الۤمّۤ ۗ

alif lām mīm.

Alif Lam Mim.

اَحَسِبَ النَّاسُ اَنْ يُّتْرَكُوْٓا اَنْ يَّقُوْلُوْٓا اٰمَنَّا وَهُمْ لَا يُفْتَنُوْنَ

aḥasiban-nāsu ay yutrakū ay yaqūlū āmannā wa hum lā yuftanūn(a).

Mbwenu shi abantu nibateekateeka ngu nibaija kuguma nibagira ngu, “Twikiriize,” kandi batagyezibwa?

وَلَقَدْ فَتَنَّا الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَلَيَعْلَمَنَّ اللّٰهُ الَّذِيْنَ صَدَقُوْا وَلَيَعْلَمَنَّ الْكٰذِبِيْنَ

wa laqad fatannal-lażīna min qablihim falaya‘lamannallāhul-lażīna ṣadaqū wa laya‘lamannal-kāżibīn(a).

Kandi buzima, tukagyezaho ababandize, n'ahabw'ekyo Allah buzima namanya ab'amazima kandi buzima namanya ab'ebishuba.

اَمْ حَسِبَ الَّذِيْنَ يَعْمَلُوْنَ السَّيِّاٰتِ اَنْ يَّسْبِقُوْنَا ۗسَاۤءَ مَا يَحْكُمُوْنَ

am ḥasibal-lażīna ya‘malūnas-sayyi'āti ay yasbiqūnā, sā'a mā yaḥkumūn(a).

Nari abo abarikukora ebihagaro nibateekateeka ngu nibaija kuhunga (ekifubiro) Kyaitu? Nikitiinisa eki bateireho!

مَنْ كَانَ يَرْجُوْا لِقَاۤءَ اللّٰهِ فَاِنَّ اَجَلَ اللّٰهِ لَاٰتٍ ۗوَهُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ

man kāna yarjū liqā'allāhi fa'inna ajalallāhi la'āt(in), wa huwas-samī‘ul-‘alīm(u).

Omuntu weena oine amatsiko g’okubugana na Allah, obwo buzima obwire bwa Allah (oburaganisiibwe) nibwija kwija buzima. Kandi niwe orikuhurira byona, orikumanya byona.

وَمَنْ جَاهَدَ فَاِنَّمَا يُجَاهِدُ لِنَفْسِهٖ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَغَنِيٌّ عَنِ الْعٰلَمِيْنَ

wa man jāhada fa'innamā yujāhidu linafsih(ī), innallāha laganiyyun ‘anil-‘ālamīn(a).

Kandi orikuteeraho kukora jihadi, jihadi ye buzima n’ey’okwekorera. Buzima Allah niwe Mugaiga orikukirayo (tarikwetenga kintu kyona) kuruga omunsi zoona.

وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ لَنُكَفِّرَنَّ عَنْهُمْ سَيِّاٰتِهِمْ وَلَنَجْزِيَنَّهُمْ اَحْسَنَ الَّذِيْ كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ

wal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti lanukaffiranna ‘anhum sayyi'ātihim wa lanajziyannahum aḥsanal-lażī kānū ya‘malūn(a).

Kandi abo abarikwikiriza bakakora ebikorwa birungi, buzima nitwija kushazamu enshobi zaabo kandi buzima nitwija kubaha ekihembo ekirungi ahabw’ebi barikukora.

وَوَصَّيْنَا الْاِنْسَانَ بِوَالِدَيْهِ حُسْنًا ۗوَاِنْ جَاهَدٰكَ لِتُشْرِكَ بِيْ مَا لَيْسَ لَكَ بِهٖ عِلْمٌ فَلَا تُطِعْهُمَا ۗاِلَيَّ مَرْجِعُكُمْ فَاُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

wa waṣṣainal-insāna biwālidaihi ḥusnā(n), wa in jāhadāka litusyrika bī mā laisa laka bihī ‘ilmun falā tuṭi‘humā, ilayya marji‘ukum fa'unabbi'ukum bimā kuntum ta‘malūn(a).

Kandi Twakihindura ekiragiro aha bantu (kukorera) abazaire baabo ebirungi. Kandi ku baraakugyemesereize kunkwatanisa n’ekintu eki otaine ki orikumanyaho, obwo otabyorobera. Okugaruka kwawe ahariinye nyenka, kandi ndyakugambira eki waakora.

وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ لَنُدْخِلَنَّهُمْ فِى الصّٰلِحِيْنَ

wal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti lanudkhilannahum fiṣ-ṣāliḥīn(a).

Kandi abo abarikwikiriza bakakora ebikorwa byabo ebirungi, buzima nitwija kubata omu (ekibiina ky’abahikiriire).

وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَّقُوْلُ اٰمَنَّا بِاللّٰهِ فَاِذَآ اُوْذِيَ فِى اللّٰهِ جَعَلَ فِتْنَةَ النَّاسِ كَعَذَابِ اللّٰهِ ۗوَلَىِٕنْ جَاۤءَ نَصْرٌ مِّنْ رَّبِّكَ لَيَقُوْلُنَّ اِنَّا كُنَّا مَعَكُمْۗ اَوَلَيْسَ اللّٰهُ بِاَعْلَمَ بِمَا فِيْ صُدُوْرِ الْعٰلَمِيْنَ

wa minan-nāsi may yaqūlu āmannā billāhi fa'iżā ūżiya fillāhi ja‘ala fitnatan-nāsi ka‘ażābillāh(i), wa la'in jā'a naṣrum mir rabbika layaqūlunna innā kunnā ma‘akum, awa laisallāhu bi'a‘lama bimā fī ṣudūril-‘ālamīn(a).

Kandi omu bantu harimu abamwe abarikugira ngu "Nitwikiririza omuri Allah" kwonka ku araabe ahutaziibwe (ahabwokuba naikiriza) omuri Allah, natwara okugyezibwa kw'abantu nk'okubonabonesibwa kwa Allah. Kandi obuhwezi bwaba niburuga ahari Mukama waawe, buzimazima baryagira bati: Buzimazima turi hamwe naiwe. Allah tarikukira kumanya ebiri omu bifuba by’abantu boona?

