Q.S Adh-Dhariyat (اَلذَّارِيَات) - 60 Nùmmuru di versi

وَالذّٰرِيٰتِ ذَرْوًاۙ

waż-żāriyāti żarwā(n).

Di lu (ventu) chi scaccia la pruvulazzu,

فَالْحٰمِلٰتِ وِقْرًاۙ

fal-ḥāmilāti wiqrā(n).

e nùvuli cuntinenti (chiuvuta),

فَالْجٰرِيٰتِ يُسْرًاۙ

fal-jāriyāti yusrā(n).

e (navi) chi naviga facilmenti,

فَالْمُقَسِّمٰتِ اَمْرًاۙ

fal-muqassimāti amrā(n).

e (ancili) chi divitunu li cosi,

اِنَّمَا تُوْعَدُوْنَ لَصَادِقٌۙ

innamā tū‘adūna laṣādiq(un).

veramenti, chiddu ca ti fu prumittutu hà essiri veru,

وَّاِنَّ الدِّيْنَ لَوَاقِعٌۗ

wa innad-dīna lawāqi‘(un).

e di sicuru, (lu jornu dâ) punizzioni arrivarà di sicuru.

وَالسَّمَاۤءِ ذَاتِ الْحُبُكِۙ

was-samā'i żātil-ḥubuk(i).

Di lu celu ca havi strati,

اِنَّكُمْ لَفِيْ قَوْلٍ مُّخْتَلِفٍۙ

innakum lafī qaulim mukhtalif(in).

Veramenti, hai veru upiniuni diversi,

يُّؤْفَكُ عَنْهُ مَنْ اُفِكَۗ

yu'faku ‘anhu man ufik(a).

spustàu di iḍḍu (lu Curanu e lu Messaggeru) chiḍḍi ca sunnu spustati.

قُتِلَ الْخَرَّاصُوْنَۙ

qutilal-kharrāṣūn(a).

Maliditti chiddi chi dicinu tanti minzogni,

الَّذِيْنَ هُمْ فِيْ غَمْرَةٍ سَاهُوْنَۙ

allażīna hum fī gamratin sāhūn(a).

(cioè) chiddi ca sunnu mmersi nta l'ignuranza e la negligenza,

يَسْـَٔلُوْنَ اَيَّانَ يَوْمُ الدِّيْنِۗ

yas'alūna ayyāna yaumud-dīn(i).

chiamaru: "Quannu è lu jornu dû giudizziu?"

يَوْمَ هُمْ عَلَى النَّارِ يُفْتَنُوْنَ

yauma hum ‘alan-nāri yuftanūn(a).

(Lu jornu dâ punizzioni è) lu jornu (quannu) sunnu puniti ntô focu dû nfernu.

ذُوْقُوْا فِتْنَتَكُمْۗ هٰذَا الَّذِيْ كُنْتُمْ بِهٖ تَسْتَعْجِلُوْنَ

Żūqū fitnatakum, hāżal-lażī kuntum bihī tasta‘jilūn(a).

(Li dissiru): "Gustati la vostra punizzioni. Chista è la punizzioni ca prima chiamasti pi affruntari."

اِنَّ الْمُتَّقِيْنَ فِيْ جَنّٰتٍ وَّعُيُوْنٍۙ

innal-muttaqīna fī jannātiw wa ‘uyūn(in).

Infatti, chiddi chi sunnu pii sunnu ni li jardina (paradisu) e li surgenti d'acqua,

اٰخِذِيْنَ مَآ اٰتٰىهُمْ رَبُّهُمْ ۗ اِنَّهُمْ كَانُوْا قَبْلَ ذٰلِكَ مُحْسِنِيْنَۗ

Ākhiżīna mā ātāhum rabbuhum, innahum kānū qabla żālika muḥsinīn(a).

pigghiaru chiḍḍu ca ci detti Diu. Certu, prima di chissu (ntô munnu) èranu genti ca facìanu lu beni;

كَانُوْا قَلِيْلًا مِّنَ الَّيْلِ مَا يَهْجَعُوْنَ

kānū qalīlam minal-laili mā yahja‘ūn(a).

durmunu assai picca di notti;

وَبِالْاَسْحَارِ هُمْ يَسْتَغْفِرُوْنَ

wa bil-asḥāri hum yastagfirūn(a).

e â fini dâ notti chiamaru lu pirdunu (di Allah).

