وَقَدْ نَزَّلَ عَلَيْكُمْ فِى الْكِتٰبِ اَنْ اِذَا سَمِعْتُمْ اٰيٰتِ اللّٰهِ يُكْفَرُ بِهَا وَيُسْتَهْزَاُ بِهَا فَلَا تَقْعُدُوْا مَعَهُمْ حَتّٰى يَخُوْضُوْا فِيْ حَدِيْثٍ غَيْرِهٖٓ ۖ اِنَّكُمْ اِذًا مِّثْلُهُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ جَامِعُ الْمُنٰفِقِيْنَ وَالْكٰفِرِيْنَ فِيْ جَهَنَّمَ جَمِيْعًاۙ

wa qad nazzala ‘alaikum fil-kitābi an iżā sami‘tum āyātillāhi yukfaru bihā wa yustahza'u bihā falā taq‘udū ma‘ahum ḥattā yakhūḍū fī ḥadīṡin gairih(ī), innakum iżam miṡlahum, innallāha jāmi‘ul-munāfiqīna wal-kāfirīna fī jahannama jamī‘ā(n).

Ысынлап та, Аллаһ һеҙгә Китапта (Ҡөрьәндә) ҡағиҙәләр индергән: әгәр ҙә һеҙ Аллаһтың аяттарын инҡар итеүҙәрен һәм (кафырҙар тарафынан) мыҫҡыл итеүҙәрен ишетһәгеҙ, улар менән бергә ултырмағыҙ, улар икенсе әңгәмәгә ингәнсе. Сөнки (әгәр һеҙ улар менән ултырыуҙы дауам итһәгеҙ), әлбиттә, һеҙ уларға оҡшаш буласаҡһығыҙ. Ысынлап та, Аллаһ бөтә монафиҡтарҙы һәм кәферҙәрҙе йәһәннәмгә йыйыр,

وَمِنْهُمْ مَّنْ يَّسْتَمِعُ اِلَيْكَ ۚوَجَعَلْنَا عَلٰى قُلُوْبِهِمْ اَكِنَّةً اَنْ يَّفْقَهُوْهُ وَفِيْٓ اٰذَانِهِمْ وَقْرًا ۗوَاِنْ يَّرَوْا كُلَّ اٰيَةٍ لَّا يُؤْمِنُوْا بِهَا ۗحَتّٰٓى اِذَا جَاۤءُوْكَ يُجَادِلُوْنَكَ يَقُوْلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِنْ هٰذَآ اِلَّآ اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَ

wa minhum may yastami‘u ilaik(a), wa ja‘alnā ‘alā qulūbihim akinnatan ay yafqahūhu wa fī āżānihim waqrā(n), wa iy yarau kulla āyatil lā yu'minū bihā, ḥattā iżā jā'ūka yujādilūnaka yaqūlul-lażīna kafarū in hāżā illā asāṭīrul-awwalīn(a).

Һәм улар араһында һинең (Мөхәммәттең) уҡыуыңды тыңлаусылар ҙа бар, Беҙ уларҙың йөрәктәрен йомдоҡ (улар уны аңламаһын өсөн), һәм уларҙың ҡолаҡтары тығылған. (Хәҡиҡәттең) бөтә аяттарын күрһәләр ҙә, барыбер уға ышанмаҫтар ине. Шулай итеп, улар һине кире ҡағырға килһә, кафырҙар: «Был (Ҡөрьән) боронғо кешеләрҙең әкиәтенән башҡа нәмә түгел», — тиҙәр.

وَاِذَا رَاَيْتَ الَّذِيْنَ يَخُوْضُوْنَ فِيْٓ اٰيٰتِنَا فَاَعْرِضْ عَنْهُمْ حَتّٰى يَخُوْضُوْا فِيْ حَدِيْثٍ غَيْرِهٖۗ وَاِمَّا يُنْسِيَنَّكَ الشَّيْطٰنُ فَلَا تَقْعُدْ بَعْدَ الذِّكْرٰى مَعَ الْقَوْمِ الظّٰلِمِيْنَ

wa iżā ra'aital-lażīna yakhūḍūna fī āyātinā fa a‘riḍ ‘anhum ḥattā yakhūḍū fī ḥadīṡin gairih(ī), wa immā yunsiyannakasy-syaiṭānu falā taq‘ud ba‘daż-żikrā ma‘al-qaumiẓ-ẓālimīn(a).