وَلَيَعْلَمَنَّ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَلَيَعْلَمَنَّ الْمُنٰفِقِيْنَ

wa laya‘lamannallāhul-lażīna āmanū wa laya‘lamannal-munāfiqīn(a).

Kandi Allah buzimazima namanya abarikwikiriza kandi buzimazima namanya abaryarya.

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلَّذِيْنَ اٰمَنُوا اتَّبِعُوْا سَبِيْلَنَا وَلْنَحْمِلْ خَطٰيٰكُمْۗ وَمَا هُمْ بِحٰمِلِيْنَ مِنْ خَطٰيٰهُمْ مِّنْ شَيْءٍۗ اِنَّهُمْ لَكٰذِبُوْنَ

wa qālal-lażīna kafarū lil-lażīna āmanuttabi‘ū sabīlanā walnaḥmil khaṭāyākum, wa mā hum biḥāmilīna min khaṭāyāhum min syai'(in), innahum lakāżibūn(a).

Kandi abo abatarikwikiriza nibagira abo abarikwikiriza bati: "Mukuratire omuhanda gwaitu, nitwija kwekorera ebibi byanyu," n'obu baraabe bataine n'akakye (okubaasa) kwekorera ebibi byabo. Omu mazima n’ababeihi abahikire.

وَلَيَحْمِلُنَّ اَثْقَالَهُمْ وَاَثْقَالًا مَّعَ اَثْقَالِهِمْ وَلَيُسْـَٔلُنَّ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ عَمَّا كَانُوْا يَفْتَرُوْنَ ࣖ

wa layaḥmilunna aṡqālahum wa aṡqālam ma‘a aṡqālihim wa layus'alunna yaumal-qiyāmati ‘ammā kānū yaftarūn(a).

Kandi buzima baryayekorera ebibi byabo, n’ebibi by’abandi hamwe n’ebibi byabo, kandi aha kiro ky’okuzooka buzima baryabuuzibwa aha bishuba ebi batwire nibateekateeka.

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا نُوْحًا اِلٰى قَوْمِهٖ فَلَبِثَ فِيْهِمْ اَلْفَ سَنَةٍ اِلَّا خَمْسِيْنَ عَامًا ۗفَاَخَذَهُمُ الطُّوْفَانُ وَهُمْ ظٰلِمُوْنَ

wa laqad arsalnā nūḥan ilā qaumihī falabiṡa fīhim alfa sanatin illā khamsīna ‘āmā(n), fa'akhażahumuṭ-ṭūfānu wa hum ẓālimūn(a).

Kandi buzima, tukatuma Noa omu bantu be, n’ahabw’ekyo akatuura nabo emyaka rukumi nari makumi ataano n’okugaruka ahansi. Bwanyima bakateerwa omwegyemure muhango, obwo bari abantu abatari b’oburingaaniza.

فَاَنْجَيْنٰهُ وَاَصْحٰبَ السَّفِيْنَةِ وَجَعَلْنٰهَآ اٰيَةً لِّلْعٰلَمِيْنَ

fa'anjaināhu wa aṣḥābas-safīnati wa ja‘alnāhā āyatal lil-‘ālamīn(a).

Nahabwekyo tukajuna Noa n’abantu abaabaire bari omu bwato, kandi ekyo (ekintu) tukakihindura eky’okwega aha bantu boona.

وَاِبْرٰهِيْمَ اِذْ قَالَ لِقَوْمِهِ اعْبُدُوا اللّٰهَ وَاتَّقُوْهُ ۗذٰلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ تَعْلَمُوْنَ

wa ibrāhīma iż qāla liqaumihi‘budullāha wattaqūh(u), żālikum khairul lakum in kuntum ta‘lamūn(a).

Kandi (ijuka) Abrahamu, obu yagambira abantu be ati: "Muramye Allah kandi mumutiine. Ekyo nikirungi ahariimwe, kuri mwamanya kwonka."

اِنَّمَا تَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ اَوْثَانًا وَّتَخْلُقُوْنَ اِفْكًا ۗاِنَّ الَّذِيْنَ تَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ لَا يَمْلِكُوْنَ لَكُمْ رِزْقًا فَابْتَغُوْا عِنْدَ اللّٰهِ الرِّزْقَ وَاعْبُدُوْهُ وَاشْكُرُوْا لَهٗ ۗاِلَيْهِ تُرْجَعُوْنَ

innamā ta‘budūna min dūnillāhi auṡānaw wa takhluqūna ifkā(n), innal-lażīna ta‘budūna min dūnillāhi lā yamlikūna lakum rizqan fabtagū ‘indallāhir-rizqa wa‘budūhu wasykurū lah(ū), ilaihi turja‘ūn(a).

Buzima ebi murikuramya otari Allah n’ebishushani byonka, kandi nimukora ebishuba. Buzima eki murikuramya kitariho Allah tikirikubaasa kubaha eby’okurya; Mbwenu shaba Allah ebyokurya, kandi omuramye kandi omusiime. Niwe wenka orikwija kugaruka.

وَاِنْ تُكَذِّبُوْا فَقَدْ كَذَّبَ اُمَمٌ مِّنْ قَبْلِكُمْ ۗوَمَا عَلَى الرَّسُوْلِ اِلَّا الْبَلٰغُ الْمُبِيْنُ

wa in tukażżibū faqad każżaba umamum min qablikum, wa mā ‘alar-rasūli illal-balāgul-mubīn(u).

Kandi imwe (abakaafiiri) ku muraabe nimubeihabeiha, obwo buzima, abantu ababandiize nabo bakabeihabeiha (entumwa). Kandi obujunaanizibwa bw'entumwa n'okumanyisa (ediini ya Ruhanga) omu bwijwire kwonka."

اَوَلَمْ يَرَوْا كَيْفَ يُبْدِئُ اللّٰهُ الْخَلْقَ ثُمَّ يُعِيْدُهٗ ۗاِنَّ ذٰلِكَ عَلَى اللّٰهِ يَسِيْرٌ

awalam yarau kaifa yubdi'ullāhul-khalqa ṡumma yu‘īduh(ū), inna żālika ‘alallāhi yasīr(un).

