Q.S Ciniri-Shu'ara (اَلشُّعَرَاء) - 227 Nùmmuru di versi

طٰسۤمّۤ

Ṭā sīm mīm.

Tha Sin Mim

تِلْكَ اٰيٰتُ الْكِتٰبِ الْمُبِيْنِ

tilka āyātul-kitābil-mubīn(i).

Chisti sunnu li versi chiari dû Libbru (Al-Qur'an).

لَعَلَّكَ بَاخِعٌ نَّفْسَكَ اَلَّا يَكُوْنُوْا مُؤْمِنِيْنَ

la‘allaka bākhi‘un nafsaka allā yakūnū mu'minīn(a).

Pò èssiri ca tu (Maumettu) ti distruggi (cu duluri), picchì iḍḍi (lu pòpulu dâ Mecca) nun crìdinu.

اِنْ نَّشَأْ نُنَزِّلْ عَلَيْهِمْ مِّنَ السَّمَاۤءِ اٰيَةً فَظَلَّتْ اَعْنَاقُهُمْ لَهَا خٰضِعِيْنَ

in nasya' nunazzil ‘alaihim minas-samā'i āyatan fa ẓallat a‘nāquhum lahā khāḍi‘īn(a).

Si avìssimu vulùtu, avìssimu mannatu supra di iḍḍi nu miraculu dû celu, ca ci avìssimu fattu inchinàrisi umilmenti a Iḍḍu.

وَمَا يَأْتِيْهِمْ مِّنْ ذِكْرٍ مِّنَ الرَّحْمٰنِ مُحْدَثٍ اِلَّا كَانُوْا عَنْهُ مُعْرِضِيْنَ

wa mā ya'tīhim min żikrim minar-raḥmāni muḥdaṡin illā kānū ‘anhu mu‘riḍīn(a).

E ogni vota ca ci fu prisintatu nu novu avvertimentu (nu versu rivilatu dû Curanu) dû Diu Misericordiusu, iḍḍi si nni scantaru sempri.

فَقَدْ كَذَّبُوْا فَسَيَأْتِيْهِمْ اَنْۢبـٰۤؤُا مَا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ

faqad każżabū fa saya'tīhim ambā'u mā kānū bihī yastahzi'ūn(a).

Certu, iḍḍi nigàru (lu Curanu), quinni nnô futuru ci arrivarànu (la virità) nutizzi supra chiḍḍu ca (cunna) usavanu pi ridiculizzari.

اَوَلَمْ يَرَوْا اِلَى الْاَرْضِ كَمْ اَنْۢبَتْنَا فِيْهَا مِنْ كُلِّ زَوْجٍ كَرِيْمٍ

awalam yarau ilal-arḍi kam ambatnā fīhā min kulli zaujin karīm(in).

E nun vittiru la terra, quantu ci crisciumu vari tipi di chianti boni?

اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةًۗ وَمَا كَانَ اَكْثَرُهُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

inna fī żālika la'āyah(tan), wa mā kāna akṡaruhum mu'minīn(a).

Certu, nna chisti ci sunnu segni (dâ grannizza di Allah), ma la maggiuranza non cridi.

وَاِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيْزُ الرَّحِيْمُ ࣖ

inna rabbaka lahuwal-‘azīzur-raḥīm(u).

E veru, lu to Signuri è lu Putenti, lu Misericordiusu.

وَاِذْ نَادٰى رَبُّكَ مُوْسٰٓى اَنِ ائْتِ الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ ۙ

wa iż nādā rabbuka mūsā ani'til-qaumaẓ-ẓālimīn(a).

E (ricurdativi) quannu lu vostru Signuri chiamò Mosè (cu li sò palori), "Veni ô pòpulu ingiustu,

قَوْمَ فِرْعَوْنَ ۗ اَلَا يَتَّقُوْنَ

qauma fir‘aun(a), alā yattaqūn(a).

(cioè) li farauni. Picchì non sunnu divoti?”

قَالَ رَبِّ اِنِّيْٓ اَخَافُ اَنْ يُّكَذِّبُوْنِ ۗ

qāla rabbi innī akhāfu ay yukażżibūn(i).

Iḍḍu (Mosè) dissi: “O Signuri meu, veru, haiu paura ca mi minchiunu,

وَيَضِيْقُ صَدْرِيْ وَلَا يَنْطَلِقُ لِسَانِيْ فَاَرْسِلْ اِلٰى هٰرُوْنَ

wa yaḍīqu ṣadrī wa lā yanṭaliqu lisānī fa arsil ilā hārūn(a).

accussì ca lu pettu mi sintìa strittu e la lingua non era fluenti, accussì fu mannatu Harun (cu mia).

وَلَهُمْ عَلَيَّ ذَنْۢبٌ فَاَخَافُ اَنْ يَّقْتُلُوْنِ ۚ

wa lahum ‘alayya żambun fa akhāfu ay yaqtulūn(i).

Picchì piccai contra di iḍḍi, avìa paura ca m’ammazzassiru.”

قَالَ كَلَّا ۚفَاذْهَبَا بِاٰيٰتِنَآ اِنَّا مَعَكُمْ مُّسْتَمِعُوْنَ ۙ

qāla kallā, fażhabā bi'āyātinā innā ma‘akum mustami‘ūn(a).

(Allah) dissi: "Nun ti scantari (nun ti ponnu ammazzari)! Allura vànnu tutti dui purtannu li Nostri segni (miraculi); infatti, Siamu cu voi ascultannu (chiḍḍu ca dicunu),

فَأْتِيَا فِرْعَوْنَ فَقُوْلَآ اِنَّا رَسُوْلُ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۙ

fa'tiyā fir‘auna faqūlā innā rasūlu rabbil-‘ālamīn(a).

Allura veni tutti dui ô farauni e dici: "Certu, nuiautri semu li missaggeri dû Signuri di tutti li munni,

اَنْ اَرْسِلْ مَعَنَا بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ ۗ

an arsil ma‘anā banī isrā'īl(a).

lassati ca li Figghi di Israeli vannu cu nuiautri."

قَالَ اَلَمْ نُرَبِّكَ فِيْنَا وَلِيْدًا وَّلَبِثْتَ فِيْنَا مِنْ عُمُرِكَ سِنِيْنَ ۗ

qāla alam nurabbika fīnā walīdaw wa labiṡta fīnā min ‘umurika sinīn(a).

Iḍḍu (lu farauni) rispunnìu: "Non ti pigghiàvamu cura ntô nostru circulu (famigghia), quannu eri ancora picciriddu e vivìsti cu nuatri diversi anni dâ to età?"

وَفَعَلْتَ فَعْلَتَكَ الَّتِيْ فَعَلْتَ وَاَنْتَ مِنَ الْكٰفِرِيْنَ

wa fa‘alta fa‘latakal-latī fa‘alta wa anta minal-kāfirīn(a).

E tu (Mosè) hai fattu (lu sbagghiu di) l'atti ca hai fattu e tu sì unu dî genti ingrati."

قَالَ فَعَلْتُهَآ اِذًا وَّاَنَا۠ مِنَ الضَّاۤلِّيْنَ

qāla fa‘altuhā iżaw wa ana minaḍ-ḍāllīn(a).

Iḍḍu (Mosè) dissi: “Lu facìa, e allura ero unu di chiḍḍi ca sbagghiaru.

فَفَرَرْتُ مِنْكُمْ لَمَّا خِفْتُكُمْ فَوَهَبَ لِيْ رَبِّيْ حُكْمًا وَّجَعَلَنِيْ مِنَ الْمُرْسَلِيْنَ

fa farartu minkum lammā khiftukum fa wahaba lī rabbī ḥukmaw wa ja‘alanī minal-mursalīn(a).

Allura ti scappai picchì ti scantava, allura lu Signuri mi detti la canuscenza e mi fici unu dî missaggeri.

وَتِلْكَ نِعْمَةٌ تَمُنُّهَا عَلَيَّ اَنْ عَبَّدْتَّ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ ۗ

wa tilka ni‘matun tamunnuhā ‘alayya an ‘abbatta banī isrā'īl(a).

E chiḍḍa è la bontà ca mi detti, (mentri) fici schiavitù li figghi di Israeli."

قَالَ فِرْعَوْنُ وَمَا رَبُّ الْعٰلَمِيْنَ ۗ

qāla fir‘aunu wa mā rabbul-‘ālamīn(a).

Lu farauni dumannò: "Chi è lu Signuri di tutti li munni?"

