۞ لَيْسَ الْبِرَّاَنْ تُوَلُّوْا وُجُوْهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلٰكِنَّ الْبِرَّ مَنْ اٰمَنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَالْمَلٰۤىِٕكَةِ وَالْكِتٰبِ وَالنَّبِيّٖنَ ۚ وَاٰتَى الْمَالَ عَلٰى حُبِّهٖ ذَوِى الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنَ وَابْنَ السَّبِيْلِۙ وَالسَّاۤىِٕلِيْنَ وَفىِ الرِّقَابِۚ وَاَقَامَ الصَّلٰوةَ وَاٰتَى الزَّكٰوةَ ۚ وَالْمُوْفُوْنَ بِعَهْدِهِمْ اِذَا عَاهَدُوْا ۚ وَالصّٰبِرِيْنَ فِى الْبَأْسَاۤءِ وَالضَّرَّاۤءِ وَحِيْنَ الْبَأْسِۗ اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ صَدَقُوْا ۗوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُتَّقُوْنَ
laisal-birra an tuwallū wujūhakum qibalal-masyriqi wal-magribi wa lākinnal-birra man āmana billāhi wal-yaumil ākhiri wal-malā'ikati wal-kitābi wan-nabiyyīn(a), wa ātal-māla ‘alā ḥubbihī żawil-qurbā wal-yatāmā wal-masākīna wabnas-sabīl(i), was-sā'ilīna wa fir-riqāb(i), wa aqāmaṣ-ṣalāta wa ātaz-zakāh(ta), wal mūfūna bi‘ahdihim iżā ‘āhadū, waṣ-ṣābirīna fil-ba'sā'i waḍ-ḍarrā'i wa ḥīnal-ba's(i), ulā'ikal-lażīna ṣadaqū, wa ulā'ika humul-muttaqūn(a).
सदाचार अहाँक मुँह पूरब आ पश्चिम दिस घुमाबय के नहि अछि, मुदा सदाचार ओ अछि जे अल्लाह, अंतिम दिन, फरिश्ता, किताब, आ पैगम्बर पर विश्वास करैत अछि आ अपन प्रिय धन के रिश्तेदार, अनाथ, गरीब, यात्रा पर निकलल लोक (मुसाफिर), भिखारी, आ अपन नौकर के मुक्त करय लेल, जे नमाज करैत अछि आ जकात दैत अछि, ओहि लोक के दैत अछि जे जखन अपन वादा के पालन करैत अछि | वादा, आ गरीबी, दुख आ युद्धक समय मे धैर्य रखनिहार लोक। सत्यवादी लोक छथि, आ पुण्यात्मा सेहो छथि।
فَلَمَّا فَصَلَ طَالُوْتُ بِالْجُنُوْدِ قَالَ اِنَّ اللّٰهَ مُبْتَلِيْكُمْ بِنَهَرٍۚ فَمَنْ شَرِبَ مِنْهُ فَلَيْسَ مِنِّيْۚ وَمَنْ لَّمْ يَطْعَمْهُ فَاِنَّهٗ مِنِّيْٓ اِلَّا مَنِ اغْتَرَفَ غُرْفَةً ۢبِيَدِهٖ ۚ فَشَرِبُوْا مِنْهُ اِلَّا قَلِيْلًا مِّنْهُمْ ۗ فَلَمَّا جَاوَزَهٗ هُوَ وَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مَعَهٗۙ قَالُوْا لَا طَاقَةَ لَنَا الْيَوْمَ بِجَالُوْتَ وَجُنُوْدِهٖ ۗ قَالَ الَّذِيْنَ يَظُنُّوْنَ اَنَّهُمْ مُّلٰقُوا اللّٰهِ ۙ كَمْ مِّنْ فِئَةٍ قَلِيْلَةٍ غَلَبَتْ فِئَةً كَثِيْرَةً ۢبِاِذْنِ اللّٰهِ ۗ وَاللّٰهُ مَعَ الصّٰبِرِيْنَ
falammā faṣala ṭālūtu bil-junūd(i), qāla innallāha mubtalīkum binahar(in), faman syariba minhu falaisa minnī, wa mal lam yaṭ‘amhu fa innahū minnī illā manigtarafa gurfatam biyadih(ī), fa syaribū minhu illā qalīlam minhum, falammā jāwazahū huwa wal-lażīna āmanū ma‘ah(ū), qālū lā ṭāqata lanal-yauma bijālūta wa junūdih(ī), qālal-lażīna yaẓunnūna annahum mulāqullāh(i), kam min fi'atin qalīlatin galabat fi'atan kaṡīratam bi'iżnillāh(i), wallāhu ma‘aṣ-ṣābirīn(a).