وَفِيْٓ اَمْوَالِهِمْ حَقٌّ لِّلسَّاۤىِٕلِ وَالْمَحْرُوْمِ

wa fī amwālihim ḥaqqul lis-sā'ili wal-maḥrūm(i).

E nnâ so’ prupietà ci sunnu li diritti pî pòviri ca chiedunu e pî pòviri ca nun chiedunu.

وَفِى الْاَرْضِ اٰيٰتٌ لِّلْمُوْقِنِيْنَۙ

wa fil-arḍi āyātul lil-mūqinīn(a).

E ntâ terra ci sunnu segni (dâ grannizza di Allah) pi chiḍḍi ca crìunu,

وَفِيْٓ اَنْفُسِكُمْ ۗ اَفَلَا تُبْصِرُوْنَ

wa fī anfusikum, afalā tubṣirūn(a).

e (puru) a te stissu. Allura non stai facennu attinzioni?

وَفِى السَّمَاۤءِ رِزْقُكُمْ وَمَا تُوْعَدُوْنَ

wa fis-samā'i rizqukum wa mā tū‘adūn(a).

E ntô celu ci sunnu (li càvusi dû) to sustentamentu e chiḍḍu ca ti è prumessu.

فَوَرَبِّ السَّمَاۤءِ وَالْاَرْضِ اِنَّهٗ لَحَقٌّ مِّثْلَ مَآ اَنَّكُمْ تَنْطِقُوْنَ ࣖ

fa wa rabbis-samā'i wal-arḍi innahū laḥaqqum miṡla mā annakum tanṭiqūn(a).

Allura dû Signuri dû celu e dâ terra, veramenti, chiḍḍu ca è prumessu succiderà di sicuru comu dici tu.

هَلْ اَتٰىكَ حَدِيْثُ ضَيْفِ اِبْرٰهِيْمَ الْمُكْرَمِيْنَۘ

hal atāka ḥadīṡu ḍaifi ibrāhīmal-mukramīn(a).

Arrivò la storia a tia (Maumettu) di l’ospiti di Ibrahim (l’ànghili) ca foru glurificati?

اِذْ دَخَلُوْا عَلَيْهِ فَقَالُوْا سَلٰمًا ۗقَالَ سَلٰمٌۚ قَوْمٌ مُّنْكَرُوْنَ

iż dakhalū ‘alaihi fa qālū salāmā(n), qāla salām(un), qaumum munkarūn(a).

(Ricurdativi) quannu traseru ntô sò postu e dissiru: "Salaman" (saluti), Ibrahim rispunnìu: "Salamun" (saluti). (Eranu) genti ca non canuscìa.

فَرَاغَ اِلٰٓى اَهْلِهٖ فَجَاۤءَ بِعِجْلٍ سَمِيْنٍۙ

farāga ilā ahlihī fa jā'a bi‘ijlin samīn(in).

Allura iddu (Ibrahim) si nni iu di sicretu pi ncuntrari la so famigghia, poi ci purtò la carni di nu viteddu grassu (abbruciatu),

فَقَرَّبَهٗٓ اِلَيْهِمْۚ قَالَ اَلَا تَأْكُلُوْنَ

fa qarrabahū ilaihim, qāla alā ta'kulūn(a).

poi ci lu sirvìu (ma nun vulìanu manciari). Ibrahim dissi: “Picchì non mangi?”

فَاَوْجَسَ مِنْهُمْ خِيْفَةً ۗقَالُوْا لَا تَخَفْۗ وَبَشَّرُوْهُ بِغُلٰمٍ عَلِيْمٍ

fa aujasa minhum khīfah(tan), qālū lā takhaf, wa basysyarūhu bigulāmin ‘alīm(in).