قَالَ رَبُّ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَاۗ اِنْ كُنْتُمْ مُّوْقِنِيْنَ

qāla rabbus-samāwāti wal-arḍi wa mā bainahumā, in kuntum mūqinīn(a).

Iḍḍu (Mosè) rispunnìu: "Lu Diu ca criàu li celi e la terra e chiḍḍu ca c'è tra iḍḍi (è lu to Diu), si cridi in Iḍḍu."

قَالَ لِمَنْ حَوْلَهٗٓ اَلَا تَسْتَمِعُوْنَ

qāla liman ḥaulahū alā tastami‘ūn(a).

Iḍḍu (lu farauni) dissi ô pòpulu ca ci stava ntunnu: "Non sintìstivu (chiḍḍu ca dissi)?"

قَالَ رَبُّكُمْ وَرَبُّ اٰبَاۤىِٕكُمُ الْاَوَّلِيْنَ

qāla rabbukum wa rabbu ābā'ikumul-awwalīn(a).

Iḍḍu (Mosè) dissi: "(Iḍḍu) è lu to Diu e puru lu Diu dî to antenati."

قَالَ اِنَّ رَسُوْلَكُمُ الَّذِيْٓ اُرْسِلَ اِلَيْكُمْ لَمَجْنُوْنٌ

qāla inna rasūlakumul-lażī ursila ilaikum lamajnūn(un).

Iḍḍu (lu farauni) dissi: "Certu, lu to Messaggeru ca ti mannau era veramenti nu pazzu."

قَالَ رَبُّ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَمَا بَيْنَهُمَاۗ اِنْ كُنْتُمْ تَعْقِلُوْنَ

qāla rabbul-masyriqi wal-magribi wa mā bainahumā, in kuntum ta‘qilūn(a).

Iḍḍu (Mosè) dissi: "(Iḍḍu è) lu Signuri (ca cuntrolla) l'est e l'ovest e chiḍḍu ca c'è tra iḍḍi; si capisci."

قَالَ لَىِٕنِ اتَّخَذْتَ اِلٰهًا غَيْرِيْ لَاَجْعَلَنَّكَ مِنَ الْمَسْجُوْنِيْنَ

qāla la'inittakhażta ilāhan gairī la'aj‘alannaka minal-masjūnīn(a).

Iḍḍu (lu farauni) dissi: "Certu, si aduri Diu diversu di mia, ti mettu di sicuru 'n carciri."

قَالَ اَوَلَوْ جِئْتُكَ بِشَيْءٍ مُّبِيْنٍ

qāla awalau ji'tuka bisyai'im mubīn(in).

Iḍḍu (Mosè) dissi: "Lu farissi puru si ti mustrassi quarchi cosa di vera (prova)?"

قَالَ فَأْتِ بِهٖٓ اِنْ كُنْتَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ

qāla fa'ti bihī in kunta minaṣ-ṣādiqīn(a).

Iḍḍu (lu farauni) dissi: "Mustrami quarchi cosa (provi riali) si tu sì unu dî genti viri!"

فَاَلْقٰى عَصَاهُ فَاِذَا هِيَ ثُعْبَانٌ مُّبِيْنٌ ۚ

fa alqā ‘aṣāhu fa iżā hiya ṡu‘bānum mubīn(un).

Allura iḍḍu (Mosè) lanciò lu bastonu, all’improvvisu lu bastonu addivintò nu veru sirpenti granni.

وَنَزَعَ يَدَهٗ فَاِذَا هِيَ بَيْضَاۤءُ لِلنّٰظِرِيْنَ ࣖ

wa naza‘a yadahū fa iżā hiya baiḍā'u lin-nāẓirīn(a).

E tirò fora la manu (di dintra li vistiti), all'improvvisu addivintò janca (lucenti) pi chiḍḍi ca la vidèru.

قَالَ لِلْمَلَاِ حَوْلَهٗٓ اِنَّ هٰذَا لَسٰحِرٌ عَلِيْمٌ ۙ

qāla lil-mala'i ḥaulahū inna hāżā lasāḥirun ‘alīm(un).

Iddu (Farauni) dissi ê capi ca ci circonnaru: "Certu, iddu (Mosè) avi a èssiri nu magu spertu,

يُّرِيْدُ اَنْ يُّخْرِجَكُمْ مِّنْ اَرْضِكُمْ بِسِحْرِهٖۖ فَمَاذَا تَأْمُرُوْنَ

yurīdu ay yukhrijakum min arḍikum bisiḥrih(ī), fa māżā ta'murūn(a).

ti voli cacciari dâ to terra câ sò magìa; quinni chi suggirisci?”

قَالُوْٓا اَرْجِهْ وَاَخَاهُ وَابْعَثْ فِى الْمَدَاۤىِٕنِ حٰشِرِيْنَ ۙ

qālū arjih wa akhāhu wab‘aṡ fil-madā'ini ḥāsyirīn(a).

Iddi arrispunnìanu: «Tratiniti (pi nu pocu) iddu e sò frati, e mannati pi tutta la terra chiddi ca vulìssiru arricogghiri (magìa),

يَأْتُوْكَ بِكُلِّ سَحَّارٍ عَلِيْمٍ

ya'tūka bikulli saḥḥārin ‘alīm(in).

di sicuru ti purtaru tutti li màggici sperti."

فَجُمِعَ السَّحَرَةُ لِمِيْقَاتِ يَوْمٍ مَّعْلُوْمٍ ۙ

fa jumi‘as-saḥaratu limīqāti yaumim ma‘lūm(in).

Allura li maggi si riuniru a l'ura (ditirminata) dû jornu stabbilìtu,

وَّقِيْلَ لِلنَّاسِ هَلْ اَنْتُمْ مُّجْتَمِعُوْنَ ۙ

wa qīla lin-nāsi hal antum mujtami‘ūn(a).

e annunciò ô pòpulu: «Veniti tutti nzèmmula,

لَعَلَّنَا نَتَّبِعُ السَّحَرَةَ اِنْ كَانُوْا هُمُ الْغٰلِبِيْنَ

la‘allanā nattabi‘us-saḥarata in kānū humul-gālibīn(a).

accussì ca seguimu li màggici, si vinciunu.”

فَلَمَّا جَاۤءَ السَّحَرَةُ قَالُوْا لِفِرْعَوْنَ اَىِٕنَّ لَنَا لَاَجْرًا اِنْ كُنَّا نَحْنُ الْغٰلِبِيْنَ

falammā jā'as-saḥaratu qālū lifir‘auna a'inna lanā la'ajran in kunnā naḥnul-gālibīn(a).

Allura quannu arrivaru li màggici, dissiru ô farauni: "Aviamu veru na granni ricumpenza si vincemu?"

قَالَ نَعَمْ وَاِنَّكُمْ اِذًا لَّمِنَ الْمُقَرَّبِيْنَ

qāla na‘am wa innakum iżal laminal-muqarrabīn(a).

Iḍḍu (lu farauni) rispunnìu: "Iè, e infatti avrai di sicuru na posizzioni vicina (a mia)."

قَالَ لَهُمْ مُّوْسٰٓى اَلْقُوْا مَآ اَنْتُمْ مُّلْقُوْنَ

qāla lahum mūsā alqū mā antum mulqūn(a).

Iḍḍu (Mosè) ci dissi: “Lanciati chiḍḍu ca voliti lanciari.”

فَاَلْقَوْا حِبَالَهُمْ وَعِصِيَّهُمْ وَقَالُوْا بِعِزَّةِ فِرْعَوْنَ اِنَّا لَنَحْنُ الْغٰلِبُوْنَ

fa alqau ḥibālahum wa ‘iṣiyyahum wa qālū bi‘izzati fir‘auna innā lanaḥnul-gālibūn(a).

Allura jittaru li cordi e li bastoni e dissiru: "Cû putiri dû farauni, di sicuru vincemu."

فَاَلْقٰى مُوْسٰى عَصَاهُ فَاِذَا هِيَ تَلْقَفُ مَا يَأْفِكُوْنَ ۚ

fa alqā mūsā ‘aṣāhu fa iżā hiya talqafu mā ya'fikūn(a).

Allura Mosè lanciò lu bastonu, e all'improvvisu nghiuttìu li cosi finti ca avìanu fattu.

فَاُلْقِيَ السَّحَرَةُ سٰجِدِيْنَ ۙ

fa ulqiyas-saḥaratu sājidīn(a).

Allura li màggici caderu e si prustraru.

