وَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَ وَارْكَعُوْا مَعَ الرّٰكِعِيْنَ
wa aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāta warka‘ū ma‘ar-rāki‘īn(a).
Ndipo muchitenge lurombo, mulipire zakat, na kugwada pamoza na awo ŵakugwada.
وَاَنْفِقُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَلَا تُلْقُوْا بِاَيْدِيْكُمْ اِلَى التَّهْلُكَةِ ۛ وَاَحْسِنُوْا ۛ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ
wa anfiqū fī sabīlillāhi wa lā tulqū bi'aidīkum ilat-tahlukah(ti), wa aḥsinū, innallāha yuḥibbul-muḥsinīn(a).
Ndipo mugwiriskirenge ncito (usambazi winu) mu nthowa ya Allah, ndipo muleke kujiponya mu ciparanya na mawoko ghinu, ndipo mucite viwemi. Nadi, Allah wakutemwa awo ŵakuchita viwemi.
يَسْـَٔلُوْنَكَ مَاذَا يُنْفِقُوْنَ ۗ قُلْ مَآ اَنْفَقْتُمْ مِّنْ خَيْرٍ فَلِلْوَالِدَيْنِ وَالْاَقْرَبِيْنَ وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنِ وَابْنِ السَّبِيْلِ ۗ وَمَا تَفْعَلُوْا مِنْ خَيْرٍ فَاِنَّ اللّٰهَ بِهٖ عَلِيْمٌ
yas'alūnaka māżā yunfiqūn(a), qul mā anfaqtum min khairin falil-wālidaini wal-aqrabīna wal-yatāmā wal-masākīni wabnis-sabīl(i), wa mā taf‘alū min khairin fa innallāha bihī ‘alīm(un).
Ŵakumufumbani (Muhammad) pa ivyo ŵakwenera kugwiliskira ntchito. Tiyeni tiyowoye kuti, "Usambazi uliwose uwo mukupeleka ukwenera kupelekeka ku ŵapapi, ŵabali, ŵana ŵambura ŵapapi, ŵakavu na ŵanthu awo ŵali pa ulendo." Ndipo chilichose chiwemi icho mukuchita, nadi, Allah ndiyo wakumanya vyose.
مَثَلُ الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ اَنْۢبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِيْ كُلِّ سُنْۢبُلَةٍ مِّائَةُ حَبَّةٍ ۗ وَاللّٰهُ يُضٰعِفُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ
maṡalul-lażīna yunfiqūna amwālahum fī sabīlillāhi kamaṡali ḥabbatin ambatat sab‘a sanābila fī kulli sumbulatim mi'atu ḥabbah(tin), wallāhu yuḍā‘ifu limay yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).
Ntharika ya munthu uyo wakumalira chuma chake mu nthowa ya Allah yili nga ni mbuto iyo yikumera vimiti vinkhondi na viŵiri, pa chimiti chilichose pali mbuto zana. Allah wakusazgirako kwa uyo wakukhumba, ndipo Allah ni Wakukhwaska vyose, Wakumanya vyose.
۞ لَيْسَ عَلَيْكَ هُدٰىهُمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ خَيْرٍ فَلِاَنْفُسِكُمْ ۗوَمَا تُنْفِقُوْنَ اِلَّا ابْتِغَاۤءَ وَجْهِ اللّٰهِ ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ خَيْرٍ يُّوَفَّ اِلَيْكُمْ وَاَنْتُمْ لَا تُظْلَمُوْنَ
laisa ‘alaika hudāhum wa lākinnallāha yahdī may yasyā'(u), wa mā tunfiqū min khairin fa li'anfusikum, wa mā tunfiqūna illabtigā'a wajhillāh(i), wa mā tunfiqū min khairiy yuwaffa ilaikum wa antum lā tuẓlamūn(a).
Ni mulimo winu (wa Muhammad) yayi kuŵalongozga, kweni ni Allah uyo wakulongozga uyo wakukhumba. Usambazi uliwose uwo mungapeleka, ngwa imwe mwekha. Ndipo mungapereka infaq yayi kwambura kuti mwapenja kuzomerezgeka kwa Allah. Ndipo chuma chilichose icho mungaŵika, nadi muzamupika (mphoto) mwakukwana ndipo muzamubudiska yayi (kupwetekeka).
اَلَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ بِالَّيْلِ وَالنَّهَارِ سِرًّا وَّعَلَانِيَةً فَلَهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْۚ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ
allażīna yunfiqūna amwālahum bil-laili wan-nahāri sirraw wa ‘alāniyatan falahum ajruhum ‘inda rabbihim, wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).
Awo ŵakumalira chuma chawo usiku na muhanya (mu chisisi panji pakweru), ŵazamuŵa na njombe yawo kwa Fumu yawo. Mu iwo mulije wofi ndipo ŵakuŵa na chitima yayi.
۞ وَسَارِعُوْٓا اِلٰى مَغْفِرَةٍ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّمٰوٰتُ وَالْاَرْضُۙ اُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِيْنَۙ
wa sāri‘ū ilā magfiratim mir rabbikum wa jannatin ‘arḍuhas-samāwātu wal-arḍ(u), u‘iddat lil-muttaqīn(a).
Ndipo mwaluŵiro kupempha chigowokero kwa Fumu yinu na kusanga paradiso wakutambasuka nga ni kuchanya na charu chapasi ivyo vyanozgekera awo ŵakusopa Chiuta, .
الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ فِى السَّرَّۤاءِ وَالضَّرَّۤاءِ وَالْكٰظِمِيْنَ الْغَيْظَ وَالْعَافِيْنَ عَنِ النَّاسِۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَۚ
al-lażīna yunfiqūna fis-sarrā'i waḍ-ḍarrā'i wal-kāẓimīnal gaiẓa wal-‘āfīna ‘anin-nās(i), wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).
(ndiko kuti) ŵanthu awo ŵakupeleka mwakupa, mu nyengo zaulere na zakucepa, ndiposo ŵanthu awo ŵakujikora pa ukali wawo na kugowokera (mabudi) gha ŵanyawo. Ndipo Allah wakutemwa awo ŵakuchita viwemi, .
وَلَا تُؤْتُوا السُّفَهَاۤءَ اَمْوَالَكُمُ الَّتِيْ جَعَلَ اللّٰهُ لَكُمْ قِيٰمًا وَّارْزُقُوْهُمْ فِيْهَا وَاكْسُوْهُمْ وَقُوْلُوْا لَهُمْ قَوْلًا مَّعْرُوْفًا
wa lā tu'tus-sufahā'a amwālakumul-latī ja‘alallāhu lakum qiyāmaw warzuqūhum fīhā waksūhum wa qūlū lahum qaulam ma‘rūfā(n).
Ndipo mungapelekanga yayi ku ŵanthu awo maghanoghano ghawo ghandafikepo, chuma chinu (awo ŵali na mazaza) icho Allah wali kupanga maziko gha umoyo. Ŵapani vyakugula na vyakuvwara (kufuma ku ndalama izo ŵasanga pa usambazi) na kuyowoya nawo mazgu ghawemi.
خُذْ مِنْ اَمْوَالِهِمْ صَدَقَةً تُطَهِّرُهُمْ وَتُزَكِّيْهِمْ بِهَا وَصَلِّ عَلَيْهِمْۗ اِنَّ صَلٰوتَكَ سَكَنٌ لَّهُمْۗ وَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ
khuż min amwālihim ṣadaqatan tuṭahhiruhum wa tuzakkīhim bihā wa ṣalli ‘alaihim, inna ṣalātaka sakanul lahum, wallāhu samī‘un ‘alīm(un).
Torani zakat kufuma ku chuma chawo, kuti muŵatozge na kuŵatozga, na kuŵalombera. Nadi, lurombo lwinu lukuŵapa mtende wa mu mtima. Allah ni wakupulika vyose, wakumanya vyose.
وَّجَعَلَنِيْ مُبٰرَكًا اَيْنَ مَا كُنْتُۖ وَاَوْصٰنِيْ بِالصَّلٰوةِ وَالزَّكٰوةِ مَا دُمْتُ حَيًّا ۖ
wa ja‘alanī mubārakan aina mā kunt(u), wa auṣānī biṣ-ṣalāti waz-zakāti mā dumtu ḥayyā(n).