Quinni iḍḍu (Ibrahim) li sintìa paura. Dissiru: "Nun ti scantari", e ci dettiru la bona nutizzia di (la nascita di) nu picciriddu piu (Isaccu).

فَاَقْبَلَتِ امْرَاَتُهٗ فِيْ صَرَّةٍ فَصَكَّتْ وَجْهَهَا وَقَالَتْ عَجُوْزٌ عَقِيْمٌ

fa aqbalatimra'atuhū fī ṣarratin fa ṣakkat wajhahā wa qālat ‘ajūzun ‘aqīm(un).

Allura sò mugghieri vinni urlannu (maravigghiata) e si battìu la facci e dissi: "(Sugnu) na vècchia sterili."

قَالُوْا كَذٰلِكِۙ قَالَ رَبُّكِ ۗاِنَّهٗ هُوَ الْحَكِيْمُ الْعَلِيْمُ ۔

qālū każālik(i), qāla rabbuk(i), innahū huwal-ḥakīmul-‘alīm(u).

Dissiru: "Accussì dici lu to Signuri. Certu, Iḍḍu è l'OnniSaggiu e Onni-Sapienti."

۞ قَالَ فَمَا خَطْبُكُمْ اَيُّهَا الْمُرْسَلُوْنَۚ

qāla famā khaṭbukum ayyuhal-mursalūn(a).

Iḍḍu (Ibrahim) dissi: "Quali è lu vostru affari mpurtanti, o messaggeri?"

قَالُوْآ اِنَّآ اُرْسِلْنَآ اِلٰى قَوْمٍ مُّجْرِمِيْنَۙ

qālū innā ursilnā ilā qaumim mujrimīn(a).

Iddi rispunnìanu: "Er, nuiautri fui mannati a nu pòpulu piccaturi (lu pòpulu di Lut),

لِنُرْسِلَ عَلَيْهِمْ حِجَارَةً مِّنْ طِيْنٍۙ

linursila ‘alaihim ḥijāratam min ṭīn(in).

ca li putemu curpiri cu petri di terra (dura),

مُّسَوَّمَةً عِنْدَ رَبِّكَ لِلْمُسْرِفِيْنَ

musawwamatan ‘inda rabbika lil-musrifīn(a).

signatu dû to Signuri pi (distruggiri) chiḍḍi ca trasgrìsciunu lu limiti."

فَاَخْرَجْنَا مَنْ كَانَ فِيْهَا مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَۚ

fa akhrajnā man kāna fīhā minal-mu'minīn(a).

Allura purtamu fora chiḍḍi ca cridìanu ca c’èranu (la terra dû pòpulu di Lut).

فَمَا وَجَدْنَا فِيْهَا غَيْرَ بَيْتٍ مِّنَ الْمُسْلِمِيْنَۚ

famā wajadnā fīhā gaira baitim minal-muslimīn(a).

Dunca nun ci truvamu (la terra), tranni na casa di mussurmani (Lut).

وَتَرَكْنَا فِيْهَآ اٰيَةً لِّلَّذِيْنَ يَخَافُوْنَ الْعَذَابَ الْاَلِيْمَۗ

wa taraknā fīhā āyatal lil-lażīna yakhāfūnal-‘ażābal-alīm(a).

E ci lassamu (chiḍḍa terra) nu segnu pi chiḍḍi ca tèmunu nu punizzioni dulurusa.

وَفِيْ مُوْسٰىٓ اِذْ اَرْسَلْنٰهُ اِلٰى فِرْعَوْنَ بِسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍ

wa fī mūsā iż arsalnāhu ilā fir‘auna bisulṭānim mubīn(in).

E ‘n Mosè (c’èranu segni dû putiri di Allah) quannu lu mannamu ô farauni cu miraculi riali.

فَتَوَلّٰى بِرُكْنِهٖ وَقَالَ سٰحِرٌ اَوْ مَجْنُوْنٌ

fa tawallā biruknihī wa qāla sāḥirun au majnūn(un).

