ذٰلِكَ الْكِتٰبُ لَا رَيْبَ ۛ فِيْهِ ۛ هُدًى لِّلْمُتَّقِيْنَۙ
Żālikal-kitābu lā raiba fīh(i), hudal lil-muttaqīn(a).
Li hu a’in (li Alcorán) maak’a’ xkab’ rix ch’oolej chirix; b’eresink choq’ reheb’ li ani aj paab’anel .
وَاِنْ كُنْتُمْ فِيْ رَيْبٍ مِّمَّا نَزَّلْنَا عَلٰى عَبْدِنَا فَأْتُوْا بِسُوْرَةٍ مِّنْ مِّثْلِهٖ ۖ وَادْعُوْا شُهَدَاۤءَكُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ
wa in kuntum fī raibim mimmā nazzalnā ‘alā ‘abdinā fa'tū bisūratim mim miṡlih(ī), wad‘ū syuhadā'akum min dūnillāhi in kuntum ṣādiqīn(a).
Ut wi wiib’anb’il eech’ool (li Alcorán) li xqataqla chaq rik’in li qamoos (Muhammad), toja’ naq teeb’aanu jun li surah jo’ a’an ut teeb’oq lee tenq’ chiru li Allah, wi yaal eere.
هُوَ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ عَلَيْكَ الْكِتٰبَ مِنْهُ اٰيٰتٌ مُّحْكَمٰتٌ هُنَّ اُمُّ الْكِتٰبِ وَاُخَرُ مُتَشٰبِهٰتٌ ۗ فَاَمَّا الَّذِيْنَ فِيْ قُلُوْبِهِمْ زَيْغٌ فَيَتَّبِعُوْنَ مَا تَشَابَهَ مِنْهُ ابْتِغَاۤءَ الْفِتْنَةِ وَابْتِغَاۤءَ تَأْوِيْلِهٖۚ وَمَا يَعْلَمُ تَأْوِيْلَهٗٓ اِلَّا اللّٰهُ ۘوَالرّٰسِخُوْنَ فِى الْعِلْمِ يَقُوْلُوْنَ اٰمَنَّا بِهٖۙ كُلٌّ مِّنْ عِنْدِ رَبِّنَا ۚ وَمَا يَذَّكَّرُ اِلَّآ اُولُوا الْاَلْبَابِ
huwal-lażī anzala ‘alaikal-kitāba minhu āyātum muḥkamātun hunna ummul-kitābi wa ukharu mutasyābihāt(un), fa'ammal-lażīna fī qulūbihim zaigun fayattabi‘ūna mā tasyābaha minhubtigā'al-fitnati wabtigā'a ta'wīlih(ī), wa mā ya‘lamu ta'wīlahū illallāh(u), war-rāsikhūna fil-‘ilmi yaqūlūna āmannā bih(ī), kullum min ‘indi rabbinā, wa mā yażżakkaru illā ulul-albāb(i).
A’an li kitaqlan chaq re li Hu (Al-Qur’an) chawu (Muhammad). Sa’ xyanqeb’ a’an wankeb’ li raqal li tz’aqal tz’aqal, a’aneb’ li xnimal ru na’leb’ re li Hu (Al-Qur’an) ut jalaneb’ chik li mutasyabihat. Chirixeb’ li ani sa’ xch’ooleb’ neke’xk’e rib’ chi sachk, neke’xtaaqe li mutashabihat re xsik’b’al li q’etq’etil ut re xsik’b’al lix tawil, us ta maajun naxnaw lix tawil ka’ajwi’ li Allah. Ut eb’ li wankeb’ xnimal xnawom neke’xye, “Naqapaab’ a’an (li Alcorán), chixjunil chalenaq rik’in li Qaawa’”. Maajun naru chixtzolb’al junaq na’leb’ ka’ajwi’ li ani neke’xtaw ru.
اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ اُوْتُوْا نَصِيْبًا مِّنَ الْكِتٰبِ يُدْعَوْنَ اِلٰى كِتٰبِ اللّٰهِ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ يَتَوَلّٰى فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ وَهُمْ مُّعْرِضُوْنَ
alam tara ilal-lażīna ūtū naṣībam minal-kitābi yud‘auna ilā kitābillāhi liyaḥkuma bainahum ṡumma yatawallā farīqum minhum wa hum mu‘riḍūn(a).
Ma ink’a’ xek’e eech’ool chirixeb’ li ani k’eeb’ileb’ xraqalil li Hu (Torah)? Ke’b’oqe’ (chi chapmank) rik’in lix Hu laj Allah re naq te’xk’uub’ (li k’a’aq re ru) sa’ xyanqeb’. Toja’ naq wankeb’ reheb’ ke’xsutq’isi rib’ ut ke’xtz’eqtaana (li yaal).
اَلْحَقُّ مِنْ رَّبِّكَ فَلَا تَكُنْ مِّنَ الْمُمْتَرِيْنَ
al-ḥaqqu mir rabbika falā takum minal-mumtarīn(a).
Li yaal chalenaq rik’in laa Qaawa’, jo’kan naq matwanq laa’at (Muhammad) sa’ xyanqeb’ li neke’wiib’an xch’ool.
