مَثَلُهُمْ كَمَثَلِ الَّذِى اسْتَوْقَدَ نَارًا ۚ فَلَمَّآ اَضَاۤءَتْ مَا حَوْلَهٗ ذَهَبَ اللّٰهُ بِنُوْرِهِمْ وَتَرَكَهُمْ فِيْ ظُلُمٰتٍ لَّا يُبْصِرُوْنَ
maṡaluhum kamaṡalil-lażistauqada nārā(n), falammā aḍā'at mā ḥaulahūū żahaballāhu binūrihim wa tarakahum fī ẓulumātil lā yubṣirūn(a).
Оларның үлегери отту кыпсып турар улуска дөмей, ынчалза-даа ол от кыпсыпкан соонда, Аллах оларның чырыын ап каапкаш, караңгыда көрүп шыдавас кылдыр арттырып каар.
اَوْ كَصَيِّبٍ مِّنَ السَّمَاۤءِ فِيْهِ ظُلُمٰتٌ وَّرَعْدٌ وَّبَرْقٌۚ يَجْعَلُوْنَ اَصَابِعَهُمْ فِيْٓ اٰذَانِهِمْ مِّنَ الصَّوَاعِقِ حَذَرَ الْمَوْتِۗ وَاللّٰهُ مُحِيْطٌۢ بِالْكٰفِرِيْنَ
au kaṣayyibim minas-samā'i fīhi ẓulumātuw wa ra‘duw wa barq(un), yaj‘alūna aṣābi‘ahum fī āżānihim minaṣ-ṣawā‘iqi ḥażaral-maut(i), wallāhu muḥīṭum bil- kāfirīn(a).
Азы (кижиге таварышкан) дээрден күштүг чаъс ышкаш, караңгы, чаъс-чайык болгаш чырыткы-биле кады. Олар кулактарын барбалары-биле дуглап алыр, өлүп каарындан коргар болгаш, чаъс-чайык үнүн дыңнавас. Аллахка бүзүревейн турар улус база кирип турар.
يَكَادُ الْبَرْقُ يَخْطَفُ اَبْصَارَهُمْ ۗ كُلَّمَآ اَضَاۤءَ لَهُمْ مَّشَوْا فِيْهِ ۙ وَاِذَآ اَظْلَمَ عَلَيْهِمْ قَامُوْا ۗوَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ لَذَهَبَ بِسَمْعِهِمْ وَاَبْصَارِهِمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ ࣖ
yakādul-barqu yakhṭafu abṣārahum, kullamā aḍā'a lahum masyau fīh(i), wa iżā aẓlama ‘alaihim qāmū, wa lau syā'allāhu lażahaba bisam‘ihim wa abṣārihim, innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).
Чаъс оларның караанга чоокшулап келген. Кажан-даа (чаъс) чырый бээрге, олар ооң адаанда кылаштаар, а кажан оларга караңгы дүжүп кээрге, доктаар. Бир эвес Аллах күзээн болза, оларның дыңнаарын болгаш көрүжүн ап кааптар турган. Шынап-ла, Аллах бүгү чүвениң кырынга Күчүлүг.
۞ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَسْتَحْيٖٓ اَنْ يَّضْرِبَ مَثَلًا مَّا بَعُوْضَةً فَمَا فَوْقَهَا ۗ فَاَمَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا فَيَعْلَمُوْنَ اَنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّهِمْ ۚ وَاَمَّا الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فَيَقُوْلُوْنَ مَاذَآ اَرَادَ اللّٰهُ بِهٰذَا مَثَلًا ۘ يُضِلُّ بِهٖ كَثِيْرًا وَّيَهْدِيْ بِهٖ كَثِيْرًا ۗ وَمَا يُضِلُّ بِهٖٓ اِلَّا الْفٰسِقِيْنَۙ
innallāha lā yastaḥyī ay yaḍriba maṡalam mā ba‘ūḍatan famā fauqahā, fa'ammal- lażīna āmanū faya‘lamūna annahul-ḥaqqu mir rabbihim, wa ammal-lażīna kafarū fayaqūlūna māżā arādallāhu bihāżā maṡalā(n), yuḍillu bihī kaṡīraw wa yahdī bihī kaṡīrā(n), wa mā yuḍillu bihī illal-fāsiqīn(a).
