۞ سَيَقُوْلُ السُّفَهَاۤءُ مِنَ النَّاسِ مَا وَلّٰىهُمْ عَنْ قِبْلَتِهِمُ الَّتِيْ كَانُوْا عَلَيْهَا ۗ قُلْ لِّلّٰهِ الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُۗ يَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ
sayāqūlus-sufahā'u minan-nāsi mā wallāhum ‘an qiblatihimul-latī kānū ‘alaihā, qul lillāhil-masyriqu wal-magrib(u), yahdī may yasyā'u ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).
जेकरा मनुष्य में समझ के कमी छै, वू कहतै, "की ओकरा (मुसलमान) क॑ वू किबला स॑ दूर करी देलकै, जेकरा तरफ वू पहिने (उन्मुख) छेलै?" (मुहम्मद) कहू, "पूरब आ पश्चिम अल्लाह के छै; जेकरा चाहै छै ओकरा सीधा रास्ता पर मार्गदर्शन करै छै।"
وَدَّتْ طَّاۤىِٕفَةٌ مِّنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ لَوْ يُضِلُّوْنَكُمْۗ وَمَا يُضِلُّوْنَ اِلَّآ اَنْفُسَهُمْ وَمَا يَشْعُرُوْنَ
waddaṭ-ṭā'ifatum min ahlil-kitābi lau yuḍillūnakum, wa mā yuḍillūna illā anfusahum wa mā yasy‘urūn(a).
किताबक लोकक एकटा समूह अहाँकेँ भटकाबय चाहैत अछि , मुदा ओ सभ मात्र अपनाकेँ भटका दैत अछि , यद्यपि ओकरा सभकेँ एकर बोध नहि होइत छैक |
وَقَالَتْ طَّاۤىِٕفَةٌ مِّنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ اٰمِنُوْا بِالَّذِيْٓ اُنْزِلَ عَلَى الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَجْهَ النَّهَارِ وَاكْفُرُوْٓا اٰخِرَهٗ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَۚ
wa qālaṭ-ṭā'ifatum min ahlil-kitābi āminū bil-lażī unzila ‘alal-lażīna āmanū wajhan-nahāri wakfurū ākhirahū la‘allahum yarji‘ūn(a).
आरू किताब केरऽ लोगऽ के एक समूह (एक-दूसरा स॑) कहलकै, "दिन केरऽ आरंभ में जे बात विश्वासी सिनी के सामने प्रकट होय गेलऽ छेलै, ओकरा पर विश्वास करी क॑ अंत में ओकरा नकारऽ, ताकि वू (अविश्वास में) वापस आबी जाय ।
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْٓا اِنْ تُطِيْعُوْا فَرِيْقًا مِّنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ يَرُدُّوْكُمْ بَعْدَ اِيْمَانِكُمْ كٰفِرِيْنَ
yā ayyuhal-lażīna āmanū in tuṭī‘ū farīqam minal-lażīna ūtul-kitāba yaruddūkum ba‘da īmānikum kāfirīn(a).
हे विश्वास करनिहार! जँ अहाँ ओहि लोकनिक कोनो दलक पालन करब जिनका किताब देल गेल छलनि तऽ ओ अहाँ केँ विश्वास केलाक बाद फेर सँ काफिर बना देताह।
لَنْ يَّضُرُّوْكُمْ اِلَّآ اَذًىۗ وَاِنْ يُّقَاتِلُوْكُمْ يُوَلُّوْكُمُ الْاَدْبَارَۗ ثُمَّ لَا يُنْصَرُوْنَ
lay yaḍurrūkum illā ażā(n), wa iy yuqātilūkum yuwallūkumul-adbār(a), ṡumma lā yunṣarūn(a).
छोट-छोट बात छोड़ि अहाँ केँ कोनो नुकसान नहि पहुँचाओत, आ जँ अहाँ सँ लड़त तऽ अवश्य पाछू घुरि जायत आ पराजित भ' जायत। तखन हुनका लोकनि केँ कोनो मददि नहि हेतनि।
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوْا بِطَانَةً مِّنْ دُوْنِكُمْ لَا يَأْلُوْنَكُمْ خَبَالًاۗ وَدُّوْا مَا عَنِتُّمْۚ قَدْ بَدَتِ الْبَغْضَاۤءُ مِنْ اَفْوَاهِهِمْۖ وَمَا تُخْفِيْ صُدُوْرُهُمْ اَكْبَرُ ۗ قَدْ بَيَّنَّا لَكُمُ الْاٰيٰتِ اِنْ كُنْتُمْ تَعْقِلُوْنَ
yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattakhiżū biṭānatam min dūnikum lā ya'lūnakum khabālā(n), waddū mā ‘anittum, qad badatil-bagḍā'u min afwāhihim, wa mā tukhfī ṣudūruhum akbar(u), qad bayyannā lakumul-āyāti in kuntum ta‘qilūn(a).