Әгәр ҙә һин (Мөхәммәт) кешеләрҙең Беҙҙең аяттарыбыҙҙан мыҫҡыл итеүҙәрен күрһәң, улар икенсе һөйләшеүгә күскәнсе ҡалдыр. Әгәр ысынлап та шайтан һеҙҙе онотторһа (был тыйыуҙы), яңынан иҫкә төшөргәндән һуң, ғәҙелһеҙ кешеләр менән ултырмағыҙ.

وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيٰتُنَا قَالُوْا قَدْ سَمِعْنَا لَوْ نَشَاۤءُ لَقُلْنَا مِثْلَ هٰذَآ ۙاِنْ هٰذَآ اِلَّآ اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَ

wa iżā tutlā ‘alaihim āyātunā qālū qad sami‘nā lau nasyā'u laqulnā miṡla hāżā, in hāżā illā asāṭīrul-awwalīn(a).

Уларға Беҙҙең аяттарҙы уҡығас, улар: «Ысынлап та, беҙ ишеттек, әгәр теләһәк, бындай нәмәләрҙе уҡый алыр инек.

وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيَاتُنَا بَيِّنٰتٍۙ قَالَ الَّذِيْنَ لَا يَرْجُوْنَ لِقَاۤءَنَا ائْتِ بِقُرْاٰنٍ غَيْرِ هٰذَآ اَوْ بَدِّلْهُ ۗ قُلْ مَا يَكُوْنُ لِيْٓ اَنْ اُبَدِّلَهٗ مِنْ تِلْقَاۤئِ نَفْسِيْ ۚاِنْ اَتَّبِعُ اِلَّا مَا يُوْحٰٓى اِلَيَّ ۚ اِنِّيْٓ اَخَافُ اِنْ عَصَيْتُ رَبِّيْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ

wa iżā tutlā ‘alaihim āyātunā bayyināt(in), qālal-lażīna lā yarjūna liqā'ana'ti biqur'ānin gairi hāżā au baddilh(u), qul mā yakūnu lī an ubaddilahū min tilqā'i nafsī, in attabi‘u illā mā yūḥā ilayy(a), innī akhāfu in ‘aṣaitu rabbī ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).

Әйт (Мөхәммәткә): «Әгәр Аллаһ теләһә, мин уны һеҙгә уҡымаҫ инем һәм Аллаһ һеҙгә хәбәр итмәҫ ине». Мин һеҙҙең менән күпмелер ваҡыт элек (Ҡөрьән төшкәнгә тиклем) йәшәнем. Аңламайһыңмы?

وَمَا كَانَ هٰذَا الْقُرْاٰنُ اَنْ يُّفْتَرٰى مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَلٰكِنْ تَصْدِيْقَ الَّذِيْ بَيْنَ يَدَيْهِ وَتَفْصِيْلَ الْكِتٰبِ لَا رَيْبَ فِيْهِ مِنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَۗ

wa mā kāna hāżal-qur'ānu ay yuftarā min dūnillāhi wa lākin taṣdīqal-lażī baina yadaihi wa tafṣīlal-kitābi lā raiba fīhi mir rabbil-‘ālamīn(a).

Һәм был Ҡөрьәнде Аллаһ Тәғәләнән башҡа башҡа кеше төҙөүе мөмкин түгел; әммә (Ҡөрьән) элеккеләрҙе (китаптарҙы) раҫлай һәм үҙе ҡуйған ҡанундарҙы аңлата, уларҙа шик юҡ, бөтә ғәләмдәрҙең Раббыһынан (ваштырылған)

اَمْ يَقُوْلُوْنَ افْتَرٰىهُ ۗ قُلْ فَأْتُوْا بِسُوْرَةٍ مِّثْلِهٖ وَادْعُوْا مَنِ اسْتَطَعْتُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

am yaqūlūnaftarāh(u), qul fa'tū bisūratim miṡlihī wad‘ū manistaṭa‘tum min dūnillāhi in kuntum ṣādiqīn(a).

