يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَأْكُلُوْٓا اَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ اِلَّآ اَنْ تَكُوْنَ تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ مِّنْكُمْ ۗ وَلَا تَقْتُلُوْٓا اَنْفُسَكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ كَانَ بِكُمْ رَحِيْمًا
yā ayyuhal-lażīna āmanū lā ta'kulū amwālakum bainakum bil-bāṭili illā an takūna tijāratan ‘an tarāḍim minkum, wa lā taqtulū anfusakum, innallāha kāna bikum raḥīmā(n).
اې هغو کسانو چې ایمان مو راوړی دی! د یو بل مالونه په باطله توګه مه خورئ، پرته له هغه سوداګرۍ څخه چې ستاسو ترمنځ د دوه اړخیزې رضامندۍ پر بنسټ وي. او ځانونه مه وژنئ، په حقیقت کې الله تعالی پر تاسو ډیر مهربان دی.
وَمَنْ يَّفْعَلْ ذٰلِكَ عُدْوَانًا وَّظُلْمًا فَسَوْفَ نُصْلِيْهِ نَارًا ۗوَكَانَ ذٰلِكَ عَلَى اللّٰهِ يَسِيْرًا
wa may yaf‘al żālika ‘udwānaw wa ẓulman fa saufa nuṣlīhi nārā(n), wa kāna żālika ‘alallāhi yasīrā(n).
او څوک چې دا کار په داسې ډول وکړي چې قانون مات کړي او ظالم وي، موږ به یې دوزخ ته واچوو. دا د الله لپاره اسانه ده.
وَمَا كَانَ لِمُؤْمِنٍ اَنْ يَّقْتُلَ مُؤْمِنًا اِلَّا خَطَـًٔا ۚ وَمَنْ قَتَلَ مُؤْمِنًا خَطَـًٔا فَتَحْرِيْرُ رَقَبَةٍ مُّؤْمِنَةٍ وَّدِيَةٌ مُّسَلَّمَةٌ اِلٰٓى اَهْلِهٖٓ اِلَّآ اَنْ يَّصَّدَّقُوْا ۗ فَاِنْ كَانَ مِنْ قَوْمٍ عَدُوٍّ لَّكُمْ وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَتَحْرِيْرُ رَقَبَةٍ مُّؤْمِنَةٍ ۗوَاِنْ كَانَ مِنْ قَوْمٍۢ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُمْ مِّيْثَاقٌ فَدِيَةٌ مُّسَلَّمَةٌ اِلٰٓى اَهْلِهٖ وَتَحْرِيْرُ رَقَبَةٍ مُّؤْمِنَةٍ ۚ فَمَنْ لَّمْ يَجِدْ فَصِيَامُ شَهْرَيْنِ مُتَتَابِعَيْنِۖ تَوْبَةً مِّنَ اللّٰهِ ۗوَكَانَ اللّٰهُ عَلِيْمًا حَكِيْمًا
wa mā kāna limu'minin ay yaqtula mu'minan illā khaṭa'ā(n), wa man qatala mu'minan khaṭa'an fa taḥrīru raqabatim mu'minatiw wa diyatum musallamatun ilā ahlihī illā ay yaṣṣaddaqū, fa in kāna min qaumim bainakum wa bainahum mīṡāqun fa diyatum musallamatun ilā ahlihī wa taḥrīru raqabatim mu'minah(tin), famal lam yajid fa ṣiyāmu syahraini mutatābi‘aini taubatam minallāh(i), wa kānallāhu ‘alīman ḥakīmā(n).
