Q.S Ta-Ha (طه) - 135 Numar di versets

طٰهٰ ۚ

Ṭāhā.

Thaha

مَآ اَنْزَلْنَا عَلَيْكَ الْقُرْاٰنَ لِتَشْقٰٓى ۙ

mā anzalnā ‘alaikal-qur'āna litasyqā.

No vin mandât jù chest Coran a te (Mohammed) che tu deventis dur;

اِلَّا تَذْكِرَةً لِّمَنْ يَّخْشٰى ۙ

illā tażkiratal limay yakhsyā.

ma come avertiment par chei che a àn pôre (Allah),

تَنْزِيْلًا مِّمَّنْ خَلَقَ الْاَرْضَ وَالسَّمٰوٰتِ الْعُلٰى ۗ

tanzīlam mimman khalaqal-arḍa was-samāwātil-‘ulā.

dissendent di (Diu) che al à creât la tiere e il cîl alt,

اَلرَّحْمٰنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوٰى

ar- raḥmānu ‘alal-‘arsyistawā.

(vâl a dî) l’Onni-Misericordiôs, che al si poie su ‘Arsy.

لَهٗ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَمَا فِى الْاَرْضِ وَمَا بَيْنَهُمَا وَمَا تَحْتَ الثَّرٰى

lahū mā fis-samāwāti wa mā fil-arḍi wa mā bainahumā wa mā taḥtaṡ-ṡarā.

Milik-A Lui al aparten ce che al è tai cîi, ce che al è su la tiere, ce che al è jenfri di lôr, e ce che al è sot de tiere.

وَاِنْ تَجْهَرْ بِالْقَوْلِ فَاِنَّهٗ يَعْلَمُ السِّرَّ وَاَخْفٰى

wa in tajhar bil-qauli fa innahū ya‘lamus-sirra wa akhfā.

E se tu fâs indurî lis tuis peraulis, di sigûr Lui al cognòs i segrets e i scuindûts.

اَللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۗ لَهُ الْاَسْمَاۤءُ الْحُسْنٰى

allāhu lā ilāha illā huw(a), lahul-asmā'ul-ḥusnā.

(Al è) Allah, nol è un diu che Lui, che al à il miôr dai nons.

وَهَلْ اَتٰىكَ حَدِيْثُ مُوْسٰى ۘ

wa hal atāka ḥadīṡu mūsā.

E tu sês rivât ae storie di Mosè?

اِذْ رَاٰ نَارًا فَقَالَ لِاَهْلِهِ امْكُثُوْٓا اِنِّيْٓ اٰنَسْتُ نَارًا لَّعَلِّيْٓ اٰتِيْكُمْ مِّنْهَا بِقَبَسٍ اَوْ اَجِدُ عَلَى النَّارِ هُدًى

iż ra'ā nāran fa qāla li'ahlihimkuṡū innī ānastu nāral la‘allī ātīkum minhā biqabasin au ajidu ‘alan-nāri hudā(n).

Cuant che lui (Mosès) al viodè il fûc, al disè ae sô famee: “Stâ culì (culì), pardabon o viodi il fûc, sperant di podêti puartâ une scjaldine o o cjatarò une indizion in chel puest dal fûc.”

فَلَمَّآ اَتٰىهَا نُوْدِيَ يٰمُوْسٰٓى ۙ

falammā atāhā nūdiya yā mūsā.

Duncje cuant che lu puartà (al fûc) al clamà: “O Mosè!

اِنِّيْٓ اَنَا۠ رَبُّكَ فَاخْلَعْ نَعْلَيْكَۚ اِنَّكَ بِالْوَادِ الْمُقَدَّسِ طُوًى ۗ

innī ana rabbuka fakhla‘ na‘laika innaka bil-wādil-muqaddasi ṭuwā(n).

Invezit, o soi il to Signôr, duncje lassâ lâ ducj i doi i tôs ecessis. Parcè che invezit tu sês inte valade sante, Tuwa.

وَاَنَا اخْتَرْتُكَ فَاسْتَمِعْ لِمَا يُوْحٰى

wa anakhtartuka fastami‘ limā yūḥā.

E o ai sielzût te, duncje scoltâ ce che al sarà rivelât (a te).

اِنَّنِيْٓ اَنَا اللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّآ اَنَا۠ فَاعْبُدْنِيْۙ وَاَقِمِ الصَّلٰوةَ لِذِكْرِيْ

innanī anallāhu lā ilāha illā ana fa‘budnī, wa aqimiṣ-ṣalāta liżikrī.

In fat, o soi Allah, nol è un diu che di Me, duncje adorâmi e fâ la preiere par ricuardâmi.

اِنَّ السَّاعَةَ اٰتِيَةٌ اَكَادُ اُخْفِيْهَا لِتُجْزٰى كُلُّ نَفْسٍۢ بِمَا تَسْعٰى

innas-sā‘ata ātiyatun akādu ukhfīhā litujzā kullu nafsim bimā tas‘ā.

Invezit, al vignarà il Dì de Resurezion, o ai tignût segret (il so timp) che ducj a puedin jessi premiâts secont ce che a àn vuadagnât.

فَلَا يَصُدَّنَّكَ عَنْهَا مَنْ لَّا يُؤْمِنُ بِهَا وَاتَّبَعَ هَوٰىهُ فَتَرْدٰى

falā yaṣuddannaka ‘anhā mal lā yu'minu bihā wattaba‘a hawāhu fa tardā.

Cussì par no jessi sburtâts vie di jê di chei che a no crodin in jê e di chei che a seguissin i siei desideris, che a ti fasin peri.”

وَمَا تِلْكَ بِيَمِيْنِكَ يٰمُوْسٰى

wa mā tilka biyamīnika yā mūsā.

“E ce che al è chel che al è inte tô man diestre, o Mosè?”

قَالَ هِيَ عَصَايَۚ اَتَوَكَّؤُا عَلَيْهَا وَاَهُشُّ بِهَا عَلٰى غَنَمِيْ وَلِيَ فِيْهَا مَاٰرِبُ اُخْرٰى

qāla hiya ‘aṣāy(a), atwakka'u ‘alaihā wa ahusysyu bihā ‘alā ganamī wa liya fīhā ma'āribu ukhrā.

Lui (Mosè) al disè: “Chest al è il me bastun, o lu impili, e o buti jù (lis fueis) cun lui par (il mangjâ des gnovis cjavris), e par me al è ancjemò un altri benefici.”

قَالَ اَلْقِهَا يٰمُوْسٰى

qāla alqihā yā mūsā.

Lui (Allah) al disè: “Butâlu vie, o Mosè!”

فَاَلْقٰىهَا فَاِذَا هِيَ حَيَّةٌ تَسْعٰى

fa alqāhā fa iżā hiya ḥayyatun tas‘ā.

Po dopo (Mosès) al butà il bastun, po dopo di colp al deventà un sarpint che al slungjave a la svelte.

قَالَ خُذْهَا وَلَا تَخَفْۗ سَنُعِيْدُهَا سِيْرَتَهَا الْاُوْلٰى

qāla khużhā wa lā takhaf, sanu‘īduhā sīratahal-ūlā.

Lui (Allah) al disè: “Cjapâlu e no vê pôre, o lu tornarìn al so stât di gnûf,

وَاضْمُمْ يَدَكَ اِلٰى جَنَاحِكَ تَخْرُجْ بَيْضَاۤءَ مِنْ غَيْرِ سُوْۤءٍ اٰيَةً اُخْرٰىۙ

waḍmum yadaka ilā janāḥika takhruj baiḍā'a min gairi sū'in āyatan ukhrā.

e bati lis mans aes ascelis, niscaya al ven fûr come blanc (lusint) cence mace, come un altri miracul,

لِنُرِيَكَ مِنْ اٰيٰتِنَا الْكُبْرٰى ۚ

linuriyaka min āyātinal-kubrā.

par che o podìn mostrâvi (parts) dai nestris segns une vore grancj,

اِذْهَبْ اِلٰى فِرْعَوْنَ اِنَّهٗ طَغٰى ࣖ

iżhab ilā fir‘auna innahū ṭagā.

Vai al faraon; al è lât pardabon parsore dal limit.”