Ул (Мөхәммәт) уйлап сығарҙы, тип әйтеүҙәре дөрөҫмө? Әйт: «Ҡөрьән сүрәһенә оҡшаш сүрә яһағыҙ һәм, әгәр һеҙ дөрөҫ һөйләүселәр булһағыҙ, Аллаһтан башҡа үҙегеҙҙән башҡа һәләтлеләрҙе саҡырығыҙ».

اَمْ يَقُوْلُوْنَ افْتَرٰىهُ ۗقُلْ فَأْتُوْا بِعَشْرِ سُوَرٍ مِّثْلِهٖ مُفْتَرَيٰتٍ وَّادْعُوْا مَنِ اسْتَطَعْتُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

am yaqūlūnaftarāh(u), qul fa'tū bi‘asyri suwarim miṡlihī muftarayātiw wad‘ū manistaṭa‘tum min dūnillāhi in kuntum ṣādiqīn(a).

Хатта: «Ул (Мөхәммәт) Ҡөрьәнде төҙөгән», — тигәндәр. Әйт: «(Шунан һуң) уға оҡшаш ун сүрә (Ҡөрьән) килтерегеҙ һәм, әгәр һеҙ хаҡ һөйләүселәр булһағыҙ, Аллаһтан башҡа көсөгөҙгә эйә булғандарҙы саҡырығыҙ».

اَمْ يَقُوْلُوْنَ افْتَرٰىهُۗ قُلْ اِنِ افْتَرَيْتُهٗ فَعَلَيَّ اِجْرَامِيْ وَاَنَا۠ بَرِيْۤءٌ مِّمَّا تُجْرِمُوْنَ ࣖ

am yaqūlūnaftarāh(u), qul iniftaraituhū fa ‘alayya ijrāmī wa ana barī'um mimmā tujrimūn(a).

Хатта улар ҙа: «Ул уйлап сығарҙы», — тигән. Әйт (Мөхәммәткә): «Әгәр мин уны ҡаплаһам, мин гонаһты үҙ өҫтөмә алам, һәм мин һеҙ ҡылған гонаһтан азатмын».

الَّذِيْنَ جَعَلُوا الْقُرْاٰنَ عِضِيْنَ

allażīna ja‘alul-qur'āna ‘iḍīn(a).

(атап әйткәндә) Ҡөрьәнде эшләгән кешеләр бүленгән.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ مَّاذَآ اَنْزَلَ رَبُّكُمْ ۙقَالُوْٓا اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَ

wa iżā qīla lahum māżā anzala rabbukum, qālū asāṭīrul-awwalīn(a).

Һәм уларға: «Раббығыҙ нимә индерҙе?» Улар: «Боронғоларҙың әкиәттәре», – тип яуап бирҙеләр.

بَلْ قَالُوْٓا اَضْغَاثُ اَحْلَامٍۢ بَلِ افْتَرٰىهُ بَلْ هُوَ شَاعِرٌۚ فَلْيَأْتِنَا بِاٰيَةٍ كَمَآ اُرْسِلَ الْاَوَّلُوْنَ

bal qālū aḍgāṡu aḥlāmim baliftarāhu bal huwa syā‘ir(un), falya'tinā bi'āyatin kamā ursilal-awwalūn(a).

Хатта улар: «Ҡөрьән – хаослы төштәрҙең емеше, йәки уның (Мөхәммәттең) инженерлыҡ эшмәкәрлегенең һөҙөмтәһе, йәки хатта ул шағир ғына, беҙгә элек ебәрелгән илселәр кеүек үк, бер билдә (дәлил) килтерергә тырышығыҙ», – тигән.

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِنْ هٰذَآ اِلَّآ اِفْكُ ِۨافْتَرٰىهُ وَاَعَانَهٗ عَلَيْهِ قَوْمٌ اٰخَرُوْنَۚ فَقَدْ جَاۤءُوْ ظُلْمًا وَّزُوْرًا ۚ

wa qālal-lażīna kafarū in hāżā illā ifkuniftarāhu wa a‘ānahū ‘alaihi qaumun ākharūn(a), fa qad jā'ū ẓulmaw wa zūrā(n).

Ә кафырҙар: «Был (Ҡөрьән) башҡа кешеләр ярҙамында уйлап сығарған ялғандан башҡа бер нәмә лә түгел», - тинеләр.

