Q.S Al-Anbiya (اَلْأَنْبِيَاء) - 112 Umubare w'imirongo
(Abahanuzi)
Qari
Murottal Audio
اِقْتَرَبَ لِلنَّاسِ حِسَابُهُمْ وَهُمْ فِيْ غَفْلَةٍ مُّعْرِضُوْنَ ۚ
iqtaraba lin-nāsi ḥisābuhum wa hum fī gaflatim mu‘riḍūn(a).
Abantu begereye kubara ibikorwa byabo, mu gihe bari mu bihe byo kutita ku isi, bakava mu bihe bizaza.
مَا يَأْتِيْهِمْ مِّنْ ذِكْرٍ مِّنْ رَّبِّهِمْ مُّحْدَثٍ اِلَّا اسْتَمَعُوْهُ وَهُمْ يَلْعَبُوْنَ ۙ
mā ya'tīhim min żikrim mir rabbihim muḥdaṡin illastama‘ūhu wa hum yal‘abūn(a).
Igihe cyose umurongo mushya uhishuriwe Imana, barawutega amatwi mu gihe bakina hirya no hino.
لَاهِيَةً قُلُوْبُهُمْۗ وَاَسَرُّوا النَّجْوَىۖ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْاۖ هَلْ هٰذَآ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُكُمْۚ اَفَتَأْتُوْنَ السِّحْرَ وَاَنْتُمْ تُبْصِرُوْنَ
lāhiyatan qulūbuhum, wa asarrun-najwal-lażīna ẓalamū, hal hāżā illā basyarum miṡlukum, afa ta'tūnas-siḥra wa antum tubṣirūn(a).
Imitima yabo iri mu buryo bwo kutita ku byo bavuga. Kandi abakora ibibi bahisha ikiganiro cyabo bati: "Uyu (Muhammadi) ni umuntu nkawe gusa. Ese wemeye ubwo bumaji ubwo wabubonaga?"
قٰلَ رَبِّيْ يَعْلَمُ الْقَوْلَ فِى السَّمَاۤءِ وَالْاَرْضِۖ وَهُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُ
qāla rabbī ya‘lamul-qaula fis-samā'i wal-arḍ(i), wa huwas-samī‘ul-‘alīm(u).
(Muhammadi) yaravuze ati: "Nyagasani azi amagambo yose ari mu ijuru no mu isi, kandi ni We wumva byose, uzi byose!"
بَلْ قَالُوْٓا اَضْغَاثُ اَحْلَامٍۢ بَلِ افْتَرٰىهُ بَلْ هُوَ شَاعِرٌۚ فَلْيَأْتِنَا بِاٰيَةٍ كَمَآ اُرْسِلَ الْاَوَّلُوْنَ
bal qālū aḍgāṡu aḥlāmim baliftarāhu bal huwa syā‘ir(un), falya'tinā bi'āyatin kamā ursilal-awwalūn(a).
Ndetse baravuze bati: "(Koruni ni imbuto y') inzozi z'urujijo, cyangwa ingaruka z'ibyo yahimbye (Muhammadi), cyangwa se akaba n'umusizi gusa, natuzanire ikimenyetso (igihamya), nk'intumwa zoherejwe mbere."
مَآ اٰمَنَتْ قَبْلَهُمْ مِّنْ قَرْيَةٍ اَهْلَكْنٰهَاۚ اَفَهُمْ يُؤْمِنُوْنَ
mā āmanat qablahum min qaryatin ahlaknāhā, afahum yu'minūn(a).
Abatuye mu gihugu cyabanjirije icyo twarimburaga ntibabyemeraga (nubwo twatanze ibimenyetso), ese bazabyemera?
وَمَآ اَرْسَلْنَا قَبْلَكَ اِلَّا رِجَالًا نُّوْحِيْٓ اِلَيْهِمْ فَسْـَٔلُوْٓا اَهْلَ الذِّكْرِ اِنْ كُنْتُمْ لَا تَعْلَمُوْنَ
wa mā arsalnā qablaka illā rijālan nūḥī ilaihim fas'alū ahlaż-żikri in kuntum lā ta‘lamūn(a).
Kandi ntabwo twohereje (intumwa) mbere yawe (Muhammadi), ahubwo twatumye abagabo bamwe tubahishurira, bityo ubaze umuhanga niba utabizi.
وَمَا جَعَلْنٰهُمْ جَسَدًا لَّا يَأْكُلُوْنَ الطَّعَامَ وَمَا كَانُوْا خٰلِدِيْنَ
wa mā ja‘alnāhum jasadal lā ya'kulūnaṭ-ṭa‘āma wa mā kānū khālidīn(a).
Kandi ntitwabagize (intumwa) umubiri utarya ibiryo kandi ntibabaho iteka ryose.
ثُمَّ صَدَقْنٰهُمُ الْوَعْدَ فَاَنْجَيْنٰهُمْ وَمَنْ نَّشَاۤءُ وَاَهْلَكْنَا الْمُسْرِفِيْنَ
Ṡumma ṣadaqnāhumul-wa‘da fa anjaināhum wa man nasyā'u wa ahlaknal-musrifīn(a).
Hanyuma dusohoza isezerano (twari twarabasezeranyije), tubakiza n'abo twashakaga, kandi turarimbura abarenganyaga.
لَقَدْ اَنْزَلْنَآ اِلَيْكُمْ كِتٰبًا فِيْهِ ذِكْرُكُمْۗ اَفَلَا تَعْقِلُوْنَ ࣖ
laqad anzalnā ilaikum kitāban fīhi żikrukum, afalā ta‘qilūn(a).
Mu by’ukuri, twabamanuriye igitabo (Qur’an) kirimo umuburo kuri mwe, none se ntimubyumva?
وَكَمْ قَصَمْنَا مِنْ قَرْيَةٍ كَانَتْ ظَالِمَةً وَّاَنْشَأْنَا بَعْدَهَا قَوْمًا اٰخَرِيْنَ
wa kam qaṣamnā min qaryatin kānat ẓālimataw wa ansya'nā ba‘dahā qauman ākharīn(a).
Kandi ni bangahe (abaturage) b'ibihugu bitagira ubutabera twasenye, kandi turema ikindi gisekuru nyuma yabo (kibasimbura).
فَلَمَّآ اَحَسُّوْا بَأْسَنَآ اِذَا هُمْ مِّنْهَا يَرْكُضُوْنَ ۗ
falammā aḥassū ba'sanā iżā hum minhā yarkuḍūn(a).
Nuko ubwo bumvaga igihano cyacu, bahita bagihunga.
لَا تَرْكُضُوْا وَارْجِعُوْٓا اِلٰى مَآ اُتْرِفْتُمْ فِيْهِ وَمَسٰكِنِكُمْ لَعَلَّكُمْ تُسْـَٔلُوْنَ
lā tarkuḍū warji‘ū ilā mā utriftum fīhi wa masākinikum la‘allakum tus'alūn(a).
Ntukiruke vuba; subira mu byishimo by'ubuzima bwawe n'aho utuye (heza), kugira ngo ubazwe.
قَالُوْا يٰوَيْلَنَآ اِنَّا كُنَّا ظٰلِمِيْنَ
qālū yā wailanā innā kunnā ẓālimīn(a).
Baravuze bati “Mbega ukuntu turi abagome, mu by’ukuri, turi abakora ibibi.”
فَمَا زَالَتْ تِّلْكَ دَعْوٰىهُمْ حَتّٰى جَعَلْنٰهُمْ حَصِيْدًا خٰمِدِيْنَ
famā zālat tilka da‘wāhum ḥattā ja‘alnāhum ḥaṣīdan khāmidīn(a).
