وَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ مَّنَعَ مَسٰجِدَ اللّٰهِ اَنْ يُّذْكَرَ فِيْهَا اسْمُهٗ وَسَعٰى فِيْ خَرَابِهَاۗ اُولٰۤىِٕكَ مَا كَانَ لَهُمْ اَنْ يَّدْخُلُوْهَآ اِلَّا خَاۤىِٕفِيْنَ ەۗ لَهُمْ فِى الدُّنْيَا خِزْيٌ وَّلَهُمْ فِى الْاٰخِرَةِ عَذَابٌ عَظِيْمٌ
wa man aẓlamu mim mam mana‘a masājidallāhi ay yużkara fīhasmuhū wa sa‘ā fī kharābihā, ulā'ika mā kāna lahum ay yadkhulūhā illā khā'ifīn(a), lahum fid-dun-yā khizyuw wa lahum fil-ākhirati ‘ażābun ‘aẓīm(un).
आ जे व्यक्ति अल्लाह के मस्जिद में हुनकर नाम लेबय स मना क दैत अछि, आ ओकरा तोड़य के कोशिश करैत अछि, ओहि स बेसी अन्याय के अछि? ओ सभ एहि मे प्रवेश करबाक योग्य नहि छथि सिवाय (अल्लाह सँ) डर सँ। एहि संसार मे अपमानित हेताह आ परलोक मे भारी दण्ड भोगताह ।
اَلشَّهْرُ الْحَرَامُ بِالشَّهْرِ الْحَرَامِ وَالْحُرُمٰتُ قِصَاصٌۗ فَمَنِ اعْتَدٰى عَلَيْكُمْ فَاعْتَدُوْا عَلَيْهِ بِمِثْلِ مَا اعْتَدٰى عَلَيْكُمْ ۖ وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ مَعَ الْمُتَّقِيْنَ
asy-syahrul-ḥarāmu bisy-syahril-ḥarāmi wal-ḥurumātu qiṣāṣ(un), famani‘tadā ‘alaikum fa‘tadū ‘alaihi bimiṡli ma‘tadā ‘alaikum, wattaqullāha wa‘lamū annallāha ma‘al-muttaqīn(a).
हरम महीना हरम महीना के साथ, आ (विरुद्ध) जे चीज के सम्मान करलऽ जाय छै, किसास के (कानून) लागू होय छै । तेँ जे कियो अहाँ पर हमला करत, ओकर अहाँ पर हमला के अनुपात मे ओकरा पर हमला करू। अल्लाह स डरू आ जानू जे अल्लाह ओहि लोकक संग छथि जे अल्लाह स डरैत छथि।
وَاَتِمُّوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ لِلّٰهِ ۗ فَاِنْ اُحْصِرْتُمْ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِۚ وَلَا تَحْلِقُوْا رُءُوْسَكُمْ حَتّٰى يَبْلُغَ الْهَدْيُ مَحِلَّهٗ ۗ فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَّرِيْضًا اَوْ بِهٖٓ اَذًى مِّنْ رَّأْسِهٖ فَفِدْيَةٌ مِّنْ صِيَامٍ اَوْ صَدَقَةٍ اَوْ نُسُكٍ ۚ فَاِذَآ اَمِنْتُمْ ۗ فَمَنْ تَمَتَّعَ بِالْعُمْرَةِ اِلَى الْحَجِّ فَمَا اسْتَيْسَرَ مِنَ الْهَدْيِۚ فَمَنْ لَّمْ يَجِدْ فَصِيَامُ ثَلٰثَةِ اَيَّامٍ فِى الْحَجِّ وَسَبْعَةٍ اِذَا رَجَعْتُمْ ۗ تِلْكَ عَشَرَةٌ كَامِلَةٌ ۗذٰلِكَ لِمَنْ لَّمْ يَكُنْ اَهْلُهٗ حَاضِرِى الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ ۗ وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعِقَابِ ࣖ
wa atimmul-ḥajja wal-‘umrata lillāh(i), fa'in uḥṣirtum famastaisara minal-hady(i), wa lā taḥliqū ru'ūsakum ḥattā yablugal-hadyu maḥillah(ū), faman kāna minkum marīḍan au bihī ażam mir ra'sihī fafidyatum min ṣiyāmin au ṣadaqatin au nusuk(in), fa'iżā amintum, faman tamatta‘a bil-‘umrati ilal-ḥajji famastaisara minal-hady(i), famal lam yajid faṣiyāmu ṡalāṡati ayyāmin fil-ḥajji wa sab‘atin iżā raja‘tum, tilka ‘asyaratun kāmilah(tun), żālika limal lam yakun ahluhū ḥāḍiril-masjidil-ḥarām(i), wattaqullāha wa‘lamū annallāha syadīdul-‘iqāb(i).