Шынап-ла, Аллах чымчак азы оон-даа бичии чүүлдүң чижээн кылырындан ойталавас. А бүзүрээн улус Бургандан келген алыс шын ол дээрзин билир. Ынчалза-даа бүзүревес улус: «Аллах бо үлегер домак-биле чүнү чугаалаксааныл?» Ол (үлегер домак-биле) хөй кижилерни өскээр угландырган, а ол (база) хөй кижилерни удуртуп турган. Ынчалза-даа Ол бо (үлегер домак-биле) чүгле бузуттуг улусту мегелеп шыдавас.
وَمَثَلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا كَمَثَلِ الَّذِيْ يَنْعِقُ بِمَا لَا يَسْمَعُ اِلَّا دُعَاۤءً وَّنِدَاۤءً ۗ صُمٌّ ۢ بُكْمٌ عُمْيٌ فَهُمْ لَا يَعْقِلُوْنَ
wa maṡalul-lażīna kafarū kamaṡalil-lażī yan‘iqu bimā lā yasma‘u illā du‘ā'aw wa nidā'ā(n), ṣummum bukmun ‘umyun fahum lā ya‘qilūn(a).
А кафирлерниң (кыйгырыгларынга) үлегер домак дээрге, кыйгырыглар болгаш алгы-кышкыдан өске чүнү-даа дыңнавас (амытаннарже) алгыржып турар (кадарчы) ышкаш. (Олар) дүлей, дүлей болгаш караа көрбес, ынчангаш олар билбес.
مَثَلُ الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ اَنْۢبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِيْ كُلِّ سُنْۢبُلَةٍ مِّائَةُ حَبَّةٍ ۗ وَاللّٰهُ يُضٰعِفُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ
maṡalul-lażīna yunfiqūna amwālahum fī sabīlillāhi kamaṡali ḥabbatin ambatat sab‘a sanābila fī kulli sumbulatim mi'atu ḥabbah(tin), wallāhu yuḍā‘ifu limay yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).
Аллахтың оруунче акша-төгерикти чарыгдаан кижиниң дугайында үлегер домак чеди дазыл үнүп келген үрезинге дөмей, дазыл бүрүзүнде чүс үрезин бар. Аллах кымга күзээрил, ону көвүдедир, а Аллах дээрге Бүгү-ле чүвени билир, Бүгү-ле чүвени билир.
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تُبْطِلُوْا صَدَقٰتِكُمْ بِالْمَنِّ وَالْاَذٰىۙ كَالَّذِيْ يُنْفِقُ مَالَهٗ رِئَاۤءَ النَّاسِ وَلَا يُؤْمِنُ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِۗ فَمَثَلُهٗ كَمَثَلِ صَفْوَانٍ عَلَيْهِ تُرَابٌ فَاَصَابَهٗ وَابِلٌ فَتَرَكَهٗ صَلْدًا ۗ لَا يَقْدِرُوْنَ عَلٰى شَيْءٍ مِّمَّا كَسَبُوْا ۗ وَاللّٰهُ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الْكٰفِرِيْنَ
yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tubṭilū ṣadaqātikum bil-manni wal-ażā, kal-lażī yunfiqu mālahū ri'ā'an-nāsi wa lā yu'minu billāhi wal-yaumil-ākhir(i), fa maṡaluhū kamaṡali ṣafwānin ‘alaihi turābun fa'aṣābahū wābilun fatarakahū ṣaldā(n), lā yaqdirūna ‘alā syai'im mimmā kasabū, wallāhu lā yahdil-qaumal-kāfirīn(a).
Бүзүрээн улус! Буянныг ажыл-херээңерни айыткаш, (алып турар кижиниң сагыш-сеткилин) хомудадып, буянныг ажыл-херектериңерни бужартатпаңар, чүге дизе ол кижи улуска боттарын көргүзүп, Аллахка болгаш Сөөлгү Хүнге бүзүревейн турар дээш, бодунуң бай-шыдалын үлеп турар кижи ышкаш. Чижээ (ол кижиниң) чаңныг даш ышкаш, оон ол дашче улуг чаъс чааптарга, даш катап шыырак болуп артар. Оларның кылып турар чүүлдеринден чүнү-даа чедип албас. А Аллах кафирлерни башкарбас.