اِنَّ هٰذَا لَهُوَ الْقَصَصُ الْحَقُّ ۚ وَمَا مِنْ اِلٰهٍ اِلَّا اللّٰهُ ۗوَاِنَّ اللّٰهَ لَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ
inna hāżā lahuwal-qaṣaṣul-ḥaqq(u), wa mā min ilāhin illallāh(u), wa innallāha lahuwal-‘azīzul-ḥakīm(u).
Relik chi yaal, a’in jun tz’aqal seraq’. Maak’a’ chik junaq dios ka’ajwi’ li Allah, ut relik chi yaal, li Allah wan xwankil chiru chixjunil, wan xna’leb’.
تِلْكَ اٰيٰتُ اللّٰهِ نَتْلُوْهَا عَلَيْكَ بِالْحَقِّ ۗ وَمَا اللّٰهُ يُرِيْدُ ظُلْمًا لِّلْعٰلَمِيْنَ
tilka āyātullāhi natlūhā ‘alaika bil-ḥaqq(i), wa mallāhu yurīdu ẓulmal lil-‘ālamīn(a).
A’aneb’ a’in li raqal re li Allah li naqayaab’asi cheru chi tz’aqal, ut li Allah ink’a’ naraj xrahob’tesinkil (anihaq) sa’ chixjunileb’ li ruchich’och’.
اَفَلَا يَتَدَبَّرُوْنَ الْقُرْاٰنَ ۗ وَلَوْ كَانَ مِنْ عِنْدِ غَيْرِ اللّٰهِ لَوَجَدُوْا فِيْهِ اخْتِلَافًا كَثِيْرًا
afalā yatadabbarūnal-qur'ān(a), wa lau kāna min ‘indi gairillāhi lawajadū fīhikhtilāfan kaṡīrā(n).
Jo’kan ut, ma ink’a’ neke’xb’antioxi (xtzolb’al) li Corán? Wi ta (li Corán) moko re ta li Allah, te’xtaw raj chi yaal naab’al li k’a’aq re ru li ink’a’ naxk’ulub’a rib’ chi sa’.
وَقَالَتِ الْيَهُوْدُ يَدُ اللّٰهِ مَغْلُوْلَةٌ ۗغُلَّتْ اَيْدِيْهِمْ وَلُعِنُوْا بِمَا قَالُوْا ۘ بَلْ يَدٰهُ مَبْسُوْطَتٰنِۙ يُنْفِقُ كَيْفَ يَشَاۤءُۗ وَلَيَزِيْدَنَّ كَثِيْرًا مِّنْهُمْ مَّآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَ طُغْيَانًا وَّكُفْرًاۗ وَاَلْقَيْنَا بَيْنَهُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاۤءَ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِۗ كُلَّمَآ اَوْقَدُوْا نَارًا لِّلْحَرْبِ اَطْفَاَهَا اللّٰهُ ۙوَيَسْعَوْنَ فِى الْاَرْضِ فَسَادًاۗ وَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ الْمُفْسِدِيْنَ
wa qālatil-yahūdu yadullāhi maglūlah(tun), gullat aidīhim wa lu‘inū bimā qālū, bal yadāhu mabsūṭatān(i), yunfiqu kaifa yasyā'(u), wa layazīdanna kaṡīram minhum mā unzila ilaika mir rabbika ṭugyānaw wa kufrā(n), wa alqainā bainahumul-‘adāwata wal-bagḍā'a ilā yaumil-qiyāmah(ti), kullamā auqadū nāral lil-ḥarbi aṭfa'ahallāh(u), wa yas‘auna fil-arḍi fasādā(n), wallāhu lā yuḥibbul-mufsidīn(a).
Ut eb' laj Judiiy ke'xye: “B'ak'b'o li ruq' li Yos”. Relik chi yaal, a’aneb’ li ruq’ li b’ak’b’ookeb’ chi b’ak’leb’ ch’iich’ ut a’aneb’ li majewanb’ileb’ xb’aan li k’a’ru xe’xye, us ta teeto xkab’ichaleb’ li ruq’ li Allah; A’an naxk’e li tzakemq jo’ naraj. Ut (li Alcorán) li kitaqlaak chaq eerik’in rik’in lee Qaawa’ tixnimob’resi chi yaal li q’etq’etil ut li ink’a’ paab’ank reheb’ lix k’ihaleb’. Ut xqak’e li xik’ ilok ut li xik’ ilok sa’ xyanqeb’ toj sa’ xkutankil li wakliik chi yo’yo. Rajlal sut naq ke’xloch jun li xam re pleetik, li Allah kixchup. Ut neke’xyal (xk’eeb’al) li sache’k sa’ xb’een li ruchich’och’. Ut li Allah ink’a’ nawulak chiruheb’ li neke’b’aanunk re li sache’k.