قَالَ رَبِّ اشْرَحْ لِيْ صَدْرِيْ ۙ

qāla rabbisyraḥ lī ṣadrī.

Lui (Mosès) al disè: “O mio Signôr, slargjâ il me sen,

وَيَسِّرْ لِيْٓ اَمْرِيْ ۙ

wa yassir lī amrī.

e fâmi facilitâ il me afârs,

وَاحْلُلْ عُقْدَةً مِّنْ لِّسَانِيْ ۙ

waḥlul ‘uqdatam mil lisānī.

e liberâ la rigiditât de mê lenghe,

يَفْقَهُوْا قَوْلِيْ ۖ

yafqahū qaulī.

par che a capissin lis gnovis peraulis,

وَاجْعَلْ لِّيْ وَزِيْرًا مِّنْ اَهْلِيْ ۙ

waj‘al lī wazīram min ahlī.

e fâmi un servidôr de mê famee,

هٰرُوْنَ اَخِى ۙ

hārūna akhī.

(vâl a dî) Aaron, me fradi,

اشْدُدْ بِهٖٓ اَزْرِيْ ۙ

usydud bihī azrī.

rinfuarçâ la mê fuarce cun (lui),

وَاَشْرِكْهُ فِيْٓ اَمْرِيْ ۙ

wa asyrik-hu fī amrī.

e fâlu un amì pe mê cause,

كَيْ نُسَبِّحَكَ كَثِيْرًا ۙ

kai nusabbiḥaka kaṡīrā(n).

che o podìn fâ tancj rosaris a Te,

وَّنَذْكُرَكَ كَثِيْرًا ۗ

wa nażkuraka kaṡīrā(n).

e tant ricuardâ-Tu,

اِنَّكَ كُنْتَ بِنَا بَصِيْرًا

innaka kunta binā baṣīrā(n).

di sigûr Tu viodis il nestri (stât).”

قَالَ قَدْ اُوْتِيْتَ سُؤْلَكَ يٰمُوْسٰى

qāla qad ūtīta su'laka yā mūsā.

Lui (Allah) al disè: “Invezit, la tô domande e je stade concedude, o Mosè!

وَلَقَدْ مَنَنَّا عَلَيْكَ مَرَّةً اُخْرٰىٓ ۙ

wa laqad manannā ‘alaika marratan ukhrā.

E invezit, O vin favorît in altris ocasions (prin),

اِذْ اَوْحَيْنَآ اِلٰٓى اُمِّكَ مَا يُوْحٰىٓ ۙ

iż auḥainā ilā ummika mā yūḥā.

(vâl a dî) cuant che o vin inspirât a to mari alc di ispirat,

اَنِ اقْذِفِيْهِ فِى التَّابُوْتِ فَاقْذِفِيْهِ فِى الْيَمِّ فَلْيُلْقِهِ الْيَمُّ بِالسَّاحِلِ يَأْخُذْهُ عَدُوٌّ لِّيْ وَعَدُوٌّ لَّهٗ ۗوَاَلْقَيْتُ عَلَيْكَ مَحَبَّةً مِّنِّيْ ەۚ وَلِتُصْنَعَ عَلٰى عَيْنِيْ ۘ

aniqżifīhi fit-tābūti faqżifīhi fil-yammi falyulqihil-yammu bis-sāḥili ya'khużhu ‘aduwwul lī wa ‘aduwwul lah(ū), wa alqaitu ‘alaika maḥabbatam minnī, wa lituṣna‘a ‘alā ‘ainī.

(vâl a dî), metilu (Mosès) inte arche, daspò afogâlu tal flum (il Nîl), daspò lassâ che (la corint) dal flum lu puarti al limit, al sarà cjapât di (Phara‘aun) il Me nemì e dai siei nemîs. O ai sburtât su di te l’amôr che al ven di Me; e che tu puedis jessi cressût sot de Me cure.

اِذْ تَمْشِيْٓ اُخْتُكَ فَتَقُوْلُ هَلْ اَدُلُّكُمْ عَلٰى مَنْ يَّكْفُلُهٗ ۗفَرَجَعْنٰكَ اِلٰٓى اُمِّكَ كَيْ تَقَرَّ عَيْنُهَا وَلَا تَحْزَنَ ەۗ وَقَتَلْتَ نَفْسًا فَنَجَّيْنٰكَ مِنَ الْغَمِّ وَفَتَنّٰكَ فُتُوْنًا ەۗ فَلَبِثْتَ سِنِيْنَ فِيْٓ اَهْلِ مَدْيَنَ ەۙ ثُمَّ جِئْتَ عَلٰى قَدَرٍ يّٰمُوْسٰى

iż tamsyī ukhtuka fa taqūlu hal adullukum ‘alā may yakfuluh(ū), fa raja‘nāka ilā ummika kai taqarra ‘ainuhā wa lā taḥzan(a), wa qatalta nafsan fa najjaināka minal-gammi wa fatannāka futūnā(n), fa labiṡta sinīna fī ahli madyan(a), ṡumma ji'ta ‘alā qadariy yā mūsā.

(O sei) cuant che to sûr e si è distacade, e disè (ae famee dal faraon), ‘O pues mostrâti une persone che e si ocuparà di jê?’ Dopo o vin tornât a to mari, par che e sedi contente e no fâs dolôr. E se tu copis cualchidun, alore O ti salvìn de dificoltât (la grande) e o ti vin provât cun cualchi prove (la severe); alore tu âs vivût cualchi an jenfri la int di Madian, alore tu, o Mosè, tu sês vignût al timp decidût,

وَاصْطَنَعْتُكَ لِنَفْسِيْۚ

wasṭana‘tuka linafsī.

e o ai sielzût te (par jessi un apuestul) par me.

اِذْهَبْ اَنْتَ وَاَخُوْكَ بِاٰيٰتِيْ وَلَا تَنِيَا فِيْ ذِكْرِيْۚ

iżhab anta wa akhūka bi'āyātī wa lā taniyā fī żikrī.

Vai tu e i tois fradis cui Miei segns, e no trascurâ il Miei ricuart;

اِذْهَبَآ اِلٰى فِرْعَوْنَ اِنَّهٗ طَغٰىۚ

iżhabā ilā fir‘auna innahū ṭagā.

vadi ducj i doi al faraon, parcè che al è lât di là dai confins;

فَقُوْلَا لَهٗ قَوْلًا لَّيِّنًا لَّعَلَّهٗ يَتَذَكَّرُ اَوْ يَخْشٰى

fa qūlā lahū qaulal layyinal la‘allahū yatażakkaru au yakhsyā.

daspò fevelâ di voi doi a lui (Phara‘aun) cun peraulis debilis, sperant che al si rendi cont o al vedi pôre.

قَالَا رَبَّنَآ اِنَّنَا نَخَافُ اَنْ يَّفْرُطَ عَلَيْنَآ اَوْ اَنْ يَّطْغٰى

qālā rabbanā innanā nakhāfu ay yafruṭa ‘alainā au ay yaṭgā.

Ducj i doi a disevin: “Oh mio Diu, pardabon, o jerin preocupâts che al ne torturarà prest o al varà di lâ oltri il limit,”

قَالَ لَا تَخَافَآ اِنَّنِيْ مَعَكُمَآ اَسْمَعُ وَاَرٰى

qāla lā takhāfā innanī ma‘akumā asma‘u wa arā.

Lui (Allah) al disè: “No preocupantsi, o soi cun ducj i doi di voi, o sint e o viodi.

فَأْتِيٰهُ فَقُوْلَآ اِنَّا رَسُوْلَا رَبِّكَ فَاَرْسِلْ مَعَنَا بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ ەۙ وَلَا تُعَذِّبْهُمْۗ قَدْ جِئْنٰكَ بِاٰيَةٍ مِّنْ رَّبِّكَ ۗوَالسَّلٰمُ عَلٰى مَنِ اتَّبَعَ الْهُدٰى

fa'tiyāhu fa qūlā innā rasūlā rabbika fa arsil ma‘anā banī isrā'īl(a), wa lā tu‘ażżibhum, qad ji'nāka bi'āyatim mir rabbik(a), was-salāmu ‘alā manittaba‘al-hudā.