وَمَثَلُ الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمُ ابْتِغَاۤءَ مَرْضَاتِ اللّٰهِ وَتَثْبِيْتًا مِّنْ اَنْفُسِهِمْ كَمَثَلِ جَنَّةٍۢ بِرَبْوَةٍ اَصَابَهَا وَابِلٌ فَاٰتَتْ اُكُلَهَا ضِعْفَيْنِۚ فَاِنْ لَّمْ يُصِبْهَا وَابِلٌ فَطَلٌّ ۗوَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌ
wa maṡalul-lażīna yunfiqūna amwālahumubtigā'a marḍātillāhi wa taṡbītam min anfusihim kamaṡali jannatim birabwatin aṣābahā wābilun fa'ātat ukulahā ḍi‘fain(i), fa'illam yuṣibhā wābilun faṭall(un), wallāhu bimā ta‘malūna baṣīr(un).
А Аллахтың ээ көрнүүшкүнүн дилеп, сүлдезин быжыктырар дээш, бай-шыдалын чарыгдап турар кижилерниң дугайында үлегер домак, чаъс-чайык суггарып турар даг кырынга турар огородка дөмей, ынчан огород ийи катап хөй дүжүттү бээр. Бир эвес күштүг чаъс ону суггарбас болза, ынчан чаъс (четчир-даа болза). Аллах силерниң кылып турар чүүлдериңерни шуптузун көрүп турар.
اَيَوَدُّ اَحَدُكُمْ اَنْ تَكُوْنَ لَهٗ جَنَّةٌ مِّنْ نَّخِيْلٍ وَّاَعْنَابٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُۙ لَهٗ فِيْهَا مِنْ كُلِّ الثَّمَرٰتِۙ وَاَصَابَهُ الْكِبَرُ وَلَهٗ ذُرِّيَّةٌ ضُعَفَاۤءُۚ فَاَصَابَهَآ اِعْصَارٌ فِيْهِ نَارٌ فَاحْتَرَقَتْ ۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمُ الْاٰيٰتِ لَعَلَّكُمْ تَتَفَكَّرُوْنَ ࣖ
ayawaddu aḥadukum an takūna lahū jannatum min nakhīliw wa a‘nābin tajrī min taḥtihal-anhār(u), lahū fīhā min kulliṡ-ṡamarāt(i), wa aṣābahul-kibaru wa lahū żurriyyatun ḍu‘afā'(u), fa'aṣābahā i‘ṣārun fīhi nārun faḥtaraqat, każālika yubayyinullāhu lakumul-āyāti la‘allakum tatafakkarūn(a).
Силерниң араңарда кым-даа хемнер агып чыдар, янзы-бүрү чимистиг финик пальмалары болгаш виноград сывылыг огородтуг болурун күзеп турар бе, ооң соонда назы-хар келирге, ол чаш ажы-төлдүг артып каар. Ооң соонда оттуг күштүг хат ону дүжүрүпкеш, өрттенип каар. Аллах силерге Бодунуң демдектерин ынчаар тайылбырлап турар, силер боданыр силер.
اِنَّ الَّذِيْنَ اشْتَرَوُا الْكُفْرَ بِالْاِيْمَانِ لَنْ يَّضُرُّوا اللّٰهَ شَيْـًٔاۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ
innal-lażīnasytarawul-kufra bil-īmāni lay yaḍurrullāha syai'ā(n), wa lahum ‘ażābun alīm(un).
Шынап-ла, бүзүрел-биле бүзүрел чок чорукту садып алган улус Аллахка бичии-даа хора чедирбес, аарышкылыг кеземче алыр.
اِنَّمَا مَثَلُ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا كَمَاۤءٍ اَنْزَلْنٰهُ مِنَ السَّمَاۤءِ فَاخْتَلَطَ بِهٖ نَبَاتُ الْاَرْضِ مِمَّا يَأْكُلُ النَّاسُ وَالْاَنْعَامُ ۗحَتّٰٓى اِذَآ اَخَذَتِ الْاَرْضُ زُخْرُفَهَا وَازَّيَّنَتْ وَظَنَّ اَهْلُهَآ اَنَّهُمْ قٰدِرُوْنَ عَلَيْهَآ اَتٰىهَآ اَمْرُنَا لَيْلًا اَوْ نَهَارًا فَجَعَلْنٰهَا حَصِيْدًا كَاَنْ لَّمْ تَغْنَ بِالْاَمْسِۗ كَذٰلِكَ نُفَصِّلُ الْاٰيٰتِ لِقَوْمٍ يَّتَفَكَّرُوْنَ
innamā maṡalul-ḥayātid-dun-yā kamā'in anzalnāhu minas-samā'i fakhtalaṭa bihī nabātul-arḍi mimmā ya'kulun-nāsu wal-an‘ām(u), ḥattā iżā akhażatil-arḍu zukhrufahā wazzayyanat wa ẓanna ahluhā annahum qādirūna ‘alaihā, atāhā amrunā lailan au nahāran fa ja‘alnāhā ḥaṣīdan ka'allam tagna bil-ams(i), każālika nufaṣṣilul-āyāti liqaumiy yatafakkarūn(a).