قَالُوْٓا اٰمَنَّا بِرَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۙ

qālū āmannā birabbil-‘ālamīn(a).

Dicìanu: "Cridemu ntô Signuri di tutti li munni,

رَبِّ مُوْسٰى وَهٰرُوْنَ

rabbi mūsā wa hārūn(a).

(cioè) lu Diu di Mosè e Aaron."

قَالَ اٰمَنْتُمْ لَهٗ قَبْلَ اَنْ اٰذَنَ لَكُمْۚ اِنَّهٗ لَكَبِيْرُكُمُ الَّذِيْ عَلَّمَكُمُ السِّحْرَۚ فَلَسَوْفَ تَعْلَمُوْنَ ەۗ لَاُقَطِّعَنَّ اَيْدِيَكُمْ وَاَرْجُلَكُمْ مِّنْ خِلَافٍ وَّلَاُصَلِّبَنَّكُمْ اَجْمَعِيْنَۚ

qāla āmantum lahū qabla an āżana lakum, innahū lakabīrukumul-lażī ‘allamakumus-siḥr(a), fa lasaufa ta‘lamūn(a), la'uqaṭṭi‘anna aidiyakum wa arjulakum min khilāfiw wa la'uṣallibannakum ajma'īn(a).

Iḍḍu (lu farauni) dissi: "Picchì cridìsti a Mosè prima ca ti dava lu pirmissu? Certu, iḍḍu era lu to capu ca t'insignò la magìa. Doppu di sicuru ti sacciu (li cunsiquenzi dî to azzioni). Ti tagghiu di sicuru li mani e li pedi 'n cruci e veramenti, ti crucificaru tutti."

قَالُوْا لَا ضَيْرَ ۖاِنَّآ اِلٰى رَبِّنَا مُنْقَلِبُوْنَ ۚ

qālū lā ḍair(a), innā ilā rabbinā munqalibūn(a).

Iḍḍi dissiru: “Nun avemu nenti di scantari, pirchì turnamu ô nostru Signuri.

اِنَّا نَطْمَعُ اَنْ يَّغْفِرَ لَنَا رَبُّنَا خَطٰيٰنَآ اَنْ كُنَّآ اَوَّلَ الْمُؤْمِنِيْنَ ۗ ࣖ

innā naṭma‘u ay yagfira lanā rabbunā khaṭāyānā an kunnā awwalal-mu'minīn(a).

Certu, spiramu veru ca lu nostru Signuri ci pirduna li nostri sbagghi, picchì fuimu li primi a cridiri."

۞ وَاَوْحَيْنَآ اِلٰى مُوْسٰىٓ اَنْ اَسْرِ بِعِبَادِيْٓ اِنَّكُمْ مُّتَّبَعُوْنَ

wa auḥainā ilā mūsā an asri bi‘ibādī innakum muttaba‘ūn(a).

E rivilàumu (cumannamu) a Mosè: "Vai di notti pigghiannu li Me sirvitura (li Figghi di Israeli), picchì di sicuru ti vènunu inseguiti."

فَاَرْسَلَ فِرْعَوْنُ فِى الْمَدَاۤىِٕنِ حٰشِرِيْنَ ۚ

fa arsala fir‘aunu fil-madā'ini ḥāsyirīn(a).

Allura lu farauni mannau li genti ntê città (pi arricogghiri lu sò esercitu).

اِنَّ هٰٓؤُلَاۤءِ لَشِرْذِمَةٌ قَلِيْلُوْنَۙ

inna hā'ulā'i lasyirzimatun qalīlūn(a).

(Lu farauni dissi): "Infatti iddi (li figghi d'Israeli) sunnu sulu nu gruppu nicu,

وَاِنَّهُمْ لَنَا لَغَاۤىِٕظُوْنَ ۙ

wa innahum lanā lagā'iẓūn(a).

e veramenti hannu fattu cosi pi rabbiaricci,

وَاِنَّا لَجَمِيْعٌ حٰذِرُوْنَ ۗ

wa innā lajamī‘un ḥāżirūn(a).

e ‘nfatti, tutti nui senza eccizzioni avemu a èssiri sempri attenti."

فَاَخْرَجْنٰهُمْ مِّنْ جَنّٰتٍ وَّعُيُوْنٍ ۙ

fa akhrajnāhum min jannātiw wa ‘uyūn(in).

Allura, li pigghiamu (lu farauni e lu sò pòpulu) dî jardina e dî surgenti,

وَّكُنُوْزٍ وَّمَقَامٍ كَرِيْمٍ ۙ

wa kunūziw wa maqāmin karīm(in).

e (da) ricchizza e pusizzioni nòbbili,

كَذٰلِكَۚ وَاَوْرَثْنٰهَا بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ ۗ

każālik(a), wa auraṡnāhā banī isrā'īl(a).

accussì, e lu dettimu tuttu ê Figghi di Israeli.

فَاَتْبَعُوْهُمْ مُّشْرِقِيْنَ

fa atba‘ūhum musyriqīn(a).

Allura (lu farauni e lu so esercitu) putìanu arrivari a iḍḍi all'alba.

فَلَمَّا تَرٰۤءَا الْجَمْعٰنِ قَالَ اَصْحٰبُ مُوْسٰٓى اِنَّا لَمُدْرَكُوْنَ ۚ

falammā tarā'al-jam‘āni qāla aṣḥābu mūsā innā lamudrakūn(a).

Quinni, quannu li dui gruppi si vìttiru, li seguaci di Mosè dissiru: "Ci vènunu supirati."

قَالَ كَلَّا ۗاِنَّ مَعِيَ رَبِّيْ سَيَهْدِيْنِ

qāla kallā, inna ma‘iya rabbī sayahdīn(i).

Iḍḍu (Mosè) rispunnìu: "Non sugnu mai supiratu; infatti lu me Signuri è cu mia, mi guidarà."

فَاَوْحَيْنَآ اِلٰى مُوْسٰٓى اَنِ اضْرِبْ بِّعَصَاكَ الْبَحْرَۗ فَانْفَلَقَ فَكَانَ كُلُّ فِرْقٍ كَالطَّوْدِ الْعَظِيْمِ ۚ

fa auḥainā ilā mūsā aniḍrib bi‘aṣākal-baḥr(a), fanfalaqa fa kāna kullu firqin kaṭ-ṭaudil ‘aẓīm(i).

Allura rivilamu a Mosè: "Culpisci lu mari cû to bastonu." Accussì lu mari si spartiu e ogni parti era comu na granni muntagna.

وَاَزْلَفْنَا ثَمَّ الْاٰخَرِيْنَ ۚ

wa azlafnā ṡammal-ākharīn(a).

E ddà avvicinàmu àutri gruppi.

وَاَنْجَيْنَا مُوْسٰى وَمَنْ مَّعَهٗٓ اَجْمَعِيْنَ ۚ

wa anjainā mūsā wa mam ma‘ahū ajma‘īn(a).

E sarbàmu Musa e chiḍḍi ca èranu cu iḍḍu.

ثُمَّ اَغْرَقْنَا الْاٰخَرِيْنَ ۗ

Ṡumma agraqnal-ākharīn(a).

Allura affunnamu l'autri gruppi.

اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً ۗوَمَا كَانَ اَكْثَرُهُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

inna fī żālika la'āyah(tan), wa mā kāna akṡaruhum mu'minīn(a).

Certu, nta chistu c'è nu signu (dû putiri di Allah), ma la maggiuranza di iḍḍi non cridi.

وَاِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيْزُ الرَّحِيْمُ ࣖ

wa inna rabbaka lahuwal-‘azīzur-raḥīm(u).

E infatti lu to Signuri è lu Putenti, lu Misericordiusu.

وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَاَ اِبْرٰهِيْمَ ۘ

watlu ‘alaihim naba'a ibrāhīm(a).

E li leggi la storia di Abbrahamu.

اِذْ قَالَ لِاَبِيْهِ وَقَوْمِهٖ مَا تَعْبُدُوْنَ

iż qāla li'abīhi wa qaumihī mā ta‘budūn(a).

Quannu iḍḍu (Ibrahim) dissi a sò patri e ô sò pòpulu: "Chi adurati?"

قَالُوْا نَعْبُدُ اَصْنَامًا فَنَظَلُّ لَهَا عٰكِفِيْنَ

qālū na‘budu aṣnāman fa naẓallu lahā ‘ākifīn(a).

Iḍḍi rispunnìru: "Aduramu l'ìduli e li aduramu sempri cu diligenza."