وَمَا قَدَرُوا اللّٰهَ حَقَّ قَدْرِهٖٓ اِذْ قَالُوْا مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ عَلٰى بَشَرٍ مِّنْ شَيْءٍۗ قُلْ مَنْ اَنْزَلَ الْكِتٰبَ الَّذِيْ جَاۤءَ بِهٖ مُوْسٰى نُوْرًا وَّهُدًى لِّلنَّاسِ تَجْعَلُوْنَهٗ قَرَاطِيْسَ تُبْدُوْنَهَا وَتُخْفُوْنَ كَثِيْرًاۚ وَعُلِّمْتُمْ مَّا لَمْ تَعْلَمُوْٓا اَنْتُمْ وَلَآ اٰبَاۤؤُكُمْ ۗقُلِ اللّٰهُ ۙثُمَّ ذَرْهُمْ فِيْ خَوْضِهِمْ يَلْعَبُوْنَ
wa mā qadarullāha ḥaqqa qadrihī iż qālū mā anzalallāhu ‘alā basyarim min syai'(in), qul man anzalal-kitābal-lażī jā'a bihī mūsā nūraw wa hudal lin-nāsi taj‘alūnahū qarāṭīsa tubdūnahā wa tukhfūna kaṡīrā(n), wa ‘ullimtum mā lam ta‘lamū antum wa lā ābā'ukum, qulillāh(u), ṡumma żarhum fī khauḍihim yal‘abūn(a).
Ink’a’ neke’xnima ru li Allah jo’ tento raj naq neke’xye, “Li Allah maak’a’ xk’utb’esi chiruheb’ li winq.” Ye (Muhammad), “Ani kixtaqla chaq li Hu (Torah) li kixk’am chaq laj Moises jo’ saqen ut b’eresink choq’ reheb’ li winq, laa’at xayiib’ li Hu choq’ xjek’inkil li hu, xak’ut (xraqalil) ut xamuq naab’al re, us ta kik’ute’ chawu li k’a’ru ink’a’ nawb’il ru, chi moko xb’aaneb’ laa’at chi moko xb’aaneb’ laa ances.” Ye, “A’an li Allah (li kitaqlank chaq re),” toja’ naq (chirix a’an), kanab’eb’ chi b’atz’unk sa’ lix sachlijikeb’.
وَهٰذَا كِتٰبٌ اَنْزَلْنٰهُ مُبٰرَكٌ مُّصَدِّقُ الَّذِيْ بَيْنَ يَدَيْهِ وَلِتُنْذِرَ اُمَّ الْقُرٰى وَمَنْ حَوْلَهَاۗ وَالَّذِيْنَ يُؤْمِنُوْنَ بِالْاٰخِرَةِ يُؤْمِنُوْنَ بِهٖ وَهُمْ عَلٰى صَلَاتِهِمْ يُحٰفِظُوْنَ
wa hāżā kitābun anzalnāhu mubārakum muṣaddiqul-lażī baina yadaihi wa litunżira ummal-qurā wa man ḥaulahā, wal-lażīna yu'minūna bil-ākhirati yu'minūna bihī wa hum ‘alā ṣalātihim yuḥāfiẓūn(a).
Ut a’in (Al-Qur’an), jun li hu li xqataqla chaq rik’in nimla osob’tesink, naxk’ojob’eb’ li hu li ke’wan (k’utb’esinb’il) junxil ut re naq laa’ex teek’e li q’usuk reheb’ (li wankeb’ sa’) Ummul Qura (Meca) ut eb’ li tenamit sa’ xsutam. Eb’ li tenamit li neke’paab’ank re li yu’am chirix li kamk neke’xpaab’ chi yaal a’an (li Alcorán), ut junelik neke’xpaab’ lix tijeb’.
اِتَّبِعْ مَآ اُوْحِيَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَۚ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۚ وَاَعْرِضْ عَنِ الْمُشْرِكِيْنَ
ittabi‘ mā ūḥiya ilaika mir rabbik(a), lā ilāha illā huw(a), wa a‘riḍ ‘anil-musyrikīn(a).
Taaqe li k’a’ru xk’utb’esi chawu laa Qaawa’ (Muhammad); maajun chik dios kaʼajwiʼ Aʼan; ut neke’xsutq’isi rib’ rik’ineb’ laj k’iila dios.
اَفَغَيْرَ اللّٰهِ اَبْتَغِيْ حَكَمًا وَّهُوَ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ اِلَيْكُمُ الْكِتٰبَ مُفَصَّلًا ۗوَالَّذِيْنَ اٰتَيْنٰهُمُ الْكِتٰبَ يَعْلَمُوْنَ اَنَّهٗ مُنَزَّلٌ مِّنْ رَّبِّكَ بِالْحَقِّ فَلَا تَكُوْنَنَّ مِنَ الْمُمْتَرِيْنَ
afagairallāhi abtagī ḥakamaw wa huwal-lażī anzala ilaikumul-kitāba mufaṣṣalā(n), wal-lażīna ātaināhumul-kitāba ya‘lamūna annahū munazzalum mir rabbika bil-ḥaqqi falā takunanna minal-mumtarīn(a).