Ndipo wakanipanga kuŵa munthu wakutumbikika kulikose uko nili, ndipo wakaniphalira kuti (nichitenge) lurombo na (kulipira) zakat nyengo yose iyo nili wamoyo.
وَكَانَ يَأْمُرُ اَهْلَهٗ بِالصَّلٰوةِ وَالزَّكٰوةِۖ وَكَانَ عِنْدَ رَبِّهٖ مَرْضِيًّا
wa kāna ya'muru ahlahū biṣ-ṣalāti waz-zakāh(ti), wa kāna ‘inda rabbihī marḍiyyā(n).
Ndipo wakaphalira mbumba yake kuti (yichitenge) lurombo na (kulipira) zakat, ndipo wakaŵa munthu uyo wakakondwa na Fumu yake.
وَجَعَلْنٰهُمْ اَىِٕمَّةً يَّهْدُوْنَ بِاَمْرِنَا وَاَوْحَيْنَآ اِلَيْهِمْ فِعْلَ الْخَيْرٰتِ وَاِقَامَ الصَّلٰوةِ وَاِيْتَاۤءَ الزَّكٰوةِۚ وَكَانُوْا لَنَا عٰبِدِيْنَ ۙ
wa ja‘alnāhum a'immatay yahdūna bi'amrinā wa auḥainā ilaihim fi‘lal-khairāti wa iqāmaṣ-ṣalāti wa ītā'az-zakāh(ti), wa kānū lanā ‘ābidīn(a).
Ndipo tikaŵapanga kuŵa ŵalongozgi awo ŵakutilongozga na malango ghithu ndipo tikaŵavumbulira kuti ŵachitenge viwemi, kuchita mapemphero na kulipira zakat, ndipo ndise pera awo tikwenera kuŵasopa.
وَالَّذِيْنَ اِذَآ اَنْفَقُوْا لَمْ يُسْرِفُوْا وَلَمْ يَقْتُرُوْا وَكَانَ بَيْنَ ذٰلِكَ قَوَامًا
wal-lażīna iżā anfaqū lam yusrifū wa lam yaqturū wa kāna baina żālika qawāmā(n).
Ndipo (kusazgapo ŵateŵeti ŵa Ciuta Walusungu) awo, para ŵakugwiliskira nchito (usambazi), ŵakujumphizga yayi, nesi (nawo) ŵakujikuzga, vyose viŵiri ni vyakupulikikwa, .
وَابْتَغِ فِيْمَآ اٰتٰىكَ اللّٰهُ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ وَلَا تَنْسَ نَصِيْبَكَ مِنَ الدُّنْيَا وَاَحْسِنْ كَمَآ اَحْسَنَ اللّٰهُ اِلَيْكَ وَلَا تَبْغِ الْفَسَادَ فِى الْاَرْضِ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ الْمُفْسِدِيْنَ
wabtagi fīmā ātākallāhud-dāral-ākhirata wa lā tansa naṣībaka minad-dun-yā wa aḥsin kama aḥsanallāhu ilaika wa lā tabgil-fasāda fil-arḍ(i), innallāha lā yuḥibbul-mufsidīn(a).
Ndipo penjani (mphoto ya) charu cha kunthazi na ivyo Allah wamupani, kweni mungaluwa yayi chigaŵa chinu mu charu ichi na kuchita viwemi (kwa ŵanyinu) nga umo Allah wakachitira viwemi kwa imwe, ndipo muleke kunanga charu chapasi. Nadi, Allah wakutemwa yayi ŵanthu awo ŵakunanga vinthu.
فَاٰتِ ذَا الْقُرْبٰى حَقَّهٗ وَالْمِسْكِيْنَ وَابْنَ السَّبِيْلِۗ ذٰلِكَ خَيْرٌ لِّلَّذِيْنَ يُرِيْدُوْنَ وَجْهَ اللّٰهِ ۖوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ
fa āti żal-qurbā ḥaqqahū wal-miskīna wabnas-sabīl(i), żālika khairul lil-lażīna yurīdūna wajhallāh(i), wa ulā'ika humul-mufliḥūn(a).