Alore va daûr di lui (Faraon) e dî: "Invezit, nô o sin messazîrs dal to Signôr, duncje lassâ che i fîs di Israel a sedin cun nô e no tormentâju. seguint lis istruzions."

اِنَّا قَدْ اُوْحِيَ اِلَيْنَآ اَنَّ الْعَذَابَ عَلٰى مَنْ كَذَّبَ وَتَوَلّٰى

innā qad ūḥiya ilainā annal-‘ażāba ‘alā man każżaba wa tawallā.

Invezit, al è stât rivelât a nô che il cjastì al è (tratât) a ducj chei che a refudin (l’insegnament religjôs che o puartin) e a si voltin vie (ignorantlu).”

قَالَ فَمَنْ رَّبُّكُمَا يٰمُوْسٰى

qāla famar rabbukumā yā mūsā.

Lui (il faraon) al disè: “Cuâl al è il to secont Signôr, o Mosè?”

قَالَ رَبُّنَا الَّذِيْٓ اَعْطٰى كُلَّ شَيْءٍ خَلْقَهٗ ثُمَّ هَدٰى

qāla rabbunal-lażī a‘ṭā kulla syai'in khalqahū ṡumma hadā.

Lui (Mosè) al à rispuindût: “Il nestri Signôr al è Lui (Diu) che al à dât forme a dut, daspò al à dât la vuide.”

قَالَ فَمَا بَالُ الْقُرُوْنِ الْاُوْلٰى

qāla famā bālul-qurūnil-ūlā.

Lui (Phara’aun) al disè: “Duncje ce e jere la cundizion dai prins populs?”

قَالَ عِلْمُهَا عِنْدَ رَبِّيْ فِيْ كِتٰبٍۚ لَا يَضِلُّ رَبِّيْ وَلَا يَنْسَىۖ

qāla ‘ilmuhā ‘inda rabbī fī kitāb(in), lā yaḍillu rabbī wa lā yansā.

Lui (Mosè) al rispuindè: “La cognossince di chel e je cul me Signôr, intun Libri (Lauh Mahfuzh), il me Signôr nol sbaliarà ni al dismentearà;

الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الْاَرْضَ مَهْدًا وَّسَلَكَ لَكُمْ فِيْهَا سُبُلًا وَّاَنْزَلَ مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءًۗ فَاَخْرَجْنَا بِهٖٓ اَزْوَاجًا مِّنْ نَّبَاتٍ شَتّٰى

al-lażī ja‘ala lakumul-arḍa mahdaw wa salaka lakum fīhā subulaw wa anzala minas-samā'i mā'ā(n), fa akhrajnā bihī azwājam min nabātin syattā.

(Diu) Che al à fat de tiere une espansion par te, e al à fat par te un cjamin di cjamins su di jê, e Che al mande jù aghe (ploie) dal cîl.” Po dopo O vin cressût cun jè (la aghe ploiane) dutis lis sortis di plantis.

كُلُوْا وَارْعَوْا اَنْعَامَكُمْ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّاُولِى النُّهٰى ࣖ

kulū war‘au an‘āmakum, inna fī żālika la'āyātil li'ulin-nuhā.

Mangjale e pasture i tois animâi. In fat, in chestis a son segns (de grandece di Allah) par chei che a capissin.

۞ مِنْهَا خَلَقْنٰكُمْ وَفِيْهَا نُعِيْدُكُمْ وَمِنْهَا نُخْرِجُكُمْ تَارَةً اُخْرٰى

minhā khalaqnākum wa fīhā nu‘īdukum wa minhā nukhrijukum tāratan ukhrā.

Di chel o vin creât e a chel o vi tornarìn e di chel o vi puartarìn fûr intun altri timp.

وَلَقَدْ اَرَيْنٰهُ اٰيٰتِنَا كُلَّهَا فَكَذَّبَ وَاَبٰى

wa laqad araināhu āyātinā kullahā fa każżaba wa abā.

E invezit, O vevin mostrât a lui (Faraon) ducj i Nestris segns (grandece), al è vignût fûr che al minsonave e al jere reticent (a acetâ la veretât).

قَالَ اَجِئْتَنَا لِتُخْرِجَنَا مِنْ اَرْضِنَا بِسِحْرِكَ يٰمُوْسٰى

qāla aji'tanā litukhrijanā min arḍinā bisiḥrika yā mūsā.

Lui (Faraon) al disè: “Tu sês vignût a nô par mandânus fûr de nestre tiere cu la tô magjie, o Mosè?

فَلَنَأْتِيَنَّكَ بِسِحْرٍ مِّثْلِهٖ فَاجْعَلْ بَيْنَنَا وَبَيْنَكَ مَوْعِدًا لَّا نُخْلِفُهٗ نَحْنُ وَلَآ اَنْتَ مَكَانًا سُوًى

fa lana'tiyannaka bisiḥrim miṡlihī faj‘al bainanā wa bainaka mau‘idal lā nukhlifuhū naḥnu wa lā anta makānan suwā(n).

Alore o ti puartarìn di sigûr une magjie cussì grande, cussì fâ un pat par un incuintri jenfri di nô e di te che no lu inculparìn e no (nancje) tu, intun puest viert.”

قَالَ مَوْعِدُكُمْ يَوْمُ الزِّيْنَةِ وَاَنْ يُّحْشَرَ النَّاسُ ضُحًى

qāla mau‘idukum yaumuz-zīnati wa ay yuḥsyaran-nāsu ḍuḥā(n).

Lui (Mosè) al à dit: “(L’acuardi) il timp (pal nestri incuintri cun te) al è il dì de fieste e la int e varès di jessi cjapade sù la matine di (duha).”

فَتَوَلّٰى فِرْعَوْنُ فَجَمَعَ كَيْدَهٗ ثُمَّ اَتٰى

fa tawallā fir‘aunu fa jama‘a kaidahū ṡumma atā.

Dopo il faraon al partì (il puest), daspò al metè in ordin la sô ruse, daspò al tornà (il dì decidût).

قَالَ لَهُمْ مُّوْسٰى وَيْلَكُمْ لَا تَفْتَرُوْا عَلَى اللّٰهِ كَذِبًا فَيُسْحِتَكُمْ بِعَذَابٍۚ وَقَدْ خَابَ مَنِ افْتَرٰى

qāla lahum mūsā wailakum lā taftarū ‘alallāhi każiban fa yusḥitakum bi‘ażab(in), wa qad khāba maniftarā.

Mosès al disè a lôr (ai magjics): "Guai a voi! No inventâ une busie cuintri di Allah, o Lui al vi distruzarà cuntun cjastì. E pardabon la pierdite di chei che a busin."

فَتَنَازَعُوْٓا اَمْرَهُمْ بَيْنَهُمْ وَاَسَرُّوا النَّجْوٰى

fa tanāza‘ū amrahum bainahum wa asarrun-najwā.

A discutin su la lôr relazion e a mantegnin la (lôr) conversazion in segret.

قَالُوْٓا اِنْ هٰذٰنِ لَسَاحِرٰنِ يُرِيْدَانِ اَنْ يُّخْرِجٰكُمْ مِّنْ اَرْضِكُمْ بِسِحْرِهِمَا وَيَذْهَبَا بِطَرِيْقَتِكُمُ الْمُثْلٰى

qālū in hāżāni lasāḥirāni yurīdāni ay yukhrijākum min arḍikum bisiḥrihimā wa yażhabā biṭarīqatikumul-muṡlā.

Lôr (i magjics) a disevin: “Invezit chestis dôs personis a son magjiscj che a ti varessin mandât fûr de tô tiere cu la lôr magjie, e a varessin cancelât i tôs ûs principâi.

فَاَجْمِعُوْا كَيْدَكُمْ ثُمَّ ائْتُوْا صَفًّاۚ وَقَدْ اَفْلَحَ الْيَوْمَ مَنِ اسْتَعْلٰى

fa ajmi‘ū kaidakum ṡumma'tū ṣaffā(n), wa qad aflaḥal-yauma manista‘lā.

Duncje cjapâ sù ducj i tôs trucs (magjie), daspò vignî cuntune marce, e di fat, fortunât al è chel che al vinç vuê.”

