وَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَ وَارْكَعُوْا مَعَ الرّٰكِعِيْنَ
wa aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāta warka‘ū ma‘ar-rāki‘īn(a).
Һәм намаҙ уҡы, зәкәт бир, рөкүгәндәр менән бергә рөкүғ ҡыл.
وَاَنْفِقُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَلَا تُلْقُوْا بِاَيْدِيْكُمْ اِلَى التَّهْلُكَةِ ۛ وَاَحْسِنُوْا ۛ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ
wa anfiqū fī sabīlillāhi wa lā tulqū bi'aidīkum ilat-tahlukah(ti), wa aḥsinū, innallāha yuḥibbul-muḥsinīn(a).
(Малдарығыҙҙы) Аллаһ юлында сарыф итегеҙ, үҙ ҡулдарығыҙ менән һәләкәткә ташланмағыҙ һәм изгелек ҡылығыҙ. Ысынлап та, Аллаһ изгелек ҡылғандарҙы ярата.
يَسْـَٔلُوْنَكَ مَاذَا يُنْفِقُوْنَ ۗ قُلْ مَآ اَنْفَقْتُمْ مِّنْ خَيْرٍ فَلِلْوَالِدَيْنِ وَالْاَقْرَبِيْنَ وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنِ وَابْنِ السَّبِيْلِ ۗ وَمَا تَفْعَلُوْا مِنْ خَيْرٍ فَاِنَّ اللّٰهَ بِهٖ عَلِيْمٌ
yas'alūnaka māżā yunfiqūn(a), qul mā anfaqtum min khairin falil-wālidaini wal-aqrabīna wal-yatāmā wal-masākīni wabnis-sabīl(i), wa mā taf‘alū min khairin fa innallāha bihī ‘alīm(un).
Улар һинән (Мөхәммәттән) нимә сарыф итергә тейешлеге хаҡында һорай. Әйт: «Һеҙ ниндәй генә байлыҡ бирһәгеҙ ҙә, ата-әсәләргә, туғандарға, етемдәргә, ярлыларға һәм сәйәхәттәге кешеләргә тәғәйенләнергә тейеш». Ниндәй генә изгелек ҡылһағыҙ ҙа, ысынлап та, Аллаһ барыһын да белеүсе!
مَثَلُ الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ اَنْۢبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِيْ كُلِّ سُنْۢبُلَةٍ مِّائَةُ حَبَّةٍ ۗ وَاللّٰهُ يُضٰعِفُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ
maṡalul-lażīna yunfiqūna amwālahum fī sabīlillāhi kamaṡali ḥabbatin ambatat sab‘a sanābila fī kulli sumbulatim mi'atu ḥabbah(tin), wallāhu yuḍā‘ifu limay yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).
Үҙ малын Аллаһ юлында сарыф иткән кеше тураһындағы ҡисса ете һабаҡ үҫкән орлоҡ кеүек, һәр һабаҡта йөҙ орлоҡ бар. Аллаһ теләгән кеше өсөн күпләп арттыра, Аллаһ бөтә нәмәне үҙ эсенә алған, белеүсе.
۞ لَيْسَ عَلَيْكَ هُدٰىهُمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ خَيْرٍ فَلِاَنْفُسِكُمْ ۗوَمَا تُنْفِقُوْنَ اِلَّا ابْتِغَاۤءَ وَجْهِ اللّٰهِ ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ خَيْرٍ يُّوَفَّ اِلَيْكُمْ وَاَنْتُمْ لَا تُظْلَمُوْنَ
laisa ‘alaika hudāhum wa lākinnallāha yahdī may yasyā'(u), wa mā tunfiqū min khairin fa li'anfusikum, wa mā tunfiqūna illabtigā'a wajhillāh(i), wa mā tunfiqū min khairiy yuwaffa ilaikum wa antum lā tuẓlamūn(a).
