وَقَالَ لَهُمْ نَبِيُّهُمْ اِنَّ اللّٰهَ قَدْ بَعَثَ لَكُمْ طَالُوْتَ مَلِكًا ۗ قَالُوْٓا اَنّٰى يَكُوْنُ لَهُ الْمُلْكُ عَلَيْنَا وَنَحْنُ اَحَقُّ بِالْمُلْكِ مِنْهُ وَلَمْ يُؤْتَ سَعَةً مِّنَ الْمَالِۗ قَالَ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰىهُ عَلَيْكُمْ وَزَادَهٗ بَسْطَةً فِى الْعِلْمِ وَالْجِسْمِ ۗ وَاللّٰهُ يُؤْتِيْ مُلْكَهٗ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗ وَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ
wa qāla lahum nabiyyuhum innallāha qad ba‘aṡa lakum ṭālūta malikā(n), qālū annā yakūnu lahul-mulku ‘alainā wa naḥnu aḥaqqu bil-mulki minhu wa lam yu'ta sa‘atam minal-māl(i), qāla innallāhaṣṭafāhu ‘alaikum wa zādahū basṭatan fil-‘ilmi wal-jism(i), wallāhu yu'tī mulkahū may yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).
און זייער נביא האט צו זיי געזאגט, "טאקע, אללא האט באשטימט טאלוט צו זיין אייער מלך." זיי האבן געענטפערט, "ווי אזוי האט טאלוט באקומען די מלכות איבער אונז, ווען מיר זענען געווען מער בארעכטיגט צו די מלכות ווי אים, און ער איז נישט געגעבן געווארן קיין גרויסע עשירות?" (דער נביא) האט געענטפערט, "אללא האט אים אויסגעקליבן (צו זיין מלך) פאר אייך און אייך געגעבן העכערע וויסן און פיזישע כוחות." אללא גיט זיין מלכות צו וועמען ער וויל, און אללא איז אל-אומפאַסנדיק, אל-וויסנדיק.
يُّؤْتِى الْحِكْمَةَ مَنْ يَّشَاۤءُ ۚ وَمَنْ يُّؤْتَ الْحِكْمَةَ فَقَدْ اُوْتِيَ خَيْرًا كَثِيْرًا ۗ وَمَا يَذَّكَّرُ اِلَّآ اُولُوا الْاَلْبَابِ
yu'til-ḥikmata may yasyā'(u), wa may yu'tal-ḥikmata faqad ūtiya khairan kaṡīrā(n), wa mā yażżakkaru ilā ulul-albāb(i).
ער גיט חכמה וועמען ער וויל. ווער עס באַקומט חכמה, אים איז טאַקע געגעבן געוואָרן אַ סך גוטסקייט. און קיינער קען נישט לערנען די לעקציע אַחוץ מענטשן וואָס האָבן געזונטן שכל.
هُوَ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ عَلَيْكَ الْكِتٰبَ مِنْهُ اٰيٰتٌ مُّحْكَمٰتٌ هُنَّ اُمُّ الْكِتٰبِ وَاُخَرُ مُتَشٰبِهٰتٌ ۗ فَاَمَّا الَّذِيْنَ فِيْ قُلُوْبِهِمْ زَيْغٌ فَيَتَّبِعُوْنَ مَا تَشَابَهَ مِنْهُ ابْتِغَاۤءَ الْفِتْنَةِ وَابْتِغَاۤءَ تَأْوِيْلِهٖۚ وَمَا يَعْلَمُ تَأْوِيْلَهٗٓ اِلَّا اللّٰهُ ۘوَالرّٰسِخُوْنَ فِى الْعِلْمِ يَقُوْلُوْنَ اٰمَنَّا بِهٖۙ كُلٌّ مِّنْ عِنْدِ رَبِّنَا ۚ وَمَا يَذَّكَّرُ اِلَّآ اُولُوا الْاَلْبَابِ
huwal-lażī anzala ‘alaikal-kitāba minhu āyātum muḥkamātun hunna ummul-kitābi wa ukharu mutasyābihāt(un), fa'ammal-lażīna fī qulūbihim zaigun fayattabi‘ūna mā tasyābaha minhubtigā'al-fitnati wabtigā'a ta'wīlih(ī), wa mā ya‘lamu ta'wīlahū illallāh(u), war-rāsikhūna fil-‘ilmi yaqūlūna āmannā bih(ī), kullum min ‘indi rabbinā, wa mā yażżakkaru illā ulul-albāb(i).
