مَثَلُهُمْ كَمَثَلِ الَّذِى اسْتَوْقَدَ نَارًا ۚ فَلَمَّآ اَضَاۤءَتْ مَا حَوْلَهٗ ذَهَبَ اللّٰهُ بِنُوْرِهِمْ وَتَرَكَهُمْ فِيْ ظُلُمٰتٍ لَّا يُبْصِرُوْنَ
maṡaluhum kamaṡalil-lażistauqada nārā(n), falammā aḍā'at mā ḥaulahūū żahaballāhu binūrihim wa tarakahum fī ẓulumātil lā yubṣirūn(a).
Նրանց օրինակը նման է նրանց, ովքեր կրակ են վառում, բայց շրջապատը լուսավորելուց հետո Աստված խլում է նրանց լույսը և թողնում խավարի մեջ՝ չկարողանալով տեսնել:
اَوْ كَصَيِّبٍ مِّنَ السَّمَاۤءِ فِيْهِ ظُلُمٰتٌ وَّرَعْدٌ وَّبَرْقٌۚ يَجْعَلُوْنَ اَصَابِعَهُمْ فِيْٓ اٰذَانِهِمْ مِّنَ الصَّوَاعِقِ حَذَرَ الْمَوْتِۗ وَاللّٰهُ مُحِيْطٌۢ بِالْكٰفِرِيْنَ
au kaṣayyibim minas-samā'i fīhi ẓulumātuw wa ra‘duw wa barq(un), yaj‘alūna aṣābi‘ahum fī āżānihim minaṣ-ṣawā‘iqi ḥażaral-maut(i), wallāhu muḥīṭum bil- kāfirīn(a).
Կամ նման նրանց, ովքեր հարվածվում են երկնքից ուժեղ անձրևի, որին ուղեկցում է խավարը, որոտը և կայծակը: Նրանք մատներով փակում են ականջները՝ (փախչելով) որոտի ձայնից՝ մահից վախենալով: Աստված շրջապատում է անհավատներին:
يَكَادُ الْبَرْقُ يَخْطَفُ اَبْصَارَهُمْ ۗ كُلَّمَآ اَضَاۤءَ لَهُمْ مَّشَوْا فِيْهِ ۙ وَاِذَآ اَظْلَمَ عَلَيْهِمْ قَامُوْا ۗوَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ لَذَهَبَ بِسَمْعِهِمْ وَاَبْصَارِهِمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ ࣖ
yakādul-barqu yakhṭafu abṣārahum, kullamā aḍā'a lahum masyau fīh(i), wa iżā aẓlama ‘alaihim qāmū, wa lau syā'allāhu lażahaba bisam‘ihim wa abṣārihim, innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).
Կայծակը գրեթե բռնեց նրանց տեսողությունը։ Երբ (կայծակը) փայլում է, նրանք քայլում են դրա տակով, իսկ երբ խավար է ընկնում նրանց վրա, նրանք կանգ են առնում։ Եթե Աստված ցանկանար, Նա կխլեր նրանց լսողությունն ու տեսողությունը։ Իսկապես, Աստված Ամենակարող է ամեն ինչի նկատմամբ։
۞ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَسْتَحْيٖٓ اَنْ يَّضْرِبَ مَثَلًا مَّا بَعُوْضَةً فَمَا فَوْقَهَا ۗ فَاَمَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا فَيَعْلَمُوْنَ اَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّهِمْ ۚ وَاَمَّا الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فَيَقُوْلُوْنَ مَاذَآ اَرَادَ اللّٰهُ بِهٰذَا مَثَلًا ۘ يُضِلُّ بِهٖ كَثِيْرًا وَّيَهْدِيْ بِهٖ كَثِيْرًا ۗ وَمَا يُضِلُّ بِهٖٓ اِلَّا الْفٰسِقِيْنَۙ
innallāha lā yastaḥyī ay yaḍriba maṡalam mā ba‘ūḍatan famā fauqahā, fa'ammal- lażīna āmanū faya‘lamūna annahul-ḥaqqu mir rabbihim, wa ammal-lażīna kafarū fayaqūlūna māżā arādallāhu bihāżā maṡalā(n), yuḍillu bihī kaṡīraw wa yahdī bihī kaṡīrā(n), wa mā yuḍillu bihī illal-fāsiqīn(a).