قَالَ هَلْ يَسْمَعُوْنَكُمْ اِذْ تَدْعُوْنَ ۙ

qāla hal yasma‘ūnakum iż tad‘ūn(a).

Iḍḍu (Ibrahim) dissi: “Ti sintìru quannu priàsti (iḍḍu)?

اَوْ يَنْفَعُوْنَكُمْ اَوْ يَضُرُّوْنَ

au yanfa‘ūnakum au yaḍurrūn(a).

O (pònnu) fari vantaggiu o dannu?”

قَالُوْا بَلْ وَجَدْنَآ اٰبَاۤءَنَا كَذٰلِكَ يَفْعَلُوْنَ

qālū bal wajadnā ābā'anā każālika yaf‘alūn(a).

Iḍḍi rispunnìaru: "No, ma attruvamu li nostri antenati ca lu facìanu."

قَالَ اَفَرَءَيْتُمْ مَّا كُنْتُمْ تَعْبُدُوْنَ ۙ

qāla afa ra'aitum mā kuntum ta‘budūn(a).

Iḍḍu (Ibrahim) dissi: “Fai attinzioni a chiḍḍu ca aduri,

اَنْتُمْ وَاٰبَاۤؤُكُمُ الْاَقْدَمُوْنَ ۙ

antum wa ābā'ukumul-aqdamūn(a).

tu e li to antenati?

فَاِنَّهُمْ عَدُوٌّ لِّيْٓ اِلَّا رَبَّ الْعٰلَمِيْنَ ۙ

fa innahum ‘aduwwul lī illā rabbal-‘ālamīn(a).

Infatti, iddi (chiddi ca adurati) sunnu li mè nimici, a diffirenza dû Signuri di tutti li munni,

الَّذِيْ خَلَقَنِيْ فَهُوَ يَهْدِيْنِ ۙ

allażī khalaqanī fa huwa yahdīn(i).

(cioè) Chi mi criò, allura è chiddu ca mi guida,

وَالَّذِيْ هُوَ يُطْعِمُنِيْ وَيَسْقِيْنِ ۙ

wal-lażī huwa yuṭ‘imunī wa yasqīn(i).

e Chi mi detti manciari e biviri;

وَاِذَا مَرِضْتُ فَهُوَ يَشْفِيْنِ ۙ

wa iżā mariḍtu fa huwa yasyfīn(i).

e quannu sugnu malatu, Iddu è cu mi guarisci,

وَالَّذِيْ يُمِيْتُنِيْ ثُمَّ يُحْيِيْنِ ۙ

wal-lażī yumītunī ṡumma yuḥyīn(i).

e Chiddu ca mi ammazza, poi mi fa turnari â vita,

وَالَّذِيْٓ اَطْمَعُ اَنْ يَّغْفِرَ لِيْ خَطِيْۤـَٔتِيْ يَوْمَ الدِّيْنِ ۗ

wal-lażī aṭma‘u ay yagfira lī khaṭī'atī yaumad-dīn(i).

e Chiḍḍu ca vogghiu veru pirdunarà li me sbagghi lu Jornu dâ Risurrezzioni.”

رَبِّ هَبْ لِيْ حُكْمًا وَّاَلْحِقْنِيْ بِالصّٰلِحِيْنَ ۙ

rabbi hab lī ḥukmaw wa alḥiqnī biṣ-ṣāliḥīn(a).

Ibrahim priò), "O Signuri miu, dammi la canuscenza e includimi tra lu pòpulu piu,

وَاجْعَلْ لِّيْ لِسَانَ صِدْقٍ فِى الْاٰخِرِيْنَ ۙ

waj‘al lī lisāna ṣidqin fil-ākhirīn(a).

e fammi na bona palora pri la genti (ca vinni) doppu,

وَاجْعَلْنِيْ مِنْ وَّرَثَةِ جَنَّةِ النَّعِيْمِ ۙ

waj‘alnī miw waraṡati janatin na‘īm(i).

e fammi unu di chiddi chi eriditi un paradisu chinu di piaciri,

وَاغْفِرْ لِاَبِيْٓ اِنَّهٗ كَانَ مِنَ الضَّاۤلِّيْنَ ۙ

wagfir li'abī innahū kāna minaḍ-ḍāllīn(a).

e pirdunati a me patri, infatti iddu è unu di chiddi ca si sbagghiaru,

وَلَا تُخْزِنِيْ يَوْمَ يُبْعَثُوْنَۙ

wa lā tukhzinī yauma yub‘aṡūn(a).

e nun mi disprizzi lu jornu ca sù risurtati,

يَوْمَ لَا يَنْفَعُ مَالٌ وَّلَا بَنُوْنَ ۙ

yauma lā yanfa‘u māluw wa lā banūn(a).

(cioè) lu jornu (quannu) la ricchizza e li picciriddi sunnu inutili,

اِلَّا مَنْ اَتَى اللّٰهَ بِقَلْبٍ سَلِيْمٍ ۗ

illā man atallāha biqalbin salīm(in).

tranni chiddi ca affruntanu Allah cu nu cori pulitu,

وَاُزْلِفَتِ الْجَنَّةُ لِلْمُتَّقِيْنَ ۙ

wa uzlifatil-jannatu lil-muttaqīn(a).

e lu paradisu sarà cchiù vicinu a chiddi chi sunnu piatti,

وَبُرِّزَتِ الْجَحِيْمُ لِلْغَاوِيْنَ ۙ

wa burrizatil-jaḥīmu lil-gāwīn(a).

e l'infernu di Jahim sarà chiaramenti mustratu a chiḍḍi ca si sbagghianu,"

وَقِيْلَ لَهُمْ اَيْنَ مَا كُنْتُمْ تَعْبُدُوْنَ ۙ

wa qīla lahum ainamā kuntum ta‘budūn(a).

e ci fu dittu: "Unni sunnu l'ìduli ca aduràvati,

مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۗهَلْ يَنْصُرُوْنَكُمْ اَوْ يَنْتَصِرُوْنَ ۗ

min dūnillāh(i), hal yanṣurūnakum au yantaṣirūn(a).

oltri a Allah? Ti ponnu aiutari o iḍḍi stissi?”

فَكُبْكِبُوْا فِيْهَا هُمْ وَالْغَاوٗنَ ۙ

fa kubkibū fīhā hum wal-gāwūn(a).

Cussì iddi (li adoraturi) foru jittati ntô nfernu nzèmmula a chiddi ca si sbagghiaru,

وَجُنُوْدُ اِبْلِيْسَ اَجْمَعُوْنَ ۗ

wa junūdu iblīsa ajma‘ūn(a).

e tutti l'esercitu di Satana.

قَالُوْا وَهُمْ فِيْهَا يَخْتَصِمُوْنَ

qālū wa hum fīhā yakhtaṣimūn(a).

Dicinu mentri cummàttinu nta iddu (nfernu),

تَاللّٰهِ اِنْ كُنَّا لَفِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ ۙ

tallāhi in kunnā lafī ḍalālim mubīn(in).

Pi Allah, infatti stavamu (ntô munnu) nta nu chiaru sbagghiu,

اِذْ نُسَوِّيْكُمْ بِرَبِّ الْعٰلَمِيْنَ

iż nusawwīkum birabbil-‘ālamīn(a).

pirchì vi ficimu (ìduli) uguali ô Signuri dî munni.

وَمَآ اَضَلَّنَآ اِلَّا الْمُجْرِمُوْنَ

wa mā aḍallanā illal-mujrimūn(a).

E nuḍḍu ci sbagghia tranni li piccatura.

فَمَا لَنَا مِنْ شٰفِعِيْنَ ۙ

famā lanā min syāfi‘īn(a).

Dunca ora nun avemu ntircissuri (aiutu),

وَلَا صَدِيْقٍ حَمِيْمٍ

wa lā ṣadīqin ḥamīm(in).

e nun hai amici stritti,

فَلَوْ اَنَّ لَنَا كَرَّةً فَنَكُوْنَ مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَ

falau anna lanā karratan fa nakūna minal-mu'minīn(a).

Dunca si putìssimu turnari (ô munnu) di sicuru fussimu cridenti."

اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً ۗوَمَا كَانَ اَكْثَرُهُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

inna fī żālika la'āyah(tan), wa mā kāna akṡaruhum mu'minīn(a).

Certu, nta chisti ci sunnu segni (dû putiri di Allah), ma la maggiuranza non cridi.

وَاِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيْزُ الرَّحِيْمُ ࣖ

wa inna rabbaka lahuwal-‘azīzur-raḥīm(u).