Kandi shi tibarikumanya oku Allah arikutandika okuhanga (ebihangirwe), reero akagaruka akabigarukamu (agandi). Buzima, eki kyorobi ahari Allah.

قُلْ سِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَانْظُرُوْا كَيْفَ بَدَاَ الْخَلْقَ ثُمَّ اللّٰهُ يُنْشِئُ النَّشْاَةَ الْاٰخِرَةَ ۗاِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ ۚ

qul sīrū fil-arḍi fanẓurū kaifa bada'al-khalqa ṡummallāhu yunsyi'un-nasy'atal-ākhirah(ta), innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Gamba oti: "Mugyende omunsi, reero mureebe oku (Allah) arikutandika kuhanga (ebihangirwe), reero Allah areeteho ekirikubaho eky'aha muheru. Buzima, Allah niwe ow'obushoboorozi bwona aha bintu byona."

يُعَذِّبُ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَرْحَمُ مَنْ يَّشَاۤءُ ۚوَاِلَيْهِ تُقْلَبُوْنَ

yu‘ażżibu may yasyā'u wa yarḥamu may yasyā'(u), wa ilaihi tuqlabūn(a).

We (Allah) nafubira ou arikwenda kandi naaha embabazi ou arikwenda, kandi niwe murigarukira.

وَمَآ اَنْتُمْ بِمُعْجِزِيْنَ فِى الْاَرْضِ وَلَا فِى السَّمَاۤءِ ۖوَمَا لَكُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ مِنْ وَّلِيٍّ وَّلَا نَصِيْرٍ ࣖ

wa mā antum bimu‘jizīna fil-arḍi wa lā fis-samā'(i), wa mā lakum min dūnillāhi miw waliyyiw wa lā naṣīr(in).

Kandi timurikubaasa kuhunga na kakye (okufubirwa kwa Allah) yaaba omu nsi nari omu iguru, kandi tihaine murinzi nari omuhwezi waanyu kureka Allah.

وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَلِقَاۤىِٕهٖٓ اُولٰۤىِٕكَ يَىِٕسُوْا مِنْ رَّحْمَتِيْ وَاُولٰۤىِٕكَ لَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

wal-lażīna kafarū bi'āyātillāhi wa liqā'ihī ulā'ika ya'isū mir raḥmatī wa ulā'ika lahum ‘ażābun alīm(un).

Kandi abo abarikwehakana enyuguta za Allah n’okubugana nawe, nibahwa amatsiko ahabw’embabazi zangye, kandi nibaija kutunga ekibonerezo ky’obusaasi.

فَمَا كَانَ جَوَابَ قَوْمِهٖٓ اِلَّآ اَنْ قَالُوا اقْتُلُوْهُ اَوْ حَرِّقُوْهُ فَاَنْجٰىهُ اللّٰهُ مِنَ النَّارِۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يُّؤْمِنُوْنَ

famā kāna jawāba qaumihī illā an qaluqtulūhu au ḥarriqūhu fa anjāhullāhu minan-nār(i), inna fī żālika la'āyātil liqaumiy yu'minūn(a).

Nahabwekyo hakaba hatariho kugarukamu kuruga omu bantu be (Ibrahim), okwihaho okugira ngu "Mumwite nari mwotsye," obwo Allah akamukiza omuriro. Buzima, omu ekyo buzima harimu obumanyiso (obw’obukuru bwa Allah) ahabw’abo abarikwikiriza.

وَقَالَ اِنَّمَا اتَّخَذْتُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ اَوْثَانًاۙ مَّوَدَّةَ بَيْنِكُمْ فِى الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ۚ ثُمَّ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ يَكْفُرُ بَعْضُكُمْ بِبَعْضٍ وَّيَلْعَنُ بَعْضُكُمْ بَعْضًا ۖوَّمَأْوٰىكُمُ النَّارُ وَمَا لَكُمْ مِّنْ نّٰصِرِيْنَۖ

wa qāla innamattakhażtum min dūnillāhi auṡānam mawaddata bainikum fil-ḥayātid-dun-yā, ṡumma yaumal-qiyāmati yakfuru ba‘ḍukum biba‘ḍiw wa yal‘anu ba‘ḍukum ba‘ḍā(n), wa ma'wākumun nāru wa mā lakum min nāṣirīn(a).

Kandi we (Ibrahim) akagira ati, "Buzima, ebishushani ebi murikuramya okwihaho Allah, n'okureetaho enyehurira za rukundo ahagati yaanyu omu magara g'ensi egi kwonka, Reero aha kiro ky'okuzooka muryaba muri omuriimwe nimuhakanisana kandi nimukyeenana, kandi ahu muraaze aha muheru ni muriro, kandi timurikwija kugira omuhwezi na kakye."

۞ فَاٰمَنَ لَهٗ لُوْطٌۘ وَقَالَ اِنِّيْ مُهَاجِرٌ اِلٰى رَبِّيْ ۗاِنَّهٗ هُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

fa āmana lahū lūṭ(un), wa qāla innī muhājirun ilā rabbī, innahū huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Nahabwekyo Lut akahamya (obunabi bwa Abrahamu). Kandi we (Ibrahim) akagira ati: "Buzima, nyine kuza (omu mwanya ogwaragiirwe) Mukama wangye; buzima, niwe Mukuru w'amaani, Ow'obwengye."

وَوَهَبْنَا لَهٗٓ اِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ وَجَعَلْنَا فِيْ ذُرِّيَّتِهِ النُّبُوَّةَ وَالْكِتٰبَ وَاٰتَيْنٰهُ اَجْرَهٗ فِى الدُّنْيَا ۚوَاِنَّهٗ فِى الْاٰخِرَةِ لَمِنَ الصّٰلِحِيْنَ

wa wahabnā lahū isḥāqa wa ya‘qūba wa ja‘alnā fī żurriyyatihin nubuwwata wal-kitāba wa ātaināhu ajrahū fid-dun-yā, wa innahū fil-ākhirati laminaṣ-ṣāliḥīn(a).

Kandi tukaha Abrahamu, Isaaka na Yakobo, twakorera abaijukuru be nabi n’ekitabo, twamuha ekihembo kye omu nsi; kandi buzima naija kuba omwe aha barikutiina Ruhanga omu magara g’enyima y’okufa.