قَالُوْا يٰمُوْسٰٓى اِمَّآ اَنْ تُلْقِيَ وَاِمَّآ اَنْ نَّكُوْنَ اَوَّلَ مَنْ اَلْقٰى

qālū yā mūsā immā an tulqiya wa immā an nakūna awwala man alqā.

A disèrin: "O Mosè! Tu lu âs butât (prin) o nô o lu vin butât prin?"

قَالَ بَلْ اَلْقُوْاۚ فَاِذَا حِبَالُهُمْ وَعِصِيُّهُمْ يُخَيَّلُ اِلَيْهِ مِنْ سِحْرِهِمْ اَنَّهَا تَسْعٰى

qāla bal alqū, fa iżā ḥibāluhum wa ‘iṣiyyuhum yukhayyalu ilaihi min siḥrihim annahā tas‘ā.

Lui (Mosè) al disè: “Par plasê butâlu!” Po dopo, di colp lis lôr cuardis e lis lôr bastis a forin ombrenadis di lui (Mosè) come se al slungjàs a la svelte, par vie de lôr magjie.

فَاَوْجَسَ فِيْ نَفْسِهٖ خِيْفَةً مُّوْسٰى

fa aujasa fī nafsihī khīfatam mūsā.

E Mosè al veve pôre tal so cûr.

قُلْنَا لَا تَخَفْ اِنَّكَ اَنْتَ الْاَعْلٰى

qulnā lā takhaf innaka antal-a‘lā.

O vin dit: "No vê pôre! Invezit, jessi il miôr (vinci).

وَاَلْقِ مَا فِيْ يَمِيْنِكَ تَلْقَفْ مَا صَنَعُوْاۗ اِنَّمَا صَنَعُوْا كَيْدُ سٰحِرٍۗ وَلَا يُفْلِحُ السَّاحِرُ حَيْثُ اَتٰى

wa alqi mā fī yamīnika talqaf mā ṣana‘ū, innamā ṣana‘ū kaidu sāḥir(in), wa lā yufliḥus-sāḥiru ḥaiṡu atā.

E butâ ce che al è inte tô man diestre, parcè che al inglutarà ce che a fasin. Ce che a àn fat al jere dome un truc (piçul) magjic. E nol vinçarà chel magjic, di dulà che al ven.”

فَاُلْقِيَ السَّحَرَةُ سُجَّدًا قَالُوْٓا اٰمَنَّا بِرَبِّ هٰرُوْنَ وَمُوْسٰى

fa ulqiyas-saḥaratu sujjadan qālū āmannā birabbi hārūna wa mūsā.

Alore i magjics a si inclinarin e a si prostrarin, disint: “O vin crodût intal nestri Signôr Aaron e in Mosè.”

قَالَ اٰمَنْتُمْ لَهٗ قَبْلَ اَنْ اٰذَنَ لَكُمْۗ اِنَّهٗ لَكَبِيْرُكُمُ الَّذِيْ عَلَّمَكُمُ السِّحْرَۚ فَلَاُقَطِّعَنَّ اَيْدِيَكُمْ وَاَرْجُلَكُمْ مِّنْ خِلَافٍ وَّلَاُصَلِّبَنَّكُمْ فِيْ جُذُوْعِ النَّخْلِۖ وَلَتَعْلَمُنَّ اَيُّنَآ اَشَدُّ عَذَابًا وَّاَبْقٰى

qāla āmantum lahū qabla an āżana lakum, innahū lakabīrukumul-lażī ‘allamakumus-siḥr(a), fa la'uqaṭṭi‘anna aidiyakum wa arjulakum min khilāfiw wa la'uṣallibannakum fī jużū‘in-nakhl(i), wa lata‘lamunna ayyunā asyaddu ‘ażābaw wa abqā.

Lui (il faraon) al disè: "Tu âs crodût in lui (Mosès) prin che o ti dâs il permès? Invezit al è il to leader che al ti insegne la magjie. Alore invezit, o taiarò lis mans e i pîts in crose, invezit, tu cognossarâs di sigûr cui di nô al è il torment plui dolorôs e plui indurant."

قَالُوْا لَنْ نُّؤْثِرَكَ عَلٰى مَا جَاۤءَنَا مِنَ الْبَيِّنٰتِ وَالَّذِيْ فَطَرَنَا فَاقْضِ مَآ اَنْتَ قَاضٍۗ اِنَّمَا تَقْضِيْ هٰذِهِ الْحَيٰوةَ الدُّنْيَا ۗ

qālū lan nu'ṡiraka ‘alā mā jā'anā minal-bayyināti wal-lażī faṭaranā faqḍi mā anta qāḍ(in), innamā taqḍī hāżihil-ḥayātad-dun-yā.

Lôr (i magjics) a àn dit: "No sielzarìn (someti) a te su lis provis di provis reâls (miracui), che a son rivadis a nô e su (Allah) che al à creât nô. Duncje decidi ce che tu âs di decidi."

اِنَّآ اٰمَنَّا بِرَبِّنَا لِيَغْفِرَ لَنَا خَطٰيٰنَا وَمَآ اَكْرَهْتَنَا عَلَيْهِ مِنَ السِّحْرِۗ وَاللّٰهُ خَيْرٌ وَّاَبْقٰى

innā āmannā birabbinā liyagfira lanā khaṭāyānā wa mā akrahtanā ‘alaihi minas-siḥr(i), wallāhu khairuw wa abqā.

O vin crodût pardabon intal nestri Signôr, che Al perdonarà i nestris erôrs e la magjie che tu âs imponût su di nô. E Allah al è miôr (la sô ricompense) e plui indurant (la sô punizion).”

اِنَّهٗ مَنْ يَّأْتِ رَبَّهٗ مُجْرِمًا فَاِنَّ لَهٗ جَهَنَّمَ ۗ لَا يَمُوْتُ فِيْهَا وَلَا يَحْيٰى

innahū may ya'ti rabbahū mujriman fa inna lahū jahannam(a), lā yamūtu fīhā wa lā yaḥyā.

Invezit, cui che al ven al so Signôr intun stât pecjât, alore invezit, par lui al è l’infier. Al no je muart (al continue a sofri il cjastì) dentri e nol è (al è) vivent (nol pues pentîsi).

وَمَنْ يَّأْتِهٖ مُؤْمِنًا قَدْ عَمِلَ الصّٰلِحٰتِ فَاُولٰۤىِٕكَ لَهُمُ الدَّرَجٰتُ الْعُلٰى ۙ

wa may ya'tihī mu'minan qad ‘amilaṣ-ṣāliḥāti fa ulā'ika lahumud-darajātul-‘ulā.

Ma cui che al ven a Lui intun stât di fede, e al à fat lis buinis azions, alore chei a son chei che a rivin al grât plui alt (nobil).

جَنّٰتُ عَدْنٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَا ۗوَذٰلِكَ جَزَاۤءُ مَنْ تَزَكّٰى ࣖ

jannātu ‘adnin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā, wa żālika jazā'u man tazakkā.

(vâl a dî) i zardins di ‘Adn, sot dai cuai a corin i flums, a son eternis dentri di chel. Cheste e je la ricompense par chei che a si purifichin.

وَلَقَدْ اَوْحَيْنَآ اِلٰى مُوْسٰٓى اَنْ اَسْرِ بِعِبَادِيْ فَاضْرِبْ لَهُمْ طَرِيْقًا فِى الْبَحْرِ يَبَسًاۙ لَّا تَخٰفُ دَرَكًا وَّلَا تَخْشٰى

wa laqad auḥainā ilā mūsā an asri bi‘ibādī faḍrib lahum ṭarīqan fil-baḥri yabasā(n), lā takhāfu darakaw wa lā takhsyā.

E invezit, O vin rivelât a Mosè: “Vai cui Miei servidôrs (i Fîs di Israel) di gnot, e colpî (fâ) par lôr un cjamin sec tal mâr, (tu) no âs bisugne di vê pôre di ce che al ven dopo e no preocupâsi.”

فَاَتْبَعَهُمْ فِرْعَوْنُ بِجُنُوْدِهٖ فَغَشِيَهُمْ مِّنَ الْيَمِّ مَا غَشِيَهُمْ ۗ

fa atba‘ahum fir‘aunu bijunūdihī fa gasyiyahum minal-yammi mā gasyiyahum.