Իրոք, Աստված չի վարանում օրինակ բերել մոծակը կամ դրանից փոքր ինչ-որ բան: Ինչ վերաբերում է նրանց, ովքեր հավատում են, նրանք գիտեն, որ սա Աստծո ճշմարտությունն է: Բայց նրանք, ովքեր չեն հավատում, ասում են. «Ի՞նչ նկատի ուներ Աստված այս առակով»: Դրանով նա շատ մարդկանց մոլորեցրեց և դրանով շատերին ուղղորդեց: Բայց Նա այս առակով ոչ մեկին չի մոլորեցնում, բացի չարագործներից:
وَمَثَلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا كَمَثَلِ الَّذِيْ يَنْعِقُ بِمَا لَا يَسْمَعُ اِلَّا دُعَاۤءً وَّنِدَاۤءً ۗ صُمٌّ ۢ بُكْمٌ عُمْيٌ فَهُمْ لَا يَعْقِلُوْنَ
wa maṡalul-lażīna kafarū kamaṡalil-lażī yan‘iqu bimā lā yasma‘u illā du‘ā'aw wa nidā'ā(n), ṣummum bukmun ‘umyun fahum lā ya‘qilūn(a).
Եվ անհավատների (կանչողների) առակը նման է (հովվի), որը գոռում է (կենդանիների) վրա, որոնք միայն կանչեր ու ճիչեր են լսում: (Նրանք) խուլ, համր ու կույր են, ուստի չեն հասկանում:
مَثَلُ الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ اَنْۢبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِيْ كُلِّ سُنْۢبُلَةٍ مِّائَةُ حَبَّةٍ ۗ وَاللّٰهُ يُضٰعِفُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ
maṡalul-lażīna yunfiqūna amwālahum fī sabīlillāhi kamaṡali ḥabbatin ambatat sab‘a sanābila fī kulli sumbulatim mi'atu ḥabbah(tin), wallāhu yuḍā‘ifu limay yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).
Ալլահի ճանապարհին իր հարստությունը ծախսող մարդու առակը նման է սերմի, որը յոթ ցողուն է աճեցնում, յուրաքանչյուր ցողունի վրա հարյուր սերմ կա: Ալլահը բազմացնում է նրանց համար, ում կամենա, և Ալլահը Ամենազոր է, Ամենագետ:
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تُبْطِلُوْا صَدَقٰتِكُمْ بِالْمَنِّ وَالْاَذٰىۙ كَالَّذِيْ يُنْفِقُ مَالَهٗ رِئَاۤءَ النَّاسِ وَلَا يُؤْمِنُ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِۗ فَمَثَلُهٗ كَمَثَلِ صَفْوَانٍ عَلَيْهِ تُرَابٌ فَاَصَابَهٗ وَابِلٌ فَتَرَكَهٗ صَلْدًا ۗ لَا يَقْدِرُوْنَ عَلٰى شَيْءٍ مِّمَّا كَسَبُوْا ۗ وَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الْكٰفِرِيْنَ
yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tubṭilū ṣadaqātikum bil-manni wal-ażā, kal-lażī yunfiqu mālahū ri'ā'an-nāsi wa lā yu'minu billāhi wal-yaumil-ākhir(i), fa maṡaluhū kamaṡali ṣafwānin ‘alaihi turābun fa'aṣābahū wābilun fatarakahū ṣaldā(n), lā yaqdirūna ‘alā syai'im mimmā kasabū, wallāhu lā yahdil-qaumal-kāfirīn(a).
Ո՛վ դուք, ովքեր հավատում եք։ Մի՛ փչացրեք ձեր ողորմությունը՝ այն հիշատակելով և վիրավորելով (ստացողի զգացմունքները), ինչպես մեկը, ով իր հարստությունը տալիս է, որովհետև նա ցուցադրում է իրեն մարդկանց և չի հավատում Աստծուն և Վերջին Օրվան։ Այդ մարդու օրինակը նման է հարթ քարի, որի վրա փոշի է, և երբ քարի վրա ուժեղ անձրև է թափվում, քարը կրկին հարթ է մնում։ Նրանք ոչինչ չեն շահում իրենց արածից։ Եվ Աստված անհավատներին չի առաջնորդում։
وَمَثَلُ الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمُ ابْتِغَاۤءَ مَرْضَاتِ اللّٰهِ وَتَثْبِيْتًا مِّنْ اَنْفُسِهِمْ كَمَثَلِ جَنَّةٍۢ بِرَبْوَةٍ اَصَابَهَا وَابِلٌ فَاٰتَتْ اُكُلَهَا ضِعْفَيْنِۚ فَاِنْ لَّمْ يُصِبْهَا وَابِلٌ فَطَلٌّ ۗوَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ
wa maṡalul-lażīna yunfiqūna amwālahumubtigā'a marḍātillāhi wa taṡbītam min anfusihim kamaṡali jannatim birabwatin aṣābahā wābilun fa'ātat ukulahā ḍi‘fain(i), fa'illam yuṣibhā wābilun faṭall(un), wallāhu bimā ta‘malūna baṣīr(un).