وَلُوْطًا اِذْ قَالَ لِقَوْمِهٖٓ اِنَّكُمْ لَتَأْتُوْنَ الْفَاحِشَةَ ۖمَا سَبَقَكُمْ بِهَا مِنْ اَحَدٍ مِّنَ الْعٰلَمِيْنَ

wa lūṭan iż qāla liqaumihī innakum lata'tūnal-fāḥisyata mā sabaqakum bihā min aḥadim minal-‘ālamīn(a).

Kandi (ijuka) obu Luuti yagambira abantu be ati, "Buzimazima mukozire ekikorwa ky'obushaarizi munonga (obushambani) eki hatariho n'omwe omu bantu ababandiize orakozire."

اَىِٕنَّكُمْ لَتَأْتُوْنَ الرِّجَالَ وَتَقْطَعُوْنَ السَّبِيْلَ ەۙ وَتَأْتُوْنَ فِيْ نَادِيْكُمُ الْمُنْكَرَ ۗفَمَا كَانَ جَوَابَ قَوْمِهٖٓ اِلَّآ اَنْ قَالُوا ائْتِنَا بِعَذَابِ اللّٰهِ اِنْ كُنْتَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ

a'innakum lata'tūnar-rijāla wa taqṭa‘ūnas-sabīl(a), wa ta'tūna fī nādīkumul-munkar(a), famā kāna jawāba qaumihī illā an qālu'tinā bi‘ażābillāhi in kunta minaṣ-ṣādiqīn(a).

Mbwenu shi kihikire imwe kuza omu bantu, mukabeihabeiha n’okukora ebibi omu myanya yaanyu y’okuteeraniramu?” Nahabwekyo ekyokugarukamu ky'abantu be kikaba kitari ekindi kureka okugira ngu, "Tureetere ekibonerezo kya Allah, waaba ori omwe aha bahikiriire."

قَالَ رَبِّ انْصُرْنِيْ عَلَى الْقَوْمِ الْمُفْسِدِيْنَ ࣖ

qāla rabbinṣurnī ‘alal-qaumil-mufsidīn(a).

We (Lut) akashaba ati, "Ai Mukama wangye, nyamba (omukuha ekibonerezo) aha guruupu eyaakozire okushiisha."

وَلَمَّا جَاۤءَتْ رُسُلُنَآ اِبْرٰهِيْمَ بِالْبُشْرٰىۙ قَالُوْٓا اِنَّا مُهْلِكُوْٓا اَهْلِ هٰذِهِ الْقَرْيَةِ ۚاِنَّ اَهْلَهَا كَانُوْا ظٰلِمِيْنَ ۚ

wa lammā jā'at rusulunā ibrāhīma bil-busyrā, qālū innā muhlikū ahli hāżihil-qaryah(ti), inna ahlahā kānū ẓālimīn(a).

Kandi entumwa zaitu (bamaraika) ku zaizire ahari Abrahamu n'amakuru marungi, zikagira ziti: "Buzima, nitwija kucwekyereza abatuuragye b'orurembo oru (Sodomu) ahabw'okuba abatuuragye barwo buzima n'abantu abatari b'oburingaaniza."

قَالَ اِنَّ فِيْهَا لُوْطًا ۗقَالُوْا نَحْنُ اَعْلَمُ بِمَنْ فِيْهَا ۖ لَنُنَجِّيَنَّهٗ وَاَهْلَهٗٓ اِلَّا امْرَاَتَهٗ كَانَتْ مِنَ الْغٰبِرِيْنَ

qāla inna fīhā lūṭā(n), qālū naḥnu a‘lamu biman fīhā, lanunajjiyannahū wa ahlahū illamra'atahū kānat minal-gābirīn(a).

Ibrahimu akagira ati: “Buzima, omu rurembo orwo harimu Luuti.” Ba (bamaraika) bakagira bati: "Nitumanya gye ori omu rurembo orwo. Buzima nitwija kumujuna n'abakuratsi be okwihaho omukazi we. Ari omwe aha basigaire enyima (abafeereire)."

وَلَمَّآ اَنْ جَاۤءَتْ رُسُلُنَا لُوْطًا سِيْۤءَ بِهِمْ وَضَاقَ بِهِمْ ذَرْعًا وَّقَالُوْا لَا تَخَفْ وَلَا تَحْزَنْ ۗاِنَّا مُنَجُّوْكَ وَاَهْلَكَ اِلَّا امْرَاَتَكَ كَانَتْ مِنَ الْغٰبِرِيْنَ

wa lammā an jā'at rusulunā lūṭan sī'a bihim wa ḍāqa bihim żar‘aw wa qālū lā takhaf wa lā taḥzan, innā munajjūka wa ahlaka illamra'ataka kānat minal-gābirīn(a).

Kandi entumwa zaitu (bamaraika) ku zaizire ahari Lut, akahurira aine obusaasi ahabw'okuhika kwabo, kandi (akahurira) ataine maani g'okubarinda, kandi bo (entumwa) bakagira bati: "Otatiina kandi otagira (nabo) obusaasi. Buzima, nitwija kukujuna iwe n'abakuratsi baawe, okwihaho omukazi waawe, ari omu abo abasigaireho."

اِنَّا مُنْزِلُوْنَ عَلٰٓى اَهْلِ هٰذِهِ الْقَرْيَةِ رِجْزًا مِّنَ السَّمَاۤءِ بِمَا كَانُوْا يَفْسُقُوْنَ

innā munzilūna ‘alā ahli hāżihil-qaryati rijzam minas-samā'i bimā kānū yafsuqūn(a).

Buzima, Nitwija kushuumya ekifubiro kuruga omu iguru aha bantu b’omu rurembo oru ahabw’okukora ebibi.

وَلَقَدْ تَّرَكْنَا مِنْهَآ اٰيَةً ۢ بَيِّنَةً لِّقَوْمٍ يَّعْقِلُوْنَ

wa laqad taraknā minhā āyatam bayyinatal liqaumiy ya‘qilūn(a).