Alore il faraon e il so esercit a ju cjaparin daûr, ma a forin sburtâts sù des ondis dal mâr che ju sburtarin.

وَاَضَلَّ فِرْعَوْنُ قَوْمَهٗ وَمَا هَدٰى

wa aḍalla fir‘aunu qaumahū wa mā hadā.

E il faraon al veve puartât il so popul in strade e nol veve vuidât.

يٰبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ قَدْ اَنْجَيْنٰكُمْ مِّنْ عَدُوِّكُمْ وَوٰعَدْنٰكُمْ جَانِبَ الطُّوْرِ الْاَيْمَنَ وَنَزَّلْنَا عَلَيْكُمُ الْمَنَّ وَالسَّلْوٰى

yā banī isrā'īla qad anjainākum min ‘aduwwikum wa wā‘adnākum jānibaṭ-ṭūril-aimana wa nazzalnā ‘alaikumul-mannā was-salwā.

O Fîs di Israel! Invezit, O vin salvât dai to nemîs, e o vin fat un pat cun te su la bande diestre di chê mont (Mont Sinai) e o vin mandât jù mann e salwa.

كُلُوْا مِنْ طَيِّبٰتِ مَا رَزَقْنٰكُمْۙ وَلَا تَطْغَوْا فِيْهِ فَيَحِلَّ عَلَيْكُمْ غَضَبِيْۚ وَمَنْ يَّحْلِلْ عَلَيْهِ غَضَبِيْ فَقَدْ هَوٰى

kulū min ṭayyibāti mā razaqnākum, wa lā taṭgau fīhi fa yaḥilla ‘alaikum gaḍabī, wa may yaḥlil ‘alaihi gaḍabī faqad hawā.

Mangjâ de buine provision che o vin dât, e no lâ di là dai limits, che a fasin che la mê generositât e sburti su di te. Cui che al vinç la Me râf, alore, invezit, al perirà.

وَاِنِّيْ لَغَفَّارٌ لِّمَنْ تَابَ وَاٰمَنَ وَعَمِلَ صَالِحًا ثُمَّ اهْتَدٰى

wa innī lagaffārul liman tāba wa āmana wa ‘amila ṣāliḥan ṡummahtadā.

E invezit, o soi il Plui Perdonadôr a chei che a si pentin, a crodin e a fasin il ben, daspò a restin inte vuide.

۞ وَمَآ اَعْجَلَكَ عَنْ قَوْمِكَ يٰمُوْسٰى

wa mā a‘jalaka ‘an qaumika yā mūsā.

“E parcè che tu sês vignût plui di corse dal to popul, o Mosè?”

قَالَ هُمْ اُولَاۤءِ عَلٰٓى اَثَرِيْ وَعَجِلْتُ اِلَيْكَ رَبِّ لِتَرْضٰى

qāla hum ulā'i ‘alā aṡarī wa ‘ajiltu ilaika rabbi litarḍā.

Lui (Mosè) al disè: “A mi stan seguint e o mi sburti viers di Te, o mê Signôr, par che Tu puedis jessi content (cun ​​me).”

قَالَ فَاِنَّا قَدْ فَتَنَّا قَوْمَكَ مِنْۢ بَعْدِكَ وَاَضَلَّهُمُ السَّامِرِيُّ

qāla fa innā qad fatannā qaumaka mim ba‘dika wa aḍallahumus-sāmiriyy(u).

Lui (Allah) al disè: “Invezit, o vin testât dopo che tu sês lât vie, e a son stâts straviâts di Samiri.”

فَرَجَعَ مُوْسٰٓى اِلٰى قَوْمِهٖ غَضْبَانَ اَسِفًا ەۚ قَالَ يٰقَوْمِ اَلَمْ يَعِدْكُمْ رَبُّكُمْ وَعْدًا حَسَنًا ەۗ اَفَطَالَ عَلَيْكُمُ الْعَهْدُ اَمْ اَرَدْتُّمْ اَنْ يَّحِلَّ عَلَيْكُمْ غَضَبٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ فَاَخْلَفْتُمْ مَّوْعِدِيْ

fa raja‘a mūsā ilā qaumihī gaḍbāna asifā(n), qāla yā qaumi alam ya‘idkum rabbukum wa‘dan ḥasanā(n), afaṭāla ‘alaikumul-‘ahdu am arattum ay yaḥilla ‘alaikum gaḍabum mir rabbikum fa akhlaftum mau‘idī.

Alore Mosè al tornà al so popul rabiôs e trist. Lui (Mosès) al disè: "O il me popul! No ti à prometût il to Signôr une buine promesse? E je masse lungje par te o tu âs di volê che la râf di Allah e ti cjapi, parcè che tu rompis la tô aleance cun me?"

قَالُوْا مَآ اَخْلَفْنَا مَوْعِدَكَ بِمَلْكِنَا وَلٰكِنَّا حُمِّلْنَآ اَوْزَارًا مِّنْ زِيْنَةِ الْقَوْمِ فَقَذَفْنٰهَا فَكَذٰلِكَ اَلْقَى السَّامِرِيُّ ۙ

qālū mā akhlafnā mau‘idaka bimalkinā wa lākinnā ḥummilnā auzāram min zīnatil-qaumi fa qażafnāhā fa każālika alqas-sāmiriyy(u).

A disèrin: “No vin rot il to pat di nestri arbitri libar, ma o vin vût di puartâ une cjarie pesante di zoiis di chê int (di Faraun), daspò o ju vin butâts (tal fûc), e cussì ancje Samiri ju à butâts,

فَاَخْرَجَ لَهُمْ عِجْلًا جَسَدًا لَّهٗ خُوَارٌ فَقَالُوْا هٰذَآ اِلٰهُكُمْ وَاِلٰهُ مُوْسٰى ەۙ فَنَسِيَ ۗ

fa akhraja lahum ‘ijlan jasadal lahū khuwārun fa qālū hāżā ilāhukum wa ilāhu mūsā, fa nasiy(a).

alore (di chê fosse di fûc) lui (Samiri) al à puartât fûr (une imagjin di) un vituel in cuarp e vôs par lôr, alore a àn dit: “Chest al è il to Signôr e il Signôr di Mosè, ma lui (Mosè) al à dismenteât.”

اَفَلَا يَرَوْنَ اَلَّا يَرْجِعُ اِلَيْهِمْ قَوْلًا ەۙ وَّلَا يَمْلِكُ لَهُمْ ضَرًّا وَّلَا نَفْعًا ࣖ

afalā yarauna allā yarji‘u ilaihim qaulā(n), wa lā yamliku lahum ḍarraw wa lā naf‘ā(n).

A no notin che (il vituel) a nol pues rispuindiju, e che nissun podê al refude i retardâts e nol fâs vantaç a lôr?

وَلَقَدْ قَالَ لَهُمْ هٰرُوْنُ مِنْ قَبْلُ يٰقَوْمِ اِنَّمَا فُتِنْتُمْ بِهٖۚ وَاِنَّ رَبَّكُمُ الرَّحْمٰنُ فَاتَّبِعُوْنِيْ وَاَطِيْعُوْٓا اَمْرِيْ

wa laqad qāla lahum hārūnu min qablu yā qaumi innamā futintum bih(ī), wa inna rabbakumur-raḥmānu fattabi‘ūnī wa aṭī‘ū amrī.

E pardabon, prime Aaron al veve dit lôr: "O il me popul! Di sigûr e je stade dade dome une prove (cul vituel) e invezit, il to Signôr al è (Diu) Plui Misericordiôs, duncje seguimi e obedî ai miei comants."

قَالُوْا لَنْ نَّبْرَحَ عَلَيْهِ عٰكِفِيْنَ حَتّٰى يَرْجِعَ اِلَيْنَا مُوْسٰى

qālū lan nabraḥa ‘alaihi ‘ākifīna ḥattā yarji‘a ilainā mūsā.

A àn rispuindût: “No lu lassarìn (e) o continuarìn a adorâlu (il vituel) fintant che Mosè nol tornarà a nô.”