Եվ այն մարդկանց առակը, ովքեր իրենց հարստությունը ծախսում են Ալլահի բարեհաճությունը ստանալու և իրենց հոգիները զորացնելու համար, նման է սարահարթի վրա գտնվող այգու, որը ջրվում է ուժեղ անձրևով, ապա այգին կրկնակի շատ պտուղ է տալիս: Եթե ուժեղ անձրևը չի ջրում այն, ապա ցողը (նույնիսկ բավարար է): Ալլահը ամենատես է ձեր արարքների:
اَيَوَدُّ اَحَدُكُمْ اَنْ تَكُوْنَ لَهٗ جَنَّةٌ مِّنْ نَّخِيْلٍ وَّاَعْنَابٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُۙ لَهٗ فِيْهَا مِنْ كُلِّ الثَّمَرٰتِۙ وَاَصَابَهُ الْكِبَرُ وَلَهٗ ذُرِّيَّةٌ ضُعَفَاۤءُۚ فَاَصَابَهَآ اِعْصَارٌ فِيْهِ نَارٌ فَاحْتَرَقَتْ ۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمُ الْاٰيٰتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُوْنَ ࣖ
ayawaddu aḥadukum an takūna lahū jannatum min nakhīliw wa a‘nābin tajrī min taḥtihal-anhār(u), lahū fīhā min kulliṡ-ṡamarāt(i), wa aṣābahul-kibaru wa lahū żurriyyatun ḍu‘afā'(u), fa'aṣābahā i‘ṣārun fīhi nārun faḥtaraqat, każālika yubayyinullāhu lakumul-āyāti la‘allakum tatafakkarūn(a).
Կա՞ արդյոք ձեզանից որևէ մեկը, ով կցանկանար ունենալ արմավենու և խաղողի այգի, որի տակ գետեր են հոսում, որտեղ նա ունի ամեն տեսակի մրգեր, ապա կգա նրա ծերությունը, մինչդեռ նա կունենա փոքր սերունդ: Այնուհետև այգին քշվեց ուժեղ կրակով լի քամուց, և այն բռնկվեց: Այսպես է Աստված բացատրում Իր այաները ձեզ, որպեսզի դուք մտածեք դրանց մասին:
اِنَّ الَّذِيْنَ اشْتَرَوُا الْكُفْرَ بِالْاِيْمَانِ لَنْ يَّضُرُّوا اللّٰهَ شَيْـًٔاۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ
innal-lażīnasytarawul-kufra bil-īmāni lay yaḍurrullāha syai'ā(n), wa lahum ‘ażābun alīm(un).
Իսկապես, նրանք, ովքեր անհավատությունը հավատքով են գնում, ոչ մի վնաս չեն հասցնի Աստծուն և ցավալի պատիժ կստանան։
اِنَّمَا مَثَلُ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا كَمَاۤءٍ اَنْزَلْنٰهُ مِنَ السَّمَاۤءِ فَاخْتَلَطَ بِهٖ نَبَاتُ الْاَرْضِ مِمَّا يَأْكُلُ النَّاسُ وَالْاَنْعَامُ ۗحَتّٰٓى اِذَآ اَخَذَتِ الْاَرْضُ زُخْرُفَهَا وَازَّيَّنَتْ وَظَنَّ اَهْلُهَآ اَنَّهُمْ قٰدِرُوْنَ عَلَيْهَآ اَتٰىهَآ اَمْرُنَا لَيْلًا اَوْ نَهَارًا فَجَعَلْنٰهَا حَصِيْدًا كَاَنْ لَّمْ تَغْنَ بِالْاَمْسِۗ كَذٰلِكَ نُفَصِّلُ الْاٰيٰتِ لِقَوْمٍ يَّتَفَكَّرُوْنَ
innamā maṡalul-ḥayātid-dun-yā kamā'in anzalnāhu minas-samā'i fakhtalaṭa bihī nabātul-arḍi mimmā ya'kulun-nāsu wal-an‘ām(u), ḥattā iżā akhażatil-arḍu zukhrufahā wazzayyanat wa ẓanna ahluhā annahum qādirūna ‘alaihā, atāhā amrunā lailan au nahāran fa ja‘alnāhā ḥaṣīdan ka'allam tagna bil-ams(i), każālika nufaṣṣilul-āyāti liqaumiy yatafakkarūn(a).