अस्तु, जखन तालुत अपन सेना अनलनि त' कहलनि, "अल्लाह अहाँ सभक परीक्षा नदी सँ करताह. तेँ जे (ओकर पानि) पीबैत अछि, ओ हमर अनुयायी नहि अछि. आ जे नहि पीबैत अछि, तखन ओ हमर अनुयायी अछि जाबत धरि हाथ सँ कनिको स्कूप नहि क' लेत." मुदा किछुए गोटेकेँ छोड़ि ओ सभ पीबि लेलक। जखन ओ (तालुत) आ हुनका संग विश्वास करय बला लोकनि नदी पार केलनि त' कहलनि, "हमरा लोकनि आइ जालूत आ हुनकर सेनाक विरुद्ध मजबूत नहि छी |" जे मानैत छथि जे अल्लाह सँ भेंट होयत से कहैत छथि, "अल्लाह केर अनुमति सँ कतेक छोट-छोट समूह पैघ समूह केँ हरा देलक।" आ अल्लाह ओहि लोकनिक संग छथि जे धैर्य रखैत छथि।
وَكَاَيِّنْ مِّنْ نَّبِيٍّ قٰتَلَۙ مَعَهٗ رِبِّيُّوْنَ كَثِيْرٌۚ فَمَا وَهَنُوْا لِمَآ اَصَابَهُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَمَا ضَعُفُوْا وَمَا اسْتَكَانُوْا ۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الصّٰبِرِيْنَ
wa ka'ayyim min nabiyyin qātal(a), ma‘ahū ribbiyyūna kaṡīr(un), famā wahanū limā aṣābahum fī sabīlillāhi wa mā ḍa‘ufū wa mastakānū, wallāhu yuḥibbuṣ-ṣābirīn(a).
आ कतेक भविष्यवक्ता अपन धर्मात्मा अनुयायी के पैघ संख्या के संग लड़लनि। अल्लाह के रास्ता में जे विपत्ति ओकरा सब पर आयल छलैक ताहि स ओ सब कमजोर नहि भेल आ ने हिम्मत हारलक आ ने (शत्रु के सामने) आत्मसमर्पण केलक। आ अल्लाह रोगी स प्रेम करैत छथि।
اِنْ يَّنْصُرْكُمُ اللّٰهُ فَلَا غَالِبَ لَكُمْ ۚ وَاِنْ يَّخْذُلْكُمْ فَمَنْ ذَا الَّذِيْ يَنْصُرُكُمْ مِّنْۢ بَعْدِهٖ ۗ وَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ
iy yanṣurkumullāhu falā gāliba lakum, wa iy yakhżulkum faman żal-lażī yanṣurukum mim ba‘dih(ī), wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).
जँ अल्लाह अहाँक मदद करताह त' कियो अहाँ पर विजय नहि पाबि सकैत अछि; मुदा जँ अल्लाह अहाँकेँ छोड़ि दैत छथि तँ तकर बाद अहाँक मदद के कऽ सकैत अछि? अतः मुसलमान केवल अल्लाह पर भरोसा करय।
اَلَّذِيْنَ قَالَ لَهُمُ النَّاسُ اِنَّ النَّاسَ قَدْ جَمَعُوْا لَكُمْ فَاخْشَوْهُمْ فَزَادَهُمْ اِيْمَانًاۖ وَّقَالُوْا حَسْبُنَا اللّٰهُ وَنِعْمَ الْوَكِيْلُ
al-lażīna qāla lahumun-nāsu innan-nāsa qad jama‘ū lakum fakhsyauhum fa zādahum īmānā(n), wa qālū ḥasbunallāhu wa ni‘mal-wakīl(u).