E veramenti, lu to Signuri è veramenti lu Putenti, lu Misericordiusu.

كَذَّبَتْ قَوْمُ نُوْحِ ِۨالْمُرْسَلِيْنَ ۚ

każżabat qaumu nūḥinil-mursalīn(a).

Lu pòpulu di Noè avìa minzognu a l'apòstuli.

اِذْ قَالَ لَهُمْ اَخُوْهُمْ نُوْحٌ اَلَا تَتَّقُوْنَ ۚ

iż qāla lahum akhūhum nūḥun alā tattaqūn(a).

Quannu lu sò frati (Noè) ci dissi: “Picchì nun siti piusi?

اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ

innī lakum rasūlun amīn(un).

Veramenti, sugnu n'apòstulu di fiducia (mannatu) a voi,

فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِۚ

fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).

Dunca tièmi Allah e ubbidisci a mia.

وَمَآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍۚ اِنْ اَجْرِيَ اِلَّا عَلٰى رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۚ

wa mā as'alukum ‘alaihi min ajr(in), in ajriya illā ‘alā rabbil-‘ālamīn(a).

E non ti chiedo nenti 'n canciu di ddu 'nvitu; La me ricumpenza è sulu dû Signuri di tutti li munni.

فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ

fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).

Quinni tièmi Allah e ubbidiscimi."

۞ قَالُوْٓا اَنُؤْمِنُ لَكَ وَاتَّبَعَكَ الْاَرْذَلُوْنَ ۗ

qālū anu'minu laka wattaba‘akal-arżalūn(a).

Dissiru: "Avissimu a cridiri a tia, quannu li tò seguaci sunnu genti spriggiudicabbili?"

قَالَ وَمَا عِلْمِيْ بِمَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ ۚ

qāla wa mā ‘ilmī bimā kānū ya‘malūn(a).

Iḍḍu (Nuh) rispunnìu: “Nun haiu canuscenza di chiḍḍu ca fannu.

اِنْ حِسَابُهُمْ اِلَّا عَلٰى رَبِّيْ لَوْ تَشْعُرُوْنَ ۚ

in ḥisābuhum illā ‘alā rabbī lau tasy‘urūn(a).

Lu sò cuntu (atti) nun è autru ca lu me Signuri, si tu lu sapi.

وَمَآ اَنَا۠ بِطَارِدِ الْمُؤْمِنِيْنَ ۚ

wa mā ana biṭāridil-mu'minīn(a).

E nun cacciu chiddi ca cridinu.

اِنْ اَنَا۠ اِلَّا نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌ ۗ

in ana illā nażīrum mubīn(un).

Sugnu sulu n'avvertimentu chiaru."

قَالُوْا لَىِٕنْ لَّمْ تَنْتَهِ يٰنُوْحُ لَتَكُوْنَنَّ مِنَ الْمَرْجُوْمِيْنَۗ

qālū la'illam tantahi yā nūḥu latakūnanna minal-marjūmīn(a).

Dissiru: "O Nuh! Certu, si non ti fermi, di sicuru sarai tra chiḍḍi ca sunnu lapidati (lapidati â morti)."

قَالَ رَبِّ اِنَّ قَوْمِيْ كَذَّبُوْنِۖ

qāla rabbi inna qaumī każżabūn(i).

Iḍḍu (Noè) dissi: “O Signuri meu, infatti lu me pòpulu mi minciò;

فَافْتَحْ بَيْنِيْ وَبَيْنَهُمْ فَتْحًا وَّنَجِّنِيْ وَمَنْ مَّعِيَ مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَ

faftaḥ bainī wa bainahum fatḥaw wa najjinī wa mam ma‘iya minal-mu'minīn(a).

Allura dicidi tra mia e iḍḍi, e sarbami e chiddi ca crìdinu cu mia."

فَاَنْجَيْنٰهُ وَمَنْ مَّعَهٗ فِى الْفُلْكِ الْمَشْحُوْنِ

fa anjaināhu wa mam ma‘ahū fil-fulkil-masyḥūn(i).

Allura salvamu Noè e chiḍḍi ca èranu cu iḍḍu ntâ navi pisantimenti caricata.

ثُمَّ اَغْرَقْنَا بَعْدُ الْبَاقِيْنَ

Ṡumma agraqnā ba‘dul-bāqīn(a).

Allura doppu chistu affunnamu chiḍḍi ca arristaru.

اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً ۗوَمَا كَانَ اَكْثَرُهُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

inna fī żālika la'āyah(tan), wa mā kāna akṡaruhum mu'minīn(a).

Certu, nnâ sti genti ci sunnu veramenti segni (dû putiri di Allah), ma a maggior parti di iḍḍi nun cridi.

وَاِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيْزُ الرَّحِيْمُ ࣖ

wa inna rabbaka lahuwal-‘azīzur-raḥīm(u).

E veru, lu to Signuri, è lu Putenti, lu Misericordiusu.

كَذَّبَتْ عَادُ ِۨالْمُرْسَلِيْنَ ۖ

każżabat ‘ādunil-mursalīn(a).

(Lu pòpulu di) 'Ad minciò ê messaggeri.

اِذْ قَالَ لَهُمْ اَخُوْهُمْ هُوْدٌ اَلَا تَتَّقُوْنَ ۚ

iż qāla lahum akhūhum hūdun alā tattaqūn(a).

Quannu lu frati Hud ci dissi: “Picchì non siti piu?

اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ

innī lakum rasūlun amīn(un).

Infatti, sugnu n'apòstulu fidatu (mannatu) a tia,

فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ ۚ

fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).

pirciò scantati di Allah e ubbiditivi a mia.

وَمَآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍۚ اِنْ اَجْرِيَ اِلَّا عَلٰى رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۗ

wa mā as'alukum ‘alaihi min ajr(in), in ajriya illā ‘alā rabbil-‘ālamīn(a).

E non ti chiedo nenti 'n canciu di ddu 'nvitu; La me ricumpenza è sulu dû Signuri di tutti li munni.

اَتَبْنُوْنَ بِكُلِّ رِيْعٍ اٰيَةً تَعْبَثُوْنَ ۙ

atabnūna bikulli rī‘in āyatan ta‘baṡūn(a).

Custruisci palazzi supra ogni terra auta pi splinnuri vacanti,

وَتَتَّخِذُوْنَ مَصَانِعَ لَعَلَّكُمْ تَخْلُدُوْنَۚ

wa tattakhiżūna maṣāni‘a la‘allakum takhludūn(a).

e tu custruisci furtificazzioni câ spiranza ca vivi pi l'eternità?

وَاِذَا بَطَشْتُمْ بَطَشْتُمْ جَبَّارِيْنَۚ

wa iżā baṭasytum baṭasytum jabbārīn(a).

E si turturi, allura lu faci crudelmenti e senza pietà.

فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِۚ

fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).

Allura scantati Allah e ubbiditivi a mia,

وَاتَّقُوا الَّذِيْٓ اَمَدَّكُمْ بِمَا تَعْلَمُوْنَ ۚ

wattaqul-lażī amaddakum bimā ta‘lamūn(a).

e rimani didicatu a Chiḍḍu ca ti detti chiḍḍu ca sapi.

اَمَدَّكُمْ بِاَنْعَامٍ وَّبَنِيْنَۙ

amaddakum bi'an‘āmiw wa banīn(a).

Iḍḍu (Allah) ti detti bistiami e picciriddi,

وَجَنّٰتٍ وَّعُيُوْنٍۚ

wa jannātiw wa ‘uyūn(in).

e jardina, e surgenti,

اِنِّيْٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ ۗ

innī akhāfu ‘alaikum ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).

Certu, haiu paura ca la punizzioni ti canca lu granni jornu."

قَالُوْا سَوَاۤءٌ عَلَيْنَآ اَوَعَظْتَ اَمْ لَمْ تَكُنْ مِّنَ الْوٰعِظِيْنَ ۙ

qālū sawā'un ‘alainā awa‘aẓta am lam takum minal-wā‘iẓīn(a).

Iddi rispunnìanu: «Pi nui è la stissa cosa si duna cunzigghi o nun duna cunzigghi,

اِنْ هٰذَآ اِلَّا خُلُقُ الْاَوَّلِيْنَ ۙ

in hāżā illā khuluqul-awwalīn(a).

