وَاٰمِنُوْا بِمَآ اَنْزَلْتُ مُصَدِّقًا لِّمَا مَعَكُمْ وَلَا تَكُوْنُوْٓا اَوَّلَ كَافِرٍۢ بِهٖ ۖ وَلَا تَشْتَرُوْا بِاٰيٰتِيْ ثَمَنًا قَلِيْلًا ۖوَّاِيَّايَ فَاتَّقُوْنِ
wa āminū bimā anzaltu muṣaddiqal limā ma‘akum wa lā takūnū awwala kāfirim bih(ī), wa lā tasytarū bi'āyātī ṡamanan qalīlā(n), wa iyyāya fattaqūn(i).
Mpi beno kwikila na yina (Qur’an) ya mono me tinda yina ke ndimisa yina (Torah) kele na beno, mpi beno vanda ve muntu ya ntete ya kubuya yo. Kuteka ve baverse na Mono na ntalu ya fioti, mpi kuwa Mono boma kaka.
۞ اَتَأْمُرُوْنَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنْسَوْنَ اَنْفُسَكُمْ وَاَنْتُمْ تَتْلُوْنَ الْكِتٰبَ ۗ اَفَلَا تَعْقِلُوْنَ
ata'murūnan-nāsa bil-birri wa tansauna anfusakum wa antum tatlūnal-kitāb(a), afalā ta‘qilūn(a).
Sambu na nki nge ke pesa ntuma na bantu ya nkaka (na kusala) bikalulu ya mbote, na ntangu nge ke kudivila, ata nge ke tanga Mukanda (Torah)? Keti nge ke bakisa ve?
وَاِذْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ وَالْفُرْقَانَ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُوْنَ
wa iż ātainā mūsal-kitāba wal-furqāna la‘allakum tahtadūn(a).
Mpi (yibuka), ntangu Beto pesaka Musa Mukanda ti Furqan, sambu beno twadisama.
وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ وَقَفَّيْنَا مِنْۢ بَعْدِهٖ بِالرُّسُلِ ۖ وَاٰتَيْنَا عِيْسَى ابْنَ مَرْيَمَ الْبَيِّنٰتِ وَاَيَّدْنٰهُ بِرُوْحِ الْقُدُسِۗ اَفَكُلَّمَا جَاۤءَكُمْ رَسُوْلٌۢ بِمَا لَا تَهْوٰىٓ اَنْفُسُكُمُ اسْتَكْبَرْتُمْ ۚ فَفَرِيْقًا كَذَّبْتُمْ وَفَرِيْقًا تَقْتُلُوْنَ
wa laqad ātainā mūsal-kitāba wa qaffainā mim ba‘dihī bir-rusul(i), wa ātainā ‘īsabna maryamal-bayyināti wa ayyadnāhu birūḥil-qudus(i), afakullamā jā'akum rasūlum bimā lā tahwā anfusukumustakbartum, fafarīqan każżabtum wa farīqan taqtulūn(a).
Mpe ya kieleka, beto pesaka Mukanda (Torah) na Moize, ye beto landaka yandi ti bantumwa, ye beto pesaka Yezu mwana ya Maria banzikisa ya kieleka ye beto kumisaka yandi ngolo na Mpeve Santu (Jibril). Sambu na nki konso ntangu yina ntumwa ke kwisa na nge (nata) kima (dilongi) yina nge ke zola ve, nge ke kudikumisa sambu na yo, na nima nge ke kusa ndambu na yo mpi nge ke fwa ndambu na yo?
نَزَّلَ عَلَيْكَ الْكِتٰبَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ وَاَنْزَلَ التَّوْرٰىةَ وَالْاِنْجِيْلَۙ
nazzala ‘alaikal-kitāba bil-ḥaqqi muṣaddiqal limā baina yadaihi wa anzalat-taurāta wal-injīl(a).
Yandi tindaka Mukanda (Al-Qur’an) na nge (Muhammad) yina kele na kieleka, ke ndimisa (mikanda) ya ntama, mpi ke monisa Torah ti Nsangu ya Mbote, .
وَمَا قَدَرُوا اللّٰهَ حَقَّ قَدْرِهٖٓ اِذْ قَالُوْا مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ عَلٰى بَشَرٍ مِّنْ شَيْءٍۗ قُلْ مَنْ اَنْزَلَ الْكِتٰبَ الَّذِيْ جَاۤءَ بِهٖ مُوْسٰى نُوْرًا وَّهُدًى لِّلنَّاسِ تَجْعَلُوْنَهٗ قَرَاطِيْسَ تُبْدُوْنَهَا وَتُخْفُوْنَ كَثِيْرًاۚ وَعُلِّمْتُمْ مَّا لَمْ تَعْلَمُوْٓا اَنْتُمْ وَلَآ اٰبَاۤؤُكُمْ ۗقُلِ اللّٰهُ ۙثُمَّ ذَرْهُمْ فِيْ خَوْضِهِمْ يَلْعَبُوْنَ
wa mā qadarullāha ḥaqqa qadrihī iż qālū mā anzalallāhu ‘alā basyarim min syai'(in), qul man anzalal-kitābal-lażī jā'a bihī mūsā nūraw wa hudal lin-nāsi taj‘alūnahū qarāṭīsa tubdūnahā wa tukhfūna kaṡīrā(n), wa ‘ullimtum mā lam ta‘lamū antum wa lā ābā'ukum, qulillāh(u), ṡumma żarhum fī khauḍihim yal‘abūn(a).