Այս աշխարհիկ կյանքի օրինակը նման է ջրի (անձրևի), որը Մենք երկնքից իջեցնում ենք, և երկրի բուսականությունը առատորեն աճում է, որի մի մասը ուտում են մարդիկ և անասունները: Մինչև այն պահը, երբ երկիրը կատարյալ դառնա իր գեղեցկությամբ և զարդարված, և նրա բնակիչները մտածեն, որ անպայման կտիրանան դրան (կհնձեն նրա բերքը), Մեր պատիժը կհասնի նրան գիշերով կամ ցերեկով, և Մենք այն (բույսը) կդարձնենք հնձված բերքի նման, կարծես այն երեկ չէր աճել: Այսպես ենք Մենք բացատրում (Մեր զորության) նշանները նրանց, ովքեր մտածում են:
لَهٗ دَعْوَةُ الْحَقِّۗ وَالَّذِيْنَ يَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِهٖ لَا يَسْتَجِيْبُوْنَ لَهُمْ بِشَيْءٍ اِلَّا كَبَاسِطِ كَفَّيْهِ اِلَى الْمَاۤءِ لِيَبْلُغَ فَاهُ وَمَا هُوَ بِبَالِغِهٖۗ وَمَا دُعَاۤءُ الْكٰفِرِيْنَ اِلَّا فِيْ ضَلٰلٍ
lahū da‘watul-ḥaqq(i), wal-lażīna yad‘ūna min dūnihī lā yastajībūna lahum bisyai'in illā kabāsiṭi kaffaihi ilal-mā'i liyabluga fāhu wa mā huwa bibāligih(ī), wa mā du‘ā'ul-kāfirīna illā fī ḍalāl(in).
Միայն Ալլահին է պատկանում ճշմարիտ աղոթքը: Ալլահից բացի նրանց երկրպագած կուռքերը չեն կարող նրանց ոչինչ տալ, նրանք ոչնչով չեն տարբերվում այն մարդուց, ով իր ափերը բացում է ջրի մեջ, որպեսզի (ջուրը) հասնի իր բերանին: Նույնիսկ եթե ջուրը չհասնի իր բերանին: Եվ անհավատների աղոթքները ապարդյուն են:
اَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَسَالَتْ اَوْدِيَةٌ ۢ بِقَدَرِهَا فَاحْتَمَلَ السَّيْلُ زَبَدًا رَّابِيًا ۗوَمِمَّا يُوْقِدُوْنَ عَلَيْهِ فِى النَّارِ ابْتِغَاۤءَ حِلْيَةٍ اَوْ مَتَاعٍ زَبَدٌ مِّثْلُهٗ ۗ كَذٰلِكَ يَضْرِبُ اللّٰهُ الْحَقَّ وَالْبَاطِلَ ەۗ فَاَمَّا الزَّبَدُ فَيَذْهَبُ جُفَاۤءً ۚوَاَمَّا مَا يَنْفَعُ النَّاسَ فَيَمْكُثُ فِى الْاَرْضِۗ كَذٰلِكَ يَضْرِبُ اللّٰهُ الْاَمْثَالَ ۗ
anzala minas-samā'i mā'an fa sālat audiyatum biqadarihā faḥtamalas-sailu zabadar rābiyā(n), wa mimmā yūqidūna ‘alaihi fin-nāribtigā'a ḥilyatin au matā‘in zabadum miṡluh(ū), każālika yaḍribullāhul-ḥaqqa wal-bāṭil(a), fa ammaz-zabadu fa yażhabu jufā'ā(n), wa ammā mā yanfa‘un-nāsa fa yamkuṡu fil-arḍ(i), każālika yaḍribullāhul-amṡāl(a).
Ալլահը երկնքից ջուր (անձրև) է ուղարկել, ուստի այն (ջուրը) հովիտներում հոսում է իր չափսերով, ապա հոսքը կրում է լողացող փրփուր։ Եվ այն (մետաղից), որը նրանք հալեցնում են կրակի մեջ՝ զարդեր կամ գործիքներ պատրաստելու համար, (նաև) առաջանում է նման (հոսող փրփուր)։ Այսպիսով, Ալլահը առակ է պատմում այն մասին, թե ինչն է ճշմարիտ և ինչը՝ կեղծ։ Ինչ վերաբերում է փրփուրին, այն կանհետանա որպես ոչինչ, բայց այն, ինչ օգտակար է մարդկանց համար, կմնա երկրի վրա։ Այսպիսով, Ալլահը առակ է պատմում։
مَثَلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِرَبِّهِمْ اَعْمَالُهُمْ كَرَمَادِ ِۨاشْتَدَّتْ بِهِ الرِّيْحُ فِيْ يَوْمٍ عَاصِفٍۗ لَا يَقْدِرُوْنَ مِمَّا كَسَبُوْا عَلٰى شَيْءٍ ۗذٰلِكَ هُوَ الضَّلٰلُ الْبَعِيْدُ
maṡalul-lażīna kafarū birabbihim a‘māluhum karamādinisytaddat bihir-rīḥu fī yaumin ‘āṣif(in), lā yaqdirūna mimmā kasabū ‘alā syai'(in), żālika huwaḍ-ḍalālul-ba‘īd(u).