Chista (la nostra riliggiuni) nun è àutru ca li custumi dî genti pricidenti,

وَمَا نَحْنُ بِمُعَذَّبِيْنَ ۚ

wa mā naḥnu bimu‘ażżabīn(a).

e nuiautri (nnâ manera) venimu puniti.”

فَكَذَّبُوْهُ فَاَهْلَكْنٰهُمْۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً ۗوَمَا كَانَ اَكْثَرُهُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

fa każżabūhu fa ahlaknāhum, inna fī żālika la'āyah(tan), wa mā kāna akṡaruhum mu'minīn(a).

Allura lu nigàru (Hud), poi li distruggìumu. Certu, nta chisti ci sunnu segni (dû putiri di Allah), ma la maggiuranza non cridi.

وَاِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيْزُ الرَّحِيْمُ ࣖ

wa inna rabbaka lahuwal-‘azīzur-raḥīm(u).

E veru, lu to Signuri, è lu Putenti, lu Misericordiusu.

كَذَّبَتْ ثَمُوْدُ الْمُرْسَلِيْنَ ۖ

każżabat ṡamūdul-mursalīn(a).

Lu pòpulu di Samud avìa minzognu a l'apòstuli.

اِذْ قَالَ لَهُمْ اَخُوْهُمْ صٰلِحٌ اَلَا تَتَّقُوْنَ ۚ

iż qāla lahum akhūhum ṣāliḥun alā tattaqūn(a).

Quannu lu frati Saleh ci dissi: “Picchì non siti piu?

اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ

innī lakum rasūlun amīn(un).

Infatti, sugnu n'apòstulu fidatu (mannatu) a tia,

فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ ۚ

fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).

pirciò scantati di Allah e ubbiditivi a mia.

وَمَآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍۚ اِنْ اَجْرِيَ اِلَّا عَلٰى رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۗ

wa mā as'alukum ‘alaihi min ajr(in), in ajriya illā ‘alā rabbil-‘ālamīn(a).

E non ti chiedo nenti ‘n canciu di chiḍḍu ‘nvitu, la me ricumpenza è sulu dû Diu di tutti li munni.

اَتُتْرَكُوْنَ فِيْ مَا هٰهُنَآ اٰمِنِيْنَ ۙ

atutrakūna fīmā hāhunā āminīn(a).

Pensi ca ti sarà pirmissu di campari ccà (ntô to paisi) sicuru,

فِيْ جَنّٰتٍ وَّعُيُوْنٍ ۙ

fī jannātiw wa ‘uyūn(in).

ntra li jardina e li surgenti,

وَّزُرُوْعٍ وَّنَخْلٍ طَلْعُهَا هَضِيْمٌ ۚ

wa zurū‘iw wa nakhlin ṭal‘uhā haḍīm(un).

e chianti e dati ca li fogghi sunnu morbidi.

وَتَنْحِتُوْنَ مِنَ الْجِبَالِ بُيُوْتًا فٰرِهِيْنَ

wa tanḥitūna minal-jibāli buyūtan fārihīn(a).

E tu sculpìsti abbilitamenti parti dî muntagni pi fari casi pi casi;

فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ ۚ

fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).

quinni scantati di Allah e ubbiditivi a mia;

وَلَا تُطِيْعُوْٓا اَمْرَ الْمُسْرِفِيْنَ ۙ

wa lā tuṭī‘ū amral-musrifīn(a).

e nun ubbidisci a li cumanni di chiddi ca trasgrìsciunu,

الَّذِيْنَ يُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِ وَلَا يُصْلِحُوْنَ

allażīna yufsidūna fil-arḍi wa lā yaṣliḥūn(a).

chi fici danni â terra e nun fici riparazzioni."

قَالُوْٓا اِنَّمَآ اَنْتَ مِنَ الْمُسَحَّرِيْنَ ۙ

qālū innamā anta minal-musaḥḥarīn(a).

Dicìanu: “Certu, tu sì sulu unu di chiḍḍi ca sunnu ‘ncatinati;

مَآ اَنْتَ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُنَاۙ فَأْتِ بِاٰيَةٍ اِنْ كُنْتَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ

mā anta illā basyarum miṡlunā, fa'ti bi'āyatin in kunta minaṣ-ṣādiqīn(a).

tu sì sulu umanu comu a nui; allura fa nu miraculu si tu si unu dî giusti."

قَالَ هٰذِهٖ نَاقَةٌ لَّهَا شِرْبٌ وَّلَكُمْ شِرْبُ يَوْمٍ مَّعْلُوْمٍ ۚ

qāla hāżihī nāqatul lahā syirbuw wa lakum syirbu yaumim ma‘lūm(in).

Iḍḍu (Saleh) rispunnìu: "Chista è na camidda fimmina, ca havi lu dirittu di bìviri, e puru tu hai lu dirittu di bìviri lu jornu stabbilìtu."

وَلَا تَمَسُّوْهَا بِسُوْۤءٍ فَيَأْخُذَكُمْ عَذَابُ يَوْمٍ عَظِيْمٍ

wa lā tamassūhā bisū'in fa ya'khużakum ‘ażābu yaumin ‘aẓīm(in).

E nun lu tuccari (lu camiddu) cu nenti di mali, altrimenti vi veni punitu nu jornu tirribbili."

فَعَقَرُوْهَا فَاَصْبَحُوْا نٰدِمِيْنَ ۙ

fa ‘aqarūhā fa aṣbaḥū nādimīn(a).

Poi l’ammazzaru, poi si dispiaceru,

فَاَخَذَهُمُ الْعَذَابُۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً ۗوَمَا كَانَ اَكْثَرُهُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

fa akhażahumul-‘ażāb(u), inna fī żālika la'āyah(tan), wa mā kāna akṡaruhum mu'minīn(a).

allura sarannu puniti. Certu, nta chisti ci sunnu segni (dû putiri di Allah), ma la maggiuranza non cridi.

وَاِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيْزُ الرَّحِيْمُ ࣖ

wa inna rabbaka lahuwal-‘azīzur-raḥīm(u).

E veru, lu to Signuri, è lu Putenti, lu Misericordiusu.

كَذَّبَتْ قَوْمُ لُوْطِ ِۨالْمُرْسَلِيْنَ ۖ

każżabat qaumu lūṭinil-mursalīn(a).

Lu pòpulu di Lotti avìa minciutu a l'apòstuli,

اِذْ قَالَ لَهُمْ اَخُوْهُمْ لُوْطٌ اَلَا تَتَّقُوْنَ ۚ

iż qāla lahum akhūhum lūṭun alā tattaqūn(a).

quannu lu frati Lut ci dissi: “Picchì nun siti piu?”

اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ

innī lakum rasūlun amīn(un).

Infatti, sugnu n'apòstulu fidatu (mannatu) a tia,

فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ ۚ

fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).

Dunca tièmi Allah e ubbidisci a mia.

وَمَآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍ اِنْ اَجْرِيَ اِلَّا عَلٰى رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۗ

wa mā as'alukum ‘alaihi min ajrin in ajriya illā ‘alā rabbil-‘ālamīn(a).

E non ti chiedo nenti 'n canciu di ddu 'nvitu; La me ricumpenza è sulu dû Signuri di tutti li munni.

اَتَأْتُوْنَ الذُّكْرَانَ مِنَ الْعٰلَمِيْنَ ۙ

ata'tūnaż-żukrāna minal-‘ālamīn(a).

Pirchì vai a l'òmini tra l'umani (aggìri omusissualmenti),

وَتَذَرُوْنَ مَا خَلَقَ لَكُمْ رَبُّكُمْ مِّنْ اَزْوَاجِكُمْۗ بَلْ اَنْتُمْ قَوْمٌ عَادُوْنَ

wa tażarūna mā khalaqa lakum rabbukum min azwājikum, bal antum qamun ‘ādūn(a).

e lassati (li fimmini) ca Diu criau pi èssiri vostri mugghieri? Tu (si) genti ca vannu oltri li limiti."

قَالُوْا لَىِٕنْ لَّمْ تَنْتَهِ يٰلُوْطُ لَتَكُوْنَنَّ مِنَ الْمُخْرَجِيْنَ

qālū la'illam tantahi yā lūṭu latakūnanna minal-mukhrajīn(a).

Iḍḍi rispunnìru: "O Lut! Si non ti fermi, sarai tra chiḍḍi ca foru espulsi."

قَالَ اِنِّيْ لِعَمَلِكُمْ مِّنَ الْقَالِيْنَ ۗ

qāla innī li‘amalikum minal-qālīn(a).