Kandi buzima, ahari ekyo Tukasigaho akamanyiso akarikworekwa gye ahari abo abarikwetegyereza.

وَاِلٰى مَدْيَنَ اَخَاهُمْ شُعَيْبًاۙ فَقَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ وَارْجُوا الْيَوْمَ الْاٰخِرَ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ ۖ

wa ilā madyana akhāhum syu‘aibā(n), faqāla yā qaumi‘budullāha warjul-yaumal-ākhira wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).

Kandi aha bantu ba Madyan, (Tutumire) murumuna waabo Shuaib, akagira ati: "Imwe bantu bangye! Muramye Allah, mutegyereze (ekihembo ky'ekiro ky'aha muheru), kandi mutazengyerera omu nsi nimukora obubi."

فَكَذَّبُوْهُ فَاَخَذَتْهُمُ الرَّجْفَةُ فَاَصْبَحُوْا فِيْ دَارِهِمْ جٰثِمِيْنَ ۙ

fa każżabūhu fa'akhażathumur-rajfatu fa'aṣbaḥū fī dārihim jāṡimīn(a).

Bakakyehakana (Shuaib), n’ahabw’ekyo bakateerwa omusiisa gw’amaani, reero hakabaho emitumbi egwejegyeire omu myanya ei baabaire nibatuuramu.

وَعَادًا وَّثَمُوْدَا۟ وَقَدْ تَّبَيَّنَ لَكُمْ مِّنْ مَّسٰكِنِهِمْۗ وَزَيَّنَ لَهُمُ الشَّيْطٰنُ اَعْمَالَهُمْ فَصَدَّهُمْ عَنِ السَّبِيْلِ وَكَانُوْا مُسْتَبْصِرِيْنَ ۙ

wa ‘ādaw wa ṡamūda wa qat tabayyana lakum mim masākinihim, wa zayyana lahumusy-syaiṭānu a‘mālahum faṣaddahum ‘anis-sabīli wa kānū mustabṣirīn(a).

Kandi (ijuka) abantu ba ‘Adi na Samud, (okucwekyerezibwa kwabo) buzimazima kumweyorekire kuruga (omu bifunjo by’) emyanya yaabo y’okutuuramu. Sitaane abareetera ebikorwa byabo (ebibi) kureebeka gye, obwo arikubazibira kuruga omu muhanda gwa (Allah), obwo bari abantu b’okworeka okushazire, .

وَقَارُوْنَ وَفِرْعَوْنَ وَهَامٰنَۗ وَلَقَدْ جَاۤءَهُمْ مُّوْسٰى بِالْبَيِّنٰتِ فَاسْتَكْبَرُوْا فِى الْاَرْضِ وَمَا كَانُوْا سٰبِقِيْنَ ۚ

wa qārūna wa fir‘auna wa hāmān(a), wa laqad jā'ahum mūsā bil-bayyināti fastakbarū fil-arḍi wa mā kānū sābiqīn(a).

kandi (na) Karuni, Faraho na Hamani. Buzima, Musa akaija aharibo aine (areetsire) amakuru agarikworeka gye. Kwonka nibakora eby’okwetunguura omu nsi, kandi nibo batarikuhunga (okufubirwa kwa Allah).

فَكُلًّا اَخَذْنَا بِذَنْۢبِهٖۙ فَمِنْهُمْ مَّنْ اَرْسَلْنَا عَلَيْهِ حَاصِبًا ۚوَمِنْهُمْ مَّنْ اَخَذَتْهُ الصَّيْحَةُ ۚوَمِنْهُمْ مَّنْ خَسَفْنَا بِهِ الْاَرْضَۚ وَمِنْهُمْ مَّنْ اَغْرَقْنَاۚ وَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيَظْلِمَهُمْ وَلٰكِنْ كَانُوْٓا اَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُوْنَ

fakullan akhażnā biżambih(ī), faminhum man arsalnā ‘alaihi ḥāṣibā(n), wa minhum man akhażathuṣ-ṣaiḥah(tu), wa minhum man khasafnā bihil-arḍ(a), wa minhum man agraqnā, wa mā kānallāhu liyaẓlimahum wa lākin kānū anfusahum yaẓlimūn(a).

N’ahabw’ekyo tukafubira buri omwe ahabw’ebibi bye, abamwe twabateeraho enjura y’amabaare, abamwe bakateerwa amaraka g’amaani g’enkuba, abamwe twababiika omu nsi, kandi abamwe twababiika omu maizi. Allah tarikwenda kubashiisha na kakye, kureka nibo beeshiisha.

مَثَلُ الَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ اَوْلِيَاۤءَ كَمَثَلِ الْعَنْكَبُوْتِۚ اِتَّخَذَتْ بَيْتًاۗ وَاِنَّ اَوْهَنَ الْبُيُوْتِ لَبَيْتُ الْعَنْكَبُوْتِۘ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ

maṡalul-lażīnattakhażū min dūnillāhi auliyā'a kamaṡalil-‘ankabūt(i), ittakhażat baitā(n), wa inna auhanal-buyūti labaitul-‘ankabūt(i), lau kānū ya‘lamūn(a).

Enfumu y’abo abarikutwara abarinzi abandi abatari Allah neeshushana n’ekinyonyi ekirikukora enju. Kandi buzima enju erikukirayo obugobya n’enju y’ebinyonyi, kuri bamanyire.

اِنَّ اللّٰهَ يَعْلَمُ مَا يَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِهٖ مِنْ شَيْءٍۗ وَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

innallāha ya‘lamu mā yad‘ūna min dūnihī min syai'(in), wa huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Buzimazima, Allah namanya eki barikuramya okwihaho we. Kandi n’ow’obushoboorozi bwona, n’ow’obwengye bwona.

وَتِلْكَ الْاَمْثَالُ نَضْرِبُهَا لِلنَّاسِۚ وَمَا يَعْقِلُهَآ اِلَّا الْعٰلِمُوْنَ

wa tilkal-amṡālu naḍribuhā lin-nās(i), wa mā ya‘qiluhā illal-‘ālimūn(a).

Kandi enfumu ezi Tukazikorera abantu; kandi tihariho origyetegyereza kureka ab'obwengye.

