yafsaḥillāhu lakum, wa iżā qīlansyuzū fansyuzū yarfa‘illāhul-lażīna āmanū minkum, wal-lażīna ūtul-‘ilma darajāt(in), wallāhu bimā ta‘malūna khabīr(un).

Imwe abaikiriza! Ku kiraabe nikigambirwa ngu, "Muhe omwanya omu nteerane", reero mukore omwanya, buzima Allah naija kubaha omwanya. Kandi ku kiraabe nikigambwa ngu, "Yemerera," reero mwemerere, buzima Allah naija kwimutsya (omutindo gwa) abo abaikiriza omuriimwe n'abo abaheirwe okumanya kuhika aha diguri nkye. Kandi Allah namanya ebi murikukora.

يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا نَاجَيْتُمُ الرَّسُوْلَ فَقَدِّمُوْا بَيْنَ يَدَيْ نَجْوٰىكُمْ صَدَقَةً ۗذٰلِكَ خَيْرٌ لَّكُمْ وَاَطْهَرُۗ فَاِنْ لَّمْ تَجِدُوْا فَاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā nājaitumur-rasūla fa qaddimū baina yaday najwākum ṣadaqah(tan), żālika khairul lakum wa aṭhar(u), fa'illam tajidū fa innallāha gafūrur raḥīm(un).

Imwe abaikiriza! Waaba oine okugaaniira kw’omutaano n’Omutumwa, oshemerire kuhayo (abooro) obuyambi otaka (gambire). Ekyo nikirungi ahariiwe kandi nikishemeza. Kwonka ku oraabe otatungire (ekirikuheebwayo omu kugaba) obwo buzima, Allah n’omusaasira, omunyambabazi.

ءَاَشْفَقْتُمْ اَنْ تُقَدِّمُوْا بَيْنَ يَدَيْ نَجْوٰىكُمْ صَدَقٰتٍۗ فَاِذْ لَمْ تَفْعَلُوْا وَتَابَ اللّٰهُ عَلَيْكُمْ فَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَ وَاَطِيْعُوا اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ ۗوَاللّٰهُ خَبِيْرٌ ۢبِمَا تَعْمَلُوْنَ ࣖ

a'asyfaqtum an tuqaddimū baina yaday najwākum ṣadaqāt(in), fa iż lam taf‘alū wa tāballāhu ‘alaikum fa'aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāta wa aṭī‘ullāha wa rasūlah(ūwallāhu khabīrum bimā ta‘malūn(a).

Notiina (okuhinduka omworo) ahabw’okugira ngu okahayo obuyambi otakagambire (okugaaniira) n’Omutumwa? Kwonka ku oraabe otakikozire kandi Allah akusaasiire, mbwenu kora okushaba, kandi oshashure zakaati kandi oyorobere Allah n'omutumwa we! Kandi Allah nafayo munonga aha bi murikukora.

۞ اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ تَوَلَّوْا قَوْمًا غَضِبَ اللّٰهُ عَلَيْهِمْۗ مَا هُمْ مِّنْكُمْ وَلَا مِنْهُمْۙ وَيَحْلِفُوْنَ عَلَى الْكَذِبِ وَهُمْ يَعْلَمُوْنَ

alam tara ilal-lażīna tawallau qauman gaḍiballāhu ‘alaihim, mā hum minkum wa lā minhum, wa yaḥlifūna ‘alal-każibi wa hum ya‘lamūn(a).

Timureebire abo (abanyabishuba) abarikutwara abantu abu Allah agwisize ekiniga nk’abanywani baabo? Abantu abo tibarikuruga omu (bantu) baawe kandi tibarikuruga omu (bantu) baabo. Kandi barahira ebishuba, bakimanyire.

اَعَدَّ اللّٰهُ لَهُمْ عَذَابًا شَدِيْدًاۗ اِنَّهُمْ سَاۤءَ مَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

a‘addallāhu lahum ‘ażāban syadīdā(n), innahum sā'a mā kānū ya‘malūn(a).

Allah abatebeekanisiize ekibonerezo kigumire munonga. Buzima, eki bakozire ka kiri kibi munonga.

اِتَّخَذُوْٓا اَيْمَانَهُمْ جُنَّةً فَصَدُّوْا عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ فَلَهُمْ عَذَابٌ مُّهِيْنٌ

ittakhażū aimānahum junnatan fa ṣaddū ‘an sabīlillāhi falahum ‘ażābum muhīn(un).

Ebiragaano byabo nibabihindura engabo, reero baremesa (abantu) kuruga omu muhanda gwa Allah, reero aharibo nihaija kubaho ekibonerezo ekirikuhemurana.

لَنْ تُغْنِيَ عَنْهُمْ اَمْوَالُهُمْ وَلَآ اَوْلَادُهُمْ مِّنَ اللّٰهِ شَيْـًٔاۗ اُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِۗ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ

lan tugniya ‘anhum amwāluhum wa lā aulāduhum minallāhi syai'ā(n), ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).