قَالَ يٰهٰرُوْنُ مَا مَنَعَكَ اِذْ رَاَيْتَهُمْ ضَلُّوْٓا ۙ

qāla yā hārūnu mā mana‘aka iż ra'aitahum ḍallū.

Lui (Mosè) al disè: "O Aaron! Ce che ti ostacole cuant che tu viodis che a son lâts vie,

اَلَّا تَتَّبِعَنِۗ اَفَعَصَيْتَ اَمْرِيْ

allā tattabi‘an(i), afa ‘aṣaita amrī.

(cussì che) no mi seguis? A âs violât (di voli) i miei ordins?”

قَالَ يَبْنَؤُمَّ لَا تَأْخُذْ بِلِحْيَتِيْ وَلَا بِرَأْسِيْۚ اِنِّيْ خَشِيْتُ اَنْ تَقُوْلَ فَرَّقْتَ بَيْنَ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ وَلَمْ تَرْقُبْ قَوْلِيْ

qāla yabna'umma lā ta'khuż biliḥyatī wa lā bira'sī, innī khasyītu an taqūla farraqta baina banī isrā'īla wa lam tarqub qaulī.

Lui (Aaron) al rispuindè: "O fi di mê mari! No tocjâ la mê barbe e no (taiâmi) il cjâf. O soi pardabon preocupât che tu disès (a me), 'Tu âs dividût i fîs di Israel e no tu âs mantignût il me comandament.'"

قَالَ فَمَا خَطْبُكَ يٰسَامِرِيُّ

qāla famā khaṭbuka yā sāmiriyy(u).

Lui (Mosè) al disè: “Cje che ti à sburtât (a fâ cussì) o Samiri?”

قَالَ بَصُرْتُ بِمَا لَمْ يَبْصُرُوْا بِهٖ فَقَبَضْتُ قَبْضَةً مِّنْ اَثَرِ الرَّسُوْلِ فَنَبَذْتُهَا وَكَذٰلِكَ سَوَّلَتْ لِيْ نَفْسِيْ

qāla baṣurtu bimā lam yabṣurū bihī fa qabaḍtu qabḍatam min aṡarir-rasūli fa nabażtuhā wa każālika sawwalat lī nafsī.

Lui (Samiri) al rispuindè: “O cognossevi alc che lôr no cognossevin, cussì o cjapà une man (di tiere dai) pîts dal apuestul e daspò o la butà (in chel fûc), cussì la mê passion mi convincè.”

قَالَ فَاذْهَبْ فَاِنَّ لَكَ فِى الْحَيٰوةِ اَنْ تَقُوْلَ لَا مِسَاسَۖ وَاِنَّ لَكَ مَوْعِدًا لَّنْ تُخْلَفَهٗۚ وَانْظُرْ اِلٰٓى اِلٰهِكَ الَّذِيْ ظَلْتَ عَلَيْهِ عَاكِفًا ۗ لَنُحَرِّقَنَّهٗ ثُمَّ لَنَنْسِفَنَّهٗ فِى الْيَمِّ نَسْفًا

qāla fażhab fa inna laka fil-ḥayāti an taqūla lā misās(a), wa inna laka mau‘idal lan tukhlafah(ū), wanẓur ilā ilāhikal-lażī ẓalta ‘alaihi ‘ākifā(n), lanuḥarriqannahū ṡumma lanansifannahū fil-yammi nasfā(n).

Lui (Mosè) al disè: "Va vie! Alore di sigûr inte vite (in chest mont) tu (dome tu puedis) dî: 'No tocjâ (me),'. E tu cjatarâs di sigûr (il cjastì) che al è stât prometût (a me). adorâlu O lu brusarìn di sigûr, alore di sigûr o lu sparpagnarìn (la sô cinise) intal mâr (sparpagnât).

اِنَّمَآ اِلٰهُكُمُ اللّٰهُ الَّذِيْ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۗ وَسِعَ كُلَّ شَيْءٍ عِلْمًا

innamā ilāhukumullāhul-lażī lā ilāha illā huw(a), wasi‘a kulla syai'in ‘ilmā(n).

Invezit, il to Signôr al è Allah, nol è un diu che Lui. La sô cognossince e cjape dentri dut.”

كَذٰلِكَ نَقُصُّ عَلَيْكَ مِنْ اَنْۢبَاۤءِ مَا قَدْ سَبَقَۚ وَقَدْ اٰتَيْنٰكَ مِنْ لَّدُنَّا ذِكْرًا ۚ

każālika naquṣṣu ‘alaika min ambā'i mā sabaq(a), wa qad ātaināka mil ladunnā żikrā(n).

Cussì O vin contât a te (Mohammed) cualchi storie dal passât, e di fat, O vin dât un avertiment (il Coran) di Noi.

مَنْ اَعْرَضَ عَنْهُ فَاِنَّهٗ يَحْمِلُ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ وِزْرًا

man a‘raḍa ‘anhu fa innahū yaḥmilu yaumal-qiyāmati wizrā(n).

Cui che si slontane di chel (il Coran), al puartarà un pês pesant (pecjât) il dì de Resurezion,

خٰلِدِيْنَ فِيْهِ ۗوَسَاۤءَ لَهُمْ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ حِمْلًاۙ

khālidīna fīh(i), wa sā'a lahum yaumal-qiyāmati ḥimlā(n).

a son in chel stât in mût permanent. E invezit il pês dal pecjât al sarà par lôr il Dì de Resurezion.

يَّوْمَ يُنْفَخُ فِى الصُّوْرِ وَنَحْشُرُ الْمُجْرِمِيْنَ يَوْمَىِٕذٍ زُرْقًا ۖ

yauma yunfakhu fiṣ-ṣūri wa naḥsyurul-mujrimīna yauma'iżin zurqā(n).

tal dì (de Resurezion) si sonarà la trompete (la seconde volte) e in chel dì O cjaparìn sù i pecjâts cun (faciis) blu pâl,

يَّتَخَافَتُوْنَ بَيْنَهُمْ اِنْ لَّبِثْتُمْ اِلَّا عَشْرًا

yatakhāfatūna bainahum il labiṡtum illā ‘asyrā(n).

a si sussuravin un cul altri, “Tu restis (tal mont) no plui di dîs (dîs).”

نَحْنُ اَعْلَمُ بِمَا يَقُوْلُوْنَ اِذْ يَقُوْلُ اَمْثَلُهُمْ طَرِيْقَةً اِنْ لَّبِثْتُمْ اِلَّا يَوْمًا ࣖ

naḥnu a‘lamu bimā yaqūlūna iż yaqūlu amṡaluhum ṭarīqatan il labiṡtum illā yaumā(n).

O savevin miôr ce che a varessin dit, cuant che la persone plui drete e disè: “Tu restis (tal mont), no plui di un dì.”

وَيَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الْجِبَالِ فَقُلْ يَنْسِفُهَا رَبِّيْ نَسْفًا ۙ

wa yas'alūnaka ‘anil-jibāli fa qul yansifuhā rabbī nasfā(n).

E a ti domandin (Mohammed) des monts, daspò a disin: “Il me Signôr lis distruzarà (il dì de Resurezion) dal dut,

فَيَذَرُهَا قَاعًا صَفْصَفًا ۙ

fa yażaruhā qā‘an ṣafṣafā(n).

alore Lui al fasarà (lis ex monts) dal dut plane,

لَّا تَرٰى فِيْهَا عِوَجًا وَّلَآ اَمْتًا ۗ

lā tarā fīhā ‘iwajaw wa lā amtā(n).

(cussì) no viodarès mai plui che al è un bas e un alt li.”

يَوْمَىِٕذٍ يَّتَّبِعُوْنَ الدَّاعِيَ لَا عِوَجَ لَهٗ ۚوَخَشَعَتِ الْاَصْوَاتُ لِلرَّحْمٰنِ فَلَا تَسْمَعُ اِلَّا هَمْسًا

yauma'iżiy yattabi‘ūnad-dā‘iya lā ‘iwaja lah(ū), wa khasya‘atil-aṣwātu lir-raḥmāni falā tasma‘u illā hamsā(n).

In chel dì a seguissin (la clamade) dal clamâ (l’anel) cence voltâsi (refudâ); e dutis lis vôs a si sometin cun umiltât al Diu Plui Misericordiôs, cussì che dut ce che tu sintis a son sussurâts.