او د یو مؤمن لپاره دا مناسب نه ده چې یو مؤمن (بل مؤمن) ووژني، مګر دا چې هغه (په ناڅاپي ډول) مجرم وي. څوک چې یو مؤمن د ګناهکار په توګه ووژني نو باید یو مؤمن غلام آزاد کړي او د هغه (وژل شوي کس) کورنۍ ته ورکړل شوی فدیه (ورکړي)، مګر دا چې دوی (د وژل شوي کس کورنۍ) د فدیې څخه معاف شي. که هغه (وژل شوی کس) د هغه قوم څخه وي چې ستاسو سره دښمني لري، سره له دې چې هغه مؤمن وي، نو (قاتل) باید خپل مؤمن غلامان آزاد کړي. او که هغه (وژل شوی کس) د هغه قوم (کافرانو) څخه وي چې د دوی او ستاسو ترمنځ د (سولې) تړون شتون لري، نو (قاتل) باید د هغه (وژل شوي کس) کورنۍ ته ورکړل شوی فدیه ورکړي او خپل مؤمن غلامان آزاد کړي. څوک چې (خپل غلام) ونه مومي، نو هغه (قاتل) باید د الله تعالی د توبې په توګه دوه میاشتې پرله پسې روژې ونیسي. او الله تعالی پوه او حکمت والا دی.
وَمَنْ يَّقْتُلْ مُؤْمِنًا مُّتَعَمِّدًا فَجَزَاۤؤُهٗ جَهَنَّمُ خَالِدًا فِيْهَا وَغَضِبَ اللّٰهُ عَلَيْهِ وَلَعَنَهٗ وَاَعَدَّ لَهٗ عَذَابًا عَظِيْمًا
wa may yaqtul mu'minam muta‘ammidan fa jazā'uhū jahannamu khālidan fīhā wa gaḍiballāhu ‘alaihi wa la‘anahū wa a‘adda lahū ‘ażāban ‘aẓīmā(n).
او څوک چې یو مؤمن په قصدي ډول ووژني، نو سزا یې دوزخ دی، چې هلته به تل پاتې وي. الله تعالی پرې غضب وکړ، لعنت یې پرې وکړ او د هغه لپاره یې لوی عذاب چمتو کړ.
اِنِّيْٓ اُرِيْدُ اَنْ تَبُوْۤاَ بِاِثْمِيْ وَاِثْمِكَ فَتَكُوْنَ مِنْ اَصْحٰبِ النَّارِۚ وَذٰلِكَ جَزٰۤؤُا الظّٰلِمِيْنَۚ
innī urīdu an tabū'a bi'iṡmī wa iṡmika fa takūna min aṣḥābin-nār(i), wa żālika jazā'uẓ-ẓālimīn(a).
"په حقیقت کې، زه غواړم چې تاسو زما د ګناهونو (وژنې) او خپلو ګناهونو سره بیرته راشئ، بیا به تاسو د دوزخ اوسیدونکي یاست؛ او دا د ظالمانو سزا ده."
فَطَوَّعَتْ لَهٗ نَفْسُهٗ قَتْلَ اَخِيْهِ فَقَتَلَهٗ فَاَصْبَحَ مِنَ الْخٰسِرِيْنَ
fa ṭawwa‘at lahū nafsuhū qatla akhīhi fa qatalahū fa aṣbaḥa minal-khāsirīn(a).
نو شهوت هغه (قابیل) د خپل ورور د وژلو لپاره وهڅاوه، بیا یې (په حقیقت کې) هغه وواژه، نو هغه له زیانکارانو څخه شو.
مِنْ اَجْلِ ذٰلِكَ ۛ كَتَبْنَا عَلٰى بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اَنَّهٗ مَنْ قَتَلَ نَفْسًاۢ بِغَيْرِ نَفْسٍ اَوْ فَسَادٍ فِى الْاَرْضِ فَكَاَنَّمَا قَتَلَ النَّاسَ جَمِيْعًاۗ وَمَنْ اَحْيَاهَا فَكَاَنَّمَآ اَحْيَا النَّاسَ جَمِيْعًا ۗوَلَقَدْ جَاۤءَتْهُمْ رُسُلُنَا بِالْبَيِّنٰتِ ثُمَّ اِنَّ كَثِيْرًا مِّنْهُمْ بَعْدَ ذٰلِكَ فِى الْاَرْضِ لَمُسْرِفُوْنَ
min ajli żālik(a), katabnā ‘alā banī isrā'īla annahū man qatala nafsam bigairi nafsin au fasādin fil-arḍi fa ka'annamā qatalan-nāsa jamī‘ā(n), wa man aḥyāhā fa ka'annamā aḥyan-nāsa jamī‘ā(n), wa laqad jā'athum rusulunā bil-bayyināt(i), ṡumma inna kaṡīram minhum ba‘da żālika fil-arḍi lamusrifūn(a).