Ma us naq tinsik’ jun aj raqol aatin jalan chiru li Allah, us ta a’an li kixk’utb’esi li Hu (Al Qur’an) cheru chi tz’aqal? Eb’ li xqak’e reheb’ li Hu neke’xnaw chi us naq a’an (li Alcorán) kitaqlaak chaq rik’in laa Qaawa’ chi yaal. Joʼkan naq matkʼanjelak joʼ jun rehebʼ li nekeʼwiibʼank xchʼool.
وَهٰذَا كِتٰبٌ اَنْزَلْنٰهُ مُبٰرَكٌ فَاتَّبِعُوْهُ وَاتَّقُوْا لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُوْنَۙ
wa hāżā kitābun anzalnāhu mubārakun fattabi‘ūhu wattaqū la‘allakum turḥamūn(a).
Ut a’in li Hu (Al-Qur’an) li xqataqla chaq chi kub’eek nujenaq rik’in osob’tesink. Taaqe a’an, ut wanqex chi paab’anb’il re naq teek’ul li uxtaan,
اَوْ تَقُوْلُوْا لَوْ اَنَّآ اُنْزِلَ عَلَيْنَا الْكِتٰبُ لَكُنَّآ اَهْدٰى مِنْهُمْۚ فَقَدْ جَاۤءَكُمْ بَيِّنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَهُدًى وَّرَحْمَةٌ ۚفَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَّبَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَصَدَفَ عَنْهَا ۗسَنَجْزِى الَّذِيْنَ يَصْدِفُوْنَ عَنْ اٰيٰتِنَا سُوْۤءَ الْعَذَابِ بِمَا كَانُوْا يَصْدِفُوْنَ
au taqūlū lau annā unzila ‘alainal-kitābu lakunnā ahdā minhum, faqad jā'akum bayyinatum mir rabbikum wa hudaw wa raḥmah(tun), faman aẓlamu mimman każżaba bi'āyātillāhi wa ṣadafa ‘anhā, sanajzil-lażīna yaṣdifūna ‘an āyātinā sū'al-‘ażābi bimā kānū yaṣdifūn(a).
malaj naq laa’at (ink’a’) taaye, “Wi ta kik’utb’esiman chiqu li Hu, q’axal wi’chik raj b’eresinb’ilo chiruheb’ a’an.” Relik chi yaal, xchalk eerik’in jun li ch’olob’ank chi saqen ru, li b’eresink ut li toq’ob’ank-u rik’in lee Qaawa’. Ani q’axal wi’chik ink’a’ tiik xch’ool chiru li ani naxtz’eqtaanaheb’ li raqal re li Allah ut naxtz’eqtaanaheb’? Sa’ li kutan chalel, Tqaq’ajkamuheb’ li neke’xtz’eqtaana li Qaraqal rik’in jun li tojb’a-maak jwal kaw, xb’aan naq junelik neke’xsutq’isi rib’.
اِنَّ وَلِيِّ َۧ اللّٰهُ الَّذِيْ نَزَّلَ الْكِتٰبَۖ وَهُوَ يَتَوَلَّى الصّٰلِحِيْنَ
inna waliyyiyallāhul-lażī nazzalal-kitāb(a), wa huwa yatawallaṣ-ṣāliḥīn(a).
Relik chi yaal, laj kolol we a’an li Allah li kixtaqla chaq li Hu (Al-Qur’an). Naxkol rixebʼ laj paabʼanel .
وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيَاتُنَا بَيِّنٰتٍۙ قَالَ الَّذِيْنَ لَا يَرْجُوْنَ لِقَاۤءَنَا ائْتِ بِقُرْاٰنٍ غَيْرِ هٰذَآ اَوْ بَدِّلْهُ ۗ قُلْ مَا يَكُوْنُ لِيْٓ اَنْ اُبَدِّلَهٗ مِنْ تِلْقَاۤئِ نَفْسِيْ ۚاِنْ اَتَّبِعُ اِلَّا مَا يُوْحٰٓى اِلَيَّ ۚ اِنِّيْٓ اَخَافُ اِنْ عَصَيْتُ رَبِّيْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ
wa iżā tutlā ‘alaihim āyātunā bayyināt(in), qālal-lażīna lā yarjūna liqā'ana'ti biqur'ānin gairi hāżā au baddilh(u), qul mā yakūnu lī an ubaddilahū min tilqā'i nafsī, in attabi‘u illā mā yūḥā ilayy(a), innī akhāfu in ‘aṣaitu rabbī ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).
Ut naq ke’xye reheb’ chi saqen ru li Qaraqal, eb’ li ink’a’ ke’royb’eni naq te’xk’ul qib’ ke’xye, “K’am chaq jun li hu jalan chiru li Corán a’in malaj k’ehomaq sa’ xna’aj.” Ye (Muhammad), "Ink'a' us naq tinjal chi jo'q'ehaq. Ka'ajwi' nintaaqe li k'aru k'utb'esinb'il chiwu. Ninxuwa chi yaal li tojb'a-maak re li nimla kutan (Xkutankil li Rahilal) wi ink'a' ninpaab' lin Qaawa'".