اَمْ يَقُوْلُوْنَ افْتَرٰىهُ ۚ بَلْ هُوَ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّكَ لِتُنْذِرَ قَوْمًا مَّآ اَتٰىهُمْ مِّنْ نَّذِيْرٍ مِّنْ قَبْلِكَ لَعَلَّهُمْ يَهْتَدُوْنَ

am yaqūlūnaftarāhu balhuwal-ḥaqqu mir rabbika litunżira qaumam mā atāhum min nażīrim min qablika la‘allahum yahtadūn(a).

Әммә ни өсөн улар (кафырҙар): «Ул (Мөхәммәт) уйлап сығарҙы», — тиҙәр. Юҡ, Ҡөрьән – Раббыңдан килгән хәҡиҡәт, һинән алда һине киҫәткән бер кем дә килмәгән кешеләрҙе киҫәтеү өсөн; шуға күрә улар етәкселек ала ала.

اَفْتَرٰى عَلَى اللّٰهِ كَذِبًا اَمْ بِهٖ جِنَّةٌ ۗبَلِ الَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِالْاٰخِرَةِ فِى الْعَذَابِ وَالضَّلٰلِ الْبَعِيْدِ

aftarā ‘alallāhi każiban am bihī jinnah(tun), balil-lażīna lā yu'minūna bil-ākhirati fil-‘ażābi waḍ-ḍalālil-ba‘īd(i).

Ул Аллаһ Тәғәләгә ҡарата ялған уйлап сығарамы, әллә аҡылдан яҙғанмы?» (Юҡ), әммә теге донъяға ышанмағандар күпкә күберәк ғазап һәм аҙашыу кисерә.

وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيٰتُنَا بَيِّنٰتٍ قَالُوْا مَا هٰذَآ اِلَّا رَجُلٌ يُّرِيْدُ اَنْ يَّصُدَّكُمْ عَمَّا كَانَ يَعْبُدُ اٰبَاۤؤُكُمْ ۚوَقَالُوْا مَا هٰذَآ اِلَّآ اِفْكٌ مُّفْتَرًىۗ وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلْحَقِّ لَمَّا جَاۤءَهُمْۙ اِنْ هٰذَآ اِلَّا سِحْرٌ مُّبِيْنٌ

wa iżā tutlā ‘alaihim āyātunā bayyinātin qālū mā hāżā illā rajuluy yurīdu ay yaṣuddakum ‘ammā kāna ya‘budu ābā'ukum, wa qālū mā hāżā illā ifkum muftarā(n), wa qālal-lażīna kafarū lil-ḥaqqi lammā jā'ahum, in hāżā illā siḥrum mubīn(un).

Уларға беҙҙең асыҡ аяттар уҡығас, улар: «Был кеше һеҙҙе ата-бабаларығыҙ табынған нәмәләрҙән тыйыуҙан башҡа бер нәмә лә теләмәй», — тинеләр һәм: «Был (Ҡөрьән) уйлап сығарылған ялғандан башҡа нәмә түгел», — тинеләр. Кафырҙар, үҙҙәренә хәҡиҡәт (Ҡөрьән) килгәс, хәҡиҡәт тураһында: «Был асыҡ сихырҙан башҡа нәмә түгел», — тинеләр.

وَمَا عَلَّمْنٰهُ الشِّعْرَ وَمَا يَنْۢبَغِيْ لَهٗ ۗاِنْ هُوَ اِلَّا ذِكْرٌ وَّقُرْاٰنٌ مُّبِيْنٌ ۙ

wa mā ‘allamnāhusy-syi‘ra wa mā yambagī lah(ū), in huwa illā żikruw wa qur'ānum mubīn(un).

Һәм Беҙ уға (Мөхәммәткә) шиғыр өйрәтмәнек һәм шиғриәт уға килешмәне. Ҡөрьән - асыҡ һабаҡ һәм китаптан башҡа бер нәмә лә түгел,

وَقَالُوْٓا اِنْ هٰذَآ اِلَّا سِحْرٌ مُّبِيْنٌ ۚ

wa qālū in hāżā illā siḥrum mubīn(un).

Ә улар: “Был ысын тылсымдан башҡа нәмә түгел.