Bityo kwitotomba kwabo kwarakomeje kugeza ubwo twabagize nk'imbuto zasaruwe zitazongera kubaho.
وَمَا خَلَقْنَا السَّمَاۤءَ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا لٰعِبِيْنَ
wa mā khalaqnas-samā'a wal-arḍa wa mā bainahumā lā‘ibīn(a).
Kandi ntabwo twaremye ijuru n'isi n'ibiri hagati yabyo byose mu buryo bw'imikino.
لَوْ اَرَدْنَآ اَنْ نَّتَّخِذَ لَهْوًا لَّاتَّخَذْنٰهُ مِنْ لَّدُنَّآ ۖاِنْ كُنَّا فٰعِلِيْنَ
lau aradnā an nattakhiża lahwal lattakhażnāhum mil ladunnā, in kunnā fā‘ilīn(a).
Iyo tuba twaragambiriye guhanga umukino (w’abagore n’abana), twari kuwurema duhereye kuri twe ubwacu, iyo tuba twaragambiriye kubikora koko.
بَلْ نَقْذِفُ بِالْحَقِّ عَلَى الْبَاطِلِ فَيَدْمَغُهٗ فَاِذَا هُوَ زَاهِقٌۗ وَلَكُمُ الْوَيْلُ مِمَّا تَصِفُوْنَ
bal naqżifu bil-ḥaqqi ‘alal-bāṭili fa yadmaguhū fa iżā huwa zāhiq(un), wa lakumul-wailu mimmā taṣifūn(a).
Mu by’ukuri, twajugunye ukuri mu kinyoma (atari ukuri) hanyuma ukuri kurasenya, hanyuma ako kanya (ikinyoma) kirashira. Kandi muragowe kuko mushyira (Allah) imico itamukwiye.
وَلَهٗ مَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ وَمَنْ عِنْدَهٗ لَا يَسْتَكْبِرُوْنَ عَنْ عِبَادَتِهٖ وَلَا يَسْتَحْسِرُوْنَ ۚ
wa lahū man fis-samāwāti wal-arḍ(i), wa man ‘indahū lā yastakbirūna ‘an ‘ibādatihī wa lā yastaḥsirūn(a).
Kandi ni We nyirabyo, kandi (abamarayika) bari iruhande rwe, ntibagira ubwibone bwo kumuramya kandi ntibarambirwa.
يُسَبِّحُوْنَ الَّيْلَ وَالنَّهَارَ لَا يَفْتُرُوْنَ
yusabbiḥūnal-laila wan-nahāra wa lā yafturūn(a).
Bahimbaza Imana (abamarayika) ubudasiba ijoro n'amanywa.
اَمِ اتَّخَذُوْٓا اٰلِهَةً مِّنَ الْاَرْضِ هُمْ يُنْشِرُوْنَ
amittakhażū ālihatam minal-arḍi hum yunsyirūn(a).
Ese bakuye imana ku isi, zishobora kuzura (abapfuye)?
لَوْ كَانَ فِيْهِمَآ اٰلِهَةٌ اِلَّا اللّٰهُ لَفَسَدَتَاۚ فَسُبْحٰنَ اللّٰهِ رَبِّ الْعَرْشِ عَمَّا يَصِفُوْنَ
lau kāna fīhimā ālihatun illallāhu lafasadatā, fa subḥānallāhi rabbil-‘arsyi ‘ammā yaṣifūn(a).
Iyo bombi (mu ijuru no ku isi) bagira izindi mana zitari Allah, bombi bari kurimbuka. Ikuzo ni irya Allah nyir'Intebe, bitewe n'ibyo bavuga.
لَا يُسْـَٔلُ عَمَّا يَفْعَلُ وَهُمْ يُسْـَٔلُوْنَ
lā yus'alu ‘ammā yaf‘alu wa hum yus'alūn(a).
Ntabwo (Allah) abazwa ibyo akora, ahubwo ni bo bazabibazwa.
اَمِ اتَّخَذُوْا مِنْ دُوْنِهٖٓ اٰلِهَةً ۗقُلْ هَاتُوْا بُرْهَانَكُمْۚ هٰذَا ذِكْرُ مَنْ مَّعِيَ وَذِكْرُ مَنْ قَبْلِيْۗ بَلْ اَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَۙ الْحَقَّ فَهُمْ مُّعْرِضُوْنَ
amittakhażū min dūnihī ālihah(tan), qul hātū burhānakum, hāżā żikru mam ma‘iya wa żikru man qablī, bal akṡaruhum lā ya‘lamūnal-ḥaqqa fahum mu‘riḍūn(a).
Cyangwa bafata izindi mana zitari zo? Vuga uti (Muhammadi): "Vuga impamvu zawe! Iyi (Qur'an) ni umuburo ku bari kumwe nanjye, n'umuburo ku bari imbere yanjye." Ariko abenshi muri bo ntibazi ukuri (ukuri), bityo barahindukira.
وَمَآ اَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ مِنْ رَّسُوْلٍ اِلَّا نُوْحِيْٓ اِلَيْهِ اَنَّهٗ لَآ اِلٰهَ اِلَّآ اَنَا۠ فَاعْبُدُوْنِ
wa mā arsalnā min qablika mir rasūlin illā nūḥī ilaihi annahū lā ilāha illā ana fa‘budūn(i).
Kandi nta ntumwa twakohereje mbere yawe (Muhammadi), ariko twamuhishuriye ko nta yindi mana (ifite uburenganzira bwo gusengwa) uretse njye, bityo munsengere.
وَقَالُوا اتَّخَذَ الرَّحْمٰنُ وَلَدًا سُبْحٰنَهٗ ۗبَلْ عِبَادٌ مُّكْرَمُوْنَ ۙ
wa qāluttakhażar-raḥmānu waladan subḥānah(ū), bal ‘ibādum mukramūn(a).
Baravuga bati: "Imana Nyirimbabazi yahaye (marayika) umwana." Ishimwe ni irye. Mu by'ukuri, abo (abamarayika) ni abagaragu bashimwe,
لَا يَسْبِقُوْنَهٗ بِالْقَوْلِ وَهُمْ بِاَمْرِهٖ يَعْمَلُوْنَ
lā yasbiqūnahū bil-qauli wa hum bi'amrihī ya‘malūn(a).
Ntibavuga imbere ye kandi bakurikiza amategeko ye.
يَعْلَمُ مَا بَيْنَ اَيْدِيْهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ وَلَا يَشْفَعُوْنَۙ اِلَّا لِمَنِ ارْتَضٰى وَهُمْ مِّنْ خَشْيَتِهٖ مُشْفِقُوْنَ
ya‘lamū mā baina aidīhim wa mā khalfahum wa lā yasyfa‘ūna illā limanirtaḍā wa hum min khasy-yatihī musyfiqūn(a).
(Allah) azi byose biri imbere yabo (abamarayika) n'inyuma yabo, kandi ntibasabira keretse abo (Allah) ashaka, kandi bahora bitonda kuko bamutinya.
۞ وَمَنْ يَّقُلْ مِنْهُمْ اِنِّيْٓ اِلٰهٌ مِّنْ دُوْنِهٖ فَذٰلِكَ نَجْزِيْهِ جَهَنَّمَۗ كَذٰلِكَ نَجْزِى الظّٰلِمِيْنَ ࣖ
wa may yaqul minhum innī ilāhun min dūnihī fa żālika najzīhi jahannam(a), każālika najziẓ-ẓālimīn(a).
Kandi uwo ari we wese muri bo uvuga ati: "Mu by'ukuri ndi imana itari Allah," uwo muntu tuzamuhemba Jahanamu. Uko ni ko tuzahemba inkozi z'ibibi.