يَوْمَىِٕذٍ لَّا تَنْفَعُ الشَّفَاعَةُ اِلَّا مَنْ اَذِنَ لَهُ الرَّحْمٰنُ وَرَضِيَ لَهٗ قَوْلًا

yauma'iżil lā tanfa‘usy-syafā‘atu illā man ażina lahur-raḥmānu wa raḍiya lahū qaulā(n).

In chel dì no sarà intercession (jutori), fûr che di chei che a son stâts permetûts dal Plui Misericordiôs, e Lui al scoltarà lis sôs peraulis.

يَعْلَمُ مَا بَيْنَ اَيْدِيْهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ وَلَا يُحِيْطُوْنَ بِهٖ عِلْمًا

ya‘lamu mā baina aidīhim wa mā khalfahum wa lā yuḥīṭūna bihī ‘ilmā(n).

Lui (Allah) al cognòs ce che al è prin di lôr (ce che al sarà) e ce che al è daûr di lôr (ce che al è sucedût), invezit la lôr cognossince e no pues cjapâ dentri la Sue cognossince.

۞ وَعَنَتِ الْوُجُوْهُ لِلْحَيِّ الْقَيُّوْمِۗ وَقَدْ خَابَ مَنْ حَمَلَ ظُلْمًا

wa ‘anatil-wujūhu lil-ḥayyil-qayyūm(i), wa qad khāba man ḥamala ẓulmā(n).

E dutis lis faciis a si inclinin denant di (Allah) dal Vivent e dal Auto-Intermant. Pierdût pardabon personis che a àn cometût injustizie.

وَمَنْ يَّعْمَلْ مِنَ الصّٰلِحٰتِ وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَلَا يَخٰفُ ظُلْمًا وَّلَا هَضْمًا

wa may ya‘mal minaṣ-ṣāliḥāti wa huwa mu'minun falā yakhāfu ẓulmaw wa lā haḍmā(n).

E robis cui che al lavore la virtût intant che lui (tes circostancis) al crôt, alore a nol si preocupe dal tratât cruel (viers di lui) e a nol si preocupe (e nancje preocupât) de riduzion dai siei dirits.

وَكَذٰلِكَ اَنْزَلْنٰهُ قُرْاٰنًا عَرَبِيًّا وَّصَرَّفْنَا فِيْهِ مِنَ الْوَعِيْدِ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُوْنَ اَوْ يُحْدِثُ لَهُمْ ذِكْرًا

wa każālika anzalnāhu qur'ānan ‘arabiyyaw wa ṣarrafnā fīhi minal-wa‘īdi la‘allahum yattaqūna au yuḥdiṡu lahum żikrā(n).

E cussì O vin mandât jù il Coran in arap, e o vin spiegât plui voltis dentri cualchi menace, par che a puedin vuardiâ (cuintri dal mâl), o par che al puedi insegnâju.

فَتَعٰلَى اللّٰهُ الْمَلِكُ الْحَقُّۚ وَلَا تَعْجَلْ بِالْقُرْاٰنِ مِنْ قَبْلِ اَنْ يُّقْضٰٓى اِلَيْكَ وَحْيُهٗ ۖوَقُلْ رَّبِّ زِدْنِيْ عِلْمًا

fa ta‘ālallāhul-malikul-ḥaqq(u), wa lā ta‘jal bil-qur'āni min qabli ay yuqḍā ilaika waḥyuh(ū), wa qur rabbi zidnī ‘ilmā(n).

Alore Al è Altât Allah, il vêr Re. E no fâs tu (Mohammed) a frecuence (leî) il Coran prin che al sedi stât rivelât a te, e no dî: “O mio Signôr, aumentâmi la cognossince.”

وَلَقَدْ عَهِدْنَآ اِلٰٓى اٰدَمَ مِنْ قَبْلُ فَنَسِيَ وَلَمْ نَجِدْ لَهٗ عَزْمًا ࣖ

wa laqad ‘ahidnā ilā ādama min qablu fa nasiya wa lam najid lahū ‘azmā(n).

E invezit O vin mandât a Adam prime, ma lui al à dismenteât, e No vin cjapât une volontât fuarte in lui.

وَاِذْ قُلْنَا لِلْمَلٰۤىِٕكَةِ اسْجُدُوْا لِاٰدَمَ فَسَجَدُوْٓا اِلَّآ اِبْلِيْسَ اَبٰى ۗ

wa iż qulnā lil-malā'ikatisjudū li'ādama fa sajadū illā iblīsa abā.

E (ricordâsi) cuant che O vin dit ai angei: “Prostrati denant di Adam!” Alore a si inclinarin fûr che a Satane; jê e refudà.

فَقُلْنَا يٰٓاٰدَمُ اِنَّ هٰذَا عَدُوٌّ لَّكَ وَلِزَوْجِكَ فَلَا يُخْرِجَنَّكُمَا مِنَ الْجَنَّةِ فَتَشْقٰى

fa qulnā yā ādamu inna hāżā ‘aduwwul laka wa lizaujika falā yukhrijannakumā minal-jannati fa tasyqā.

Alore O vin dit: "O Adam! Invezit, chest (Satan) al è un nemì di te e des vôs feminis, duncje no lassâlu butâ fûr ducj i doi dal Paradîs, alore tu saran disgraciâts."

اِنَّ لَكَ اَلَّا تَجُوْعَ فِيْهَا وَلَا تَعْرٰى ۙ

inna laka allā tajū‘a fīhā wa lā ta‘rā.

Invezit, e je (garanzie) par te li, no tu vâs a cjapâ fam e no tu vâs a nus.

وَاَنَّكَ لَا تَظْمَؤُا فِيْهَا وَلَا تَضْحٰى

wa annaka lā taẓma'u fīhā wa lā taḍḥā.

E invezit, li no tu sintarâs sete e no tu saran straviâts dal calôr dal soreli.”

فَوَسْوَسَ اِلَيْهِ الشَّيْطٰنُ قَالَ يٰٓاٰدَمُ هَلْ اَدُلُّكَ عَلٰى شَجَرَةِ الْخُلْدِ وَمُلْكٍ لَّا يَبْلٰى

fa waswasa ilaihisy-syaiṭānu qāla yā ādamu hal adulluka ‘alā syajaratil-khuldi wa mulkil lā yablā.

Alore il diu al sussurà (pinsîrs mâi) a lui, disint: "O Adam! O varès di mostrâti l'arbul de imortalitât (khuldi) e il ream che nol perirà mai?"

فَاَكَلَا مِنْهَا فَبَدَتْ لَهُمَا سَوْءٰتُهُمَا وَطَفِقَا يَخْصِفٰنِ عَلَيْهِمَا مِنْ وَّرَقِ الْجَنَّةِۚ وَعَصٰىٓ اٰدَمُ رَبَّهٗ فَغَوٰى ۖ

fa akalā minhā fa badat lahumā sau'ātuhumā wa ṭafiqā yakhṣifāni ‘alaihimā miw waraqil-jannah(ti), wa ‘aṣā ādamu rabbahū fa gawā.

Dopo a lu mangjarin, alore il lôr aurat al comparì e a scomençarin a cuvierzilu cun fueis (che a son in) Paradîs, e Adam al si jere ribelât cuintri dal so Signôr, e al si è straviât.

ثُمَّ اجْتَبٰىهُ رَبُّهٗ فَتَابَ عَلَيْهِ وَهَدٰى

Ṡummajtabāhu rabbuhū fa tāba ‘alaihi wa hadā.

Alore il so Signôr lu sielzè, alore al acetà il so pentiment e i dave istruzions.

قَالَ اهْبِطَا مِنْهَا جَمِيْعًاۢ بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ ۚفَاِمَّا يَأْتِيَنَّكُمْ مِّنِّيْ هُدًى ەۙ فَمَنِ اتَّبَعَ هُدَايَ فَلَا يَضِلُّ وَلَا يَشْقٰى

qālahbiṭā minhā jamī‘am ba‘ḍukum liba‘ḍin ‘aduww(un), fa immā ya'tiyannakum minnī hudā(n), fa manittaba‘a hudāya falā yaḍillu wa lā yasyqā.