اَمْ يَقُوْلُوْنَ افْتَرٰى عَلَى اللّٰهِ كَذِبًاۚ فَاِنْ يَّشَاِ اللّٰهُ يَخْتِمْ عَلٰى قَلْبِكَ ۗوَيَمْحُ اللّٰهُ الْبَاطِلَ وَيُحِقُّ الْحَقَّ بِكَلِمٰتِهٖ ۗاِنَّهٗ عَلِيْمٌ ۢبِذَاتِ الصُّدُوْرِ

am yaqūlūnaftarā ‘alallāhi każibā(n), fa'iy yasya'illāhu yakhtim ‘alā qalbik(a), wa yamḥullāhul-bāṭila wa yuḥiqqul-ḥaqqa bikalimātih(ī), innahū ‘alīmum biżātiṣ-ṣudūr(i).

Йәки улар: «Ул (Мөхәммәт) Аллаһ тураһында ялған уйлап сығарҙы», — тиҙәрме? Аллаһ Тәғәлә теләһә, һис шикһеҙ, һинең йөрәгеңде бикләйәсәк. Ә Аллаһ ялғанды ​​юҡҡа сығара, дөрөҫтө Үҙ һүҙе (Ҡөрьән) менән аҡлай. Ысынлап та, Ул бөтә күңелдәрҙе белеүсе!

وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيٰتُنَا بَيِّنٰتٍ قَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلْحَقِّ لَمَّا جَاۤءَهُمْۙ هٰذَا سِحْرٌ مُّبِيْنٌۗ

wa iżā tutlā ‘alaihim āyātunā bayyinātin qālal-lażīna kafarū lil-ḥaqqi lammā jā'ahum, hāżā siḥrum mubīn(un).

Беҙҙең ап-асыҡ аяттарыбыҙҙы уҡығас, кәферҙәр үҙҙәренә хаҡ килгәс: «Был ысын сихыр», — тинеләр.

وَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لِلَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَوْ كَانَ خَيْرًا مَّا سَبَقُوْنَآ اِلَيْهِۗ وَاِذْ لَمْ يَهْتَدُوْا بِهٖ فَسَيَقُوْلُوْنَ هٰذَآ اِفْكٌ قَدِيْمٌ

wa qālal-lażīna kafarū lil-lażīna āmanū lau kāna khairam mā sabaqūnā ilaih(i), wa iż lam yahtadū bihī fasayaqūlūna hāżā ifkun qadīm(un).

Ә кәферҙәр иман килтергәндәргә: «Әгәр Ҡөрьән яҡшы нәмә булһа, улар беҙҙән алда уға ышанырға лайыҡ булмаҫ ине», – тиҙәр. Әммә улар был ялған менән етәкселек итмәгәнгә күрә: «Был иҫке ялған», — тип әйтәсәктәр.

اَمْ يَقُوْلُوْنَ تَقَوَّلَهٗۚ بَلْ لَّا يُؤْمِنُوْنَۚ

am yaqūlūna taqawwalah(ū), bal lā yu'minūn(a).

Әллә улар: «Ул (Мөхәммәт) ялғансы», — тиҙәрме? Юҡ! Улар – кафырҙар.

فَذَرْنِيْ وَمَنْ يُّكَذِّبُ بِهٰذَا الْحَدِيْثِۗ سَنَسْتَدْرِجُهُمْ مِّنْ حَيْثُ لَا يَعْلَمُوْنَۙ

fażarnī wa may yukażżibu bihāżal-ḥadīṡi sanastadrijuhum min ḥaiṡu lā ya‘lamūn(a).

Шулай булғас, уны Миңә (уның эштәрен) һәм был һүҙҙәрҙе (Ҡөрьәнде) инҡар итеүселәргә ҡалдыр. Беҙ уларҙы үҙҙәре белмәгән йүнәлештәрҙән яйлап язаларбыҙ,

وَمَا هُوَ بِقَوْلِ شَيْطٰنٍ رَّجِيْمٍۚ

wa mā huwa biqauli syaiṭānir rajīm(in).

Һәм (Ҡөрьән) ҡәһәрле шайтан һүҙе түгел,

اِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِ اٰيٰتُنَا قَالَ اَسَاطِيْرُ الْاَوَّلِيْنَۗ

iżā tutlā ‘alaihi āyātunā qāla asāṭīrul-awwalīn(a).

Уға Беҙҙең аяттар уҡығас, ул: «Был боронғолар ​​әкиәттәре», — тине.