Уларҙы тура юлға күндереү һинең (Мөхәммәттең) бурысы түгел, ә Үҙе теләгән кешене тура юлға күндереүсе Аллаһтыр. Ниндәй генә байлыҡ бирһәң дә, үҙең өсөн. Аллаһ ризалығын эҙләмәһәгеҙ, инфаҡ бирмәгеҙ. Һәм ниндәй генә байлыҡ һалһағыҙ ҙа, һис шикһеҙ, һеҙгә (сауап) тулыһынса биреләсәк һәм һеҙгә золом (зыян) килтерелмәйәсәк.
اَلَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ بِالَّيْلِ وَالنَّهَارِ سِرًّا وَّعَلَانِيَةً فَلَهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْۚ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ
allażīna yunfiqūna amwālahum bil-laili wan-nahāri sirraw wa ‘alāniyatan falahum ajruhum ‘inda rabbihim, wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).
Малдарын төнөн һәм көндөҙ (йәшерен йәки асыҡтан-асыҡ) сарыф иткәндәрҙең әжере Раббыһы янында булыр. Уларҙа ҡурҡыу юҡ һәм улар ҡайғырмай.
۞ وَسَارِعُوْٓا اِلٰى مَغْفِرَةٍ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّمٰوٰتُ وَالْاَرْضُۙ اُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِيْنَۙ
wa sāri‘ū ilā magfiratim mir rabbikum wa jannatin ‘arḍuhas-samāwātu wal-arḍ(u), u‘iddat lil-muttaqīn(a).
Раббығыҙҙан ғәфү үтенергә һәм тәҡүәлеләр өсөн әҙерләнгән күктәр һәм Ер кеүек киңлектәге ожмахты алырға ашығығыҙ.
الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ فِى السَّرَّۤاءِ وَالضَّرَّۤاءِ وَالْكٰظِمِيْنَ الْغَيْظَ وَالْعَافِيْنَ عَنِ النَّاسِۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَۚ
al-lażīna yunfiqūna fis-sarrā'i waḍ-ḍarrā'i wal-kāẓimīnal gaiẓa wal-‘āfīna ‘anin-nās(i), wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).
(атап әйткәндә) буш һәм тар ваҡытта ла йомарт биргән кешеләр, асыуын тыйып, башҡаларҙың (хаталарын) ғәфү иткән кешеләр. Аллаһ изгелек ҡылғандарҙы ярата.
وَلَا تُؤْتُوا السُّفَهَاۤءَ اَمْوَالَكُمُ الَّتِيْ جَعَلَ اللّٰهُ لَكُمْ قِيٰمًا وَّارْزُقُوْهُمْ فِيْهَا وَاكْسُوْهُمْ وَقُوْلُوْا لَهُمْ قَوْلًا مَّعْرُوْفًا
wa lā tu'tus-sufahā'a amwālakumul-latī ja‘alallāhu lakum qiyāmaw warzuqūhum fīhā waksūhum wa qūlū lahum qaulam ma‘rūfā(n).
Аллаһ Тәғәлә йәшәү нигеҙе итеп ҡуйған байлыҡтарығыҙҙы (хакимдарға) әле аҡылдары камил булмаған кешеләргә тапшырмағыҙ. Уларға сауҙа итеү һәм кейем-һалым бирегеҙ (байлыҡтан килгән табыштан), уларға яҡшы һүҙҙәр әйтегеҙ.
خُذْ مِنْ اَمْوَالِهِمْ صَدَقَةً تُطَهِّرُهُمْ وَتُزَكِّيْهِمْ بِهَا وَصَلِّ عَلَيْهِمْۗ اِنَّ صَلٰوتَكَ سَكَنٌ لَّهُمْۗ وَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ
khuż min amwālihim ṣadaqatan tuṭahhiruhum wa tuzakkīhim bihā wa ṣalli ‘alaihim, inna ṣalātaka sakanul lahum, wallāhu samī‘un ‘alīm(un).
Уларҙың малдарынан зәкәт ал, уларҙы таҙартыу һәм сафландырыу өсөн, улар өсөн доға ҡыл. Ысынлап та, һеҙҙең доғағыҙ улар өсөн йән тыныслығын (үҫтерә). Аллаһ – ишетеүсе, белеүсе.