Iḍḍu (Lut) dissi: "Odiu assài li tò azzioni."

رَبِّ نَجِّنِيْ وَاَهْلِيْ مِمَّا يَعْمَلُوْنَ

rabbi najjinī wa ahlī mimmā ya‘malūn(a).

(Lut prigàu), "O Signuri meu, sarbami e la me famigghia di (li cunsiquenzi di) l'atti ca fannu."

فَنَجَّيْنٰهُ وَاَهْلَهٗٓ اَجْمَعِيْنَ ۙ

fa najjaināhu wa ahlahū ajma‘īn(a).

Allura lu sarvamu e tutta la sò famigghia,

اِلَّا عَجُوْزًا فِى الْغٰبِرِيْنَ ۚ

illā ‘ajūzan fil-gābirīn(a).

tranni ca na vècchia (so mugghieri), ca fu cumprisa ntô gruppu ca arristau.

ثُمَّ دَمَّرْنَا الْاٰخَرِيْنَ ۚ

Ṡumma dammarnal-ākharīn(a).

Allura distruggìamu l’àutri.

وَاَمْطَرْنَا عَلَيْهِمْ مَّطَرًاۚ فَسَاۤءَ مَطَرُ الْمُنْذَرِيْنَ

wa amṭarnā ‘alaihim maṭarā(n), fa sā'a maṭarul-munżarīn(a).

E li ficimu la chioggia (cu la grannizza), accussì quantu mali la chioggia cadìu supra chiḍḍi ca avìanu statu avvirtiti.

اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً ۗوَمَا كَانَ اَكْثَرُهُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

inna fī żālika la'āyah(tan), wa mā kāna akṡaruhum mu'minīn(a).

Certu, nta chisti ci sunnu segni (dû putiri di Allah), ma la maggiuranza non cridi.

وَاِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيْزُ الرَّحِيْمُ ࣖ

wa inna rabbaka lahuwal-‘azīzur-raḥīm(u).

E veru, lu to Signuri, è lu Putenti, lu Misericordiusu.

كَذَّبَ اَصْحٰبُ لْـَٔيْكَةِ الْمُرْسَلِيْنَ ۖ

każżaba aṣḥābul-aikatil-mursalīn(a).

Lu pòpulu di Aica avìa rifiutatu l'apòstuli;

اِذْ قَالَ لَهُمْ شُعَيْبٌ اَلَا تَتَّقُوْنَ ۚ

iż qāla lahum syu‘aibun alā tattaqūn(a).

quannu Shuaib ci dissi: “Picchì non siti piu?

اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ

innī lakum rasūlun amīn(un).

Infatti, sugnu n'apòstulu fidatu (mannatu) a tia,

فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ ۚ

fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).

quinni scantati di Allah e ubbiditivi a mia;

وَمَآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍ اِنْ اَجْرِيَ اِلَّا عَلٰى رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۗ

wa mā as'alukum ‘alaihi min ajrin in ajriya illā ‘alā rabbil-‘ālamīn(a).

E non ti chiedo nenti 'n canciu di ddu 'nvitu; La me ricumpenza è sulu dû Signuri di tutti li munni.

۞ اَوْفُوا الْكَيْلَ وَلَا تَكُوْنُوْا مِنَ الْمُخْسِرِيْنَ ۚ

auful-kaila wa lā takūnū minal-mukhsirīn(a).

Pirfizziuna la misura e nun fari mali a l'autri cristiani.

وَزِنُوْا بِالْقِسْطَاسِ الْمُسْتَقِيْمِ ۚ

wazinū bil-qisṭāsil-mustaqīm(i).

E pisala câ bilanza giusta.

وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ اَشْيَاۤءَهُمْ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ ۚ

wa lā tabkhasun-nāsa asy-yā'ahum wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).

E nun fari dannu a l’èssiri umani riducennu li sò diritti e nun fari danni â terra;

وَاتَّقُوا الَّذِيْ خَلَقَكُمْ وَالْجِبِلَّةَ الْاَوَّلِيْنَ ۗ

wattaqul-lażī khalaqakum wal-jibillatal-awwalīn(a).

e tièmi Allah ca ti criàu e li pòpuli pricidenti."

قَالُوْٓا اِنَّمَآ اَنْتَ مِنَ الْمُسَحَّرِيْنَ ۙ

qālū innamā anta minal-musaḥḥarīn(a).

Dissiru: “Tu nun siti nenti autru ca genti ‘ncantati.

وَمَآ اَنْتَ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُنَا وَاِنْ نَّظُنُّكَ لَمِنَ الْكٰذِبِيْنَ ۚ

wa mā anta illā basyarum miṡlunā wa in naẓunnuka laminal-kāżibīn(a).

E tu sì sulu umanu comu a nui, e di fattu criemu ca tu sì tra chiḍḍi ca minzognunu.

فَاَسْقِطْ عَلَيْنَا كِسَفًا مِّنَ السَّمَاۤءِ اِنْ كُنْتَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ ۗ

fa asqiṭ ‘alainā kisafam minas-samā'i in kunta minaṣ-ṣādiqīn(a).

Allura manna nu grummulu dû celu, si tu sì unu dî giusti."

قَالَ رَبِّيْٓ اَعْلَمُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ

qāla rabbī a‘lamu bimā ta‘malūn(a).

Iḍḍu (Shuaib) dissi: "Lu me Signuri sapi megghiu chiḍḍu ca fai."

فَكَذَّبُوْهُ فَاَخَذَهُمْ عَذَابُ يَوْمِ الظُّلَّةِ ۗاِنَّهٗ كَانَ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ

fa każżabūhu fa akhażahum ‘ażābu yaumiẓ-ẓullah(ti), innahū kāna ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).

Allura lu nigaru (Shuaib), allura la punizzioni ci cascò supra nu jornu scuru. Certu, chiḍḍa è la punizzioni di nu jornu tirribbili.

اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً ۗوَمَا كَانَ اَكْثَرُهُمْ مُّؤْمِنِيْنَ

inna fī żālika la'āyah(tan), wa mā kāna akṡaruhum mu'minīn(a).

Certu, nnâ sti genti ci sunnu veramenti segni (dû putiri di Allah), ma a maggior parti di iḍḍi nun cridi.

وَاِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيْزُ الرَّحِيْمُ ࣖ

wa inna rabbaka lahuwal-‘azīzur-raḥīm(u).

E veru, lu to Signuri, è lu Putenti, lu Misericordiusu.

وَاِنَّهٗ لَتَنْزِيْلُ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۗ

wa innahū latanzīlu rabbil-‘ālamīn(a).

E veru, chistu (Al-Qur'an) fu veramenti mannatu dû Signuri di tutti li munni,

نَزَلَ بِهِ الرُّوْحُ الْاَمِيْنُ ۙ

nazala bihir rūḥul-amīn(u).

Chi fu abbassatu di ar-Ruh al-Amin (Jibril),

عَلٰى قَلْبِكَ لِتَكُوْنَ مِنَ الْمُنْذِرِيْنَ ۙ

‘alā qalbika litakūna minal-munżirīn(a).

ntô to cori (Muhammad) accussì ca tu fussi tra chiddi ca avvìrtunu,

بِلِسَانٍ عَرَبِيٍّ مُّبِيْنٍ ۗ

bilisānin ‘arabiyyim mubīn(in).

n àrabbu chiaru.

وَاِنَّهٗ لَفِيْ زُبُرِ الْاَوَّلِيْنَ

wa innahū lafī zuburil-awwalīn(a).

E di fattu, (lu Curanu) è (minziunatu) ntê libbra dî genti antichi.

اَوَلَمْ يَكُنْ لَّهُمْ اٰيَةً اَنْ يَّعْلَمَهٗ عُلَمٰۤؤُا بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ

awalam yakul lahum āyatan ay ya‘lamahū ‘ulamā'u banī isrā'īl(a).

Nun è (abbastanza) na prova pi iḍḍi ca li studiusi di Bani Israeli lu sapianu?

وَلَوْ نَزَّلْنٰهُ عَلٰى بَعْضِ الْاَعْجَمِيْنَ ۙ

wa lau nazzalnāhū ‘alā ba‘ḍil-a‘jamīn(a).

E si avìssimu mannatu (lu Curanu) a quarchi gruppu nun àrabbu,

فَقَرَاَهٗ عَلَيْهِمْ مَّا كَانُوْا بِهٖ مُؤْمِنِيْنَ ۗ

fa qara'ahū ‘alaihim mā kānū bihī mu'minīn(a).

poi lu leggiu a iḍḍi (li ncridenti); di sicuru nun ci cridinu mancu iḍḍi.