Lui (Allah) al à dit: “Scendi voi doi insiemi dal Paradîs, cualchidun di voi al devente nemì di cualchidun dai altris.Se un guide al ven a voi di Me, alore (fâs savê) robis che a seguissin la Me guide, a no straviaran e a no fasaran mâl.

وَمَنْ اَعْرَضَ عَنْ ذِكْرِيْ فَاِنَّ لَهٗ مَعِيْشَةً ضَنْكًا وَّنَحْشُرُهٗ يَوْمَ الْقِيٰمَةِ اَعْمٰى

wa man a‘raḍa ‘an żikrī fa inna lahū ma‘īsyatan ḍankaw wa naḥsyuruhū yaumal-qiyāmati a‘mā.

E cui che al si slontane dal Me avertiment, alore invezit, al puartarà une vite strete, e Noi lu cjaparìn sù il dì de Resurezion in vuarbece.”

قَالَ رَبِّ لِمَ حَشَرْتَنِيْٓ اَعْمٰى وَقَدْ كُنْتُ بَصِيْرًا

qāla rabbi lima ḥasyartanī a‘mā wa qad kuntu baṣīrā(n).

Al disè: “Signôr, parcè mi âs cjapât sù vuarp, cuant che o pues viodi?”

قَالَ كَذٰلِكَ اَتَتْكَ اٰيٰتُنَا فَنَسِيْتَهَاۚ وَكَذٰلِكَ الْيَوْمَ تُنْسٰى

qāla każālika atatka āyātunā fa nasītahā, wa każālikal-yauma tunsā.

Lui (Allah) al à dit: “Duncje, prime a jerin rivadis a te lis nestris comunicazions, e tu lis âs dismenteadis, cussì cussì (ancje) vuê tu sês dismenteât.”

وَكَذٰلِكَ نَجْزِيْ مَنْ اَسْرَفَ وَلَمْ يُؤْمِنْۢ بِاٰيٰتِ رَبِّهٖۗ وَلَعَذَابُ الْاٰخِرَةِ اَشَدُّ وَاَبْقٰى

wa każālika najzī man asrafa wa lam yu'mim bi'āyāti rabbih(ī), wa la‘ażābul-ākhirati asyaddu wa abqā.

E cussì o premiìn chel che al trasgrès e al no crôt intes comunicazions dal so Signôr. In fat, il cjastì tal Aldilà al è plui pesant e plui eterni.

اَفَلَمْ يَهْدِ لَهُمْ كَمْ اَهْلَكْنَا قَبْلَهُمْ مِّنَ الْقُرُوْنِ يَمْشُوْنَ فِيْ مَسٰكِنِهِمْۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّاُولِى النُّهٰى ࣖ

afalam yahdi lahum kam ahlaknā qablahum minal-qurūni yamsyūna fī masākinihim, inna fī żālika la'āyātil li'ulin nuhā.

No je une indizion par lôr (i politeiscj) cuantis (gjenerazions) prime di lôr O vin distrut, intant che lôr a passavin di là des lôr (primis) abitazions? In fat, in chestis a son segns par un popul di comprension.

وَلَوْلَا كَلِمَةٌ سَبَقَتْ مِنْ رَّبِّكَ لَكَانَ لِزَامًا وَّاَجَلٌ مُّسَمًّى ۗ

wa lau lā kalimatun sabaqat mir rabbika lakāna lizāmaw wa ajalum musammā(n).

E se no je predestinazion dal to Signôr e no je limit predeterminât (la Muart), di sigûr (il cjastì) al cjaparà su di lôr.

فَاصْبِرْ عَلٰى مَا يَقُوْلُوْنَ وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ قَبْلَ طُلُوْعِ الشَّمْسِ وَقَبْلَ غُرُوْبِهَا ۚوَمِنْ اٰنَاۤئِ الَّيْلِ فَسَبِّحْ وَاَطْرَافَ النَّهَارِ لَعَلَّكَ تَرْضٰى

faṣbir ‘alā mā yaqūlūna wa sabbiḥ biḥamdi rabbika qabla ṭulū‘isy-syamsi wa qabla gurūbihā, wa min ānā'il-laili fa sabbiḥ wa aṭrāfan-nahāri la‘allaka tarḍā.

Duncje stâ pazient cun ce che a disin, e rosari in laude dal to Signôr, prin che al jevi il soreli, e prin che al coli; e preâ tasbihlah (isule) a mieçnote e ae fin dal dì, par che tu te sintis calm.

وَلَا تَمُدَّنَّ عَيْنَيْكَ اِلٰى مَا مَتَّعْنَا بِهٖٓ اَزْوَاجًا مِّنْهُمْ زَهْرَةَ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ەۙ لِنَفْتِنَهُمْ فِيْهِ ۗوَرِزْقُ رَبِّكَ خَيْرٌ وَّاَبْقٰى

wa lā tamuddanna ‘ainaika ilā mā matta‘nā bihī azwājam minhum zahratal-ḥayātid-dun-yā, linaftinahum fīh(i), wa rizqu rabbika khairuw wa abqā.

E no pontâ il to sguard al plasê che O vin dât a cualchidun di lôr, (come) il frut de vite di chest mont, par che O podìn testâju cun chel. La gracie dal to Signôr e je miôr e plui permanente.

وَأْمُرْ اَهْلَكَ بِالصَّلٰوةِ وَاصْطَبِرْ عَلَيْهَاۗ لَا نَسْـَٔلُكَ رِزْقًاۗ نَحْنُ نَرْزُقُكَۗ وَالْعَاقِبَةُ لِلتَّقْوٰى

wa'mur ahlaka biṣ-ṣalāti waṣṭabir ‘alaihā, lā nas'aluka rizqā(n), naḥnu narzuquk(a), wal-‘āqibatu lit-taqwā.

E comandâ ae tô famee di fâ la preiere e jessi pazient intal fâle. No ti domandìn il sostentament, Kamilah e ti dâ il sostentament. E la consecuence (bon tal Aldilà) e je pai piôs.

وَقَالُوْا لَوْلَا يَأْتِيْنَا بِاٰيَةٍ مِّنْ رَّبِّهٖۗ اَوَلَمْ تَأْتِهِمْ بَيِّنَةُ مَا فِى الصُّحُفِ الْاُوْلٰى

wa qālū lau lā ya'tīnā bi'āyatim mir rabbih(ī), awalam ta'tihim bayyinatu mā fiṣ-ṣuḥufil-ūlā.

E a disèrin: “Parcè nol ne puarte un segn (prove) dal so Signôr?” No je rivade a lôr une prove (vere) come chê tai ex Libris?

وَلَوْ اَنَّآ اَهْلَكْنٰهُمْ بِعَذَابٍ مِّنْ قَبْلِهٖ لَقَالُوْا رَبَّنَا لَوْلَآ اَرْسَلْتَ اِلَيْنَا رَسُوْلًا فَنَتَّبِعَ اٰيٰتِكَ مِنْ قَبْلِ اَنْ نَّذِلَّ وَنَخْزٰى

wa lau annā ahlaknāhum bi‘ażābim min qablihī laqālū rabbanā lau lā arsalta ilainā rasūlan fa nattabi‘a āyātika min qabli an nażilla wa nakhzā.

E se a ju distruzevin cuntun cjastì precedent (il Coran al fo rivelât), a disin: “O nestri Signôr, parcè no nus âs ​​mandât un messazîr, par che o seguissin lis Tuis comunicazions prin che o deventìn umiliâts e umiliâts?”

قُلْ كُلٌّ مُّتَرَبِّصٌ فَتَرَبَّصُوْاۚ فَسَتَعْلَمُوْنَ مَنْ اَصْحٰبُ الصِّرَاطِ السَّوِيِّ وَمَنِ اهْتَدٰى ࣖ ۔

qul kullum mutarabbiṣun fa tarabbaṣū, fa sata‘lamūna man aṣḥābuṣ-ṣirāṭis-sawiyyi wa manihtadā.

Di (Mohammed), "Ognidun di nô al spiete, duncje spietelu! E daspò tu cognossarâs cui che al è suntune strade drete, e cui che al è stât vuidât."