وَّجَعَلَنِيْ مُبٰرَكًا اَيْنَ مَا كُنْتُۖ وَاَوْصٰنِيْ بِالصَّلٰوةِ وَالزَّكٰوةِ مَا دُمْتُ حَيًّا ۖ
wa ja‘alanī mubārakan aina mā kunt(u), wa auṣānī biṣ-ṣalāti waz-zakāti mā dumtu ḥayyā(n).
Ул мине ҡайҙа ғына булһам да бәхетле кеше итте, йәшәгән саҡта намаҙ уҡырға һәм зәҡәт түләргә ҡушты.
وَكَانَ يَأْمُرُ اَهْلَهٗ بِالصَّلٰوةِ وَالزَّكٰوةِۖ وَكَانَ عِنْدَ رَبِّهٖ مَرْضِيًّا
wa kāna ya'muru ahlahū biṣ-ṣalāti waz-zakāh(ti), wa kāna ‘inda rabbihī marḍiyyā(n).
Һәм ул ғаиләһенә намаҙ уҡырға һәм зәкәт бирергә ҡушты, һәм ул Раббыһынан риза булған кеше ине.
وَجَعَلْنٰهُمْ اَىِٕمَّةً يَّهْدُوْنَ بِاَمْرِنَا وَاَوْحَيْنَآ اِلَيْهِمْ فِعْلَ الْخَيْرٰتِ وَاِقَامَ الصَّلٰوةِ وَاِيْتَاۤءَ الزَّكٰوةِۚ وَكَانُوْا لَنَا عٰبِدِيْنَ ۙ
wa ja‘alnāhum a'immatay yahdūna bi'amrinā wa auḥainā ilaihim fi‘lal-khairāti wa iqāmaṣ-ṣalāti wa ītā'az-zakāh(ti), wa kānū lanā ‘ābidīn(a).
Беҙ уларҙы бойороҡтарыбыҙ менән беҙҙе тура юлға күндереүсе етәкселәр иттек һәм уларға изгелек эшләргә, намаҙ уҡырға, зәкәт бирергә, уларға тик Беҙ генә ғибәҙәт ҡылырға тейешбеҙ, тип үәхи иттек.
وَالَّذِيْنَ اِذَآ اَنْفَقُوْا لَمْ يُسْرِفُوْا وَلَمْ يَقْتُرُوْا وَكَانَ بَيْنَ ذٰلِكَ قَوَامًا
wal-lażīna iżā anfaqū lam yusrifū wa lam yaqturū wa kāna baina żālika qawāmā(n).
Һәм (шул иҫәптән Рәхимле Аллаһтың ҡолдары) сарыф иткәс, сарыф итмәгәндәрҙе, (шулай уҡ) һаран булмағандарҙы, икеһе лә аҡыллы,
وَابْتَغِ فِيْمَآ اٰتٰىكَ اللّٰهُ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ وَلَا تَنْسَ نَصِيْبَكَ مِنَ الدُّنْيَا وَاَحْسِنْ كَمَآ اَحْسَنَ اللّٰهُ اِلَيْكَ وَلَا تَبْغِ الْفَسَادَ فِى الْاَرْضِ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ الْمُفْسِدِيْنَ
wabtagi fīmā ātākallāhud-dāral-ākhirata wa lā tansa naṣībaka minad-dun-yā wa aḥsin kama aḥsanallāhu ilaika wa lā tabgil-fasāda fil-arḍ(i), innallāha lā yuḥibbul-mufsidīn(a).
Аллаһ һеҙгә биргән ниғмәттәр менән теге донъяға (сауап) эҙләгеҙ, әммә был донъяла үҙ өлөшөгөҙҙө онотмағыҙ һәм Аллаһ һеҙгә изгелек ҡылған кеүек (башҡаларға) изгелек ҡылығыҙ, Ер йөҙөндә зыян килтермәгеҙ. Ысынлап та, Аллаһ зыян килтергән кешеләрҙе яратмай.