Шынап-ла, өртемчей амыдыралының дугайында үлегер домак дээрге-ле, Дээрден дүжүрүп турарывыс суг (чаъс) ышкаш, ооң соонда черниң үнүштери (ол сугнуң ачызында) элбек өзер, оларның чамдыызын кижилер, мал-маган чип турар. Черни долузу-биле каастап, каастап, ооң чурттакчылары ону ыяап-ла ээлеп алыр бис деп бодап турда, Бистиң кеземчевис аңаа дүне-даа, хүндүс-даа келир, ону дүүн үнүп келбээн ышкаш, дүжүт-биле кезип каан дүжүт дег кылып каар бис. Боданып турар чонга (Бистиң күжүвүстүң) демдектерин ынчалдыр тайылбырлап турар бис.
لَهٗ دَعْوَةُ الْحَقِّۗ وَالَّذِيْنَ يَدْعُوْنَ مِنْ دُوْنِهٖ لَا يَسْتَجِيْبُوْنَ لَهُمْ بِشَيْءٍ اِلَّا كَبَاسِطِ كَفَّيْهِ اِلَى الْمَاۤءِ لِيَبْلُغَ فَاهُ وَمَا هُوَ بِبَالِغِهٖۗ وَمَا دُعَاۤءُ الْكٰفِرِيْنَ اِلَّا فِيْ ضَلٰلٍ
lahū da‘watul-ḥaqq(i), wal-lażīna yad‘ūna min dūnihī lā yastajībūna lahum bisyai'in illā kabāsiṭi kaffaihi ilal-mā'i liyabluga fāhu wa mā huwa bibāligih(ī), wa mā du‘ā'ul-kāfirīna illā fī ḍalāl(in).
Чүгле Аллахка шын мөргүл болур. Аллахтан өске оларның чүдүүр дүрзүлери оларга чүнү-даа хайырлап шыдавас, олар (суг) аксынга чедер кылдыр холдарын сугже ажыдып турар кижиден ылгал чок. Суг ооң аксынга чедишпес-даа болза. А бүзүревейн турар улустуң мөргүлдери ажыы чок
اَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَسَالَتْ اَوْدِيَةٌ ۢ بِقَدَرِهَا فَاحْتَمَلَ السَّيْلُ زَبَدًا رَّابِيًا ۗوَمِمَّا يُوْقِدُوْنَ عَلَيْهِ فِى النَّارِ ابْتِغَاۤءَ حِلْيَةٍ اَوْ مَتَاعٍ زَبَدٌ مِّثْلُهٗ ۗ كَذٰلِكَ يَضْرِبُ اللّٰهُ الْحَقَّ وَالْبَاطِلَ ەۗ فَاَمَّا الزَّبَدُ فَيَذْهَبُ جُفَاۤءً ۚوَاَمَّا مَا يَنْفَعُ النَّاسَ فَيَمْكُثُ فِى الْاَرْضِۗ كَذٰلِكَ يَضْرِبُ اللّٰهُ الْاَمْثَالَ ۗ
anzala minas-samā'i mā'an fa sālat audiyatum biqadarihā faḥtamalas-sailu zabadar rābiyā(n), wa mimmā yūqidūna ‘alaihi fin-nāribtigā'a ḥilyatin au matā‘in zabadum miṡluh(ū), każālika yaḍribullāhul-ḥaqqa wal-bāṭil(a), fa ammaz-zabadu fa yażhabu jufā'ā(n), wa ammā mā yanfa‘un-nāsa fa yamkuṡu fil-arḍ(i), każālika yaḍribullāhul-amṡāl(a).
Аллах дээрден суг (чаъс) дүжүрген, ынчангаш ол (суг) ховуга бодунуң хемчээли-биле агып бадар, ооң соонда агым чайганып турар көпүктү эккеп турар. А кандыг (металлдан) отка эрип алгаш, каасталгалар азы херекселдер кылырыл, ында (база) ындыг көпүк бар (амгы көпүк). Ынчангаш Аллах чүү шын, чүү меге дээрзин үлегер домак кылып турар. Көпүк дугайында чугаалаар болза, ол чүү-даа эвес кылдыр чиде бээр; ынчалза-даа кижилерге ажыктыг чүүлдер чер кырынга артар. Ынчалдыр Аллах үлегер домакты айыткан.
مَثَلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِرَبِّهِمْ اَعْمَالُهُمْ كَرَمَادِ ِۨاشْتَدَّتْ بِهِ الرِّيْحُ فِيْ يَوْمٍ عَاصِفٍۗ لَا يَقْدِرُوْنَ مِمَّا كَسَبُوْا عَلٰى شَيْءٍ ۗذٰلِكَ هُوَ الضَّلٰلُ الْبَعِيْدُ
maṡalul-lażīna kafarū birabbihim a‘māluhum karamādinisytaddat bihir-rīḥu fī yaumin ‘āṣif(in), lā yaqdirūna mimmā kasabū ‘alā syai'(in), żālika huwaḍ-ḍalālul-ba‘īd(u).
Дээрги-Чаяакчызынга бүзүревейн турар улустуң дугайында үлегер домак, оларның кылган чүүлдери күштүг хат-шуурган хүнде күштүг хат-шуурганга ужупкан хүл дег. Оларның ажылдап алган чүүлдеринден (делегейде) шуут-ла күш (ажык-дуза) чок. Ол дээрге дыка улуг частырыг-дыр.
تُؤْتِيْٓ اُكُلَهَا كُلَّ حِيْنٍ ۢبِاِذْنِ رَبِّهَاۗ وَيَضْرِبُ اللّٰهُ الْاَمْثَالَ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَ
tu'tī ukulahā kulla ḥīnim bi'iżni rabbihā, wa yaḍribullāhul-amṡāla lin-nāsi la‘allahum yatażakkarūn(a).
Ол (ыяш) кандыг-даа үеде Дээргизиниң чөпшээрели-биле дүжүт бээр. Аллах бо үлегер домакты кижилерге үргүлчү сактып чоруур кылдыр кылган.
وَّسَكَنْتُمْ فِيْ مَسٰكِنِ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْٓا اَنْفُسَهُمْ وَتَبَيَّنَ لَكُمْ كَيْفَ فَعَلْنَا بِهِمْ وَضَرَبْنَا لَكُمُ الْاَمْثَالَ
wa sakantum fī masākinil-lażīna ẓalamū anfusahum wa tabayyana lakum kaifa fa‘alnā bihim wa ḍarabnā lakumul-amṡāl(a).
А силер боттарынга багай улустуң орнунга чурттап чораан силер, ынчангаш оларга чүнү кылганывыс силерге билдингир апарган, бис силерге элээн каш үлегер домактарны чугаалаан бис».
لِلَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِالْاٰخِرَةِ مَثَلُ السَّوْءِۚ وَلِلّٰهِ الْمَثَلُ الْاَعْلٰىۗ وَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ ࣖ
lil-lażīna lā yu'minūna bil-ākhirati maṡalus-sau'(i), wa lillāhil-maṡalul-a‘lā, wa huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).
Өлүм соонда амыдыралга бүзүревес, багай аажы-чаңныг улуска; а Аллахта Дээди Өрүкүнүң бойдузу бар. А Ол бүгү-ле чүвени шыдаар, бүгү-ле мерген угаанныг.
وَلَا تَكُوْنُوْا كَالَّتِيْ نَقَضَتْ غَزْلَهَا مِنْۢ بَعْدِ قُوَّةٍ اَنْكَاثًاۗ تَتَّخِذُوْنَ اَيْمَانَكُمْ دَخَلًا ۢ بَيْنَكُمْ اَنْ تَكُوْنَ اُمَّةٌ هِيَ اَرْبٰى مِنْ اُمَّةٍ ۗاِنَّمَا يَبْلُوْكُمُ اللّٰهُ بِهٖۗ وَلَيُبَيِّنَنَّ لَكُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ مَا كُنْتُمْ فِيْهِ تَخْتَلِفُوْنَ
wa lā takūnū kal-latī naqaḍat gazlahā mim ba‘di quwwatin ankāṡā(n), tattakhiżūna aimānakum dakhalam bainakum an takūna ummatun hiya arbā min ummah(tin), innamā yablūkumullāhu bih(ī), wa layubayyinanna lakum yaumal-qiyāmati mā kuntum fīhi takhtalifūn(a).