وَمَا كَانَ هٰذَا الْقُرْاٰنُ اَنْ يُّفْتَرٰى مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَلٰكِنْ تَصْدِيْقَ الَّذِيْ بَيْنَ يَدَيْهِ وَتَفْصِيْلَ الْكِتٰبِ لَا رَيْبَ فِيْهِ مِنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَۗ
wa mā kāna hāżal-qur'ānu ay yuftarā min dūnillāhi wa lākin taṣdīqal-lażī baina yadaihi wa tafṣīlal-kitābi lā raiba fīhi mir rabbil-‘ālamīn(a).
Ut ink’a’ naru naq li Alcorán a’in taayiib’amanq xb’aan jalan chik chiru li Allah; a’b’an (li Alcorán) naxk’ojob’ li (hu) li ak wan chaq ut naxch’olob’ li chaq’rab’ li kixxaqab’, maak’a’ xkab’ rix ch’oolej chi sa’eb’, (k’utb’esinb’il) xb’aan li Qaawa’ re chixjunil li ruchich’och’ .
نَحْنُ نَقُصُّ عَلَيْكَ اَحْسَنَ الْقَصَصِ بِمَآ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ هٰذَا الْقُرْاٰنَۖ وَاِنْ كُنْتَ مِنْ قَبْلِهٖ لَمِنَ الْغٰفِلِيْنَ
naḥnu naquṣṣu ‘alaika aḥsanal-qaṣaṣi bimā auḥainā ilaika hāżal-qur'ān(a), wa in kunta min qablihī laminal-gāfilīn(a).
Kiqaye aawe (Muhammad) li seraq’ jwal chaab’il rik’in xk’utb’al chawu li Alcorán a’in, ut relik chi yaal naq laa’at chaq rub’elaj a’an jun reheb’ li ink’a’ neke’xnaw.
الۤمّۤرٰۗ تِلْكَ اٰيٰتُ الْكِتٰبِۗ وَالَّذِيْٓ اُنْزِلَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَ الْحَقُّ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يُؤْمِنُوْنَ
alif lām mīm rā, tilka āyātul-kitāb(i), wal-lażī unzila ilaika mir rabbikal-ḥaqqu wa lākinna akṡaran-nāsi lā yu'minūn(a).
Alif Lam Mim Ra. A’aneb’ a’in li raqal re li Hu (Al-Qur’an). Ut (li Hu) li kitaqlaak chawu (Muhammad) rik’in laa Qaawa’, yaal; a’b’an lix k’ihaleb’ li tenamit ink’a’ neke’xpaab’ (a’an).
اِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَاِنَّا لَهٗ لَحٰفِظُوْنَ
innā naḥnu nazzalnaż-żikra wa innā lahū laḥāfiẓūn(a).
Relik chi yaal, laa’o li xqataqla chaq li Alcorán, ut relik chi yaal naq laa’o (jo’kan ajwi’) naqakol rix.
قُلْ لَّىِٕنِ اجْتَمَعَتِ الْاِنْسُ وَالْجِنُّ عَلٰٓى اَنْ يَّأْتُوْا بِمِثْلِ هٰذَا الْقُرْاٰنِ لَا يَأْتُوْنَ بِمِثْلِهٖ وَلَوْ كَانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ ظَهِيْرًا
qul la'inijtama‘atil-insu wal-jinnu ‘alā ay ya'tū bimiṡli hāżal-qur'āni lā ya'tūna bimiṡlihī wa lau kāna ba‘ḍuhum liba‘ḍin ẓahīrā(n).
Ye, “Relik chi yaal, wi eb’ li winq ut eb’ li jinn te’xjunaji rib’ re xyiib’ankil k’a’ruhaq chanchan (rik’in) li Alcorán a’in, ink’a’ raj te’ruuq chixyiib’ankil k’a’ruhaq chanchan a’an, us ta te’xtenq’a rib’ chirib’ileb’ rib’.”
وَبِالْحَقِّ اَنْزَلْنٰهُ وَبِالْحَقِّ نَزَلَۗ وَمَآ اَرْسَلْنٰكَ اِلَّا مُبَشِّرًا وَّنَذِيْرًاۘ
wa bil-ḥaqqi anzalnāhu wa bil-ḥaqqi nazal(a), wa mā arsalnāka illā mubasysyiraw wa nażīrā(n).
Ut xqataqla chaq (li Alcorán) chi yaal ut (li Alcorán) kikub’e chaq rik’in (xk’amb’al chaq) li yaal. Ut laa’o laa’o xooqataqla (Muhammad), ka’ajwi’ jo’ aj k’amol chaab’il esilal ut aj k’ehol na’leb’.
قُلْ اٰمِنُوْا بِهٖٓ اَوْ لَا تُؤْمِنُوْاۗ اِنَّ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ مِنْ قَبْلِهٖٓ اِذَا يُتْلٰى عَلَيْهِمْ يَخِرُّوْنَ لِلْاَذْقَانِ سُجَّدًاۙ
qul āminū bihī au lā tu'minū, innal-lażīna ūtul-‘ilma min qablihī iżā yutlā ‘alaihim yakhirrūna lil-ażqāni sujjadā(n).
Ye (Muhammad), “Chepaab’ a’an (li Alcorán) malaj ink’a’ chepaab’ (juntaq’eet choq’ re li Allah).
اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ عَلٰى عَبْدِهِ الْكِتٰبَ وَلَمْ يَجْعَلْ لَّهٗ عِوَجًا ۜ
al-ḥamdu lillāhil-lażī anzala ‘alā ‘abdihil-kitāba wa lam yaj‘al lahū ‘iwajā(n).
Nimaq xloq’al li Allah, li kixtaqla chaq li Hu (li Alcorán) rik’in lix moos ut ink’a’ kixk’e chi q’etq’eto’k;
تَنْزِيْلًا مِّمَّنْ خَلَقَ الْاَرْضَ وَالسَّمٰوٰتِ الْعُلٰى ۗ
tanzīlam mimman khalaqal-arḍa was-samāwātil-‘ulā.
kikub’e chaq rik’in (li Dios) li kiyiib’ank re li ruchich’och’ ut li taqenaqil choxa, .
الَّذِيْنَ هُمْ فِيْ صَلَاتِهِمْ خٰشِعُوْنَ
allażīna hum fī ṣalātihim khāsyi‘ūn(a).
(a’aneb’ a’in) li neke’xkub’si rib’ sa’ lix tijeb’, .
قُلْ اَنْزَلَهُ الَّذِيْ يَعْلَمُ السِّرَّ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ اِنَّهٗ كَانَ غَفُوْرًا رَّحِيْمًا
qul anzalahul-lażī ya‘lamus-sirra fis-samāwāti wal-arḍ(i), innahū kāna gafūrar raḥīmā(n).
Ye (Muhammad), "(Li Alcorán) kik'utb'esiman xb'aan (Allah) li naxnaw li muqmuukil na'leb' re li choxa ut li ch'och'. Relik chi yaal, a'an li q'axal aj kuyuk maak, li q'axal aj uxtaan."
وَاِنَّهٗ لَتَنْزِيْلُ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۗ
wa innahū latanzīlu rabbil-‘ālamīn(a).
Ut relik chi yaal, a’in (Al-Qur’an) kitaqlaak chi yaal xb’aan li Qaawa’ re chixjunil li ruchich’och’, .
نَزَلَ بِهِ الرُّوْحُ الْاَمِيْنُ ۙ
nazala bihir rūḥul-amīn(u).
Li kik’ame’ chaq taq’a xb’aan laj ar-Ruh al-Amin (Jibril), .
عَلٰى قَلْبِكَ لِتَكُوْنَ مِنَ الْمُنْذِرِيْنَ ۙ
‘alā qalbika litakūna minal-munżirīn(a).
sa’ laa waam (Muhammad) re naq tatwanq sa’ xyanqeb’ li neke’k’ehok na’leb’, .
وَمَا تَنَزَّلَتْ بِهِ الشَّيٰطِيْنُ
wa mā tanazzalat bihisy-syayāṭīn(u).
Ut (li Alcorán) ink’a’ kik’ame’ chaq xb’aaneb’ laj tza.
وَمَا يَنْۢبَغِيْ لَهُمْ وَمَا يَسْتَطِيْعُوْنَ ۗ
wa mā yambagī lahum wa mā yastaṭī‘ūn(a).
Ut moko us ta choq’ reheb’ (li Alcorán), ut ink’a’ te’ruuq.
وَاِنَّكَ لَتُلَقَّى الْقُرْاٰنَ مِنْ لَّدُنْ حَكِيْمٍ عَلِيْمٍ
wa innaka latulaqqal-qur'āna mil ladun ḥakīmin ‘alīm(in).
Ut relik chi yaal naq laa’at (Muhammad) k’eeb’il aawe chi yaal li Alcorán rik’in (Allah) li Q’axal aj Na’leb’, li Naxnaw Chixjunil.
نَتْلُوْا عَلَيْكَ مِنْ نَّبَاِ مُوْسٰى وَفِرْعَوْنَ بِالْحَقِّ لِقَوْمٍ يُّؤْمِنُوْنَ
natlū ‘alaika min naba'i mūsā wa fir‘auna bil-ḥaqqi liqaumiy yu'minūn(a).
Naqayaab’asi cheru jun raqal resilal laj Moises ut laj Farahon chi yaal choq’ reheb’ laj paab’anel.
وَمَا كُنْتَ بِجَانِبِ الْغَرْبِيِّ اِذْ قَضَيْنَآ اِلٰى مُوْسَى الْاَمْرَ وَمَا كُنْتَ مِنَ الشّٰهِدِيْنَ ۙ
wa mā kunta bijānibil-garbiyyi iż qaḍainā ilā mūsal-amra wa mā kunta minasy-syāhidīn(a).
Ut laa’at (Muhammad) moko wankat ta sa’ rokeb’aal li saq’e (re li loq’laj ru taq’a re Tuwa) naq xqak’e li taqlahom re laj Moises, ut moko wankat ta (jo’kan ajwi’) sa’ xyanqeb’ li tenamit li ke’ilok re (li k’a’ru kik’ulman a’an).