اَوَلَمْ يَرَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اَنَّ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ كَانَتَا رَتْقًا فَفَتَقْنٰهُمَاۗ وَجَعَلْنَا مِنَ الْمَاۤءِ كُلَّ شَيْءٍ حَيٍّۗ اَفَلَا يُؤْمِنُوْنَ
awalam yaral-lażīna kafarū annas-samāwāti wal-arḍa kānatā ratqan fa fataqnāhumā, wa ja‘alnā minal-mā'i kulla syai'in ḥayy(in), afalā yu'minūn(a).
Kandi se abatemera ntibazi ko ijuru n'isi byari bimwe, hanyuma tukabitandukanya, kandi twaremye buri kintu cyose gifite ubuzima mu mazi? None se ntibazemera?
وَجَعَلْنَا فِى الْاَرْضِ رَوَاسِيَ اَنْ تَمِيْدَ بِهِمْۖ وَجَعَلْنَا فِيْهَا فِجَاجًا سُبُلًا لَّعَلَّهُمْ يَهْتَدُوْنَ
wa ja‘alnā fil-arḍi rawāsiya an tamīda bihim, wa ja‘anā fīhā fijājan subulal la‘allahum yahtadūn(a).
Kandi twashyizeho imisozi ikomeye ku isi kugira ngo itazahungabana, kandi twashyizeho inzira zagutse kugira ngo bayobore.
وَجَعَلْنَا السَّمَاۤءَ سَقْفًا مَّحْفُوْظًاۚ وَهُمْ عَنْ اٰيٰتِهَا مُعْرِضُوْنَ
wa ja‘alnas-samā'a saqfam maḥfūẓā(n), wa hum ‘an āyātihā mu‘riḍūn(a).
Kandi twagize ijuru igisenge kirinzwe, ariko baracyarinze ibimenyetso (by'ubukuru bwa Allah) (izuba, ukwezi, umuyaga, ibicu, nibindi).
وَهُوَ الَّذِيْ خَلَقَ الَّيْلَ وَالنَّهَارَ وَالشَّمْسَ وَالْقَمَرَۗ كُلٌّ فِيْ فَلَكٍ يَّسْبَحُوْنَ
wa huwal-lażī khalaqal-laila wan-nahāra wasy-syamsa wal-qamar(a), kullun fī falakiy yasbaḥūn(a).
Kandi ni We waremye ijoro n'umurango, izuba n'ukwezi, buri kimwe kigenda mu nzira yacyo.
وَمَا جَعَلْنَا لِبَشَرٍ مِّنْ قَبْلِكَ الْخُلْدَۗ اَفَا۟ىِٕنْ مِّتَّ فَهُمُ الْخٰلِدُوْنَ
wa mā ja‘alnā libasyarim min qablikal-khuld(a), afa'im mitta fahumul-khālidūn(a).
Kandi nta muntu n'umwe twaremye mbere yawe (Muhammadi) ubuzima bw'iteka; none se nupfa, bazarokoka?
كُلُّ نَفْسٍ ذَاۤىِٕقَةُ الْمَوْتِۗ وَنَبْلُوْكُمْ بِالشَّرِّ وَالْخَيْرِ فِتْنَةً ۗوَاِلَيْنَا تُرْجَعُوْنَ
kullu nafsin żā'iqatul-maut(i), wa nablūkum bisy-syarri wal-khairi fitnah(tan), wa ilainā turja‘ūn(a).
Buri muntu wese uzima azaryoherwa n'urupfu. Tuzagugerageza n'ikibi n'icyiza nk'ikigeragezo, kandi uzasubizwa kuri twe gusa.
وَاِذَا رَاٰكَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِنْ يَّتَّخِذُوْنَكَ اِلَّا هُزُوًاۗ اَهٰذَا الَّذِيْ يَذْكُرُ اٰلِهَتَكُمْۚ وَهُمْ بِذِكْرِ الرَّحْمٰنِ هُمْ كٰفِرُوْنَ
wa iżā ra'ākal-lażīna kafarū iy yattakhiżūnaka illā huzuwā(n), ahāżal-lażī yażkuru ālihatakum, wa hum biżikrir-raḥmāni hum kāfirūn(a).
Kandi iyo abatizera bakubona (Muhammadi), bagufata nk'ikintu cyo gushinyagurirwa gusa. (Baravuze bati: “Uyu ni we washinje imana zawe?” Nubwo ari abantu bahakana kwibuka Allah Nyirimpuhwe.
خُلِقَ الْاِنْسَانُ مِنْ عَجَلٍۗ سَاُورِيْكُمْ اٰيٰتِيْ فَلَا تَسْتَعْجِلُوْنِ
khuliqal-insānu min ‘ajal(in), sa'urīkum āyātī falā tasta‘jilūn(i).
Abantu baremwe vuba. Nyuma nzabereka ibimenyetso byanjye (imbaraga). Ntunsabe rero kubihutisha.
وَيَقُوْلُوْنَ مَتٰى هٰذَا الْوَعْدُ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ
wa yaqūlūna matā hāżal-wa‘du in kuntum ṣādiqīn(a).
Kandi baravuga bati “Ni ryari isezerano (rizaza), niba uri umunyakuri?”
لَوْ يَعْلَمُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا حِيْنَ لَا يَكُفُّوْنَ عَنْ وُّجُوْهِهِمُ النَّارَ وَلَا عَنْ ظُهُوْرِهِمْ وَلَا هُمْ يُنْصَرُوْنَ
lau ya‘lamul-lażīna kafarū ḥīna lā yakuffūna ‘aw wujūhihimun nāra wa lā ‘an ẓuhūrihim wa lā hum yunṣarūn(a).
Iyo abatizera bamenya, igihe batashoboraga kwirinda umuriro wa gehinomu mu maso no mu mugongo, ntibabonye ubufasha (birumvikana ko batasabye ko bwihutishwa).
بَلْ تَأْتِيْهِمْ بَغْتَةً فَتَبْهَتُهُمْ فَلَا يَسْتَطِيْعُوْنَ رَدَّهَا وَلَا هُمْ يُنْظَرُوْنَ
bal ta'tīhim bagtatan fa tabhatuhum falā yastaṭī‘ūna raddahā wa lā hum yunẓarūn(a).
Mu by’ukuri (Umunsi w’urubanza) uzabageraho mu buryo butunguranye, hanyuma bazatinya; hanyuma ntibashobore kubyanga kandi ntibahabwe gutinda (igihe).
وَلَقَدِ اسْتُهْزِئَ بِرُسُلٍ مِّنْ قَبْلِكَ فَحَاقَ بِالَّذِيْنَ سَخِرُوْا مِنْهُمْ مَّا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ ࣖ
wa laqadistuhzi'a birusulim min qablika fa ḥāqa bil-lażīna sakhirū minhum mā kānū bihī yastahzi'ūn(a).
Kandi koko, intumwa zabanjirije wowe (Muhammadi) nazo zarashinyaguriwe, bityo (iyicarubozo) ryagwiririye abasekaga ibyo (intumwa) bahoraga baseka.
قُلْ مَنْ يَّكْلَؤُكُمْ بِالَّيْلِ وَالنَّهَارِ مِنَ الرَّحْمٰنِۗ بَلْ هُمْ عَنْ ذِكْرِ رَبِّهِمْ مُّعْرِضُوْنَ
qul may yakla'ukum bil-laili wan-nahāri minar-raḥmān(i), bal hum ‘an żikrihim mu‘riḍūn(a).
Vuga uti: "Ni nde uzarinda ijoro n'amanywa imibabaro ya Allah Nyirimpuhwe?" Ariko ntibashaka kwibuka Nyagasani wabo.