आ अल्लाह के खातिर हज आ उमरा पूरा करू। मुदा जँ अहाँ (शत्रु सभसँ) घेरल छी तँ (वध) करू जे हद्यू जे सहजतासँ उपलब्ध अछि , आ माथ नहि मुंडन करू , हद्यूक वधक स्थान पर पहुँचबासँ पहिने । जँ अहाँ सभ मे सँ कियो बीमार अछि वा माथ मे कोनो समस्या अछि (आ ओ मुंडन करैत अछि) तखन ओकरा फिद्यह करब बाध्य अछि, अर्थात् उपवास, दक्षिणा देब वा बलिदान करब। जँ अहाँ सुरक्षित छी तखन जे कियो हज सँ पहिने उमरा करैत अछि ओकरा (कत्ल करय पड़ैत छैक) हद्यू जे सहजता सँ उपलब्ध अछि | मुदा जँ ओकरा नहि भेटैत छैक तखन ओकरा हज (ऋतु) मे तीन दिन आ अहाँक घुरलाक सात (दिन) बाद उपवास (अनिवार्य) । जे कुल दस (दिन) अछि। तहिना एहन लोकक लेल जिनकर परिवार भव्य मस्जिद के पास नहिं रहैत छनि. अल्लाह स डरू आ जानू जे अल्लाह सजा मे बहुत कठोर छथि।
يَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الشَّهْرِ الْحَرَامِ قِتَالٍ فِيْهِۗ قُلْ قِتَالٌ فِيْهِ كَبِيْرٌ ۗ وَصَدٌّ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَكُفْرٌۢ بِهٖ وَالْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَاِخْرَاجُ اَهْلِهٖ مِنْهُ اَكْبَرُ عِنْدَ اللّٰهِ ۚ وَالْفِتْنَةُ اَكْبَرُ مِنَ الْقَتْلِ ۗ وَلَا يَزَالُوْنَ يُقَاتِلُوْنَكُمْ حَتّٰى يَرُدُّوْكُمْ عَنْ دِيْنِكُمْ اِنِ اسْتَطَاعُوْا ۗ وَمَنْ يَّرْتَدِدْ مِنْكُمْ عَنْ دِيْنِهٖ فَيَمُتْ وَهُوَ كَافِرٌ فَاُولٰۤىِٕكَ حَبِطَتْ اَعْمَالُهُمْ فِى الدُّنْيَا وَالْاٰخِرَةِ ۚ وَاُولٰۤىِٕكَ اَصْحٰبُ النَّارِۚ هُمْ فِيْهَا خٰلِدُوْنَ
yas'alūnaka ‘anisy-syahril-ḥarāmi qitālin fīh(i), qul qitālun fīhi kabīr(un), wa ṣaddun ‘an sabīlillāhi wa kufrum bihī wal-masjidil-ḥarām(i), wa ikhrāju ahlihī minhu akbaru ‘indallāh(i), wal-fitnatu akbaru minal-qatl(i), wa lā yazālūna yuqātilūnakum ḥattā yaruddūkum ‘an dīnikum inistaṭā‘ū, wa may yartadid minkum ‘an dīnihī fa yamut wa huwa kāfirun fa ulā'ika ḥabiṭat a‘māluhum fid-dun-yā wal-ākhirah(ti), wa ulā'ika aṣḥābun-nār(i), hum fīhā khālidūn(a).