ער איז דער וואָס האָט אַראָפּגעשיקט דאָס ספר (אַל-קוראַן) צו דיר (מוחמד). צווישן זיי זענען דאָ פסוקים וואָס זענען אַבסאָלוטע, וואָס זענען די הויפּט פּונקטן פון דעם ספר (אַל-קוראַן) און אַנדערע וואָס זענען מתאַסיאַבהאַט. וואָס שייך די וואָס אין זייערע הערצער פלעגן זיך אָפּפירן, זיי גייען נאָך דעם מתאַסיאַבהאַט צו זוכן פֿאַרשמוצונג און צו זוכן זייער תּפֿילה, כאָטש קיינער ווייסט נישט זייער תּפֿילה אַחוץ אַלאַ. און די מיט טיפֿן וויסן זאָגן, "מיר גלויבן אין אים (דעם קוראַן), אַלץ איז פֿון אונדזער גאָט." קיינער קען נישט לערנען אַ לעקציע אַחוץ מענטשן וואָס פֿאַרשטייען.
لٰكِنِ الرّٰسِخُوْنَ فِى الْعِلْمِ مِنْهُمْ وَالْمُؤْمِنُوْنَ يُؤْمِنُوْنَ بِمَآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ وَمَآ اُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ وَالْمُقِيْمِيْنَ الصَّلٰوةَ وَالْمُؤْتُوْنَ الزَّكٰوةَ وَالْمُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِۗ اُولٰۤىِٕكَ سَنُؤْتِيْهِمْ اَجْرًا عَظِيْمًا ࣖ
lākinir-rāsikhūna fil-‘ilmi minhum wal-mu'minūna yu'minūna bimā unzila ilaika wa mā unzila min qablika wal-muqīmīnaṣ-ṣalāta wal-mu'tūnaz-zakāta wal-mu'minūna billāhi wal-yaumil-ākhir(i), ulā'ika sanu'tīhim ajran ‘aẓīmā(n).
אבער די צווישן זיי וואָס האָבן טיפע וויסן, און די וואָס גלויבן, זיי גלויבן אין (דעם קוראַן) וואָס איז געוואָרן גילוי צו דיר (מוחמד), און אין (די ביכער) וואָס זענען געוואָרן גילוי פֿאַר דיר, ווי אויך די וואָס תפילות און צאָלן זכּאת און גלויבן אין אַלאַה און דעם לעצטן טאָג. מיר וועלן זיי געבן אַ גרויסע באַלוינונג.
وَلَمَّا دَخَلُوْا مِنْ حَيْثُ اَمَرَهُمْ اَبُوْهُمْۗ مَا كَانَ يُغْنِيْ عَنْهُمْ مِّنَ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍ اِلَّا حَاجَةً فِيْ نَفْسِ يَعْقُوْبَ قَضٰىهَاۗ وَاِنَّهٗ لَذُوْ عِلْمٍ لِّمَا عَلَّمْنٰهُ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُوْنَ ࣖ
wa lammā dakhalū min ḥaiṡu amarahum abūhum, mā kāna yugnī ‘anhum minallāhi min syai'in illā ḥājatan fī nafsi ya‘qūba qaḍāhā, wa innahū lażū ‘ilmil limā ‘allamnāhu wa lākinna akṡaran-nāsi lā ya‘lamūn(a).
און ווען זיי זענען אריין לויט זייער פאטער'ס באפעל, (זייער אריינגאנג) האבן נישט געקענט אין גאנצן קעגנשטעלן דעם באפעל פון גאט, (אבער עס איז געווען) נאר א תאווה אין יעקב וואס ער האט באשלאסן. און טאקע ער האט געהאט וויסן, ווייל מיר האבן אים געלערנט. אבער רוב מענטשן ווייסן נישט.
قُلْ اٰمِنُوْا بِهٖٓ اَوْ لَا تُؤْمِنُوْاۗ اِنَّ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ مِنْ قَبْلِهٖٓ اِذَا يُتْلٰى عَلَيْهِمْ يَخِرُّوْنَ لِلْاَذْقَانِ سُجَّدًاۙ
qul āminū bihī au lā tu'minū, innal-lażīna ūtul-‘ilma min qablihī iżā yutlā ‘alaihim yakhirrūna lil-ażqāni sujjadā(n).