اَمْ لَهُمْ اٰلِهَةٌ تَمْنَعُهُمْ مِّنْ دُوْنِنَاۗ لَا يَسْتَطِيْعُوْنَ نَصْرَ اَنْفُسِهِمْ وَلَا هُمْ مِّنَّا يُصْحَبُوْنَ
am lahum ālihatun tamna‘uhum min dūninā, lā yastaṭī‘ūna naṣra anfusihim wa lā hum minnā yuṣḥabūn(a).
Cyangwa bafite imana zishobora kubarinda? Imana zabo ntizishobora kwifasha, kandi ntizirinzwe n'ibihano byacu.
بَلْ مَتَّعْنَا هٰٓؤُلَاۤءِ وَاٰبَاۤءَهُمْ حَتّٰى طَالَ عَلَيْهِمُ الْعُمُرُۗ اَفَلَا يَرَوْنَ اَنَّا نَأْتِى الْاَرْضَ نَنْقُصُهَا مِنْ اَطْرَافِهَاۗ اَفَهُمُ الْغٰلِبُوْنَ
bal matta‘nā hā'ulā'i wa ābā'ahum ḥattā ṭāla ‘alaihimul-‘umur(u), afalā yarauna annā na'til-arḍa nanquṣuhā min aṭrāfihā, afahumul-gālibūn(a).
Mu by’ukuri, twabashimishije bo n’abakurambere babo (muri iyi si) kugeza igihe ubuzima bwabo bwararamba. Ese ntibabona ko tugeze mu gihugu (kiri munsi y’ubutegetsi bw’abahakanyi) tukagigabanya kugeza ku mpera zacyo? Ese ni bo batsinze?
قُلْ اِنَّمَآ اُنْذِرُكُمْ بِالْوَحْيِۖ وَلَا يَسْمَعُ الصُّمُّ الدُّعَاۤءَ اِذَا مَا يُنْذَرُوْنَ
qul innamā unżirukum bil-waḥy(i), wa lā yasma‘uṣ-ṣummud-du‘ā'a iżā mā yunżarūn(a).
Vuga uti (Muhammadi): "Mu by'ukuri, ndaguha umuburo gusa nk'uko byahishuwe." Ariko abantu batumva ntibakumva umuhamagaro iyo baburiwe.
وَلَىِٕنْ مَّسَّتْهُمْ نَفْحَةٌ مِّنْ عَذَابِ رَبِّكَ لَيَقُوْلُنَّ يٰوَيْلَنَآ اِنَّا كُنَّا ظٰلِمِيْنَ
wa la'im massathum nafḥatum min ‘ażābi rabbika layaqūlunna yā wailanā innā kunnā ẓālimīn(a).
Kandi niba igihano gito cyane kibageraho kivuye kuri Nyagasani wawe, bazavuga bati: "Turagowe! Mu by'ukuri, turi mu bahora bibeshya."
وَنَضَعُ الْمَوَازِيْنَ الْقِسْطَ لِيَوْمِ الْقِيٰمَةِ فَلَا تُظْلَمُ نَفْسٌ شَيْـًٔاۗ وَاِنْ كَانَ مِثْقَالَ حَبَّةٍ مِّنْ خَرْدَلٍ اَتَيْنَا بِهَاۗ وَكَفٰى بِنَا حٰسِبِيْنَ
wa naḍa‘ul-mawāzīnal-qisṭa liyaumil-qiyāmati falā tuẓlamu nafsun syai'ā(n), wa in kāna miṡqāla ḥabbatim min khardalin atainā bihā, wa kafā binā ḥāsibīn(a).
Kandi tuzashyiraho iminzani y'ubutabera ku munsi w'imperuka, kugira ngo hatagira umuntu urenganywa na gato, nubwo yaba ari uburemere bw'akabuto ka sinapi, tuzayizana (igihembo). Kandi turahagije kubara.
وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسٰى وَهٰرُوْنَ الْفُرْقَانَ وَضِيَاۤءً وَّذِكْرًا لِّلْمُتَّقِيْنَ ۙ
wa laqad ātainā mūsā wa hārūnal-furqāna wa ḍiyā'aw wa żikral lil-muttaqīn(a).
Kandi koko, twahaye Musa na Harun Furqan (Igitabo cya Torah) n'ubumenyi n'inyigisho ku bera.
الَّذِيْنَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ بِالْغَيْبِ وَهُمْ مِّنَ السَّاعَةِ مُشْفِقُوْنَ
allażīna yakhsyauna rabbahum bil-gaibi wa hum minas-sā‘ati musyfiqūn(a).
(Ni ukuvuga) abatinya (ibihano bya) Umwami wabo, nubwo batamubona, kandi batinya (kuza) k'umunsi w'imperuka.
وَهٰذَا ذِكْرٌ مُّبٰرَكٌ اَنْزَلْنٰهُۗ اَفَاَنْتُمْ لَهٗ مُنْكِرُوْنَ ࣖ
wa hāżā żikrum mubārakun anzalnāh(u), afa antum lahū munkirūn(a).
Kandi iyi (Koruni) ni umuburo urimo imigisha twamanuye. None se urayihakana?
۞ وَلَقَدْ اٰتَيْنَآ اِبْرٰهِيْمَ رُشْدَهٗ مِنْ قَبْلُ وَكُنَّا بِهٖ عٰلِمِيْنَ
wa laqad ātainā ibrāhīma rusydahū min qablu wa kunnā bihī ‘ālimīn(a).
Kandi koko, mbere ye (Mose na Harun) twahaye Aburahamu ubuyobozi, kandi twari tumuzi.
اِذْ قَالَ لِاَبِيْهِ وَقَوْمِهٖ مَا هٰذِهِ التَّمَاثِيْلُ الَّتِيْٓ اَنْتُمْ لَهَا عٰكِفُوْنَ
iż qāla li'abīhi wa qaumihī mā hāżihit-tamāṡīlul-latī antum lahā ‘ākifūn(a).
(Ibuka), ubwo (Ibrahim) yabwiraga se n'abantu be ati: "Iki gishushanyo musenga cyane ni ikihe?"
قَالُوْا وَجَدْنَآ اٰبَاۤءَنَا لَهَا عٰبِدِيْنَ
qālū wajadnā ābā'anā lahā ‘ābidīn(a).
Baramusubiza bati “Twasanze ba sogokuruza bamusenga.”
قَالَ لَقَدْ كُنْتُمْ اَنْتُمْ وَاٰبَاۤؤُكُمْ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ
qāla laqad kuntum antum wa ābā'ukum fī ḍalālim mubīn(in).
(Ibrahim) yaravuze ati: "Mu by'ukuri wowe n'abakurambere bawe muri mu buyobe bugaragara."
قَالُوْٓا اَجِئْتَنَا بِالْحَقِّ اَمْ اَنْتَ مِنَ اللّٰعِبِيْنَ
qālū aji'tanā bil-ḥaqqi am anta minal-lā‘ibīn(a).
Baravuze bati “Ese waje uzanye ukuri cyangwa uri gukina?”
قَالَ بَلْ رَّبُّكُمْ رَبُّ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ الَّذِيْ فَطَرَهُنَّۖ وَاَنَا۠ عَلٰى ذٰلِكُمْ مِّنَ الشّٰهِدِيْنَ
qāla bar rabbukum rabbus-samāwāti wal-arḍil-lażī faṭarahunn(a), wa ana ‘alā żālikum minasy-syāhidīn(a).
(Ibrahim) aramusubiza ati: "Mu by'ukuri, Nyagasani wawe ni we Mwami (nyiri) ijuru n'isi; ni we wabiremye; kandi ndi umwe mu bashobora kubihamya."