Իրենց Տիրոջը չհավատացող մարդկանց առակը, նրանց գործողությունները նման են ուժեղ քամուց քշված մոխրի՝ ուժեղ քամոտ օրը: Նրանք ոչ մի ուժ (օգուտ) չունեն այն ամենից, ինչի համար աշխատել են (աշխարհում): Սա հեռուն գնացող սխալ է:
تُؤْتِيْٓ اُكُلَهَا كُلَّ حِيْنٍ ۢبِاِذْنِ رَبِّهَاۗ وَيَضْرِبُ اللّٰهُ الْاَمْثَالَ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَ
tu'tī ukulahā kulla ḥīnim bi'iżni rabbihā, wa yaḍribullāhul-amṡāla lin-nāsi la‘allahum yatażakkarūn(a).
(Ծառը) իր Տիրոջ թույլտվությամբ միշտ տալիս է իր պտուղը։ Եվ Աստված այս առակները բերում է մարդկությանը, որպեսզի նրանք հիշեն։
وَّسَكَنْتُمْ فِيْ مَسٰكِنِ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْٓا اَنْفُسَهُمْ وَتَبَيَّنَ لَكُمْ كَيْفَ فَعَلْنَا بِهِمْ وَضَرَبْنَا لَكُمُ الْاَمْثَالَ
wa sakantum fī masākinil-lażīna ẓalamū anfusahum wa tabayyana lakum kaifa fa‘alnā bihim wa ḍarabnā lakumul-amṡāl(a).
Եվ դուք ապրել եք այն մարդկանց տեղում, ովքեր անարդարություն են գործել իրենց նկատմամբ, և ձեզ համար պարզ է դարձել, թե ինչպես ենք վարվել նրանց հետ, և ձեզ մի քանի առակներ ենք բերել։
لِلَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِالْاٰخِرَةِ مَثَلُ السَّوْءِۚ وَلِلّٰهِ الْمَثَلُ الْاَعْلٰىۗ وَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ ࣖ
lil-lażīna lā yu'minūna bil-ākhirati maṡalus-sau'(i), wa lillāhil-maṡalul-a‘lā, wa huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).
Նրանք, ովքեր չեն հավատում հանդերձյալ կյանքին, ունեն վատ որակներ, իսկ Աստված Ամենաբարձրյալի բնությունն ունի։ Եվ Նա ամենակարող է, ամենաիմաստուն։
وَلَا تَكُوْنُوْا كَالَّتِيْ نَقَضَتْ غَزْلَهَا مِنْۢ بَعْدِ قُوَّةٍ اَنْكَاثًاۗ تَتَّخِذُوْنَ اَيْمَانَكُمْ دَخَلًا ۢ بَيْنَكُمْ اَنْ تَكُوْنَ اُمَّةٌ هِيَ اَرْبٰى مِنْ اُمَّةٍ ۗاِنَّمَا يَبْلُوْكُمُ اللّٰهُ بِهٖۗ وَلَيُبَيِّنَنَّ لَكُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ مَا كُنْتُمْ فِيْهِ تَخْتَلِفُوْنَ
wa lā takūnū kal-latī naqaḍat gazlahā mim ba‘di quwwatin ankāṡā(n), tattakhiżūna aimānakum dakhalam bainakum an takūna ummatun hiya arbā min ummah(tin), innamā yablūkumullāhu bih(ī), wa layubayyinanna lakum yaumal-qiyāmati mā kuntum fīhi takhtalifūn(a).