Ntheura ŵapelekenge wanangwa wawo ku ŵabali ŵawo ŵapafupi, kweniso ku ŵakavu na ŵanthu awo ŵakwendakwenda. Icho nchiwemi ku awo ŵakukhumba kukondweska Allah. Ndipo ndiwo ŵanthu ŵa mwaŵi.
وَفِيْٓ اَمْوَالِهِمْ حَقٌّ لِّلسَّاۤىِٕلِ وَالْمَحْرُوْمِ
wa fī amwālihim ḥaqqul lis-sā'ili wal-maḥrūm(i).
Ndipo mu katundu wawo muli wanangwa wa ŵakavu awo ŵakupempha na ŵakavu awo ŵakupempha yayi.
وَاَعْطٰى قَلِيْلًا وَّاَكْدٰى
wa a‘ṭā qalīlaw wa akdā.
ndipo wakapeleka vichoko waka (vya ivyo vikalayizgika) ndipo pamanyuma wakasunga vinyake vyose.
اَعِنْدَهٗ عِلْمُ الْغَيْبِ فَهُوَ يَرٰى
a‘indahū ‘ilmul-gaibi fahuwa yarā.
Kasi wali na cimanyisko ca vinthu vyambura kuwoneka mwakuti wawone (ivyo)?
اٰمِنُوْا بِاللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖ وَاَنْفِقُوْا مِمَّا جَعَلَكُمْ مُّسْتَخْلَفِيْنَ فِيْهِۗ فَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مِنْكُمْ وَاَنْفَقُوْا لَهُمْ اَجْرٌ كَبِيْرٌۚ
Āminū billāhi wa rasūlihī wa anfiqū mimmā ja‘alakum mustakhlafīna fīh(i), fal-lażīna āmanū minkum wa anfaqū lahum ajrun kabīr(un).
Mugomezge mwa Allah na Mtumiki wake na kugwiliskira ntchito (mu nthowa ya Allah) chuma chinyake icho wali kumuŵikani muwusi (chigomezgo). Ntheura awo pakati pinu ŵakugomezga na kumalira (usambazi wawo mu nthowa ya Allah) ŵazamupokera njombe yikuru.
وَالَّذِيْنَ فِيْٓ اَمْوَالِهِمْ حَقٌّ مَّعْلُوْمٌۖ
wal-lażīna fī amwālihim ḥaqqum ma‘lūm(un).
na ŵanthu awo katundu wawo wakugaŵirika chigaŵa chinyake, .
لِّلسَّاۤىِٕلِ وَالْمَحْرُوْمِۖ
lis-sā'ili wal-maḥrūm(i).
kwa (ŵanthu ŵakavu) awo ŵakupempha na awo ŵakupempha yayi, .
فَاَمَّا مَنْ اَعْطٰى وَاتَّقٰىۙ
fa ammā man a‘ṭā wattaqā.
Ntheura waliyose uyo wakupeleka (usambazi wake mu nthowa ya Allah) ndipo ngwakusopa, .
وَمَآ اُمِرُوْٓا اِلَّا لِيَعْبُدُوا اللّٰهَ مُخْلِصِيْنَ لَهُ الدِّيْنَ ەۙ حُنَفَاۤءَ وَيُقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَيُؤْتُوا الزَّكٰوةَ وَذٰلِكَ دِيْنُ الْقَيِّمَةِۗ
wa mā umirū illā liya‘budullāha mukhliṣīna lahud-dīn(a), ḥunafā'a wa yuqīmuṣ-ṣalāta wa yu'tuz-zakāta wa żālika dīnul-qayyimah(ti).
Nakuti ŵakuphalirika waka kuti ŵasopenge Allah mwa kumupulikira kufumira pasi pa mtima chifukwa cha (kuchita) chisopa pera, ndiposo kuti ŵachitenge mapemphero na kulipira zakat, ndipo ndicho chisopa chakunyoloka (chaunenesko).