ओ सभ अहाँ (मुहम्मद) सँ वर्जित मास मे लड़बाक विषय मे पूछलनि। कहब, "ओहि मास मे लड़ब एकटा पैघ (पाप) अछि। मुदा (लोक) केँ अल्लाह केर बाट सँ रोकब, हुनकर आज्ञा नहि मानब, (लोक केँ प्रवेश सँ रोकब) भव्य मस्जिद मे, आ लोक केँ ओकर आसपास सँ बाहर निकालब, अल्लाह केर नजरि मे पैघ (पाप) अछि। जखन कि निंदा हत्या सँ बेसी क्रूर अछि। ओ सब अहाँ सँ लड़ब ता धरि नहि छोड़त जाबत धरि अहाँ अपन धर्म सँ धर्मत्यागी (छोड़ि) नहि जायब, जँ ओ सक्षम होयब। जे कियो।" अहाँ सभ मे अपन धर्म सँ धर्मत्यागी, आ तखन ओ अविश्वास मे मरि जाइत छथि, तखन ओ सभ हुनकर सभक कर्म एहि संसार आ परलोक मे व्यर्थ भ' जाइत छथि, आ ओ सभ नरकक निवासी छथि, ओ सभ ओतहि सदाक लेल रहताह।"
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تُحِلُّوْا شَعَاۤىِٕرَ اللّٰهِ وَلَا الشَّهْرَ الْحَرَامَ وَلَا الْهَدْيَ وَلَا الْقَلَاۤىِٕدَ وَلَآ اٰۤمِّيْنَ الْبَيْتَ الْحَرَامَ يَبْتَغُوْنَ فَضْلًا مِّنْ رَّبِّهِمْ وَرِضْوَانًا ۗوَاِذَا حَلَلْتُمْ فَاصْطَادُوْا ۗوَلَا يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَاٰنُ قَوْمٍ اَنْ صَدُّوْكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ اَنْ تَعْتَدُوْاۘ وَتَعَاوَنُوْا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوٰىۖ وَلَا تَعَاوَنُوْا عَلَى الْاِثْمِ وَالْعُدْوَانِ ۖ وَاتَّقُوا اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعِقَابِ
yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tuḥillū sya‘ā'irallāhi wa lasy-syahral-ḥarāma wa lal-hadya wa lal-qalā'ida wa lā āmmīnal-baital-ḥarāma yabtagūna faḍlam mir rabbihim wa riḍwānā(n), wa iżā ḥalaltum faṣṭādū, wa lā yajrimannakum syana'ānu qaumin an ṣaddūkum ‘anil- asjidil-ḥarāmi an ta‘tadū, wa ta‘āwanū ‘alal-birri wat-taqwā, wa lā ta‘āwanū ‘alal-iṡmi wal-‘udwān(i), wattaqullāh(a), innallāha syadīdul-‘iqāb(i).
हे विश्वास करनिहार! अल्लाह के पवित्र सिद्धांत के उल्लंघन नै करू, आ हरम महीना के (इज्जत के उल्लंघन) नै करू, हदीयू (बलिदान के जानवर) आ कलाईद (चिह्नित बलिदान के जानवर) के (परेशान नै करू), आ बैतुलहरम में आबय वाला लोक के (साथ) परेशान नै करू; ओ सभ अपन प्रभुक कृपा आ प्रसन्नताक खोज करैत छथि | मुदा जँ इहराम पूरा क' लेने छी तखन शिकार भ' सकैत अछि। कोनो लोक के प्रति (अपन) घृणा नै होबय दियौक कियाक त ओ अहाँ के पवित्र मस्जिद स बाहर निकलय स रोकैत अछि, अहाँ के अपन सीमा स बाहर (हुनका दिस) जेबाक लेल प्रोत्साहित करैत अछि | आ धर्म आ धर्मपरायणता (करबा मे) अहाँक सहायता करू, आ पाप आ वैरभाव करबा मे अहाँक सहायता नहि करू। अल्लाह स डरू, सचमुच अल्लाह सजा मे बहुत कठोर छथि।
اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَيَصُدُّوْنَ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَالْمَسْجِدِ الْحَرَامِ الَّذِيْ جَعَلْنٰهُ لِلنَّاسِ سَوَاۤءً ۨالْعَاكِفُ فِيْهِ وَالْبَادِۗ وَمَنْ يُّرِدْ فِيْهِ بِاِلْحَادٍۢ بِظُلْمٍ نُّذِقْهُ مِنْ عَذَابٍ اَلِيْمٍ ࣖ
innal-lażīna kafarū wa yaṣuddūna ‘an sabīlillāhi wal-masjidil-ḥarāmil-lażī ja‘alnāhu lin-nāsi sawā'anil-‘ākifu fīhi wal-bād(i), wa may yurid fīhi bi'ilḥādim biẓulmin nużiqhu min ‘ażābin alīm(in).
सचमुच, जे लोग अविश्वास करै छै आरू जे (मनुष्य क॑) अल्लाह केरऽ रास्ता स॑ आरू पवित्र मस्जिद स॑ बाधा पहुँचै छै जेकरा हम्में सब मनुष्य लेली खुला करी देल॑ छियै, चाहे वू वहाँ रह॑ वाला होय या बाहर स॑ आबै वाला आरू जे भी ओकरा म॑ अन्याय करै के इरादा रखै छै, ओकरा हम्में निश्चित रूप स॑ ओकरा कष्टदायक सजा देबै ।
وَهُوَ الَّذِيْ كَفَّ اَيْدِيَهُمْ عَنْكُمْ وَاَيْدِيَكُمْ عَنْهُمْ بِبَطْنِ مَكَّةَ مِنْۢ بَعْدِ اَنْ اَظْفَرَكُمْ عَلَيْهِمْ ۗوَكَانَ اللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرًا
wa huwal-lażī kaffa aidiyahum ‘ankum wa aidiyakum ‘anhum bibaṭni makkata mim ba‘di an aẓfarakum ‘alaihim, wa kānallāh bimā ta‘malūna baṣīrā(n).