Եվ մի՛ նմանվեք այն կնոջը, որը քանդում է իր ամուր հյուսված թելը, որպեսզի այն կրկին ցրվի: Դուք ձեր երդումը (համաձայնությունը) դարձնում եք ձեր միջև խաբեության գործիք, քանի որ կա մեկ խումբ, որն ավելի մեծ է, քան մյուս խումբը: Աստված միայն դրանով է ձեզ փորձարկում, և Հարության օրը, անշուշտ, Նա ձեզ կբացատրի այն, ինչի մասին նախկինում վիճել եք:
وَضَرَبَ اللّٰهُ مَثَلًا قَرْيَةً كَانَتْ اٰمِنَةً مُّطْمَىِٕنَّةً يَّأْتِيْهَا رِزْقُهَا رَغَدًا مِّنْ كُلِّ مَكَانٍ فَكَفَرَتْ بِاَنْعُمِ اللّٰهِ فَاَذَاقَهَا اللّٰهُ لِبَاسَ الْجُوْعِ وَالْخَوْفِ بِمَا كَانُوْا يَصْنَعُوْنَ
wa ḍaraballāhu maṡalan qaryatan kānat āminatam muṭma'innatay ya'tīhā rizquhā ragadam min kulli makānin fa kafarat bi'an‘umillāhi fa ażāqahallāhu libāsal-jū‘i wal-khaufi bimā kānū yaṣna‘ūn(a).
Եվ Աստված օրինակ է բերել մի երկիր, որը նախկինում անվտանգ ու խաղաղ էր, որտեղ առատ սնունդ էր գալիս ամենուրեք, բայց նրա (բնակիչները) ժխտում էին Աստծո օրհնությունները, ուստի Աստված նրանց վրա սովի ու վախի աղետ բերեց՝ նրանց արարքների պատճառով։
وَدَخَلَ جَنَّتَهٗ وَهُوَ ظَالِمٌ لِّنَفْسِهٖۚ قَالَ مَآ اَظُنُّ اَنْ تَبِيْدَ هٰذِهٖٓ اَبَدًاۙ
wa dakhala jannatahū wa huwa ẓālimul linafsih(ī), qāla mā aẓunnu an tabīda hāżihī abadā(n).
Եվ նա մտավ իր այգին ինքնահաղթահարող տրամադրությամբ (ամբարտավանությունից և անհավատությունից դրդված). նա ասաց. «Ես կարծում էի, որ այս այգին երբեք չի կործանվի,
وَاضْرِبْ لَهُمْ مَّثَلَ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا كَمَاۤءٍ اَنْزَلْنٰهُ مِنَ السَّمَاۤءِ فَاخْتَلَطَ بِهٖ نَبَاتُ الْاَرْضِ فَاَصْبَحَ هَشِيْمًا تَذْرُوْهُ الرِّيٰحُ ۗوَكَانَ اللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ مُّقْتَدِرًا
waḍrib lahum maṡalal-ḥayātid-dun-yā kamā'in anzalnāhu minas-samā'i fakhtalaṭa bihī nabātul-arḍi fa aṣbaḥa hasyīman tażrūhur-riyāḥ(u), wa kānallāhu ‘alā kulli syai'im muqtadirā(n).
Եվ նրանց (մարդկանց) համար այս աշխարհի կյանքի առակ դարձրու, ինչպես ջուրը (անձրևը), որը Մենք երկնքից իջեցնում ենք, որպեսզի պարարտացնի երկրի վրա գտնվող բույսերը, ապա (բույսերը) չորանում են, քանի որ քամուց քշվում են: Եվ Աստված ամեն ինչի վրա Ամենակարող է:
وَلَقَدْ صَرَّفْنَا فِيْ هٰذَا الْقُرْاٰنِ لِلنَّاسِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍۗ وَكَانَ الْاِنْسَانُ اَكْثَرَ شَيْءٍ جَدَلًا
wa laqad ṣarrafnā fī hāżal-qur'āni lin-nāsi min kulli maṡal(in), wa kānal-insānu akṡara syai'in jadalā(n).
Եվ իրոք, Մենք այս Ղուրանում բազմիցս բացատրել ենք այն մարդկանց՝ տարբեր առակներով: Սակայն մարդիկ են ամենաշատը վիճում:
قُلْ لَّوْ كَانَ الْبَحْرُ مِدَادًا لِّكَلِمٰتِ رَبِّيْ لَنَفِدَ الْبَحْرُ قَبْلَ اَنْ تَنْفَدَ كَلِمٰتُ رَبِّيْ وَلَوْ جِئْنَا بِمِثْلِهٖ مَدَدًا
qul lau kānal-baḥru midādal likalimāti rabbī lanafidal-baḥru qabla an tanfada kalimāṭu rabbī wa lau ji'nā bimiṡlihī madadā(n).