خَلَقَ اللّٰهُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ بِالْحَقِّۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً لِّلْمُؤْمِنِيْنَ ࣖ ۔

khalaqallāhus-samāwāti wal-arḍa bil-ḥaqq(i), inna fī żālika la'āyatal lil-mu'minīn(a).

Allah akahanga eiguru n’ensi n’obuhikire. Buzima, omu ekyo buzima harimu obumanyiso (obw’obukuru bwa Allah) ahabw’abo abarikwikiriza.

اُتْلُ مَآ اُوْحِيَ اِلَيْكَ مِنَ الْكِتٰبِ وَاَقِمِ الصَّلٰوةَۗ اِنَّ الصَّلٰوةَ تَنْهٰى عَنِ الْفَحْشَاۤءِ وَالْمُنْكَرِ ۗوَلَذِكْرُ اللّٰهِ اَكْبَرُ ۗوَاللّٰهُ يَعْلَمُ مَا تَصْنَعُوْنَ

utlu mā ūḥiya ilaika minal-kitābi wa aqimiṣ-ṣalāh(ta), innaṣ-ṣalāta tanhā ‘anil-faḥsyā'i wal-munkar(i), wa lażikrullāhi akbar(u), wallāhu ya‘lamu mā taṣna‘ūn(a).

Shoma ekitabo (Al-Qur’an) ekikushukirweho (Muhammad) kandi okore okushaba. Buzima, okushaba nikuzibira ebibi n’ebibi (ebikorwa). Kandi (manya) okwijuka Allah (okushaba) nikyo kikuru (okwebembeza kwakyo aha bikorwa ebindi eby’okuramya). Allah namanya ebi murikukora.

۞ وَلَا تُجَادِلُوْٓا اَهْلَ الْكِتٰبِ اِلَّا بِالَّتِيْ هِيَ اَحْسَنُۖ اِلَّا الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا مِنْهُمْ وَقُوْلُوْٓا اٰمَنَّا بِالَّذِيْٓ اُنْزِلَ اِلَيْنَا وَاُنْزِلَ اِلَيْكُمْ وَاِلٰهُنَا وَاِلٰهُكُمْ وَاحِدٌ وَّنَحْنُ لَهٗ مُسْلِمُوْنَ

wa lā tujādilū ahlal-kitābi illā bil-latī hiya aḥsan(u), illal-lażīna ẓalamū minhum wa qūlū āmannā bil-lażī unzila ilainā wa unzila ilaikum wa ilāhunā wa ilāhukum wāḥiduw wa naḥnu lahū muslimūn(a).

Kandi otahakana n'abantu b'ekitabo, kureka omu muringo murungi, kureka n'abakozi b'ebibi omuribo, okagira oti: "Twikiriize (ebitabo) ebyatushururiirwe kandi ebyatushururiirwe; Ruhanga waitu na Ruhanga waawe ni omwe; kandi niwe wenka ou turikwehayo."

وَكَذٰلِكَ اَنْزَلْنَآ اِلَيْكَ الْكِتٰبَۗ فَالَّذِيْنَ اٰتَيْنٰهُمُ الْكِتٰبَ يُؤْمِنُوْنَ بِهٖۚ وَمِنْ هٰٓؤُلَاۤءِ مَنْ يُّؤْمِنُ بِهٖۗ وَمَا يَجْحَدُ بِاٰيٰتِنَآ اِلَّا الْكٰفِرُوْنَ

wa każālika anzalnā ilaikal-kitāb(a), fal-lażīna ātaināhumul-kitāba yu'minūna bih(ī), wa min hā'ulā'i may yu'minu bih(ī), wa mā yajḥadu bi'āyātinā illal-kāfirūn(a).

Kandi nikwo twabatumire ekitabo (Qur’an). Kandi abo abu twahaire ekitabo (Torah n’Engiri), nibakiikiriza (Qur’an), kandi omuribo (abakafiri ba Makka) harimu abarikukiikiriza. Kandi abahakani bonka nibo barikwehakana enyuguta zaitu.

وَمَا كُنْتَ تَتْلُوْا مِنْ قَبْلِهٖ مِنْ كِتٰبٍ وَّلَا تَخُطُّهٗ بِيَمِيْنِكَ اِذًا لَّارْتَابَ الْمُبْطِلُوْنَ

wa mā kunta tatlū min qablihī min kitābiw wa lā takhuṭṭuhū biyamīnika iżal lartābal-mubṭilūn(a).

Kandi iwe (Muhammad) tokashomaga kitabo (Qur’an) kandi tokahandiikaga kitabo n’omukono gwawe gwa buryo; Kuri (washoma kandi wahandiika), abantu bakaba nibaija kukibuuzabuuza.

بَلْ هُوَ اٰيٰتٌۢ بَيِّنٰتٌ فِيْ صُدُوْرِ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَۗ وَمَا يَجْحَدُ بِاٰيٰتِنَآ اِلَّا الظّٰلِمُوْنَ

bal huwa āyātum bayyinātun fī ṣudūril-lażīna ūtul-‘ilm(a), wa mā yajḥadu bi'āyātinā illaẓ-ẓālimūn(a).

Omu mazima, (Qur’an) n’enyuguta ezirikwetegyerezibwa gye omu bifuba by’abo abaine okumanya. Abakozi b’ebibi bonka nibo barikwehakana enyuguta zaitu.

وَقَالُوْا لَوْلَآ اُنْزِلَ عَلَيْهِ اٰيٰتٌ مِّنْ رَّبِّهٖ ۗ قُلْ اِنَّمَا الْاٰيٰتُ عِنْدَ اللّٰهِ ۗوَاِنَّمَآ اَنَا۠ نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌ

wa qālū lau lā unzila ‘alaihi āyātum mir rabbih(ī), qul innamal-āyātu ‘indallāh(i), wa innamā ana nażīrum mubīn(un).

Kandi bo (abakaafiire ba Makka) bakagira bati: “Ahabw’enki eby’okutangaaza bitarikushuuma kuruga ahari Mukama waabo?” Gamba (Muhammad) ati: "Eby'okutangaaza biri ahari Allah. Ndi omurabura orikureebwa gye kwonka."