Дыңзыг ээрип каан удазынын катап чаштынып каар кылдыр ораап каан херээжен кижиге дөмей болба. Силер боттарыңарның даңгырааңарны (дугуржулгаңарны) боттарыңарның араңарга мегелээр херексел кылдыр кылып ап турар силер, чүге дизе бир бөлүк өске бөлүктен хөй. Аллах силерни чүгле ынчаар шенеп турар, ынчангаш Диригжидилге хүнүнде Ол силерге силерниң ооң мурнунда маргыжып турган чүүлүңерни тайылбырлап бээр.
وَضَرَبَ اللّٰهُ مَثَلًا قَرْيَةً كَانَتْ اٰمِنَةً مُّطْمَىِٕنَّةً يَّأْتِيْهَا رِزْقُهَا رَغَدًا مِّنْ كُلِّ مَكَانٍ فَكَفَرَتْ بِاَنْعُمِ اللّٰهِ فَاَذَاقَهَا اللّٰهُ لِبَاسَ الْجُوْعِ وَالْخَوْفِ بِمَا كَانُوْا يَصْنَعُوْنَ
wa ḍaraballāhu maṡalan qaryatan kānat āminatam muṭma'innatay ya'tīhā rizquhā ragadam min kulli makānin fa kafarat bi'an‘umillāhi fa ażāqahallāhu libāsal-jū‘i wal-khaufi bimā kānū yaṣna‘ūn(a).
А Аллах ооң мурнунда айыыл чок болгаш тайбың турган черни үлегер кылдыр көргүскен, аңаа аъш-чем кайы-даа черден элбек келген, ынчалза-даа ооң (чурттакчылары) Аллахтың йөрээлдерин хүлээп албаан, ынчангаш Аллах оларга аш-чут болгаш коргуушкуннуң айыыл-халавын эккелген, чүге дизе оларның кылган чүүлдери дээш.
وَدَخَلَ جَنَّتَهٗ وَهُوَ ظَالِمٌ لِّنَفْسِهٖۚ قَالَ مَآ اَظُنُّ اَنْ تَبِيْدَ هٰذِهٖٓ اَبَدًاۙ
wa dakhala jannatahū wa huwa ẓālimul linafsih(ī), qāla mā aẓunnu an tabīda hāżihī abadā(n).
А ол бодунуң огородунче бодунга хора чедирер хамаарылгалыг кирип келген (чүге дизе ол улуургак болгаш бүзүревес турган); ол мынча дээн: «Мен бодаарымга, бо сад кезээ мөңгеде чиде бээр эвес,
وَاضْرِبْ لَهُمْ مَّثَلَ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا كَمَاۤءٍ اَنْزَلْنٰهُ مِنَ السَّمَاۤءِ فَاخْتَلَطَ بِهٖ نَبَاتُ الْاَرْضِ فَاَصْبَحَ هَشِيْمًا تَذْرُوْهُ الرِّيٰحُ ۗوَكَانَ اللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ مُّقْتَدِرًا
waḍrib lahum maṡalal-ḥayātid-dun-yā kamā'in anzalnāhu minas-samā'i fakhtalaṭa bihī nabātul-arḍi fa aṣbaḥa hasyīman tażrūhur-riyāḥ(u), wa kānallāhu ‘alā kulli syai'im muqtadirā(n).
Оларга (кижилерге) бо делегейниң амыдыралының дугайында үлегер домакты кылып бериңер, чижээ, дээрден дүжүрүп турарывыс суг (чаъс) ышкаш, ол чер кырында үнүштерни үрезиннеп турар, ооң соонда (үнүштер) салгынга ужуп каарга, кургап каар. А Аллах шупту чүвениң кырынга Күчүлүг.
وَلَقَدْ صَرَّفْنَا فِيْ هٰذَا الْقُرْاٰنِ لِلنَّاسِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍۗ وَكَانَ الْاِنْسَانُ اَكْثَرَ شَيْءٍ جَدَلًا
wa laqad ṣarrafnā fī hāżal-qur'āni lin-nāsi min kulli maṡal(in), wa kānal-insānu akṡara syai'in jadalā(n).
Шынап-ла, бис ону бо Коранга янзы-бүрү үлегер домактар-биле кижилерге катап-катап тайылбырлаан бис. Ынчалза-даа кижилер эң-не хөй маргыжып турар.
قُلْ لَّوْ كَانَ الْبَحْرُ مِدَادًا لِّكَلِمٰتِ رَبِّيْ لَنَفِدَ الْبَحْرُ قَبْلَ اَنْ تَنْفَدَ كَلِمٰتُ رَبِّيْ وَلَوْ جِئْنَا بِمِثْلِهٖ مَدَدًا
qul lau kānal-baḥru midādal likalimāti rabbī lanafidal-baḥru qabla an tanfada kalimāṭu rabbī wa lau ji'nā bimiṡlihī madadā(n).