זאָג (מוחמד), "גלייב אין אים (אין קוראן) אדער דו דאַרפסט נישט גלויבן (דאָס זעלבע איז פֿאַר אַלאַ). טאַקע, די וואָס האָבן באַקומען פֿריִערדיקע וויסן, ווען (אין קוראן) ווערט זיי געזאָגט, נידערן זיי זייערע פנימער, בוקן זיך,"
وَّلِيَعْلَمَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ اَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّكَ فَيُؤْمِنُوْا بِهٖ فَتُخْبِتَ لَهٗ قُلُوْبُهُمْۗ وَاِنَّ اللّٰهَ لَهَادِ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ
wa liya‘lamal-lażīna ūtul-‘ilma annahul-ḥaqqu mir rabbika fa yu'minū bihī fa tukhbita lahū qulūbuhum, wa innallāha lahādil-lażīna āmanū ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).
און כדי די וואָס האָבן באַקומען וויסן, זאָלן גלויבן אַז (דער קוראַן) איז אמת פֿון דיין גאָט, דאַן זאָלן זיי גלויבן און זייערע הערצער זאָלן זיך אונטערגעבן דערצו. און טאַקע, אַלאַ איז דער וועגווייַזער פֿאַר די וואָס גלויבן אין דעם גלייכן וועג.
وَلَقَدْ اٰتَيْنَا دَاوٗدَ وَسُلَيْمٰنَ عِلْمًاۗ وَقَالَا الْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْ فَضَّلَنَا عَلٰى كَثِيْرٍ مِّنْ عِبَادِهِ الْمُؤْمِنِيْنَ
wa laqad ātainā dāwūda wa sulaimāna ‘ilmā(n), wa qālal-ḥamdu lillāhil-lażī faḍḍalanā ‘alā kaṡīrim min ‘ibādihil-mu'minīn(a).
און טאַקע, מיר האָבן געגעבן וויסן צו דוד און שלמה; און ביידע פון זיי האָבן געזאָגט, "געלויבט זאָל זײַן גאָט, וואָס האָט אונדז באַגינצט איבער פילע פון זיינע גלויביקע קנעכט."
قَالَ الَّذِيْ عِنْدَهٗ عِلْمٌ مِّنَ الْكِتٰبِ اَنَا۠ اٰتِيْكَ بِهٖ قَبْلَ اَنْ يَّرْتَدَّ اِلَيْكَ طَرْفُكَۗ فَلَمَّا رَاٰهُ مُسْتَقِرًّا عِنْدَهٗ قَالَ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّيْۗ لِيَبْلُوَنِيْٓ ءَاَشْكُرُ اَمْ اَكْفُرُۗ وَمَنْ شَكَرَ فَاِنَّمَا يَشْكُرُ لِنَفْسِهٖۚ وَمَنْ كَفَرَ فَاِنَّ رَبِّيْ غَنِيٌّ كَرِيْمٌ
qālal-lażī ‘indahū ‘ilmum minal-kitābi ana ātīka bihī qabla ay yartadda ilaika ṭarfuk(a), falammā ra'āhu mustaqirran ‘indahū qāla hāżā min faḍli rabbī, liyabluwanī a'asykuru am akfur(u), wa man syakara fa'innamā yasykuru linafsih(ī), wa man kafara fa'inna rabbī ganiyyun karīm(un).
איינער וואָס האָט געהאַט וויסן פֿון דעם בוך האָט געזאָגט, "איך וועל ברענגען דעם טראָן צו אײַך איידער אײַערע אויגן בלינקען." אַלזאָ ווען ער (סולימאן) האָט געזען דעם טראָן פֿאַר זיך, האָט ער געזאָגט, "דאָס איז צווישן די גנאָד פֿון מײַן האַר צו פּרובירן מיך, צי איך בין דאַנקבאַר צי איך פֿאַרלייקען (זײַנע ברכות). ווער עס איז דאַנקבאַר, דאַן איז ער טאַקע דאַנקבאַר פֿאַר זײַן אייגענעם (גוטסקייט), און ווער עס נישט גלויבט, דאַן איז מײַן האַר טאַקע רײַך, כּבוד."
فَتِلْكَ بُيُوْتُهُمْ خَاوِيَةً ۢبِمَا ظَلَمُوْاۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً لِّقَوْمٍ يَّعْلَمُوْنَ
fatilka buyūtuhum khāwiyatam bimā ẓalamū, inna fī żālika la'āyatal liqaumiy ya‘lamūn(a).
אַזוי זענען זייערע הייזער וואָס זענען איינגעפאַלן צוליב זייער אומרעכט. טאַקע, אין דעם איז אַ סימן פֿאַר אַ פֿאָלק וואָס ווייסט.