हे विश्वास करनिहार! अपन पाँति सँ बाहर (एकहि धर्मक) लोक केँ अपन विश्वासपात्र लोकनि केँ मित्र नहि बनाउ, कारण ओ सभ अहाँ केँ निरंतर परेशानी दैत छथि। तोहर विनाश तकैत छथि। सचमुच, हुनका लोकनिक मुँह सँ घृणा प्रकट भ' गेल छनि, आ हुनका लोकनिक हृदय जे नुकाबैत छथि से बेसी खराब अछि। सचमुच, हम अहाँ सभ केँ (अपन) श्लोक स्पष्ट क' देलहुँ अछि, जँ अहाँ सभ बुझि गेलहुँ।
۞ لَتُبْلَوُنَّ فِيْٓ اَمْوَالِكُمْ وَاَنْفُسِكُمْۗ وَلَتَسْمَعُنَّ مِنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَمِنَ الَّذِيْنَ اَشْرَكُوْٓا اَذًى كَثِيْرًا ۗ وَاِنْ تَصْبِرُوْا وَتَتَّقُوْا فَاِنَّ ذٰلِكَ مِنْ عَزْمِ الْاُمُوْرِ
latublawunna fī amwālikum wa anfusikum, wa latasma‘unna minal-lażīna ūtul-kitāba min qablikum wa minal-lażīna asyrakū ażan kaṡīrā(n), wa in taṣbirū wa tattaqū fa inna żālika min ‘azmil-umūr(i).
अहाँक परीक्षा अपन धन आ अपना संग अवश्य होयत। आ निश्चित रूप स अहाँ सब स बहुत रास बहुत आहत करय वाला बात सुनब जे अहाँ स पहिने किताब देल गेल छल आ मुश्रिक स। जँ अहाँ धैर्यवान आ पुण्यात्मा छी तँ सचमुच ओ सभ एहन बात अछि जकरा प्राथमिकता (जेबाक चाही) ।
اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ اُوْتُوْا نَصِيْبًا مِّنَ الْكِتٰبِ يَشْتَرُوْنَ الضَّلٰلَةَ وَيُرِيْدُوْنَ اَنْ تَضِلُّوا السَّبِيْلَۗ
alam tara ilal-lażīna ūtū naṣībam minal-kitābi yasytarūnaḍ-ḍalālata wa yurīdūna an taḍillus-sabīl(a).
की अहाँ ओहि लोक पर विचार नहि केने छी जिनका किताब (तोराह) के एकटा हिस्सा देल गेल छल? ओ सभ त्रुटि कीनैत छथि आ ओ सभ चाहैत छथि जे अहाँ (सही) बाटसँ भटकि जाउ ।
مِنَ الَّذِيْنَ هَادُوْا يُحَرِّفُوْنَ الْكَلِمَ عَنْ مَّوَاضِعِهٖ وَيَقُوْلُوْنَ سَمِعْنَا وَعَصَيْنَا وَاسْمَعْ غَيْرَ مُسْمَعٍ وَّرَاعِنَا لَيًّاۢ بِاَلْسِنَتِهِمْ وَطَعْنًا فِى الدِّيْنِۗ وَلَوْ اَنَّهُمْ قَالُوْا سَمِعْنَا وَاَطَعْنَا وَاسْمَعْ وَانْظُرْنَا لَكَانَ خَيْرًا لَّهُمْ وَاَقْوَمَۙ وَلٰكِنْ لَّعَنَهُمُ اللّٰهُ بِكُفْرِهِمْ فَلَا يُؤْمِنُوْنَ اِلَّا قَلِيْلًا
minal-lażīna hādū yuḥarrifūnal-kalima ‘am mawāḍi‘ihī wa yaqūlūna sami‘nā wa ‘aṣainā wasma‘ gaira musmi‘iw wa rā‘inā layyam bi'alsinatihim wa ṭa‘nan fid-dīn(i), wa lau annahum qālū sami‘nā wa aṭa‘nā wasma‘ wanẓurnā lakāna khairal lahum wa aqwam(a), wa lākil la‘anahumullāhu bikufrihim falā yu'minūna illā qalīlā(n).