(Мухаммад) чугаалаңар: "Бир эвес далай мээң Дээргимниң сөстерин (бижиир) чернилге апаар болза, ынчан океан мээң Дээргимниң сөстерин (бижиир) мурнунда доозулган болур, ынчалза-даа бис ынча хөй немелде домактарны (ол ышкаш) эккелген болзувусса".
۞ اَللّٰهُ نُوْرُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ مَثَلُ نُوْرِهٖ كَمِشْكٰوةٍ فِيْهَا مِصْبَاحٌۗ اَلْمِصْبَاحُ فِيْ زُجَاجَةٍۗ اَلزُّجَاجَةُ كَاَنَّهَا كَوْكَبٌ دُرِّيٌّ يُّوْقَدُ مِنْ شَجَرَةٍ مُّبٰرَكَةٍ زَيْتُوْنَةٍ لَّا شَرْقِيَّةٍ وَّلَا غَرْبِيَّةٍۙ يَّكَادُ زَيْتُهَا يُضِيْۤءُ وَلَوْ لَمْ تَمْسَسْهُ نَارٌۗ نُوْرٌ عَلٰى نُوْرٍۗ يَهْدِى اللّٰهُ لِنُوْرِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُۗ وَيَضْرِبُ اللّٰهُ الْاَمْثَالَ لِلنَّاسِۗ وَاللّٰهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ ۙ
allāhu nūrus-samāwāti wal-arḍ(i), maṡalu nūrihī kamisykātin fīhā miṣbāḥ(un), al-miṣbāḥu fī zujājah(tin), az-zujājatu ka'annahā kaukabun durriyyuy yūqadu min syajaratim mubārakatin zaitūnatil lā syarqiyyatiw wa lā garbiyyah(tin), yakādu zaituhā yuḍī'u wa lau lam tamsashu nār(un), nūrun ‘alā nūr(in), yahdillāhu linūrihī may yasyā'(u), wa yaḍribullāhul-amṡāla lin-nās(i), wallāhu bikulli syai'in ‘alīm(un).
(Ол чырык) бажыңнарда, ында Аллах Бодунуң адын алдаржыдар болгаш адаар кылдыр дужааган, ында Ооң адын эртен-кежээ алдаржыдар (ыдыктыг) кылдыр,
وَتِلْكَ الْاَمْثَالُ نَضْرِبُهَا لِلنَّاسِۚ وَمَا يَعْقِلُهَآ اِلَّا الْعٰلِمُوْنَ
wa tilkal-amṡālu naḍribuhā lin-nās(i), wa mā ya‘qiluhā illal-‘ālimūn(a).
Бо үлегер домактарны Кижи төрелгетенге кылган бис; билиглиг улустан өске ону кым-даа билип шыдавас.
ضَرَبَ لَكُمْ مَّثَلًا مِّنْ اَنْفُسِكُمْۗ هَلْ لَّكُمْ مِّنْ مَّا مَلَكَتْ اَيْمَانُكُمْ مِّنْ شُرَكَاۤءَ فِيْ مَا رَزَقْنٰكُمْ فَاَنْتُمْ فِيْهِ سَوَاۤءٌ تَخَافُوْنَهُمْ كَخِيْفَتِكُمْ اَنْفُسَكُمْۗ كَذٰلِكَ نُفَصِّلُ الْاٰيٰتِ لِقَوْمٍ يَّعْقِلُوْنَ
Ḍaraba lakum maṡalam min anfusikum, hal lakum mim mā malakat aimānukum min syurakā'a fī mā razaqnākum fa'antum fīhi sawā'un takhāfūnahum kakhīfatikum anfusakum, każālika nufaṣṣilul-āyāti liqaumiy ya‘qilūn(a).
Ол силерге боттарыңардан үлегер домактар чогаадып турар. Бир эвес силерниң чалчаларыңарның кайызы-даа Бистиң силерге берген аъш-чемивиске силерниң-биле дең эргелиг болуруңарны күзеп турар болзуңарза, ынчан силер олардан чоок кижиңерден коргарыңар дег коргар силер. Ынчалдыр бис угаанныг чонга шүлүктерни тайылбырлап турар бис.