وَلَمَّا بَلَغَ اَشُدَّهٗ وَاسْتَوٰىٓ اٰتَيْنٰهُ حُكْمًا وَّعِلْمًاۗ وَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
wa lammā balaga asyuddahū wastawā ātaināhu ḥukmaw wa ‘ilmā(n), wa każālika najzil-muḥsinīn(a).
און נאָכדעם ווי ער (משה) איז געוואָרן דערוואַקסן און פאַרפולקאָמט זײַן שכל, האָבן מיר אים געגעבן חכמה (נבואה) און וויסן. און אַזוי באַלוינען מיר די וואָס טוען גוטס.
وَقَالَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ وَيْلَكُمْ ثَوَابُ اللّٰهِ خَيْرٌ لِّمَنْ اٰمَنَ وَعَمِلَ صَالِحًا ۚوَلَا يُلَقّٰىهَآ اِلَّا الصّٰبِرُوْنَ
wa qālal-lażīna ūtul-‘ilma wailakum ṡawābullāhi khairul liman āmana wa ‘amila ṣāliḥā(n), wa lā yulaqqāhā illaṣ-ṣābirūn(a).
אבער די וואָס זענען באַגאַבט מיט וויסן זאָגן, "וויי צו אייך! וויסן אַז אַלאַה'ס באַלוינונג איז בעסער פֿאַר די וואָס גלויבן און טאָן גוטע מעשים, און אַז (גרויסע באַלוינונג) ווערט נאָר באַקומען דורך די וואָס זענען געדולדיק."
مَثَلُ الَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ اَوْلِيَاۤءَ كَمَثَلِ الْعَنْكَبُوْتِۚ اِتَّخَذَتْ بَيْتًاۗ وَاِنَّ اَوْهَنَ الْبُيُوْتِ لَبَيْتُ الْعَنْكَبُوْتِۘ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ
maṡalul-lażīnattakhażū min dūnillāhi auliyā'a kamaṡalil-‘ankabūt(i), ittakhażat baitā(n), wa inna auhanal-buyūti labaitul-‘ankabūt(i), lau kānū ya‘lamūn(a).
דער משל פון די וואָס נעמען באַשיצער אַנדערש ווי אַלאַ איז ווי אַ שפּין וואָס בויט אַ הויז. און טאַקע די שוואַכסטע הויז איז די הויז פון שפּינען, אויב זיי וואָלטן נאָר געוואוסט.
وَتِلْكَ الْاَمْثَالُ نَضْرِبُهَا لِلنَّاسِۚ وَمَا يَعْقِلُهَآ اِلَّا الْعٰلِمُوْنَ
wa tilkal-amṡālu naḍribuhā lin-nās(i), wa mā ya‘qiluhā illal-‘ālimūn(a).
און די משלים האָבן מיר געמאַכט פֿאַר מענטשהייט; און קיינער וועט עס נישט פֿאַרשטיין אַחוץ די וואָס האָבן וויסן.
بَلْ هُوَ اٰيٰتٌۢ بَيِّنٰتٌ فِيْ صُدُوْرِ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَۗ وَمَا يَجْحَدُ بِاٰيٰتِنَآ اِلَّا الظّٰلِمُوْنَ
bal huwa āyātum bayyinātun fī ṣudūril-lażīna ūtul-‘ilm(a), wa mā yajḥadu bi'āyātinā illaẓ-ẓālimūn(a).
אין פאַקט, (דער קוראַן) זענען פסוקים וואָס זענען קלאָר אין די ברוסט פון די וואָס האָבן וויסן. נאָר די וואָס טוען שלעכטס לייקענען אונדזערע פסוקים.
وَمَا هٰذِهِ الْحَيٰوةُ الدُّنْيَآ اِلَّا لَهْوٌ وَّلَعِبٌۗ وَاِنَّ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ لَهِيَ الْحَيَوَانُۘ لَوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ
wa mā hāżihil-ḥayātud-dun-yā illā lahwuw wa la‘ib(un), wa innad-dāral-ākhirata lahiyal-ḥayawān(u), lau kānū ya‘lamūn(a).
און דאָס לעבן פֿון דער וועלט איז נאָר וויצן און שפּילן. און טאַקע, דאָס לאַנד פֿון יענער וועלט איז דאָס עכטע לעבן, אויב זיי וואָלטן נאָר געוואוסט.
وَقَالَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ وَالْاِيْمَانَ لَقَدْ لَبِثْتُمْ فِيْ كِتٰبِ اللّٰهِ اِلٰى يَوْمِ الْبَعْثِۖ فَهٰذَا يَوْمُ الْبَعْثِ وَلٰكِنَّكُمْ كُنْتُمْ لَا تَعْلَمُوْنَ
wa qālal-lażīna ūtul-‘ilma wal-īmāna laqad labiṡtum fī kitābillāhi ilā yaumil-ba‘ṡ(i), fa hāżā yaumul-baṡi wa lākinnakum kuntum lā ta‘lamūn(a).
און די וואָס האָבן באַקומען וויסן און גלויבן האָבן געזאָגט (צו די נישט-גלייביקע), "טאַקע, איר זענט געבליבן (אין קבר) לויט גאָטס באַפֿעל, ביזן טאָג פון תחיית המתים. אַזוי דאָס איז דער טאָג פון תחיית המתים, אָבער (פריער) האָט איר נישט געגלייבט (אין אים)."
وَيَرَى الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ الَّذِيْٓ اُنْزِلَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَ هُوَ الْحَقَّۙ وَيَهْدِيْٓ اِلٰى صِرَاطِ الْعَزِيْزِ الْحَمِيْدِ
wa yaral-lażīna ūtul-‘ilmal-lażī unzila ilaika mir rabbika huwal-ḥaqq(a), wa yahdī ilā ṣirāṭil-‘azīzil-ḥamīd(i).
און די וועמען מען גיט וויסן (מענטשן פון דעם בוך) מיינען אז די (התגלות) וואס זענען געשיקט געווארן צו דיר (מוחמד) פון דיין האר זענען אמת און פירן (מענטשן) צום וועג פון (אללא) דעם מעכטיגסטן, דעם לויבווערדן.
اَمَّنْ هُوَ قَانِتٌ اٰنَاۤءَ الَّيْلِ سَاجِدًا وَّقَاۤىِٕمًا يَّحْذَرُ الْاٰخِرَةَ وَيَرْجُوْا رَحْمَةَ رَبِّهٖۗ قُلْ هَلْ يَسْتَوِى الَّذِيْنَ يَعْلَمُوْنَ وَالَّذِيْنَ لَا يَعْلَمُوْنَ ۗ اِنَّمَا يَتَذَكَّرُ اُولُوا الْاَلْبَابِ ࣖ
amman huwa qānitun ānā'al-laili sājidaw wa qā'imay yaḥżarul-ākhirata wa yarjū raḥmata rabbih(ī), qul hal yastawil-lażīna ya‘lamūna wal-lażīna lā ya‘lamūn(a), innamā yatażakkaru ulul-albāb(i).
(זענט איר די פאליטעאיסטן וואָס זענען מער מזלדיק) אדער זענט איר די וואָס דינען ביינאכט, זיך בוקן און שטייען, אויס מורא פארן וועלט-באלד און האפן אויף די רחמנות פון זייער האר? זאגט, "זענען די וואָס ווייסן גלייך צו די וואָס ווייסן נישט?" טאקע, נאָר די וואָס האָבן שכל באַקומען וואָרענונג.
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِذَا قِيْلَ لَكُمْ تَفَسَّحُوْا فِى الْمَجٰلِسِ فَافْسَحُوْا يَفْسَحِ اللّٰهُ لَكُمْۚ وَاِذَا قِيْلَ انْشُزُوْا فَانْشُزُوْا يَرْفَعِ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مِنْكُمْۙ وَالَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ دَرَجٰتٍۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ خَبِيْرٌ
yā ayyuhal-lażīna āmanū iżā qīla lakum tafassaḥū fil-majālisi fafsaḥū yafsaḥillāhu lakum, wa iżā qīlansyuzū fansyuzū yarfa‘illāhul-lażīna āmanū minkum, wal-lażīna ūtul-‘ilma darajāt(in), wallāhu bimā ta‘malūna khabīr(un).
אָ, איר וואָס גלייבט! אויב מען זאָגט צו אייך, "געבט פּלאַץ אין די פֿאַרזאַמלונגען," מאַכט פּלאַץ, זיכער וועט אַלאַה מאַכן פּלאַץ פֿאַר אייך. און ווען מען זאָגט, "שטייט אויף," שטייט אויף, זיכער וועט אַלאַה דערהייבן (דעם גראַד פֿון) די וואָס גלייבן צווישן אייך און די וואָס האָבן באַקומען וויסן צו אַ פּאָר גראַדן. און אַלאַה איז באַוואוסטזיניק וועגן וואָס איר טוט.
الَّذِيْ عَلَّمَ بِالْقَلَمِۙ
allażī ‘allama bil-qalam(i).
ווער לערנט (מענטשן) מיט אַ פעדער.