اَوَلَمْ يَكْفِهِمْ اَنَّآ اَنْزَلْنَا عَلَيْكَ الْكِتٰبَ يُتْلٰى عَلَيْهِمْ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَرَحْمَةً وَّذِكْرٰى لِقَوْمٍ يُّؤْمِنُوْنَ ࣖ

awalam yakfihim annā anzalnā ‘alaikal-kitāba yutlā ‘alaihim, inna fī żālika laraḥmataw wa żikrā liqaumiy yu'minūn(a).

Tikirikubamara ngu twabasindikira ekitabo (Qur’an) ekyabashomirwe? Buzima, omuri (Kur’an) harimu emigisha mingi n’eby’okwega ahari abo abarikwikiriza.

قُلْ كَفٰى بِاللّٰهِ بَيْنِيْ وَبَيْنَكُمْ شَهِيْدًاۚ يَعْلَمُ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا بِالْبَاطِلِ وَكَفَرُوْا بِاللّٰهِ اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْخٰسِرُوْنَ

qul kafā billāhi bainī wa bainakum syahīdā(n), ya‘lamu mā fis-samāwāti wal-arḍ(i), wal-lażīna āmanū bil-bāṭili wa kafarū billāhi ulā'ika humul-khāsirūn(a).

Gamba (Muhammad) ati: "Allah namara kuba omujurizi ahagati yangye naiwe. Namanya ebiri omu iguru n'omu nsi. Kandi abo abarikwikiriza ebishuba kandi bakanga Allah, abo nibo barikufeerwa."

وَيَسْتَعْجِلُوْنَكَ بِالْعَذَابِۗ وَلَوْلَآ اَجَلٌ مُّسَمًّى لَّجَاۤءَهُمُ الْعَذَابُۗ وَلَيَأْتِيَنَّهُمْ بَغْتَةً وَّهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ

wa yasta‘jilūnaka bil-‘ażāb(i), wa lau lā ajalum musammal lajā'ahumul-‘ażāb(u), wa laya'tiyannahum bagtataw wa hum lā yasy‘urūn(a).

Kandi nibakushaba ngu ahonaaho oreeteho ekibonerezo. Kuri hatariho obwire obuteirweho, ekibonerezo buzima kikaba nikiija kubahikaho, kandi (ekibonerezo ekyo) buzima kikaba nikiija kubahikaho ahonaaho, obwo batarikukimanya.

يَسْتَعْجِلُوْنَكَ بِالْعَذَابِۗ وَاِنَّ جَهَنَّمَ لَمُحِيْطَةٌ ۢبِالْكٰفِرِيْنَۙ

yasta‘jilūnaka bil-‘ażāb(i), wa inna jahannama lamuḥīṭatum bil-kāfirīn(a).

Nibakushaba ngu ahonaaho oreete ekibonerezo ekyo ahansi. Kandi buzima, Gehena neija kushweka abo abatarikwikiriza,

يَوْمَ يَغْشٰىهُمُ الْعَذَابُ مِنْ فَوْقِهِمْ وَمِنْ تَحْتِ اَرْجُلِهِمْ وَيَقُوْلُ ذُوْقُوْا مَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

yauma yagsyāhumul-‘ażābu min fauqihim wa min taḥti arjulihim wa yaqūlu żūqū mā kuntum ta‘malūn(a).

aha izooba (obu) okubonabona kuraabe nikubashweka kuruga ahaiguru n'ahansi y'ebigyere byabo kandi (Allah) akabagambira ati: "Mugyezeho (ekihembo ky') eki mwakozire!"

يٰعِبَادِيَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِنَّ اَرْضِيْ وَاسِعَةٌ فَاِيَّايَ فَاعْبُدُوْنِ

yā ‘ibādiyal-lażīna āmanū inna arḍī wāsi‘atun fa iyyāya fa‘budūn(i).

Imwe abaheereza bangye abeesigwa! Buzima, ensi yangye ni mpango, n’ahabw’ekyo muramye (nyenka).

كُلُّ نَفْسٍ ذَاۤىِٕقَةُ الْمَوْتِۗ ثُمَّ اِلَيْنَا تُرْجَعُوْنَ

kullu nafsin żā'iqatul-maut(i), ṡumma ilainā turja‘ūn(a).

Buri mwoyo oguhuriire nigwija kuroza okufa. Obwo nibwo murigarukira Itwe twenka.

وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ لَنُبَوِّئَنَّهُمْ مِّنَ الْجَنَّةِ غُرَفًا تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۗ نِعْمَ اَجْرُ الْعٰمِلِيْنَۖ

wal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti lanubawwi'annahum minal-jannati gurafan tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā, ni‘ma ajrul-‘āmilīn(a).

Kandi abo abarikwikiriza bakakora ebikorwa birungi, buzima, nitwija kubata omu myanya y’ahaiguru (omu iguru), ahansi yaayo emigyera neesheesheka, nibaija kugumamu ebiro byona. Ekyo nikyo kihembo ekirikukirayo oburungi aha barikukora ebikorwa birungi, .

الَّذِيْنَ صَبَرُوْا وَعَلٰى رَبِّهِمْ يَتَوَكَّلُوْنَ

al-lażīna ṣabarū wa ‘alā rabbihim yatawakkalūn(a).

(nikwo kugira ngu) abo abagumisiriize kandi bakata obwesigye bwabo ahari Mukama waabo.

وَكَاَيِّنْ مِّنْ دَاۤبَّةٍ لَّا تَحْمِلُ رِزْقَهَاۖ اللّٰهُ يَرْزُقُهَا وَاِيَّاكُمْ وَهُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ

wa ka'ayyim min dābbatil lā taḥmilu rizqahā, allāhu yarzuquhā wa iyyākum, wa huwas-samī‘ul-‘alīm(u).

Kandi ni bihangirwe bingahi ebiine amagara ebirikugyendera ebitari (kubaasa) kureeta (kureeberera) eby’okurya byabyo. Allah niwe arikumuha ebyokurya hamwe naiwe. Niwe orikuhurira byona, kandi orikumanya byona.