(अर्थात) यहूदी सभक बीच, जे अपन स्थान सँ शब्द बदलि लैत छथि। ओ सभ कहलथिन, “हम सभ सुनलहुँ, मुदा आज्ञा नहि मानब।” आ (ओ सभ सेहो कहलनि), "सुनू," जखन कि (अहाँ मुहम्मद वास्तव मे) किछु नहि सुनलहुँ। आ (कहैत छथि) “रईना” जीह मोड़ि धर्मक निंदा करैत छथि | जँ ओ सभ कहने रहितथि जे "हम सभ सुनैत छी आ मानैत छी, आ सुनैत छी, आ हमरा सभ पर ध्यान दैत छी" तँ ई हुनका सभक लेल नीक आ बेसी सही रहैत, मुदा अल्लाह हुनका सभ केँ गारि देलनि, हुनकर सभक कुफरक कारणेँ। बहुत कम लोक के छोड़ि ओ सब विश्वास नहि करैत छथि।
اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ اُوْتُوْا نَصِيْبًا مِّنَ الْكِتٰبِ يُؤْمِنُوْنَ بِالْجِبْتِ وَالطَّاغُوْتِ وَيَقُوْلُوْنَ لِلَّذِيْنَ كَفَرُوْا هٰٓؤُلَاۤءِ اَهْدٰى مِنَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا سَبِيْلًا
alam tara ilal-lażīna ūtū naṣībam minal-kitābi yu'minūna bil-jibti waṭ-ṭāgūti wa yaqūlūna lil-lażīna kafarū hā'ulā'i ahdā minal-lażīna āmanū sabīlā(n).
की अहाँ ओहि लोक पर विचार नहि केने छी जिनका किताब (तोराह) के एकटा हिस्सा देल गेल छल? ओ सब जिबत आ तगहुत में विश्वास करैत छथि, आ काफिर (मक्का के मुशरिक) के कहैत छथि, जे ओ सब अपन रास्ता में विश्वासी सब स बेसी सही छथि।
۞ يٰٓاَيُّهَا الرَّسُوْلُ لَا يَحْزُنْكَ الَّذِيْنَ يُسَارِعُوْنَ فِى الْكُفْرِ مِنَ الَّذِيْنَ قَالُوْٓا اٰمَنَّا بِاَفْوَاهِهِمْ وَلَمْ تُؤْمِنْ قُلُوْبُهُمْ ۛ وَمِنَ الَّذِيْنَ هَادُوْا ۛ سَمّٰعُوْنَ لِلْكَذِبِ سَمّٰعُوْنَ لِقَوْمٍ اٰخَرِيْنَۙ لَمْ يَأْتُوْكَ ۗ يُحَرِّفُوْنَ الْكَلِمَ مِنْۢ بَعْدِ مَوَاضِعِهٖۚ يَقُوْلُوْنَ اِنْ اُوْتِيْتُمْ هٰذَا فَخُذُوْهُ وَاِنْ لَّمْ تُؤْتَوْهُ فَاحْذَرُوْا ۗوَمَنْ يُّرِدِ اللّٰهُ فِتْنَتَهٗ فَلَنْ تَمْلِكَ لَهٗ مِنَ اللّٰهِ شَيْـًٔا ۗ اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ لَمْ يُرِدِ اللّٰهُ اَنْ يُّطَهِّرَ قُلُوْبَهُمْ ۗ لَهُمْ فِى الدُّنْيَا خِزْيٌ ۖوَّلَهُمْ فِى الْاٰخِرَةِ عَذَابٌ عَظِيْمٌ
yā ayyuhar-rasūlu lā yaḥzunkal-lażīna yusāri‘ūna fil-kufri minal-lażīna qālū āmannā bi'afwāhihim wa lam tu'min qulūbuhum - wa minal-lażīna hādū - sammā‘ūna lil-każibi sammā‘ūna liqaumin ākharīna lam ya'tūk(a), yuḥarrifūnal-kalima mim ba‘di mawāḍi‘ih(ī), yaqūlūna in ūtītum hāżā fa khużhu wa illam tu'tauhu faḥżarū, wa may yuridillāhu fitnatahū falan tamlika lahū minallāhi syai'ā(n), ulā'ikal-lażīna lam yuridillāhu ay yuṭahhira qulūbahum, lahum fid-dun-yā khizyuw wa lahum fil-ākhirati ‘ażābun ‘aẓīm(un).