له همدې امله موږ بني اسرائيلو ته دا فرمان ورکړ چې څوک چې يو انسان ووژني، پرته له دې چې د بل انسان د وژنې په بدل کې يا په ځمکه کې د فساد خپرولو په بدل کې، نو داسې ده لکه چې ټول انسانان يې وژلي وي. څوک چې د يو انسان ژوند وژغوري، داسې ده لکه چې د ټولو انسانانو ژوند يې ژغورلی وي. په حقيقت کې زموږ رسول ورته له څرګندو دليلونو سره راغی. خو له دې وروسته ډېرو له دوی څخه په ځمکه کې سرکشي وکړه.
وَكَذٰلِكَ زَيَّنَ لِكَثِيْرٍ مِّنَ الْمُشْرِكِيْنَ قَتْلَ اَوْلَادِهِمْ شُرَكَاۤؤُهُمْ لِيُرْدُوْهُمْ وَلِيَلْبِسُوْا عَلَيْهِمْ دِيْنَهُمْۗ وَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ مَا فَعَلُوْهُ فَذَرْهُمْ وَمَا يَفْتَرُوْنَ
wa każālika zayyana likaṡīrim minal-musyrikīna qatla aulādihim syurakā'uhum liyurdūhum wa liyalbisū ‘alaihim dīnahum, wa lau syā'allāhu mā fa‘alūhu fa żarhum wa mā yaftarūn(a).
او په دې توګه د دوی بتانو (شیطان) د ډیرو مشرکانو لپاره دا ښکلې کړه چې خپل ماشومان ووژني، دوی له منځه یوسي او خپل دین ګډوډ کړي. او که الله غوښتلی وای، دوی به دا کار نه وای کړی. دوی پرېږده چې د هغه څه (دروغجنو) سره وي چې دوی یې جوړوي.
قَدْ خَسِرَ الَّذِيْنَ قَتَلُوْٓا اَوْلَادَهُمْ سَفَهًاۢ بِغَيْرِ عِلْمٍ وَّحَرَّمُوْا مَا رَزَقَهُمُ اللّٰهُ افْتِرَاۤءً عَلَى اللّٰهِ ۗقَدْ ضَلُّوْا وَمَا كَانُوْا مُهْتَدِيْنَ ࣖ
qad khasiral-lażīna qatalū aulādahum safaham bigairi ‘ilmiw wa ḥarramū mā razaqahumullāhuftirā'an ‘alallāh(i), qad ḍallū wa mā kānū muhtadīn(a).
په حقیقت کې هغه کسان زیان منونکي دي چې خپل اولادونه د ناپوهۍ له امله بې له پوهې وژني، او هغه رزق چې الله ورته ورکړی دی په الله باندې د دروغو په لیکلو سره حراموي، په حقیقت کې دوی ګمراه شوي دي او هدایت نه لري.