Ma iḍḍu (lu farauni) e lu sò esercitu si vutaru e dissiru: "È nu magu o nu pazzu."

فَاَخَذْنٰهُ وَجُنُوْدَهٗ فَنَبَذْنٰهُمْ فِى الْيَمِّ وَهُوَ مُلِيْمٌۗ

fa akhażnāhu wa junūdahū fanabażnāhum fil-yammi wa huwa mulīm(un).

Cussì lu turturamu e lu sò esercitu, poi li buttamu ntô mari, nta nu statu disgraziatu.

وَفِيْ عَادٍ اِذْ اَرْسَلْنَا عَلَيْهِمُ الرِّيْحَ الْعَقِيْمَۚ

wa fī ‘ādin iż arsalnā ‘alaihimur-rīḥal-‘aqīm(a).

E (puru) nnâ (storia dû pòpulu di) 'Ad, quannu ci mannamu nu ventu distruttivu,

مَا تَذَرُ مِنْ شَيْءٍ اَتَتْ عَلَيْهِ اِلَّا جَعَلَتْهُ كَالرَّمِيْمِۗ

mā tażaru min syai'in atat ‘alaihi illā ja‘alathu kar-ramīm(i).

(lu ventu) nun lassa ca nenti lu culpisci, lu trasforma macari 'n pulviri.

وَفِيْ ثَمُوْدَ اِذْ قِيْلَ لَهُمْ تَمَتَّعُوْا حَتّٰى حِيْنٍ

wa fī ṡamūda iż qīla lahum tamatta‘ū ḥattā ḥīn(in).

E nnâ (storia dû pòpulu di) Samud, quannu ci dissiru: "Sì filici nzinu ô tempu stabbilìtu."

فَعَتَوْا عَنْ اَمْرِ رَبِّهِمْ فَاَخَذَتْهُمُ الصّٰعِقَةُ وَهُمْ يَنْظُرُوْنَ

fa‘atau ‘an amri rabbihim fa akhażathumuṣ-ṣā‘iqatu wa hum yanẓurūn(a).

Allura agìru arruggantimenti contra lu cumannu dû sò Signuri, accussì foru culpiti di lampi mentri lu taliàvanu.

فَمَا اسْتَطَاعُوْا مِنْ قِيَامٍ وَّمَا كَانُوْا مُنْتَصِرِيْنَۙ

famastaṭā‘ū min qiyāmiw wa mā kānū muntaṣirīn(a).

Dunca nun arrinisceru a alzàrisi e macari nun arrinisceru a pigghiari aiutu,

وَقَوْمَ نُوْحٍ مِّنْ قَبْلُ ۗ اِنَّهُمْ كَانُوْا قَوْمًا فٰسِقِيْنَ ࣖ

wa qauma nūḥim min qabl(u), innahum kānū qauman fāsiqīn(a).

e prima di chissu (Distruggìamu) lu pòpulu di Noè. Certu, sunnu nu pòpulu mali.

وَالسَّمَاۤءَ بَنَيْنٰهَا بِاَيْىدٍ وَّاِنَّا لَمُوْسِعُوْنَ

was-samā'a banaināhā bi'aidiw wa innā lamūsi‘ūn(a).

E li celi li custruiemu cû (Nostru) putiri, e li allargamu veramenti.

وَالْاَرْضَ فَرَشْنٰهَا فَنِعْمَ الْمٰهِدُوْنَ

wal-arḍa farasynāhā fa ni‘mal-māhidūn(a).

E spargìamu la terra; allura (Nui) semu lu megghiu ca fu diffusu.

وَمِنْ كُلِّ شَيْءٍ خَلَقْنَا زَوْجَيْنِ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُوْنَ

wa min kulli syai'in khalaqnā zaujaini la‘allakum tażakkarūn(a).

E criàmu tuttu ‘n coppia pi ricurdari (la grannizza di Allah).

فَفِرُّوْٓا اِلَى اللّٰهِ ۗاِنِّيْ لَكُمْ مِّنْهُ نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌۚ

fa firrū ilallāh(i), innī lakum minhu nażīrum mubīn(un).