وَتَاللّٰهِ لَاَكِيْدَنَّ اَصْنَامَكُمْ بَعْدَ اَنْ تُوَلُّوْا مُدْبِرِيْنَ
wa tallāhi la'akīdanna aṣnāmakum ba‘da an tuwallū mudbirīn(a).
Kandi ndahiye Imana, mu by'ukuri nzayobya ibigirwamana byanyu nyuma yuko mubivuyemo.
فَجَعَلَهُمْ جُذٰذًا اِلَّا كَبِيْرًا لَّهُمْ لَعَلَّهُمْ اِلَيْهِ يَرْجِعُوْنَ
fa ja‘alahum jużāżan illā kabīral lahum la‘allahum ilaihi yarji‘ūn(a).
Nuko (Ibrahimu) avunagura (ibigirwamana) mo ibice, uretse kinini (umubyeyi wacyo); kugira ngo bagaruke (bamusabe).
قَالُوْا مَنْ فَعَلَ هٰذَا بِاٰلِهَتِنَآ اِنَّهٗ لَمِنَ الظّٰلِمِيْنَ
qālū man fa‘ala hāżā bi'ālihatinā innahū laminaẓ-ẓālimīn(a).
Baravuga bati: “Ni nde wakoze ibi ku mana zacu? Mu by’ukuri, ni umwe mu bakora ibibi.”
قَالُوْا سَمِعْنَا فَتًى يَّذْكُرُهُمْ يُقَالُ لَهٗٓ اِبْرٰهِيْمُ ۗ
qālū sami‘nā fatay yażkuruhum yuqālu lahū ibrāhīm(u).
Abandi (abandi) baravuze bati: "Twumvise ko hari umusore wamaganaga (ibi bigirwamana), yitwaga Ibrahim."
قَالُوْا فَأْتُوْا بِهٖ عَلٰٓى اَعْيُنِ النَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَشْهَدُوْنَ
qālū fa'tū bihī ‘alā a‘yunin-nāsi la‘allahum yasyhadūn(a).
Baravuze bati: "(Noneho) nimumujyane mubereke abantu, kugira ngo babone."
قَالُوْٓا ءَاَنْتَ فَعَلْتَ هٰذَا بِاٰلِهَتِنَا يٰٓاِبْرٰهِيْمُ ۗ
qālū a'anta fa‘alta hāżā bi'ālihatinā yā ibrāhīm(u).
Barabajije bati: "Ese ni wowe wakoreye iki gikorwa (igikorwa) Imana yacu, yewe Aburahamu?"
قَالَ بَلْ فَعَلَهٗ كَبِيْرُهُمْ هٰذَا فَسْـَٔلُوْهُمْ اِنْ كَانُوْا يَنْطِقُوْنَ
qāla bal fa‘alahū kabīruhum hāżā fas'alūhum in kānū yanṭiqūn(a).
(Ibrahim) aramusubiza ati: "Mu by'ukuri, igishushanyo kinini ni cyo cyabikoze, nimubaze niba bashobora kuvuga."
فَرَجَعُوْٓا اِلٰٓى اَنْفُسِهِمْ فَقَالُوْٓا اِنَّكُمْ اَنْتُمُ الظّٰلِمُوْنَ ۙ
fa raja‘ū ilā anfusihim fa qālū innakum antumuẓ-ẓālimūn(a).
Nuko basubira mu bwenge bwabo baravuga bati “Mu by’ukuri, ni mwe mwikoshereje (mwikorera).”
ثُمَّ نُكِسُوْا عَلٰى رُءُوْسِهِمْۚ لَقَدْ عَلِمْتَ مَا هٰٓؤُلَاۤءِ يَنْطِقُوْنَ
Ṡumma nukisū ‘alā ru'ūsihim, laqad ‘alimta mā hā'ulā'i yanṭiqūn(a).
Hanyuma bunamira imitwe yabo (baravuga bati): “Uzi neza ko (ibishushanyo) bitabasha kuvuga.”
قَالَ اَفَتَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ مَا لَا يَنْفَعُكُمْ شَيْـًٔا وَّلَا يَضُرُّكُمْ ۗ
qāla afata‘budūna min dūnillāhi mā lā yanfa‘ukum syai'aw wa lā yaḍurrukum.
(Ibrahim) aravuga ati: “Kuki usenga undi utari Allah, ikintu kidashobora kukugirira akamaro na gato, kandi kitagutera ingaruka mbi?
اُفٍّ لَّكُمْ وَلِمَا تَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۗاَفَلَا تَعْقِلُوْنَ
uffil lakum wa limā ta‘budūna min dūnillāh(i), afalā ta‘qilūn(a).
Muzabona ishyano mwebwe n'abo musenga batari Imana! Ese ntimusobanukiwe?
قَالُوْا حَرِّقُوْهُ وَانْصُرُوْٓا اٰلِهَتَكُمْ اِنْ كُنْتُمْ فٰعِلِيْنَ
qālū ḥarriqūhu wanṣurū ālihatakum in kuntum fā‘ilīn(a).
Baravuze bati: "Mutwike mufashe imana zanyu, niba mubishaka koko."
قُلْنَا يٰنَارُ كُوْنِيْ بَرْدًا وَّسَلٰمًا عَلٰٓى اِبْرٰهِيْمَ ۙ
qulnā yā nāru kūnī bardaw wa salāman ‘alā ibrāhīm(a).
Twe (Allah) twaravuze tuti: "Yewe muriro! Ba ukonje, kandi ukize Ibrahim!"
وَاَرَادُوْا بِهٖ كَيْدًا فَجَعَلْنٰهُمُ الْاَخْسَرِيْنَ ۚ
wa arādū bihī kaidan fa ja‘alnāhumul-akhsarīn(a).
Kandi bashakaga gukorera Aburahamu ibibi, bityo tubagira abagombaga guhomba cyane.
وَنَجَّيْنٰهُ وَلُوْطًا اِلَى الْاَرْضِ الَّتِيْ بٰرَكْناَ فِيْهَا لِلْعٰلَمِيْنَ
wa najjaināhu wa lūṭan ilal-arḍil-latī bāraknā fīhā lil-‘ālamīn(a).
Kandi twamurokoye (Ibrahim) na Luti mu gihugu twari twarahaye umugisha isi yose.
وَوَهَبْنَا لَهٗٓ اِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ نَافِلَةً ۗوَكُلًّا جَعَلْنَا صٰلِحِيْنَ
wa wahabnā lahū isḥāqa wa ya‘qūba nāfilah(tan), wa kullan ja‘alnā ṣāliḥīn(a).
Kandi twamuhaye (Ibrahimu) Isaka na Yakobo nk'impano, kandi buri wese muri bo twamugize intungane.
وَجَعَلْنٰهُمْ اَىِٕمَّةً يَّهْدُوْنَ بِاَمْرِنَا وَاَوْحَيْنَآ اِلَيْهِمْ فِعْلَ الْخَيْرٰتِ وَاِقَامَ الصَّلٰوةِ وَاِيْتَاۤءَ الزَّكٰوةِۚ وَكَانُوْا لَنَا عٰبِدِيْنَ ۙ
wa ja‘alnāhum a'immatay yahdūna bi'amrinā wa auḥainā ilaihim fi‘lal-khairāti wa iqāmaṣ-ṣalāti wa ītā'az-zakāh(ti), wa kānū lanā ‘ābidīn(a).
Kandi twabagize abayobozi batuyobora n'amategeko yacu, tubahishurira ko bagomba gukora ibyiza, bagasenga kandi bagatanga zakat, kandi ko ari twe twenyine tugomba kubasenga.