۞ قُلْ تَعَالَوْا اَتْلُ مَا حَرَّمَ رَبُّكُمْ عَلَيْكُمْ اَلَّا تُشْرِكُوْا بِهٖ شَيْـًٔا وَّبِالْوَالِدَيْنِ اِحْسَانًاۚ وَلَا تَقْتُلُوْٓا اَوْلَادَكُمْ مِّنْ اِمْلَاقٍۗ نَحْنُ نَرْزُقُكُمْ وَاِيَّاهُمْ ۚوَلَا تَقْرَبُوا الْفَوَاحِشَ مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَمَا بَطَنَۚ وَلَا تَقْتُلُوا النَّفْسَ الَّتِيْ حَرَّمَ اللّٰهُ اِلَّا بِالْحَقِّۗ ذٰلِكُمْ وَصّٰىكُمْ بِهٖ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُوْنَ
qul ta‘ālau atlu mā ḥarrama rabbukum ‘alaikum allā tusyrikū bihī syai'aw wa bil-wālidaini iḥsānā(n), wa lā taqtulū aulādakum min imlāq(in), naḥnu narzuqukum wa iyyāhum, wa lā taqrabul-fawāḥisya mā ẓahara minhā wa mā baṭan(a), wa lā taqtulun-nafsal-latī ḥarramallāhu illā bil-ḥaqq(i), żālikum waṣṣākum bihī la‘allakum ta‘qilūn(a).
(محمد صلی الله علیه وسلم) ته ووایه: "زه هغه څه ولولم چې خدای تعالی پر تاسو حرام کړي دي. له هغه سره هیڅ شی مه شریکوئ، له خپلو والدینو سره ښه کوئ، خپل ماشومان مه وژنئ ځکه چې دوی غریب دي. موږ هغه یو چې تاسو او هغوی ته روزي ورکوو. د ناوړه کارونو، ښکاره یا پټو کارونو ته مه نږدې کیږئ، هغه خلک مه وژنئ چې د خدای تعالی لخوا منع شوي دي پرته له سم دلیل څخه. دا هغه تاسو ته امر کوي ترڅو تاسو پوه شئ"
وَلَا تَقْتُلُوا النَّفْسَ الَّتِيْ حَرَّمَ اللّٰهُ اِلَّا بِالْحَقِّۗ وَمَنْ قُتِلَ مَظْلُوْمًا فَقَدْ جَعَلْنَا لِوَلِيِّهٖ سُلْطٰنًا فَلَا يُسْرِفْ فِّى الْقَتْلِۗ اِنَّهٗ كَانَ مَنْصُوْرًا
wa lā taqtulun-nafsal-latī ḥarramallāhu illā bil-ḥaqq(i), wa man qutila maẓlūman faqad ja‘alnā liwaliyyihī sulṭānan falā yusrif fil-qatl(i), innahū kāna manṣūrā(n).
او هغه کسان مه وژنئ چې الله یې (وژل) حرام کړي دي، پرته له حق (عذر) څخه. او څوک چې په ناحقه ووژل شي، نو موږ د هغه ولی ته واک ورکړی دی، مګر د هغه ولی دې په وژلو کې له حد څخه تیر نشي. په حقیقت کې، هغه څوک دی چې مرسته ترلاسه کوي.
وَالَّذِيْنَ لَا يَدْعُوْنَ مَعَ اللّٰهِ اِلٰهًا اٰخَرَ وَلَا يَقْتُلُوْنَ النَّفْسَ الَّتِيْ حَرَّمَ اللّٰهُ اِلَّا بِالْحَقِّ وَلَا يَزْنُوْنَۚ وَمَنْ يَّفْعَلْ ذٰلِكَ يَلْقَ اَثَامًا ۙ
wal-lażīna lā yad‘ūna ma‘allāhi ilāhan ākhara wa lā yaqtulūnan nafsal-latī ḥarramallāhu illā bil-ḥaqqi wa lā yaznūn(a), wa may yaf‘al żālika yalqa aṡāmā(n).
او هغه کسان چې له الله سره بل خدای نه شریکوي او هغه خلک نه وژني چې الله یې حرام کړي دي پرته له حقه (په حق سره) او زنا نه کوي؛ او څوک چې دا کار وکړي، هغه ته به خامخا سخته سزا ورکړل شي.