हे रसूल (मुहम्मद) ! दुखी नहि होउ, कारण ओ सभ अपन अविश्वास मे प्रतिस्पर्धा क' रहल छथि। अर्थात ओ (पाखंडी) जे मुँह सँ कहैत छथि, "हम सभ विश्वास कएने छी," भले ओकर हृदय एखन धरि विश्वास नहि कएने हो, आ संगहि यहूदी सभ जे वास्तव मे (समाचार) झूठ सुनब पसिन करैत छथि आ वास्तव मे दोसर लोकक (वचन) सुनब पसिन करैत छथि जे कहियो अहाँ लग नहि आयल छथि। ओ सभ शब्द (तोराह) केँ ओकर असली अर्थ सँ बदलि देलक। ओ सभ कहलक, "जँ ई अहाँ केँ देल गेल अछि (जे बदलल गेल अछि) त' स्वीकार करू, आ जँ अहाँ केँ किछु एहन देल गेल अछि जे ई नहि अछि, तखन सावधान रहू।" जेकरा अल्लाह ओकरा भटकय देबय चाहैत छथि, अहाँ अल्लाह सँ (ओकर मदद करय लेल) कोनो बात केँ कनिको मना नहि क' सकब। ओ एहन लोक छथि जिनका भगवान आब हुनकर हृदय शुद्ध नहि करय चाहैत छथि । एहि संसार मे हुनका लोकनि केँ अपमानित कयल जायत आ परलोक मे हुनका लोकनि केँ बहुत पैघ दण्ड होयतनि |
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوا الَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا دِيْنَكُمْ هُزُوًا وَّلَعِبًا مِّنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَالْكُفَّارَ اَوْلِيَاۤءَۚ وَاتَّقُوا اللّٰهَ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ
yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattakhiżul-lażīnattakhażū dīnakum huzuwaw wa la‘ibam minal-lażīna ūtul-kitāba min qablikum wal-kuffāra auliyā'(a), wattaqullāha in kuntum mu'minīn(a).
हे विश्वास करनिहार! अपन नेता के एहन लोक नै बनाउ जे अहाँक धर्म के उपहास आ खेल के वस्तु बना दैत अछि, (अर्थात) अहाँ स पहिने जे किताब देल गेल छल आ काफिर (मुश्रिक) के बीच। आ अल्लाह सँ डरू जँ अहाँ मुसलमान छी।
وَاِذَا نَادَيْتُمْ اِلَى الصَّلٰوةِ اتَّخَذُوْهَا هُزُوًا وَّلَعِبًا ۗذٰلِكَ بِاَ نَّهُمْ قَوْمٌ لَّا يَعْقِلُوْنَ
wa iżā nādaitum ilaṣ-ṣalātittakhażūhā huzuwaw wa la‘ibā(n), żālika bi'annahum qaumul lā ya‘qilūn(a).