Ասա (օ՜, Մուհամմադ). «Եթե ծովը թանաք լիներ իմ Տիրոջ խոսքերը գրելու համար, ծովը կսպառվեր նախքան իմ Տիրոջ խոսքերը ավարտվելը, նույնիսկ եթե մենք նման բան բերեինք որպես լրացում»:
۞ اَللّٰهُ نُوْرُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ مَثَلُ نُوْرِهٖ كَمِشْكٰوةٍ فِيْهَا مِصْبَاحٌۗ اَلْمِصْبَاحُ فِيْ زُجَاجَةٍۗ اَلزُّجَاجَةُ كَاَنَّهَا كَوْكَبٌ دُرِّيٌّ يُّوْقَدُ مِنْ شَجَرَةٍ مُّبٰرَكَةٍ زَيْتُوْنَةٍ لَّا شَرْقِيَّةٍ وَّلَا غَرْبِيَّةٍۙ يَّكَادُ زَيْتُهَا يُضِيْۤءُ وَلَوْ لَمْ تَمْسَسْهُ نَارٌۗ نُوْرٌ عَلٰى نُوْرٍۗ يَهْدِى اللّٰهُ لِنُوْرِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُۗ وَيَضْرِبُ اللّٰهُ الْاَمْثَالَ لِلنَّاسِۗ وَاللّٰهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ ۙ
allāhu nūrus-samāwāti wal-arḍ(i), maṡalu nūrihī kamisykātin fīhā miṣbāḥ(un), al-miṣbāḥu fī zujājah(tin), az-zujājatu ka'annahā kaukabun durriyyuy yūqadu min syajaratim mubārakatin zaitūnatil lā syarqiyyatiw wa lā garbiyyah(tin), yakādu zaituhā yuḍī'u wa lau lam tamsashu nār(un), nūrun ‘alā nūr(in), yahdillāhu linūrihī may yasyā'(u), wa yaḍribullāhul-amṡāla lin-nās(i), wallāhu bikulli syai'in ‘alīm(un).
Աստված երկնքի և երկրի լույսն է։ Նրա լույսի նմանությունը նման է անցքի, որի միջով լամպ է անցնում։ Դրա լամպը ապակե ամանի մեջ է, իսկ ապակե ամանը՝ փայլող աստղի, որը վառվում է օրհնված ծառի յուղով, ձիթենու, որը ո՛չ արևելքից է, ո՛չ էլ արևմուտքից, որի յուղը գրեթե լուսավորում է, նույնիսկ եթե կրակը դրան չի դիպչում։ Լույս լույսի վրա, Աստված Իր լույսին է առաջնորդում ում կամենա, և Աստված առակներ է բերում մարդկությանը։ Եվ Աստված ամեն ինչի մասին գիտի։
وَتِلْكَ الْاَمْثَالُ نَضْرِبُهَا لِلنَّاسِۚ وَمَا يَعْقِلُهَآ اِلَّا الْعٰلِمُوْنَ
wa tilkal-amṡālu naḍribuhā lin-nās(i), wa mā ya‘qiluhā illal-‘ālimūn(a).
Եվ այս առակները Մենք բերեցինք մարդկության համար, և ոչ ոք չի հասկանա դրանք, բացի գիտուններից:
ضَرَبَ لَكُمْ مَّثَلًا مِّنْ اَنْفُسِكُمْۗ هَلْ لَّكُمْ مِّنْ مَّا مَلَكَتْ اَيْمَانُكُمْ مِّنْ شُرَكَاۤءَ فِيْ مَا رَزَقْنٰكُمْ فَاَنْتُمْ فِيْهِ سَوَاۤءٌ تَخَافُوْنَهُمْ كَخِيْفَتِكُمْ اَنْفُسَكُمْۗ كَذٰلِكَ نُفَصِّلُ الْاٰيٰتِ لِقَوْمٍ يَّعْقِلُوْنَ
Ḍaraba lakum maṡalam min anfusikum, hal lakum mim mā malakat aimānukum min syurakā'a fī mā razaqnākum fa'antum fīhi sawā'un takhāfūnahum kakhīfatikum anfusakum, każālika nufaṣṣilul-āyāti liqaumiy ya‘qilūn(a).