وَلٰكِنَّآ اَنْشَأْنَا قُرُوْنًا فَتَطَاوَلَ عَلَيْهِمُ الْعُمُرُۚ وَمَا كُنْتَ ثَاوِيًا فِيْٓ اَهْلِ مَدْيَنَ تَتْلُوْا عَلَيْهِمْ اٰيٰتِنَاۙ وَلٰكِنَّا كُنَّا مُرْسِلِيْنَ
wa lākinnā ansya'nā qurūnan fataṭāwala ‘alaihimul-‘umur(u), wa mā kunta ṡāwiyan fī ahli madyana tatlū ‘alaihim āyātinā, wa lākinnā kunnā mursilīn(a).
A’b’an laa’o xqayiib’ junjunq li tenamit, ut ak xnume’ naab’al li hoonal sa’ xb’eeneb’, ut laa’at (Muhammad) ink’a’ xatkana rik’ineb’ li tenamit Madyan chixyeeb’al reheb’ li Qaraqal, a’b’an xqataqlaheb’ aj taqlanel.
وَاِذَا يُتْلٰى عَلَيْهِمْ قَالُوْٓا اٰمَنَّا بِهٖٓ اِنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّنَآ اِنَّا كُنَّا مِنْ قَبْلِهٖ مُسْلِمِيْنَ
wa iżā yutlā ‘alaihim qālū āmannā bihī innahul-ḥaqqu mir rabbinā innā kunnā min qablihī muslimīn(a).
Ut naq ki’ile’ ru (li Alcorán) chiruheb’, ke’xye: “Naqapaab’ a’an, relik chi yaal (li Alcorán) a’an li yaal chalen chaq li Qaawa’. Relik chi yaal, rub’elaj naq laa’o aj musulman”.
اِنَّ الَّذِيْ فَرَضَ عَلَيْكَ الْقُرْاٰنَ لَرَاۤدُّكَ اِلٰى مَعَادٍ ۗقُلْ رَّبِّيْٓ اَعْلَمُ مَنْ جَاۤءَ بِالْهُدٰى وَمَنْ هُوَ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ
innal-lażī faraḍa ‘alaikal-qur'āna larādduka ilā ma‘ād(in), qur rabbī a‘lamu man jā'a bil-hudā wa man huwa fī ḍalālim mubīn(in).
Relik chi yaal, (Allah) li naxpatz’ aawe (Muhammad) naq (taak’anjela lix chaq’rab’il) li Alcorán, tatxsutq’isi chi yaal sa’ laa na’ajej re sutq’iik. Ye (Muhammad), “Lin Qaawa’ naxnaw ruheb’ li neke’k’amok b’eresink ut li ani wankeb’ sa’ li sachk li ch’olch’o ru.”
وَمَا كُنْتَ تَرْجُوْٓا اَنْ يُّلْقٰٓى اِلَيْكَ الْكِتٰبُ اِلَّا رَحْمَةً مِّنْ رَّبِّكَ فَلَا تَكُوْنَنَّ ظَهِيْرًا لِّلْكٰفِرِيْنَ ۖ
wa mā kunta tarjū ay yulqā ilaikal-kitābu illā raḥmatam mir rabbika falā takūnanna ẓahīral lil-kāfirīn(a).
Ut laa’at (Muhammad) maajun wa xawoyb’eni naq li Hu (Al-Qur’an) taataqlaaq chawu, a’b’an (k’utb’esinb’il) jo’ jun toq’ob’ank-u xb’aan laa Qaawa’, jo’kan naq maajun wa tento tatwanq choq’ aj tenq’ reheb’ li ink’a’ neke’paab’an, .
وَمَا كُنْتَ تَتْلُوْا مِنْ قَبْلِهٖ مِنْ كِتٰبٍ وَّلَا تَخُطُّهٗ بِيَمِيْنِكَ اِذًا لَّارْتَابَ الْمُبْطِلُوْنَ
wa mā kunta tatlū min qablihī min kitābiw wa lā takhuṭṭuhū biyamīnika iżal lartābal-mubṭilūn(a).
Ut laa’at (Muhammad) maajun wa xawil ru jun li hu junxil (li Alcorán) ut maajun wa (maajun wa) xatz’iib’a jun li hu rik’in laa nim uq’; Wi ta (xawil ru ut xatz’iib’a), eb’ li tenamit te’wiib’anq raj xch’ool chirix.
اَوَلَمْ يَكْفِهِمْ اَنَّآ اَنْزَلْنَا عَلَيْكَ الْكِتٰبَ يُتْلٰى عَلَيْهِمْ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَرَحْمَةً وَّذِكْرٰى لِقَوْمٍ يُّؤْمِنُوْنَ ࣖ
awalam yakfihim annā anzalnā ‘alaikal-kitāba yutlā ‘alaihim, inna fī żālika laraḥmataw wa żikrā liqaumiy yu'minūn(a).
Ma ink’a’ tz’aqal choq’ reheb’ naq xqataqla chaq eerik’in li Hu (li Alcorán) li ki’ile’ chiruheb’? Relik chi yaal, sa’ (li Alcorán) wankeb’ li ninqi osob’tesink ut li tzolok choq’ reheb’ li neke’paab’an.