आ जँ अहाँ (हुनका सभकेँ) नमाज (नमाज) लेल बजबैत छी तँ ओ सभ ओकरा उपहास आ खेलक वस्तु बना दैत छथि । एकर कारण अछि जे ओ सभ एहन लोक छथि जे नहि बुझैत छथि ।
وَقَالَتِ الْيَهُوْدُ يَدُ اللّٰهِ مَغْلُوْلَةٌ ۗغُلَّتْ اَيْدِيْهِمْ وَلُعِنُوْا بِمَا قَالُوْا ۘ بَلْ يَدٰهُ مَبْسُوْطَتٰنِۙ يُنْفِقُ كَيْفَ يَشَاۤءُۗ وَلَيَزِيْدَنَّ كَثِيْرًا مِّنْهُمْ مَّآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَ طُغْيَانًا وَّكُفْرًاۗ وَاَلْقَيْنَا بَيْنَهُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاۤءَ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِۗ كُلَّمَآ اَوْقَدُوْا نَارًا لِّلْحَرْبِ اَطْفَاَهَا اللّٰهُ ۙوَيَسْعَوْنَ فِى الْاَرْضِ فَسَادًاۗ وَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ الْمُفْسِدِيْنَ
wa qālatil-yahūdu yadullāhi maglūlah(tun), gullat aidīhim wa lu‘inū bimā qālū, bal yadāhu mabsūṭatān(i), yunfiqu kaifa yasyā'(u), wa layazīdanna kaṡīram minhum mā unzila ilaika mir rabbika ṭugyānaw wa kufrā(n), wa alqainā bainahumul-‘adāwata wal-bagḍā'a ilā yaumil-qiyāmah(ti), kullamā auqadū nāral lil-ḥarbi aṭfa'ahallāh(u), wa yas‘auna fil-arḍi fasādā(n), wallāhu lā yuḥibbul-mufsidīn(a).
यहूदी सभ कहलथिन, “परमेश् वरक हाथ बान्हल अछि।” असल में, ई हुनका लोकनिक हाथ में बेड़ी बान्हल छनि आ हुनका लोकनि कें जे कहल गेल छनि ताहि सं श्रापित छथि, भले अल्लाहक दुनू हाथ खुजल हो; अपन इच्छानुसार रोजी-रोटी दैत छथिन। आ (कुरान) जे अहाँक रब सँ अहाँ लग पठाओल गेल छल, से निश्चित रूप सँ हुनका सभ मे सँ अधिकांशक अवज्ञा आ कुफर बढ़ा देत। आ हम सब कयामत के दिन तक हुनका सब के बीच दुश्मनी आ घृणा पैदा केलौं। जखन-जखन ओ सभ युद्धक आगि जराबैत छल, अल्लाह ओकरा बुझा दैत छल। आ पृथ्वी पर विनाश (करबाक) प्रयास करैत छथि । आ नुकसान करय वाला के अल्लाह के नीक नहिं लगैत छनि.
اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ نُهُوْا عَنِ النَّجْوٰى ثُمَّ يَعُوْدُوْنَ لِمَا نُهُوْا عَنْهُ وَيَتَنٰجَوْنَ بِالْاِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُوْلِۖ وَاِذَا جَاۤءُوْكَ حَيَّوْكَ بِمَا لَمْ يُحَيِّكَ بِهِ اللّٰهُ ۙوَيَقُوْلُوْنَ فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ لَوْلَا يُعَذِّبُنَا اللّٰهُ بِمَا نَقُوْلُۗ حَسْبُهُمْ جَهَنَّمُۚ يَصْلَوْنَهَاۚ فَبِئْسَ الْمَصِيْرُ
alam tara ilal-lażīna nuhū ‘anin-najwā ṡummā ya‘ūdūna limā nuhū ‘anhu wa yatanājauna bil-iṡmi wal-‘udwāni wa ma‘ṣiyatir-rasūl(i), wa iżā jā'ūka ḥayyauka bimā lam yuḥayyika bihillāh(u), wa yaqūlūna fī anfusihim lau lā yu‘ażżibunallāhu bimā naqūl(u), ḥasbuhum jahannam(u), yaṣlaunahā, fa bi'sal-maṣīr(u).
की अहाँ ओहि लोकनि केँ नहि देखलहुँ जिनका गुप्त वार्ता करबा सँ मना कयल गेल छलनि, तखन ओ सभ ओहि निषेध पर वापस आबि गेलाह आ गुप्त वार्तालाप कयलनि जे पाप, दुश्मनी, आ रसूलुल्लाह केर आज्ञा नहि मानैत छलाह? आरू जबे वू तोरा (हे मुहम्मद) के पास आबै छै, त॑ वू तोरा के दोसरऽ तरीका स॑ अभिवादन करै छै जे अल्लाह तोरा लेली तय करी चुकलऽ छै । आ ओ सभ मने-मन कहैत छथि, "हम सभ जे कहैत छी ताहि पर अल्लाह हमरा सभ केँ सजा किएक नहि दैत छथि?" हुनका सभक लेल पर्याप्त अछि नरकक अग्नि, जाहि मे ओ सभ प्रवेश करताह । तखन ई केहन दुष्ट मंजिल अछि।