وَلُوْطًا اٰتَيْنٰهُ حُكْمًا وَّعِلْمًا وَّنَجَّيْنٰهُ مِنَ الْقَرْيَةِ الَّتِيْ كَانَتْ تَّعْمَلُ الْخَبٰۤىِٕثَ ۗاِنَّهُمْ كَانُوْا قَوْمَ سَوْءٍ فٰسِقِيْنَۙ
wa lūṭan ātaināhu ḥumkaw wa ‘ilmaw wa najjaināhu minal-qaryatil-latī kānat ta‘malul-khabā'iṡ(a), innahum kānū qauma sau'in fāsiqīn(a).
Twahaye Luti ubwenge n'ubumenyi, tunamukiza (ibihano byari byagwiririye abaturage b'uwo mujyi) wakoraga ibikorwa bibi. Mu by'ukuri, ni abantu babi kandi babi.
وَاَدْخَلْنٰهُ فِيْ رَحْمَتِنَاۗ اِنَّهٗ مِنَ الصّٰلِحِيْنَ ࣖ
wa adkhalnāhu fī raḥmatinā, innahū minaṣ-ṣāliḥīn(a).
Kandi twamwemereye ku bw'imbabazi zacu, mu by'ukuri, ni umwe mu bantu b'abemera Imana.
وَنُوْحًا اِذْ نَادٰى مِنْ قَبْلُ فَاسْتَجَبْنَا لَهٗ فَنَجَّيْنٰهُ وَاَهْلَهٗ مِنَ الْكَرْبِ الْعَظِيْمِ ۚ
wa nūḥan iż nādā min qablu fastajabnā lahū fa najjaināhu wa ahlahū minal-karbil-‘aẓīm(i).
Kandi (wibuke inkuru ya) Nuhu, mbere y’ibyo, ubwo yasengaga. Twemeye (isengesho rye), hanyuma tumukiza we n’abamukurikira ibyago bikomeye.
وَنَصَرْنٰهُ مِنَ الْقَوْمِ الَّذِيْنَ كَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَاۗ اِنَّهُمْ كَانُوْا قَوْمَ سَوْءٍ فَاَغْرَقْنٰهُمْ اَجْمَعِيْنَ
wa naṣarnāhu minal-qaumil-lażīna każżabū bi'āyātinā, innahum kānū qauma sau'in fa agraqnāhum ajma‘īn(a).
Kandi twamufashije mu bahakanaga ibimenyetso byacu, koko bari abantu babi, maze tubaroha bose.
وَدَاوٗدَ وَسُلَيْمٰنَ اِذْ يَحْكُمٰنِ فِى الْحَرْثِ اِذْ نَفَشَتْ فِيْهِ غَنَمُ الْقَوْمِۚ وَكُنَّا لِحُكْمِهِمْ شٰهِدِيْنَ ۖ
wa dāwūda wa sulaimāna iż yaḥkumāni fil-ḥarṡi iż nafasyat fīhi ganamul-qaum(i), wa kunnā liḥukmihim syāhidīn(a).
Kandi (wibuke inkuru ya) Dawidi na Sulayman, ubwo bombi batangaga icyemezo ku murima, kuko (umurima) wangijwe n'ihene z'abaturage babo. Kandi twabonye icyemezo (cyatanzwe) na bo.
فَفَهَّمْنٰهَا سُلَيْمٰنَۚ وَكُلًّا اٰتَيْنَا حُكْمًا وَّعِلْمًاۖ وَّسَخَّرْنَا مَعَ دَاوٗدَ الْجِبَالَ يُسَبِّحْنَ وَالطَّيْرَۗ وَكُنَّا فٰعِلِيْنَ
fa fahhamnāhā sulaimān(a), wa kullan ātainā ḥukmaw wa ‘ilmā(n), wa sakhkharnā ma‘a dāwūdal-jibāla yusabbiḥna waṭ-ṭair(a), wa kunnā fā‘ilīn(a).
Kandi twahaye Sulayman ubumenyi (bw’amategeko asobanutse neza), kandi buri wese twamuhaye ubwenge n’ubumenyi, kandi twatsinze imisozi n’inyoni, byose bihabwa icyubahiro hamwe na Dawidi. Kandi ni twe tubikorera.
وَعَلَّمْنٰهُ صَنْعَةَ لَبُوْسٍ لَّكُمْ لِتُحْصِنَكُمْ مِّنْۢ بَأْسِكُمْۚ فَهَلْ اَنْتُمْ شٰكِرُوْنَ
wa ‘allamnāhu ṣan‘ata labūsil lakum lituḥṣinakum mim ba'sikum, fahal antum syākirūn(a).
Kandi twigishije (na) Dawidi uburyo bwo kubakorera intwaro zo kubarinda mu ntambara. Ese murashimira (Allah)?
وَلِسُلَيْمٰنَ الرِّيْحَ عَاصِفَةً تَجْرِيْ بِاَمْرِهٖٓ اِلَى الْاَرْضِ الَّتِيْ بٰرَكْنَا فِيْهَاۗ وَكُنَّا بِكُلِّ شَيْءٍ عٰلِمِيْنَ
wa lisulaimānar-rīḥa ‘āṣifatan tajrī bi'amrihī ilal-arḍil-latī bāraknā fīhā, wa kunnā bikulli syai'in ‘ālimīn(a).
Kandi (Twamushyize) mu maboko ya Sulaiman umuyaga ukomeye cyane wahushye ku itegeko rye mu gihugu twari twamuhaye umugisha, kandi turi Abazi byose.
وَمِنَ الشَّيٰطِيْنِ مَنْ يَّغُوْصُوْنَ لَهٗ وَيَعْمَلُوْنَ عَمَلًا دُوْنَ ذٰلِكَۚ وَكُنَّا لَهُمْ حٰفِظِيْنَ ۙ
wa minasy-syayāṭīna may yagūṣūna lahū wa ya‘malūna ‘amalan dūna żālik(a), wa kunnā lahum ḥāfiẓīn(a).
Kandi (natwe twayobotse Salomo) itsinda ry'abadayimoni bamwibira (mu nyanja) maze bakora indi mirimo itari iyo; kandi ni twe tubarera.
۞ وَاَيُّوْبَ اِذْ نَادٰى رَبَّهٗٓ اَنِّيْ مَسَّنِيَ الضُّرُّ وَاَنْتَ اَرْحَمُ الرّٰحِمِيْنَ ۚ
wa ayyūba iż nādā rabbahū annī massaniyaḍ-ḍurru wa anta arḥamur-rāḥimīn(a).
Kandi (wibuke inkuru ya) Yobu, ubwo yasengaga Nyagasani we ati: "(Nyagasani), mu by'ukuri, narafashwe n'indwara, nubwo uri Nyagasani Nyir'impuhwe kurusha abandi bose b'impuhwe."
فَاسْتَجَبْنَا لَهٗ فَكَشَفْنَا مَا بِهٖ مِنْ ضُرٍّ وَّاٰتَيْنٰهُ اَهْلَهٗ وَمِثْلَهُمْ مَّعَهُمْ رَحْمَةً مِّنْ عِنْدِنَا وَذِكْرٰى لِلْعٰبِدِيْنَ ۚ
fastajabnā lahū fa kasyafnā mā bihī min ḍurriw wa ātaināhu ahlahū wa miṡlahum ma‘ahum raḥmatam min ‘indinā wa żikrā lil-‘ābidīn(a).
Nuko turamwishura (isengesho rye), hanyuma tumukuraho indwara yari imubayeho, tumusubiza umuryango we, kandi (tuwugwiza) nk'imbabazi ziturutse kuri twe, no kuba umuburo ku badusenga bose.
وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِدْرِيْسَ وَذَا الْكِفْلِۗ كُلٌّ مِّنَ الصّٰبِرِيْنَ ۙ
wa ismā‘īla wa idrīsa wa żal-kifl(i), kullum minaṣ-ṣābirīn(a).