Dunca subbitu turnati a (ubbidiri) a Allah. Certu, sugnu nu chiaru avvertimentu di Allah pi tia.

وَلَا تَجْعَلُوْا مَعَ اللّٰهِ اِلٰهًا اٰخَرَۗ اِنِّيْ لَكُمْ مِّنْهُ نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌ

wa lā taj‘alū ma‘allāhi ilāhan ākhar(a), innī lakum minhu nażīrum mubīn(un).

E nun criari autri dèi a parti Allah. Certu, sugnu nu chiaru avvertimentu di Allah pi tia.

كَذٰلِكَ مَآ اَتَى الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ مِّنْ رَّسُوْلٍ اِلَّا قَالُوْا سَاحِرٌ اَوْ مَجْنُوْنٌ

każālika mā atal-lażīna min qablihim mir rasūlin illā qālū sāḥirun au majnūn(un).

Quinni, ogni vota ca nu Messaggeru arrivava a chiḍḍi prima di iḍḍi, iḍḍi (lu sò pòpulu) dicìanu: "Iḍḍu è nu magu o nu pazzu."

اَتَوَاصَوْا بِهٖۚ بَلْ هُمْ قَوْمٌ طَاغُوْنَۚ

atawāṣau bih(ī), bal hum qaumun ṭāgūn(a).

Si mannaru nu messaggiu l'unu all'àutru supra chiḍḍu ca fu dittu? Infatti, sunnu nu pòpulu ca va oltri li limiti.

فَتَوَلَّ عَنْهُمْ فَمَآ اَنْتَ بِمَلُوْمٍ

fa tawalla ‘anhum famā anta bimalūm(in).

Allura ci vutati la schiena, e sarai oltri li rimproveri.

وَذَكِّرْ فَاِنَّ الذِّكْرٰى تَنْفَعُ الْمُؤْمِنِيْنَ

wa żakkir fa innaż-żikra tanfa‘ul-mu'minīn(a).

E cuntinua a dari avvirtimenti, picchì ‘nfatti li avvirtimenti sunnu vantaggiùsi pî cridenti.

وَمَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْاِنْسَ اِلَّا لِيَعْبُدُوْنِ

wa mā khalaqtul-jinna wal-insa illā liya‘budūn(i).

Non criai li jinni e l'umani ma pi farimi adurari.

مَآ اُرِيْدُ مِنْهُمْ مِّنْ رِّزْقٍ وَّمَآ اُرِيْدُ اَنْ يُّطْعِمُوْنِ

mā urīdu minhum mir rizqiw wa mā urīdu ay yuṭ‘imūn(i).

Nun vogghiu nuḍḍu sustentamentu di iḍḍi e nun vogghiu ca Mi nutrìsciunu.

اِنَّ اللّٰهَ هُوَ الرَّزَّاقُ ذُو الْقُوَّةِ الْمَتِيْنُ

innallāha huwar-razzāqu żul-quwwatil-matīn(u).

Veramenti Allah, Iḍḍu è lu Daturi dû sustentamentu ca havi lu putiri e è assài forti.

فَاِنَّ لِلَّذِيْنَ ظَلَمُوْا ذَنُوْبًا مِّثْلَ ذَنُوْبِ اَصْحٰبِهِمْ فَلَا يَسْتَعْجِلُوْنِ

fa inna lil-lażīna ẓalamū żanūbam miṡla żanūbi aṣḥābihim falā yasta‘jilūn(i).

Dunca veru, pî malfatturi c'è na quota (di punizzioni) comu la quota dî sò amici (pricidentimenti); Allura nun mi chiàmunu di affrittarla.

فَوَيْلٌ لِّلَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْ يَّوْمِهِمُ الَّذِيْ يُوْعَدُوْنَ ࣖ

fa wailul lil-lażīna kafarū miy yaumihimul-lażī yū‘adūn(a).

Dunca guai a chiḍḍi ca nun crìunu ntô jornu ca ci fu prumissu (lu Jornu dû Giudizziu).