(अर्थात) ओ (जे अल्लाह आ रसूलुल्लाह के आज्ञा मानैत छथि) जे जखन लोक हुनका कहैत छथि जे “(कुरैश के) लोक अहाँ सब के खिलाफ सेना जमा केलक अछि, ताहि लेल हुनका सब स डरू” त हुनकर ईमान बढ़ैत अछि आ ओ सब कहैत छथि जे “अल्लाह हमरा सब लेल काफी छथि, आ ओ सबस नीक रक्षक छथि।”
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوا اذْكُرُوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ اِذْ هَمَّ قَوْمٌ اَنْ يَّبْسُطُوْٓا اِلَيْكُمْ اَيْدِيَهُمْ فَكَفَّ اَيْدِيَهُمْ عَنْكُمْۚ وَاتَّقُوا اللّٰهَ ۗوَعَلَى اللّٰهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُوْنَ ࣖ
yā ayyuhal-lażīna āmanużkurū ni‘matallāhi ‘alaikum iż hamma qaumun ay yabsuṭū ilaikum aidiyahum fa kaffa aidiyahum ‘ankum, wattaqullāh(a), wa ‘alallāhi falyatawakkalil-mu'minūn(a).
हे विश्वास करनिहार! अहाँ पर अल्लाह के एहसान (देल गेल) याद करू, जखन कोनो लोक के इरादा छल जे अहाँ पर अपन हाथ स हमला करी, तखन अल्लाह हुनकर हाथ अहाँ स रोकि लेलक। आ अल्लाह स डरू, आ सिर्फ अल्लाह पर विश्वास करय वाला के भरोसा करबाक चाही।
وَاِنْ يُّرِيْدُوْٓا اَنْ يَّخْدَعُوْكَ فَاِنَّ حَسْبَكَ اللّٰهُ ۗهُوَ الَّذِيْٓ اَيَّدَكَ بِنَصْرِهٖ وَبِالْمُؤْمِنِيْنَۙ
wa iy yurīdū ay yakhda‘ūka fa inna ḥasbakallāh(u), huwal-lażī ayyadaka binaṣrihī wa bil-mu'minīn(a).
आ जँ ओ सभ अहाँ सभ केँ धोखा देबय चाहैत छथि तँ सचमुच अल्लाह अहाँ सभक लेल पर्याप्त छथि। ओ वैह छथि जे अपन सहायता सँ आ विश्वासी सभक सहयोग सँ अहाँ केँ सशक्त बनबैत छथि |
وَاِنْ طَاۤىِٕفَتٰنِ مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَ اقْتَتَلُوْا فَاَصْلِحُوْا بَيْنَهُمَاۚ فَاِنْۢ بَغَتْ اِحْدٰىهُمَا عَلَى الْاُخْرٰى فَقَاتِلُوا الَّتِيْ تَبْغِيْ حَتّٰى تَفِيْۤءَ اِلٰٓى اَمْرِ اللّٰهِ ۖفَاِنْ فَاۤءَتْ فَاَصْلِحُوْا بَيْنَهُمَا بِالْعَدْلِ وَاَقْسِطُوْا ۗاِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِيْنَ
wa in ṭā'ifatāni minal-mu'minīnaqtatalū fa aṣliḥū bainahumā, fa im bagat iḥdāhumā ‘alal-ukhrā fa qātilul-latī tabgī ḥattā tafī'a ilā amrillāh(i), fa in fā'at fa aṣliḥū bainahumā bil-‘adli wa aqsiṭū, innallāha yuḥibbul-muqsiṭīn(a).
आ जँ विश्वासीक दू समूह युद्ध मे अछि तखन दुनूक बीच शांति बनाउ। जँ दुनू मे सँ एक दोसर (समूह) सँ अन्याय करैत अछि तखन अन्याय करय बला (समूह) सँ लड़ू, जाहि सँ समूह अल्लाह केर हुक्म पर वापस आबि जाय। यदि ओ समूह (अल्लाह के हुक्म पर) वापस आबि गेल अछि, तखन दुनू के बीच निष्पक्ष रूप स शांति करू, आ निष्पक्ष रूप स काज करू। सचमुच अल्लाह ओहि लोक स प्रेम करैत छथि जे न्यायपूर्वक काज करैत छथि।