Kandi (wibuke inkuru) Ismail, Idris na Zulkifli. Bose ni abantu bihangana.
وَاَدْخَلْنٰهُمْ فِيْ رَحْمَتِنَاۗ اِنَّهُمْ مِّنَ الصّٰلِحِيْنَ
wa adkhalnāhum fī raḥmatinā, innahum minaṣ-ṣāliḥīn(a).
Kandi twabakiriye mu mbabazi zacu, koko bari mu bantu b’abemera Imana.
وَذَا النُّوْنِ اِذْ ذَّهَبَ مُغَاضِبًا فَظَنَّ اَنْ لَّنْ نَّقْدِرَ عَلَيْهِ فَنَادٰى فِى الظُّلُمٰتِ اَنْ لَّآ اِلٰهَ اِلَّآ اَنْتَ سُبْحٰنَكَ اِنِّيْ كُنْتُ مِنَ الظّٰلِمِيْنَ ۚ
wa żan-nūni iż żahaba mugāḍiban fa ẓanna allan naqdira ‘alaihi fa nādā fiẓ-ẓulumāti allā ilāha illā anta subḥānaka innī kuntu minaẓ-ẓālimīn(a).
Kandi (wibuke inkuru ya) Zun Nun (Yona), ubwo yagendaga afite uburakari, yatekereje ko tutazamugora, nuko asenga mu mwijima cyane ati: "Nta yindi mana iriho uretse wowe, icyubahiro ni icyawe. Mu by'ukuri, ndi umwe mu bakora ibibi."
فَاسْتَجَبْنَا لَهٗۙ وَنَجَّيْنٰهُ مِنَ الْغَمِّۗ وَكَذٰلِكَ نُـْۨجِى الْمُؤْمِنِيْنَ
fastajabnā lahū wa najjaināhu minal-gamm(i), wa każālika nunjil-mu'minīn(a).
Nuko twamwishuye (dusenga) tumukiza agahinda, bityo tukaba dukiza abemera.
وَزَكَرِيَّآ اِذْ نَادٰى رَبَّهٗ رَبِّ لَا تَذَرْنِيْ فَرْدًا وَّاَنْتَ خَيْرُ الْوٰرِثِيْنَ ۚ
wa zakariyyā iż nādā rabbahū rabbi lā tażarnī fardaw wa anta khairul-wāriṡīn(a).
Kandi (wibuke inkuru ya) Zakariya, ubwo yasengaga Imana ye ati: "Mana yanjye, ntundeke mbaho njyenyine (nta bana) kandi uri umuragwa mwiza."
فَاسْتَجَبْنَا لَهٗ ۖوَوَهَبْنَا لَهٗ يَحْيٰى وَاَصْلَحْنَا لَهٗ زَوْجَهٗۗ اِنَّهُمْ كَانُوْا يُسٰرِعُوْنَ فِى الْخَيْرٰتِ وَيَدْعُوْنَنَا رَغَبًا وَّرَهَبًاۗ وَكَانُوْا لَنَا خٰشِعِيْنَ
fastajabnā lah(ū), wa wahabnā lahū yaḥyā wa aṣlaḥnā lahū zaujah(ū), innahum kānū yusāri‘ūna fil-khairāti wa yad‘ūnanā ragabaw wa rahabā(n), wa kānū lanā khāsyi‘īn(a).
Nuko twitabye isengesho rye, tumuha Yahya, tumuha n'umugore we (tumugira inda). Mu by'ukuri, bahoraga bihutira gukora ibyiza, kandi badusenga bafite icyizere n'ubwoba. Kandi baricishaga bugufi imbere yacu.
وَالَّتِيْٓ اَحْصَنَتْ فَرْجَهَا فَنَفَخْنَا فِيْهَا مِنْ رُّوْحِنَا وَجَعَلْنٰهَا وَابْنَهَآ اٰيَةً لِّلْعٰلَمِيْنَ
wal-latī aḥṣanat farjahā fa nafakhnā fīhā mir rūḥinā wa ja‘alnāhā wabnahā āyatal lil-‘ālamīn(a).
Kandi (mwibuke inkuru ya Mariyamu) wagumanye icyubahiro cye, hanyuma tumuhumekera (umwuka we) muri twe (umubiri we), tumugira we n'abana be ikimenyetso (cy'ubukuru bwa Allah) ku isi yose.
اِنَّ هٰذِهٖٓ اُمَّتُكُمْ اُمَّةً وَّاحِدَةًۖ وَّاَنَا۠ رَبُّكُمْ فَاعْبُدُوْنِ
inna hāżihī ummatukum ummataw wāḥidah(tan), wa ana rabbukum fa‘budūn(i).
Mu by’ukuri, iyi (idini ya tawheed) ni idini yanyu, idini imwe, nanjye ndi Imana yanyu, bityo munsengere.
وَتَقَطَّعُوْٓا اَمْرَهُمْ بَيْنَهُمْۗ كُلٌّ اِلَيْنَا رٰجِعُوْنَ ࣖ
wa taqaṭṭa‘ū amrahum bainahum, kullun ilainā rāji‘ūn(a).
Ariko bari bacitsemo ibice mu byerekeye idini ryabo. Buri wese muri bo (amatsinda yose) azagaruka kuri twe.
فَمَنْ يَّعْمَلْ مِنَ الصّٰلِحٰتِ وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَلَا كُفْرَانَ لِسَعْيِهٖۚ وَاِنَّا لَهٗ كٰتِبُوْنَ
famay ya‘mal minaṣ-ṣāliḥāti wa huwa mu'minun falā kufrāna lisa‘yih(ī), wa innā lahū kātibūn(a).
Umuntu wese ukora ibikorwa byiza, kandi akizera, imbaraga ze ntizizahanwa (zizapfushwa ubusa), kandi koko, ni twe twabyanditse.
وَحَرٰمٌ عَلٰى قَرْيَةٍ اَهْلَكْنٰهَآ اَنَّهُمْ لَا يَرْجِعُوْنَ
wa ḥarāmun ‘alā qaryatin ahlaknāhā, innahum lā yarji‘ūn(a).
Kandi ntibishoboka ko (abatuye) igihugu twasenyeye batagaruka (kuri twe).
حَتّٰىٓ اِذَا فُتِحَتْ يَأْجُوْجُ وَمَأْجُوْجُ وَهُمْ مِّنْ كُلِّ حَدَبٍ يَّنْسِلُوْنَ
Ḥattā iżā futiḥat ya'jūju wa ma'jūju wa hum min kulli ḥadabiy yansilūn(a).
Kugeza igihe Yakjuj na Makjuj (inkuta) bikinguwe kandi bamanuka vuba baturutse ahantu hose ho hejuru.
وَاقْتَرَبَ الْوَعْدُ الْحَقُّ فَاِذَا هِيَ شَاخِصَةٌ اَبْصَارُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْاۗ يٰوَيْلَنَا قَدْ كُنَّا فِيْ غَفْلَةٍ مِّنْ هٰذَا بَلْ كُنَّا ظٰلِمِيْنَ
waqtarabal-wa‘dul-ḥaqqu fa iżā hiya syākhiṣatun abṣārul-lażīna kafarū, yā wailanā qad kunnā fī gaflatim min hāżā bal kunnā ẓālimīn(a).
Kandi (igihe) isezerano ry’ukuri (umunsi w’izuka) riri hafi, amaso y’abatizera azahinduka. (Baravuze bati: "Mbega ukuntu turi abagome! Ntitwitayeho na gato kuri ibi, mu by’ukuri turi abantu b’abagiranabi."