تَنْزِيْلُ الْكِتٰبِ لَا رَيْبَ فِيْهِ مِنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَۗ
tanzīlul-kitābi lā raiba fīhi mir rabbil-‘ālamīn(a).
Maak’a’ xkab’ rix ch’oolej naq lix k’utb’esinb’il na’leb’ li Alcorán chalenaq rik’in li Qaawa’ re chixjunil li ruchich’och’.
وَالَّذِيْٓ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ مِنَ الْكِتٰبِ هُوَ الْحَقُّ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِۗ اِنَّ اللّٰهَ بِعِبَادِهٖ لَخَبِيْرٌۢ بَصِيْرٌ
wal-lażī auḥainā ilaika minal-kitābi huwal-ḥaqqu muṣaddiqal limā baina yadaih(i), innallāha bi‘ibādihī lakhabīrum baṣīr(un).
Ut li k’a’ru xqak’utb’esi chawu (Muhammad), a’an li Hu (Al Qur’an) a’an li tz’aqal yaal, li naxk’ojob’eb’ li hu li xe’nume’ chaq. Relik chi yaal, li Allah a’an tz’aqal aj Nawom re chixjunil, aj ilol re chixjunil (lix wanjikeb’) lix moos.
تَنْزِيْلَ الْعَزِيْزِ الرَّحِيْمِۙ
tanzīlal-‘azīzir-raḥīm(i).
(jo’ jun k’utb’esinb’il na’leb’) taqlanb’il xb’aan (Allah) li Nimajwal, li Q’axal Uxtaan, .
بَلْ جَاۤءَ بِالْحَقِّ وَصَدَّقَ الْمُرْسَلِيْنَ
bal jā'a bil-ḥaqqi wa ṣaddaqal-mursalīn(a).
Us ta a’an (laj Muhammad) kichal rik’in li yaal ut kixtiikob’resiheb’ ru li apostol (li ke’wan chaq junxil).
اَؤُنْزِلَ عَلَيْهِ الذِّكْرُ مِنْۢ بَيْنِنَا ۗبَلْ هُمْ فِيْ شَكٍّ مِّنْ ذِكْرِيْۚ بَلْ لَّمَّا يَذُوْقُوْا عَذَابِ ۗ
a'unzila ‘alaihiż-żikru mim baininā, bal hum fī syakkim min żikrī, bal lammā yażūqū ‘ażāb(i).
k’a’ut naq kik’utb’esiman li Alcorán chiru sa’ qayanq?” Relik chi yaal, neke’wiib’an xch’ool chirix Lin Corán, a’b’an ink’a’ xe’reek’a (Lin) tojb’a-maak.
وَلَتَعْلَمُنَّ نَبَاَهٗ بَعْدَ حِيْنٍ ࣖ
wa lata‘lamunna naba'ahū ba‘da ḥīn(in).
Ut relik chi yaal, teenaw (li yaalil na’leb’ re) li esilal (li Alcorán) chirix xnumik jarub’aq hoonal.”
تَنْزِيْلُ الْكِتٰبِ مِنَ اللّٰهِ الْعَزِيْزِ الْحَكِيْمِ
tanzīlul-kitābi minallāhil-‘azīzil-ḥakīm(i).
Li hu a’in (Al-Qur’an) kik’utb’esiman xb’aan li Allah, li Q’axal Nim Xwankil, li Q’axal Wan Xna’leb’.
اَللّٰهُ نَزَّلَ اَحْسَنَ الْحَدِيْثِ كِتٰبًا مُّتَشَابِهًا مَّثَانِيَۙ تَقْشَعِرُّ مِنْهُ جُلُوْدُ الَّذِيْنَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ ۚ ثُمَّ تَلِيْنُ جُلُوْدُهُمْ وَقُلُوْبُهُمْ اِلٰى ذِكْرِ اللّٰهِ ۗذٰلِكَ هُدَى اللّٰهِ يَهْدِيْ بِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَمَنْ يُّضْلِلِ اللّٰهُ فَمَا لَهٗ مِنْ هَادٍ
allāhu nazzala aḥsanal-ḥadīṡi kitābam mutasyābiham maṡāniy(a), taqsya‘irru minhu julūdul-lażīna yakhsyauna rabbahum, ṡumma talīnu julūduhum wa qulūbuhum ilā żikrillāh(i), żālika hudallāhi yahdī bihī may yasyā'(u), wa may yuḍlilillāhu famā lahū min hād(in).
Li Allah kixtaqla chaq li aatin jwal chaab’il, li Alcorán, juntaq’eet (raqal) li neke’ka’sutiman chi k’iila sut; lix tz’uumal reheb’ li neke’xxuwa ru lix Qaawa’ neke’siksotk xb’aan a’an, toja’ naq lix tz’uumal reheb’ ut lix ch’ooleb’ neke’k’ojla xch’ool naq neke’xjultika li Allah. A’an a’in lix b’eresihom li Allah; Naxb’eresi rik’in a’an li ani naraj. Ut ani naxkanab’ li Allah chi sachk, maajun naru chi b’eresink.