आरू वू ही छै जे मक्का के बीच में तोरा (नाश) स॑ आरू तोरऽ हाथ क॑ (नष्ट करै स॑) ओकरऽ हाथऽ क॑ रोकलकै, जेकरा बाद ओकरा सिनी प॑ तोरा जीत मिललै । आ अल्लाह अहाँक काजक सर्वदर्शी छथि।
هُمُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَصَدُّوْكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَالْهَدْيَ مَعْكُوْفًا اَنْ يَّبْلُغَ مَحِلَّهٗ ۚوَلَوْلَا رِجَالٌ مُّؤْمِنُوْنَ وَنِسَاۤءٌ مُّؤْمِنٰتٌ لَّمْ تَعْلَمُوْهُمْ اَنْ تَطَـُٔوْهُمْ فَتُصِيْبَكُمْ مِّنْهُمْ مَّعَرَّةٌ ۢبِغَيْرِ عِلْمٍ ۚ لِيُدْخِلَ اللّٰهُ فِيْ رَحْمَتِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُۚ لَوْ تَزَيَّلُوْا لَعَذَّبْنَا الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْهُمْ عَذَابًا اَلِيْمًا
humul-lażīna kafarū wa ṣaddūkum ‘anil-masjidil-ḥarāmi wal-hadya ma‘kūfan ay yabluga maḥillah(ū), wa lau lā rijālum mu'minūna wa nisā'um mu'minātul lam ta‘lamūhum an taṭa'ūhum fa tuṣībakum minhum ma‘arratum bigairi ‘ilm(in), liyudkhilallāhu fī raḥmatihī may yasyā'(u), lau tazayyalū la‘ażżabnal-lażīna kafarū minhum ‘ażāban alīmā(n).
ओ सब काफिर छथि जे अहाँ के भव्य मस्जिद में (प्रवेश) करय स रोकैत छथि आ बलिदान के जानवर के अपन (वध) स्थान पर पहुंचय स रोकैत छथि | आ जँ ई बात नहि रहैत जे किछु आस्तिक, स्त्री-पुरुष एहन छथि जिनका अहाँ नहि चिन्हैत छी त' अहाँ केँ बिना बुझने जे अहाँ केँ परेशानी उत्पन्न करय बला केँ मारि दैतहुँ। कारण अल्लाह जिनका चाहथि ओकरा अपन दया मे शामिल करय चाहैत छथि। जँ ओ सभ अलग रहितथि तँ हुनका सभ मे जे काफिर छथि हुनका सभ केँ हम सभ निश्चित रूप सँ कष्टदायक सजा दैतहुँ ।
اِذْ جَعَلَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا فِيْ قُلُوْبِهِمُ الْحَمِيَّةَ حَمِيَّةَ الْجَاهِلِيَّةِ فَاَنْزَلَ اللّٰهُ سَكِيْنَتَهٗ عَلٰى رَسُوْلِهٖ وَعَلَى الْمُؤْمِنِيْنَ وَاَلْزَمَهُمْ كَلِمَةَ التَّقْوٰى وَكَانُوْٓا اَحَقَّ بِهَا وَاَهْلَهَا ۗوَكَانَ اللّٰهُ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمًا ࣖ
iż ja‘alal-lażīna kafarū fī qulūbihimul-ḥamiyyata ḥamiyyatal-jāhiliyyati fa anzalallāhu sakīnatahū ‘alā rasūlihī wa ‘alal-mu'minīna wa alzamahum kalimatat-taqwā wa kānū aḥaqqa bihā wa ahlahā, wa kānallāhu bikulli syai'in ‘alīmā(n).
जखन काफिर लोकनि हुनका लोकनिक हृदय मे अहंकार (अज्ञानताक अहंकार) पैदा केलनि तखन अल्लाह अपन रसूलुल्लाह आ मुसलमान पर शांति पठा देलनि, आ हुनका सभ पर धर्मपरायणताक वचनक पालन करब अनिवार्य कयलनि, आ ओ सभ एकर बेसी हकदार आ एकर योग्य छलाह | आ अल्लाह सब चीज के सर्वज्ञ छैथ।