وَدَخَلَ الْمَدِيْنَةَ عَلٰى حِيْنِ غَفْلَةٍ مِّنْ اَهْلِهَا فَوَجَدَ فِيْهَا رَجُلَيْنِ يَقْتَتِلٰنِۖ هٰذَا مِنْ شِيْعَتِهٖ وَهٰذَا مِنْ عَدُوِّهٖۚ فَاسْتَغَاثَهُ الَّذِيْ مِنْ شِيْعَتِهٖ عَلَى الَّذِيْ مِنْ عَدُوِّهٖ ۙفَوَكَزَهٗ مُوْسٰى فَقَضٰى عَلَيْهِۖ قَالَ هٰذَا مِنْ عَمَلِ الشَّيْطٰنِۗ اِنَّهٗ عَدُوٌّ مُّضِلٌّ مُّبِيْنٌ
wa dakhalal-madīnata ‘alā ḥīni gaflatim min ahlihā fawajada fīhā rajulaini yaqtatilān(i), hāżā min syī‘atihī wa hāżā min ‘aduwwih(ī), fastagāṡahul-lażī min syī‘atihī ‘alal-lażī min ‘aduwwih(ī), fawakazahū mūsā faqaḍā ‘alaih(i), qāla hāżā min ‘amalisy-syaiṭān(i), innahū ‘aduwwum muḍillum mubīn(un).
او هغه (موسی علیه السلام) په داسې حال کې ښار (میمفیس) ته ننوت چې د هغه اوسیدونکي بې پروا وو، او په ښار کې یې دوه سړي په جګړه کې ولیدل؛ یو د دوی له ډلې (بنی اسرائیلو) څخه او بل (بیا) د دوی له دښمنانو (فرعونیانو) څخه. د هغه د ډلې خلکو له هغه څخه د هغه د دښمن د خلکو د (ماتولو) لپاره مرسته وغوښته، بیا موسی علیه السلام هغه په سوک وواهه او د هغه دښمن مړ شو. هغه (موسی علیه السلام) وویل: "دا د شیطان کار دی. په حقیقت کې، هغه (شیطان) یو ښکاره ګمراه کونکی دښمن دی."
يٰٓاَيُّهَا النَّبِيُّ اِذَا جَاۤءَكَ الْمُؤْمِنٰتُ يُبَايِعْنَكَ عَلٰٓى اَنْ لَّا يُشْرِكْنَ بِاللّٰهِ شَيْـًٔا وَّلَا يَسْرِقْنَ وَلَا يَزْنِيْنَ وَلَا يَقْتُلْنَ اَوْلَادَهُنَّ وَلَا يَأْتِيْنَ بِبُهْتَانٍ يَّفْتَرِيْنَهٗ بَيْنَ اَيْدِيْهِنَّ وَاَرْجُلِهِنَّ وَلَا يَعْصِيْنَكَ فِيْ مَعْرُوْفٍ فَبَايِعْهُنَّ وَاسْتَغْفِرْ لَهُنَّ اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ
yā ayyuhan-nabiyyu iżā jā'akal-mu'minātu yubāyi‘naka ‘alā allā yusyrikna billāhi syai'aw wa lā yasriqna wa lā yaznīna wa lā yaqtulna aulādahunna wa lā ya'tīna bibuhtāniy yaftarīnahū baina aidīhinna wa arjulihinna wa lā ya‘ṣīnaka fī ma‘rūfin fabāyi‘hunna wastagfir lahunnallāh(a), innallāha gafūrur raḥīm(un).
اې پیغمبره! کله چې مومنې ښځې ستا سره بیعت وکړي او په دې بیعت وکړي چې له الله سره به هیڅ شی شریک نه کړي، غلا به نه کوي، زنا به نه کوي، خپل ماشومان به نه وژني، هغه دروغ به نه کوي چې د لاسونو او پښو ترمنځ یې جوړوي او په ښه خبره کې به ستا نافرماني نه کوي، نو د هغوی بیعت ومنئ او له الله څخه د هغوی لپاره بخښنه وغواړئ. په حقیقت کې الله بخښونکی او مهربان دی.