فَاٰتِ ذَا الْقُرْبٰى حَقَّهٗ وَالْمِسْكِيْنَ وَابْنَ السَّبِيْلِۗ ذٰلِكَ خَيْرٌ لِّلَّذِيْنَ يُرِيْدُوْنَ وَجْهَ اللّٰهِ ۖوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ
fa āti żal-qurbā ḥaqqahū wal-miskīna wabnas-sabīl(i), żālika khairul lil-lażīna yurīdūna wajhallāh(i), wa ulā'ika humul-mufliḥūn(a).
Шуға күрә уларҙың хоҡуҡтарын яҡын туғандарына, шулай уҡ ярлыларға һәм сәйәхәттә булған кешеләргә бирегеҙ. Аллаһтың ризалығын эҙләүселәр өсөн был хәйерлерәк. Ә улар бәхетле кешеләр.
وَفِيْٓ اَمْوَالِهِمْ حَقٌّ لِّلسَّاۤىِٕلِ وَالْمَحْرُوْمِ
wa fī amwālihim ḥaqqul lis-sā'ili wal-maḥrūm(i).
Ә уларҙың мөлкәтендә һораған фәҡирҙәргә лә, һорамаған фәҡирҙәргә лә хоҡуҡтар бар.
وَاَعْطٰى قَلِيْلًا وَّاَكْدٰى
wa a‘ṭā qalīlaw wa akdā.
әҙ генә (вәғәҙә ителгәнде) бирҙе, ҡалғанын һаҡланы.
اَعِنْدَهٗ عِلْمُ الْغَيْبِ فَهُوَ يَرٰى
a‘indahū ‘ilmul-gaibi fahuwa yarā.
Уның (уны) күрер өсөн йәшерен нәмәләр тураһында белеме бармы?
اٰمِنُوْا بِاللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖ وَاَنْفِقُوْا مِمَّا جَعَلَكُمْ مُّسْتَخْلَفِيْنَ فِيْهِۗ فَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مِنْكُمْ وَاَنْفَقُوْا لَهُمْ اَجْرٌ كَبِيْرٌۚ
Āminū billāhi wa rasūlihī wa anfiqū mimmā ja‘alakum mustakhlafīna fīh(i), fal-lażīna āmanū minkum wa anfaqū lahum ajrun kabīr(un).
Аллаһҡа һәм Уның рәсүленә иман килтерегеҙ һәм Ул һеҙгә хаким итеп ҡуйған малдың бер өлөшөн (Аллаһ юлында) сарыф итегеҙ. Тимәк, һеҙҙең арағыҙҙан иман килтереп, (малдарын Аллаһ юлында) сарыф иткәндәр ҙур сауап аласаҡ.
وَالَّذِيْنَ فِيْٓ اَمْوَالِهِمْ حَقٌّ مَّعْلُوْمٌۖ
wal-lażīna fī amwālihim ḥaqqum ma‘lūm(un).
һәм мөлкәтенә билдәле бер өлөш бүленгән кешеләр,
لِّلسَّاۤىِٕلِ وَالْمَحْرُوْمِۖ
lis-sā'ili wal-maḥrūm(i).
һораған һәм һорамаған (ярлы) кешеләр өсөн,
فَاَمَّا مَنْ اَعْطٰى وَاتَّقٰىۙ
fa ammā man a‘ṭā wattaqā.
Шулай булғас, кем (үҙ малын Аллаһ юлында) бирһә һәм тәҡүә булһа,
وَمَآ اُمِرُوْٓا اِلَّا لِيَعْبُدُوا اللّٰهَ مُخْلِصِيْنَ لَهُ الدِّيْنَ ەۙ حُنَفَاۤءَ وَيُقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَيُؤْتُوا الزَّكٰوةَ وَذٰلِكَ دِيْنُ الْقَيِّمَةِۗ
wa mā umirū illā liya‘budullāha mukhliṣīna lahud-dīn(a), ḥunafā'a wa yuqīmuṣ-ṣalāta wa yu'tuz-zakāta wa żālika dīnul-qayyimah(ti).
Ысынында уларға дин (ҡулланыу) арҡаһында ғына ихлас буйһоноп, Аллаһҡа ғибәҙәт ҡылырға, шулай уҡ намаҙ уҡырға, зәкәт түләргә ҡушыла, һәм был тура (хаҡ) дин.