وَلَقَدْ ضَرَبْنَا لِلنَّاسِ فِيْ هٰذَا الْقُرْاٰنِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍۗ وَلَىِٕنْ جِئْتَهُمْ بِاٰيَةٍ لَّيَقُوْلَنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا مُبْطِلُوْنَ
wa laqad ḍarabnā lin-nāsi fī hāżal-qur'āni min kulli maṡal(in), wa la'in ji'tahum bi'āyatil layaqūlannal-lażīna kafarū in antum illā mubṭilūn(a).
Шынап-ла, бис бо Коранда кижи төрелгетенге янзы-бүрү үлегер домактарны тайылбырлап бердивис. А бир эвес силер оларга шүлүктү эккеп бээр болзуңарза, ылап-ла, кафирлер: «Силер чүгле меге чүүлдерни чогаадып турар улус-тур силер» дээр.
وَلَقَدْ ضَرَبْنَا لِلنَّاسِ فِيْ هٰذَا الْقُرْاٰنِ مِنْ كُلِّ مَثَلٍ لَّعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَۚ
wa laqad ḍarabnā lin-nāsi fī hāżal-qur'āni min kulli maṡalil la‘allahum yatażakkarūn(a).
Шынап-ла, бис бо Коранда кижилерге янзы-бүрү үлегер домактарны кылган бис, олар өөренип алзын дээш.
اَوْ تَقُوْلَ لَوْ اَنَّ اللّٰهَ هَدٰىنِيْ لَكُنْتُ مِنَ الْمُتَّقِيْنَ ۙ
au taqūla lau annallāha hadānī lakuntu minal-muttaqīn(a).
азы кым-даа: «Бир эвес Аллах мени удуртуп турган болза, мен чүдүлгелиг кижилерниң бирээзи болур ийик мен» деп чугаалавазын дээш.
اَفَرَءَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ اِلٰهَهٗ هَوٰىهُ وَاَضَلَّهُ اللّٰهُ عَلٰى عِلْمٍ وَّخَتَمَ عَلٰى سَمْعِهٖ وَقَلْبِهٖ وَجَعَلَ عَلٰى بَصَرِهٖ غِشٰوَةًۗ فَمَنْ يَّهْدِيْهِ مِنْۢ بَعْدِ اللّٰهِ ۗ اَفَلَا تَذَكَّرُوْنَ
afa ra'aita manittakhaża ilāhahū hawāhu wa aḍallahullāhu ‘alā ‘ilmiw wa khatama ‘alā sam‘ihī wa qalbihī wa ja‘ala ‘alā baṣarihī gisyāwah(tan), famay yahdīhi mim ba‘dillāh(i), afalā tażakkarūn(a).
Ынчангаш силер кажан-бир шагда бодунуң күзелдерин бурган кылып алган кижини көрген силер бе, а Аллах ону Бодунуң билиглери-биле мегелепкен, а Аллах ооң дыңнаашкынын болгаш чүрээн таңмалап, карааның шывыын салган? Ынчангаш кым аңаа удуртулганы берип шыдаарыл, Аллах соонда (ону өскээр угландырарын чөпшээрээн бе?) Чүге силер кичээл албас силер?
كَمَثَلِ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ قَرِيْبًا ذَاقُوْا وَبَالَ اَمْرِهِمْۚ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌۚ
kamaṡalil-lażīna min qablihim qarīban żāqū wabāla amrihim, wa lahum ‘ażābun alīm(un).
(Олар) оларның мурнунда турган улус ышкаш (еврейлер), боттарының кылган үүлгедиглериниң ужундан багай салдарны (үндүр сывырыпканының) көргеннер. А олар аарышкылыг кеземчени алыр.
لَوْ اَنْزَلْنَا هٰذَا الْقُرْاٰنَ عَلٰى جَبَلٍ لَّرَاَيْتَهٗ خَاشِعًا مُّتَصَدِّعًا مِّنْ خَشْيَةِ اللّٰهِ ۗوَتِلْكَ الْاَمْثَالُ نَضْرِبُهَا لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُوْنَ
lau anzalnā hāżal-qur'āna ‘alā jabalil lara'aitahū khāsyi‘am mutaṣaddi‘am min khasy-yatillāh(i), wa tilkal-amṡālu naḍribuhā lin-nāsi la‘allahum yatafakkarūn(a).
Бир эвес Бис бо Коранны дагже дүжүрүптер болзувусса, силер ону Аллахтан коргуп, дүжүп, аңгыланып турарын көрүп каар силер. А Бис бо үлегер домактарны кижилер боданыр кылдыр чогааткан бис.