كَذٰلِكَ سَلَكْنٰهُ فِيْ قُلُوْبِ الْمُجْرِمِيْنَ ۗ

każālika salaknāhu fī qulūbil-mujrimīn(a).

Accussì, mettimu (la natura dî minzogni e dâ negazzioni) ntê cori dî genti piccaturi,

لَا يُؤْمِنُوْنَ بِهٖ حَتّٰى يَرَوُا الْعَذَابَ الْاَلِيْمَ

lā yu'minūna bihī ḥattā yarawul-‘ażābal-alīm(a).

nun cci cridirannu, finu a quannu nun vìdinu lu dulurusu castigu,

فَيَأْتِيَهُمْ بَغْتَةً وَّهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ ۙ

fa ya'tiyahum bagtataw wa hum lā yasy‘urūn(a).

allura la punizzioni li veni 'mpruvvisamenti, quannu nun nni sunnu a cunuscenza,

فَيَقُوْلُوْا هَلْ نَحْنُ مُنْظَرُوْنَ ۗ

fa yaqūlū hal naḥnu munẓarūn(a).

allura dissiru: “Ci dannu nu ritardu?”

اَفَبِعَذَابِنَا يَسْتَعْجِلُوْنَ

afa bi‘ażābinā yasta‘jilūn(a).

Nun foru iḍḍi chiḍḍi ca chiamavanu ca la Nostra punizzioni fussi affriddata?

اَفَرَءَيْتَ اِنْ مَّتَّعْنٰهُمْ سِنِيْنَ ۙ

afa ra'aita im matta‘nāhum sinīn(a).

Allura chi pinzassi si ci davamu lu piaciri dâ vita pi quarchi annu?

ثُمَّ جَاۤءَهُمْ مَّا كَانُوْا يُوْعَدُوْنَ ۙ

Ṡumma jā'ahum mā kānū yū‘adūn(a).

poi vinni a iddi la punizzioni ca fu minazzata contra di iddi,

مَآ اَغْنٰى عَنْهُمْ مَّا كَانُوْا يُمَتَّعُوْنَ ۗ

mā agnā ‘anhum mā kānū yumatta‘ūn(a).

di sicuru nun ci servirà nuḍḍu ntô piaciri ca sèntunu.

وَمَآ اَهْلَكْنَا مِنْ قَرْيَةٍ اِلَّا لَهَا مُنْذِرُوْنَ ۖ

wa mā ahlaknā min qaryatin illā lahā munżirūn(a).

E Nui nun distruggiamu na terra, si nun ci sunnu genti ca l’hannu avvirtutu;

ذِكْرٰىۚ وَمَا كُنَّا ظٰلِمِيْنَ

Żikrā, wa mā kunnā ẓālimīn(a).

pi (èssiri) n'avvertimentu. E Nui nun aggìmu ‘ngiustamenti.

وَمَا تَنَزَّلَتْ بِهِ الشَّيٰطِيْنُ

wa mā tanazzalat bihisy-syayāṭīn(u).

E (lu Curanu) non fu abbattutu dî diavuli.

وَمَا يَنْۢبَغِيْ لَهُمْ وَمَا يَسْتَطِيْعُوْنَ ۗ

wa mā yambagī lahum wa mā yastaṭī‘ūn(a).

E nun è adattu a iḍḍi (lu Curanu), e iḍḍi nun ponnu.

اِنَّهُمْ عَنِ السَّمْعِ لَمَعْزُوْلُوْنَ ۗ

innahum ‘anis-sam‘i lama‘zūlūn(a).

Infatti, sunnu tinuti luntani di sentirilu.

فَلَا تَدْعُ مَعَ اللّٰهِ اِلٰهًا اٰخَرَ فَتَكُوْنَ مِنَ الْمُعَذَّبِيْنَ

falā tad‘u ma‘allāhi ilāhan ākhara fa takūna minal-mu‘ażżabīn(a).

Quinni nun chiamari (adurari) nuḍḍu Diu autru ca Allah, o sarai tra chiḍḍi ca verrannu puniti.

وَاَنْذِرْ عَشِيْرَتَكَ الْاَقْرَبِيْنَ ۙ

wa anżir ‘asyīratakal-aqrabīn(a).

E avverti ê to parenti cchiù vicini (Maumettu),

وَاخْفِضْ جَنَاحَكَ لِمَنِ اتَّبَعَكَ مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَ ۚ

wakhfiḍ janāḥaka limanittaba‘aka minal-mu'minīn(a).

e umiliati versu chiḍḍi ca crìunu ca ti sèguinu.

فَاِنْ عَصَوْكَ فَقُلْ اِنِّيْ بَرِيْۤءٌ مِّمَّا تَعْمَلُوْنَ ۚ

fa in ‘aṣauka faqul innī barī'um mimmā ta‘malūn(a).

Allura si non ti ubbidisciunu, dici (Muhammad), "Certu ca non sugnu rispunzàbbili di chiḍḍu ca fai."

وَتَوَكَّلْ عَلَى الْعَزِيْزِ الرَّحِيْمِ ۙ

wa tawakkal ‘alal-‘azīzir-raḥīm(i).

E mettiti la vostra fiducia nta (Allah) l'Onniputenti, lu Cchiù Misericordiusu.

الَّذِيْ يَرٰىكَ حِيْنَ تَقُوْمُ

allażī yarāka ḥīna taqūm(u).

Cu ti vidi quannu stai (a prijari),

وَتَقَلُّبَكَ فِى السّٰجِدِيْنَ

wa taqallubaka fis-sājidīn(a).

e (vidi) canciamenti nnî muvimenti dû corpu ntra chiḍḍi ca prustranu.

اِنَّهٗ هُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ

innahū huwas-samī‘ul-‘alīm(u).

Certu, Iḍḍu è Onni-Ascultanti, Onni-Sapienti.

هَلْ اُنَبِّئُكُمْ عَلٰى مَنْ تَنَزَّلُ الشَّيٰطِيْنُ ۗ

hal unabbi'ukum ‘alā man tanazzalusy-syayāṭīn(u).

Ti nfurmu supra a cui scìnnunu li diavuli?

تَنَزَّلُ عَلٰى كُلِّ اَفَّاكٍ اَثِيْمٍ ۙ

tanazzalu ‘alā kulli affākin aṡīm(in).

Iddi (li diàvuli) scìnnunu supra ogni bugiardu ca fa tanti piccati,

يُّلْقُوْنَ السَّمْعَ وَاَكْثَرُهُمْ كٰذِبُوْنَ ۗ

yulqūnas-sam‘a wa akṡaruhum kāżibūn(a).

trasmèttunu chiḍḍu ca sintìru, mentri la maggiuranza sunnu bugiardi.

وَالشُّعَرَاۤءُ يَتَّبِعُهُمُ الْغَاوٗنَ ۗ

wasy-syu‘arā'u yattabi‘uhumul-gāwūn(a).

E li pueti sunnu siguiti di chiḍḍi ca si sbagghiaru.

اَلَمْ تَرَ اَنَّهُمْ فِيْ كُلِّ وَادٍ يَّهِيْمُوْنَ ۙ

alam tara annahum fī kulli wādiy yahīmūn(a).

Nun vidi ca vaganu nta ogni vaddi,

وَاَنَّهُمْ يَقُوْلُوْنَ مَا لَا يَفْعَلُوْنَ ۙ

wa annahum yaqūlūna mā lā yaf‘alūn(a).

e ca dìcinu chiddu ca nun fannu?

اِلَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ وَذَكَرُوا اللّٰهَ كَثِيْرًا وَّانْتَصَرُوْا مِنْۢ بَعْدِ مَا ظُلِمُوْا ۗوَسَيَعْلَمُ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْٓا اَيَّ مُنْقَلَبٍ يَّنْقَلِبُوْنَ ࣖ

illal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti wa żakarullāha kaṡīraw wantaṣarū mim ba‘di mā ẓulimū, wa saya‘lamul-lażīna ẓalamū ayya munqalabiy yanqalibūn(a).

Tranne chiḍḍi (pueti) ca crìunu e fannu boni fatti e ricuòrdunu assài di Allah e sunnu vitturiusi doppu èssiri stati injusti (rispunnennu ê puemi dî incridenti). E li malfatturi prestu saprannu ‘n quali postu turnaru.