وَلَىِٕنْ سَاَلْتَهُمْ مَّنْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَ لَيَقُوْلُنَّ اللّٰهُ ۗفَاَنّٰى يُؤْفَكُوْنَ

wa la'in sa'altahum man khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa sakhkharasy-syamsa wal-qamara layaqūlunnallāh(u), fa'annā yu'fakūn(a).

Kandi waababuuza oti "N'oha owaahangire eiguru n'ensi, akategyeka eizooba n'okwezi?" Buzimazima nibaija kugarukamu bati: “Allah.” Mbwenu shi ahabwenki nibabaasa kuhindurwa (kuruga omu mazima).

اَللّٰهُ يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖ وَيَقْدِرُ لَهٗ ۗاِنَّ اللّٰهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ

allāhu yabsuṭur-rizqa limay yasyā'u min ‘ibādihī wa yaqdiru lah(ū), innallāha bikulli syai'in ‘alīm(un).

Allah naheereza eby’okurya abo abu arikwenda omu baheereza be kandi (nawe) naamugarurira. Buzimazima Allah namanya buri kimwe.

وَلَىِٕنْ سَاَلْتَهُمْ مَّنْ نَّزَّلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَاَحْيَا بِهِ الْاَرْضَ مِنْۢ بَعْدِ مَوْتِهَا لَيَقُوْلُنَّ اللّٰهُ ۙقُلِ الْحَمْدُ لِلّٰهِ ۗبَلْ اَكْثَرُهُمْ لَا يَعْقِلُوْنَ ࣖ

wa la'in sa'altahum man nazzala minas-samā'i mā'an fa'aḥyā bihil-arḍa mim ba‘di mautihā layaqūlunnallāh(u), qulil-ḥamdu lillāh(i), bal akṡaruhum lā ya‘qilūn(a).

Kandi ku oraabe noobabuuza oti, "N'oha owaashuumireho amaizi kuruga omu iguru kandi nago (amaizi) gakaha ensi efiire amagara?" Buzimazima nibaija kugarukamu bati: “Allah.” Mugambe muti: Allah asiimwe, kwonka abaingi tibarikwetegyereza.

وَمَا هٰذِهِ الْحَيٰوةُ الدُّنْيَآ اِلَّا لَهْوٌ وَّلَعِبٌۗ وَاِنَّ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ لَهِيَ الْحَيَوَانُۘ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ

wa mā hāżihil-ḥayātud-dun-yā illā lahwuw wa la‘ib(un), wa innad-dāral-ākhirata lahiyal-ḥayawān(u), lau kānū ya‘lamūn(a).

Kandi amagara g’ensi egi n’okushemeza kwonka n’emizaano. Kandi buzima, ensi y’amagara g’enyima y’okufa niyo magara gaabuzima, kuri baabaire nibamanya kwonka.

فَاِذَا رَكِبُوْا فِى الْفُلْكِ دَعَوُا اللّٰهَ مُخْلِصِيْنَ لَهُ الدِّيْنَ ەۚ فَلَمَّا نَجّٰىهُمْ اِلَى الْبَرِّ اِذَا هُمْ يُشْرِكُوْنَۙ

fa'iżā rakibū fil-fulki da‘awullāha mukhliṣīna lahud-dīn(a), falammā najjāhum ilal-barri iżā hum yusyrikūn(a).

Nahabwekyo ku baateire omu bwato, bakashaba Allah n’okwehayo kwona (obwesigwa) ahariwe, kwonka Allah ku yaabajunire okuhika aha itaka, omu mwanya gw’ekyo (bakagaruka) omu kukwatanisa na (Allah), .

لِيَكْفُرُوْا بِمَآ اٰتَيْنٰهُمْۙ وَلِيَتَمَتَّعُوْاۗ فَسَوْفَ يَعْلَمُوْنَ

liyakfurū bimā ātaināhum, fasaufa ya‘lamūn(a).

reka bahakane emigisha ei twabahaire kandi bareke (babeho) barikushemerererwa (omu butaikiriza). Reero bwanyima baryamanya (ebirikuruga omu bikorwa byabo).

اَوَلَمْ يَرَوْا اَنَّا جَعَلْنَا حَرَمًا اٰمِنًا وَّيُتَخَطَّفُ النَّاسُ مِنْ حَوْلِهِمْۗ اَفَبِالْبَاطِلِ يُؤْمِنُوْنَ وَبِنِعْمَةِ اللّٰهِ يَكْفُرُوْنَ

awalam yarau annā ja‘alnā ḥaraman āminaw wa yutakhaṭṭafun-nāsu min ḥaulihim, afabil-bāṭili yu'minūna wa bini‘matillāhi yakfurūn(a).

Tibakimanyire ngu Twahindura (eihanga ryabo) ensi erikwera, erimu oburinzi, n’obu abantu abagyehinguririize baraabe nibanyagana. Ahabwenki (bwanyima y’amazima kushohora) nibakiikiriza ebishuba kandi nibeehakana emigisha ya Allah?

وَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرٰى عَلَى اللّٰهِ كَذِبًا اَوْ كَذَّبَ بِالْحَقِّ لَمَّا جَاۤءَهٗ ۗ اَلَيْسَ فِيْ جَهَنَّمَ مَثْوًى لِّلْكٰفِرِيْنَ

wa man aẓlamu mimmaniftarā ‘alallāhi każiban au każżaba bil-ḥaqqi lammā jā'ah(ū), alaisa fī jahannama maṡwal lil-kāfirīn(a).

Kandi n’oha orikukirayo obutahikiirira kukira omuntu orikuteekateeka ebishuba ahari Allah nari omuntu orikwehakana amazima ku garikumuhikaho? Tihariho mwanya omuri Gehena ogw’abatarikwikiriza?

وَالَّذِيْنَ جَاهَدُوْا فِيْنَا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنَاۗ وَاِنَّ اللّٰهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِيْنَ ࣖ

wal-lażīna jāhadū fīnā lanahdiyannahum subulanā, wa innallāha lama‘al-muḥsinīn(a).

Kandi abo abarikurwanira (okusherura okusiimwa) Itwe, Nitwija kubooreka emihanda Yaitu. Kandi buzima, Allah ari hamwe n'abarikukora ebirungi.