Նա ձեզ համար առակներ է բերում ձեզանից։ Արդյո՞ք (կամենո՞ւմ եք) ձեր ծառաներից որևէ մեկը դառնալ ձեր գործընկերը այն սննդակարգի մեջ, որը մենք ձեզ տվել ենք, որպեսզի դուք հավասար լինեք նրանց այս հարցում, ապա վախեցեք նրանցից, ինչպես վախենում եք ձեր հարևանից։ Այսպես ենք մենք բացատրում այաները նրանց համար, ովքեր հասկանում են։
وَلَقَدْ ضَرَبْنَا لِلنَّاسِ فِيْ هٰذَا الْقُرْاٰنِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍۗ وَلَىِٕنْ جِئْتَهُمْ بِاٰيَةٍ لَّيَقُوْلَنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا مُبْطِلُوْنَ
wa laqad ḍarabnā lin-nāsi fī hāżal-qur'āni min kulli maṡal(in), wa la'in ji'tahum bi'āyatil layaqūlannal-lażīna kafarū in antum illā mubṭilūn(a).
Եվ իրոք, Մենք այս Ղուրանում մարդկությանը բացատրել ենք ամեն տեսակի առակներ: Եվ եթե դուք նրանց համար որևէ այա բերեք, անհավատները անպայման կասեն. «Դուք պարզապես մարդիկ եք, ովքեր կեղծիքներ են հորինում»:
وَلَقَدْ ضَرَبْنَا لِلنَّاسِ فِيْ هٰذَا الْقُرْاٰنِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍ لَّعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَۚ
wa laqad ḍarabnā lin-nāsi fī hāżal-qur'āni min kulli maṡalil la‘allahum yatażakkarūn(a).
Եվ իրոք, Մենք այս Ղուրանում մարդկանց համար ամեն տեսակի առակներ ենք բերել, որպեսզի նրանք սովորեն:
اَوْ تَقُوْلَ لَوْ اَنَّ اللّٰهَ هَدٰىنِيْ لَكُنْتُ مِنَ الْمُتَّقِيْنَ ۙ
au taqūla lau annallāha hadānī lakuntu minal-muttaqīn(a).
կամ (որևէ մեկը չասի. «Եթե Աստված ինձ ուղղորդեր, ես կլինեի բարեպաշտներից մեկը»։
اَفَرَءَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ اِلٰهَهٗ هَوٰىهُ وَاَضَلَّهُ اللّٰهُ عَلٰى عِلْمٍ وَّخَتَمَ عَلٰى سَمْعِهٖ وَقَلْبِهٖ وَجَعَلَ عَلٰى بَصَرِهٖ غِشٰوَةًۗ فَمَنْ يَّهْدِيْهِ مِنْۢ بَعْدِ اللّٰهِ ۗ اَفَلَا تَذَكَّرُوْنَ
afa ra'aita manittakhaża ilāhahū hawāhu wa aḍallahullāhu ‘alā ‘ilmiw wa khatama ‘alā sam‘ihī wa qalbihī wa ja‘ala ‘alā baṣarihī gisyāwah(tan), famay yahdīhi mim ba‘dillāh(i), afalā tażakkarūn(a).
Տեսե՞լ ես նրան, ով իր ցանկությունները համարել է իր աստվածը, և Աստված գիտակցաբար մոլորեցրել է նրան, կնքել է նրա լսողությունն ու սիրտը և քող է դրել նրա տեսողության վրա։ Ո՞վ կարող է նրան առաջնորդել Աստծուց հետո (մոլորեցրել է նրան)։ Մի՞թե չես զգուշանա։
كَمَثَلِ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ قَرِيْبًا ذَاقُوْا وَبَالَ اَمْرِهِمْۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌۚ
kamaṡalil-lażīna min qablihim qarīban żāqū wabāla amrihim, wa lahum ‘ażābun alīm(un).
(Նրանք), ինչպես իրենցից առաջ (հրեաները) վերջերս ապրածները, իրենց սեփական գործողությունների պատճառով զգացել են (արտաքսվելու) վատ հետևանքները։ Եվ նրանք կկրեն ցավալի պատիժ։
لَوْ اَنْزَلْنَا هٰذَا الْقُرْاٰنَ عَلٰى جَبَلٍ لَّرَاَيْتَهٗ خَاشِعًا مُّتَصَدِّعًا مِّنْ خَشْيَةِ اللّٰهِ ۗوَتِلْكَ الْاَمْثَالُ نَضْرِبُهَا لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُوْنَ
lau anzalnā hāżal-qur'āna ‘alā jabalil lara'aitahū khāsyi‘am mutaṣaddi‘am min khasy-yatillāh(i), wa tilkal-amṡālu naḍribuhā lin-nāsi la‘allahum yatafakkarūn(a).
Եթե մենք այս Ղուրանը իջեցնեինք լեռան վրա, դուք անպայման կտեսնեիք, որ այն խոնարհված է և բաժանված՝ Ալլահի վախից։ Եվ մենք այս առակները հորինեցինք մարդկանց համար, որպեսզի նրանք կարողանան մտածել։