اِنَّكُمْ وَمَا تَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ حَصَبُ جَهَنَّمَۗ اَنْتُمْ لَهَا وٰرِدُوْنَ
innakum wa mā ta‘budūna min dūnillāhi ḥaṣabu jahannam(a), antum lahā wāridūn(a).
Mu by’ukuri, mwebwe (abatizera) n’abo musenga uretse Allah, muri ibicanwa byo mu muriro wa Jahanamu. (Nta gushidikanya) murawujyamo.
لَوْ كَانَ هٰٓؤُلَاۤءِ اٰلِهَةً مَّا وَرَدُوْهَاۗ وَكُلٌّ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ
lau kāna hā'ulā'i ālihatam mā waradūhā, wa kullun fīhā khālidūn(a).
Iyo (ibigirwamana) biba imana, birumvikana ko batashoboraga kubyinjiramo (ikuzimu). Ariko byose bizagumamo iteka ryose.
لَهُمْ فِيْهَا زَفِيْرٌ وَّهُمْ فِيْهَا لَا يَسْمَعُوْنَ
lahum fīhā zafīruw wa hum fīhā lā yasma‘ūn(a).
Bararira kandi barataka muri yo (ikuzimu), kandi abari muri yo ntibashobora kumva.
اِنَّ الَّذِيْنَ سَبَقَتْ لَهُمْ مِّنَّا الْحُسْنٰىٓۙ اُولٰۤىِٕكَ عَنْهَا مُبْعَدُوْنَ ۙ
innal-lażīna sabaqat lahum minnal-ḥusnā, ulā'ika ‘anhā mub‘adūn(a).
Mu by’ukuri, kuva kera ku bari bafite icyo bashingiraho (bafite icyemezo) cyiza kuri twe, bari kuba barinzwe (kuva mu muriro).
لَا يَسْمَعُوْنَ حَسِيْسَهَاۚ وَهُمْ فِيْ مَا اشْتَهَتْ اَنْفُسُهُمْ خٰلِدُوْنَ ۚ
lā yasma‘ūna ḥasīsahā, wa hum fīmasytahat anfusuhum khālidūn(a).
Ntibumva ijwi ry'umuriro utazima, kandi bagumaho iteka ryose (bishimira) ibyo bifuza byose.
لَا يَحْزُنُهُمُ الْفَزَعُ الْاَكْبَرُ وَتَتَلَقّٰىهُمُ الْمَلٰۤىِٕكَةُۗ هٰذَا يَوْمُكُمُ الَّذِيْ كُنْتُمْ تُوْعَدُوْنَ
lā yaḥzunuhumul-faza‘ul-akbaru wa tatalaqqāhumul-malā'ikah(tu), hāżā yaumukumul-lażī kuntum tū‘adūn(a).
Gutungurwa gukomeye ntabwo bizabatera kubabara, kandi abamarayika bazabakira (bavuga bati), "Uyu ni wo munsi wanyu mwasezeranijwe."
يَوْمَ نَطْوِى السَّمَاۤءَ كَطَيِّ السِّجِلِّ لِلْكُتُبِۗ كَمَا بَدَأْنَآ اَوَّلَ خَلْقٍ نُّعِيْدُهٗۗ وَعْدًا عَلَيْنَاۗ اِنَّا كُنَّا فٰعِلِيْنَ
yauma naṭwis-samā'a kaṭayyis-sijilli lil-kutib(i), kamā bada'nā awwala khalqin nu‘īduh(ū), wa‘dan ‘alainā, innā kunnā fā‘ilīn(a).
(Ibuka) umunsi tuzazunguruka ijuru nk'uko tuzazunguruka umuzingo. Nk'uko twatangiye kurema kwa mbere, ni ko tuzabisubiramo. (A) Isezerano tuzarisohoza nta kabuza; koko, tuzarisohoza.
وَلَقَدْ كَتَبْنَا فِى الزَّبُوْرِ مِنْۢ بَعْدِ الذِّكْرِ اَنَّ الْاَرْضَ يَرِثُهَا عِبَادِيَ الصّٰلِحُوْنَ
wa laqad katabnā fiz-zabūri mim ba‘diż-żikri annal-arḍa yariṡuhā ‘ibādiyaṣ-ṣāliḥūn(a).
Kandi koko, twanditse muri Zaburi nyuma (yanditswe) muri Az-Zikr (Lauh Mahfuzh), ko iyi si izaragwa n'abagaragu banjye b'intungane.
اِنَّ فِيْ هٰذَا لَبَلٰغًا لِّقَوْمٍ عٰبِدِيْنَ ۗ
inna fī hāżā labalāgal liqaumin ‘ābidīn(a).
Mu by’ukuri, (ibivugwa) muri iyi (Qur'an), ni ubuyobozi (bwuzuye) ku basenga (Allah).
وَمَآ اَرْسَلْنٰكَ اِلَّا رَحْمَةً لِّلْعٰلَمِيْنَ
wa mā arsalnāka illā raḥmatal lil-‘ālamīn(a).
Kandi ntabwo twagutumye (Muhammadi) ahubwo ni ukugira ngo ube impuhwe ku isi yose.
قُلْ اِنَّمَا يُوْحٰىٓ اِلَيَّ اَنَّمَآ اِلٰهُكُمْ اِلٰهٌ وَّاحِدٌۚ فَهَلْ اَنْتُمْ مُّسْلِمُوْنَ
qul innamā yūḥā ilayya annamā ilāhukum ilāhuw wāḥid(un), fahal antum muslimūn(a).
Vuga uti (Muhammadi): "Mu by'ukuri, icyahishuriwe kuri njye ni uko Nyagasani wanyu ari Imana imwe rukumbi, none mwamuyobotse?"
فَاِنْ تَوَلَّوْا فَقُلْ اٰذَنْتُكُمْ عَلٰى سَوَاۤءٍۗ وَاِنْ اَدْرِيْٓ اَقَرِيْبٌ اَمْ بَعِيْدٌ مَّا تُوْعَدُوْنَ
fa in tawallau fa qul āżantukum ‘alā sawā'(in), wa in adrī aqarībun am ba‘īdum mā tū‘adūn(a).
Nibaramuka basubiye inyuma, uzavuge uti (Muhammadi): "Nakugejejeho inyigisho imwe (hagati yacu) kandi sinzi niba icyo urimo kwibasirwa kiri hafi cyangwa kiri kure."
اِنَّهٗ يَعْلَمُ الْجَهْرَ مِنَ الْقَوْلِ وَيَعْلَمُ مَا تَكْتُمُوْنَ
innahū ya‘lamul-jahra minal-qauli wa ya‘lamu mā taktumūn(a).
Mu by’ukuri, (Allah) azi ibyo uvuga ku mugaragaro kandi azi n’ibyo uhisha.
وَاِنْ اَدْرِيْ لَعَلَّهٗ فِتْنَةٌ لَّكُمْ وَمَتَاعٌ اِلٰى حِيْنٍ
wa in adrī la‘allahū fitnatul lakum wa matā‘un ilā ḥīn(in).
Kandi sinzi, bishobora kuba ikigeragezo kuri wewe n'ibyishimo kugeza igihe cyagenwe.
قٰلَ رَبِّ احْكُمْ بِالْحَقِّۗ وَرَبُّنَا الرَّحْمٰنُ الْمُسْتَعَانُ عَلٰى مَا تَصِفُوْنَ ࣖ
qāla rabbiḥkum bil-ḥaqq(i), wa rabbunar-raḥmānul-musta‘ānu ‘alā mā taṣifūn(a).
(Muhammadi) yaravuze ati: "Nyagasani, fata ibyemezo mu buryo buboneye. Kandi Nyagasani wacu ni Nyirimbabazi, uwo tumusaba ubufasha ku byo uvuga byose."