Ebintu byabo n’abaana baabo tibiine mugasho gwona (okubahwera) kuruga omu kifubiro kya Allah. Nibo batuuzi ba gehena, baryagumayo ebiro byona.

يَوْمَ يَبْعَثُهُمُ اللّٰهُ جَمِيْعًا فَيَحْلِفُوْنَ لَهٗ كَمَا يَحْلِفُوْنَ لَكُمْ وَيَحْسَبُوْنَ اَنَّهُمْ عَلٰى شَيْءٍۗ اَلَآ اِنَّهُمْ هُمُ الْكٰذِبُوْنَ

yauma yab‘aṡuhumullāhu jamī‘an fa yaḥlifūna lahū kamā yaḥlifūna lakum wa yaḥsabūna annahum ‘alā syai'(in), alā innahum humul-kāżibūn(a).

(Ijuka) aha izooba (obu) boona bazookire Allah, obwo bakamurahira (ngu bakaba batari bashiriki) nk’oku bakurahiire; kandi nibateekateeka ngu nibaija kutunga ekintu (omugasho). Mumanye ngu n’ababeihi.

اِسْتَحْوَذَ عَلَيْهِمُ الشَّيْطٰنُ فَاَنْسٰىهُمْ ذِكْرَ اللّٰهِ ۗ اُولٰۤىِٕكَ حِزْبُ الشَّيْطٰنِۗ اَلَآ اِنَّ حِزْبَ الشَّيْطٰنِ هُمُ الْخٰسِرُوْنَ

istaḥważa ‘alaihimusy-syaiṭānu fa'ansāhum żikrallāh(i), ulā'ika ḥizbusy-syaiṭān(i), alā inna ḥizbasy-syaiṭāni humul-khāsirūn(a).

Sitaane abatwaire obushoboorozi, bwanyima yaabareetera kwebwa kwijuka Allah; abo nibo sitaane. Manya ngu guruupu ya sitaani niyo erikufeerwa.

اِنَّ الَّذِيْنَ يُحَاۤدُّوْنَ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗٓ اُولٰۤىِٕكَ فِى الْاَذَلِّيْنَ

innal-lażīna yuḥāddūnallāha wa rasūlahū ulā'ika fil-ażallīn(a).

Buzima, abo abarikuhakanisa Allah n’omutumwa we nibaba bari omu bantu abarikugaya munonga.

كَتَبَ اللّٰهُ لَاَغْلِبَنَّ اَنَا۠ وَرُسُلِيْۗ اِنَّ اللّٰهَ قَوِيٌّ عَزِيْزٌ

kataballāhu la'aglibanna ana wa rusulī, innallāha qawiyyun ‘azīz(un).

Allah aragiire ati, "Nyowe n'entumwa zangye buzima nitwija kusingura." Buzimazima, Allah n'ow'obushoboorozi bwona, ow'obushoboorozi bwona.

لَا تَجِدُ قَوْمًا يُّؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ يُوَاۤدُّوْنَ مَنْ حَاۤدَّ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ وَلَوْ كَانُوْٓا اٰبَاۤءَهُمْ اَوْ اَبْنَاۤءَهُمْ اَوْ اِخْوَانَهُمْ اَوْ عَشِيْرَتَهُمْۗ اُولٰۤىِٕكَ كَتَبَ فِيْ قُلُوْبِهِمُ الْاِيْمَانَ وَاَيَّدَهُمْ بِرُوْحٍ مِّنْهُ ۗوَيُدْخِلُهُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۗ رَضِيَ اللّٰهُ عَنْهُمْ وَرَضُوْا عَنْهُۗ اُولٰۤىِٕكَ حِزْبُ اللّٰهِ ۗ اَلَآ اِنَّ حِزْبَ اللّٰهِ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ ࣖ

lā tajidu qaumay yu'minūna billāhi wal-yaumil ākhiri yuwāddūna man ḥāddallāha wa rasūlahū wa lau kānū ābā'ahum au abnā'ahum au ikhwānahum au ‘asyīratahum, ulā'ika kataba fī qulūbihimul-īmāna wa ayyadahum birūḥim minh(u), wa yudkhiluhum jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā, raḍiyallāhu ‘anhum wa raḍū ‘anh(u), ulā'ika ḥizbullāh(i), alā inna ḥizballāhi humul-mufliḥūn(a).

Iwe (Muhammad) torikuza kushanga abantu abarikwikiririza omuri Allah n’aha muheru barikukundana n’abo abarikuhakanisa Allah n’omutumwa we, n’obu abantu abo baraabe bari ishebo, mutabani waabo, murumuna waabo nari ab’eka yaabo. Aba nibo bantu abu Allah yaataire okwikiriza omu mitima yaabo kandi Allah akabagumya n’obuhwezi oburikuruga ahariwe. Bwanyima akabata omu misiri ei emigyera erikurugamu, ahu barikutuura ebiro byona. Allah abashemerererwa kandi nabo bamarwa n’ebye (obungi bw’embabazi). Nibo guruupu ya Ruhanga. Ijuka ngu buzima ekibiina kya Allah nikyo kiine omugisha.