Bo ke kumisaka ve Allah mutindu bo fwete sala ntangu bo ke tubaka nde: “Allah me zabisaka ve ata kima mosi na bantu.” Tuba (Muhammad), "Nani tindaka Mukanda (Torah) yina Moize nataka bonso nsemo ti lutwadisu sambu na bantu, nge salaka Mukanda yina na bitini ya bapapie ya kupanzana, nge monisaka (bitini na yo) mpi nge bumbaka mingi na kati na yo, ata bo longaka nge mambu yina zabanaka ve, ata na beno to na bantu na nge." Tuba nde: “Yo kele Allah (yina tindaka yo),” na nima (na nima ya mambu yina), bika bo sakana na kifu na bo.
ثُمَّ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ تَمَامًا عَلَى الَّذِيْٓ اَحْسَنَ وَتَفْصِيْلًا لِّكُلِّ شَيْءٍ وَّهُدًى وَّرَحْمَةً لَّعَلَّهُمْ بِلِقَاۤءِ رَبِّهِمْ يُؤْمِنُوْنَ ࣖ
Ṡumma ātainā mūsal-kitāba tamāman ‘alal-lażī aḥsana wa tafṣīlal likulli syai'iw wa hudaw wa raḥmatal la‘allahum biliqā'i rabbihim yu'minūn(a).
Na nima beto pesaka Moize Mukanda (Torah) sambu na kumanisa (Lusakumunu na beto) na zulu ya bantu yina ke salaka mambu ya mbote, sambu na kutendula mambu yonso, mpi bonso lutwadisu ti mawa, sambu bo kwikila na kukutana ti Mfumu na bo.
اَوْ تَقُوْلُوْا لَوْ اَنَّآ اُنْزِلَ عَلَيْنَا الْكِتٰبُ لَكُنَّآ اَهْدٰى مِنْهُمْۚ فَقَدْ جَاۤءَكُمْ بَيِّنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَهُدًى وَّرَحْمَةٌ ۚفَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَّبَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَصَدَفَ عَنْهَا ۗسَنَجْزِى الَّذِيْنَ يَصْدِفُوْنَ عَنْ اٰيٰتِنَا سُوْۤءَ الْعَذَابِ بِمَا كَانُوْا يَصْدِفُوْنَ
au taqūlū lau annā unzila ‘alainal-kitābu lakunnā ahdā minhum, faqad jā'akum bayyinatum mir rabbikum wa hudaw wa raḥmah(tun), faman aẓlamu mimman każżaba bi'āyātillāhi wa ṣadafa ‘anhā, sanajzil-lażīna yaṣdifūna ‘an āyātinā sū'al-‘ażābi bimā kānū yaṣdifūn(a).
to nde nge (ve) kutuba nde: “Kana Mukanda kuzabisamaka na beto, beto zolaka kutwadisama kuluta bo.” Ya kieleka, ntendula ya pwelele, lutwadisu mpi mawa ya me katuka na Mfumu na nge me kwisila nge. Nani kele muntu ya kukonda lunungu kuluta muntu yina ke buyaka baverse ya Allah mpi ke buyaka yo? Na bilumbu ke kwisa, Beto ta pesa ndola ya ngolo na bantu yina ke buya baverse na Beto, sambu bo ke buya ntangu yonso.
وَكَتَبْنَا لَهٗ فِى الْاَلْوَاحِ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ مَّوْعِظَةً وَّتَفْصِيْلًا لِّكُلِّ شَيْءٍۚ فَخُذْهَا بِقُوَّةٍ وَّأْمُرْ قَوْمَكَ يَأْخُذُوْا بِاَحْسَنِهَا ۗسَاُورِيْكُمْ دَارَ الْفٰسِقِيْنَ
wa katabnā lahū fil-alwāḥi min kulli syai'im mau‘iẓataw wa tafṣīlal likulli syai'(in), fa khużhā biquwwatiw wa'mur qaumaka ya'khużū bi'aḥsanihā, sa'urīkum dāral-fāsiqīn(a).
Ye Beto sonikaka sambu na Moize na matadi (Torah) mambu yonso bonso dilongi ti ntendula ya mambu yonso; yo yina (Beto tubaka nde), "Simba yo ngolo mpi songa bantu na nge na kusimba yo mutindu bo lenda, mono ta songa nge insi ya bantu ya mbi."
وَلَمَّا سَكَتَ عَنْ مُّوْسَى الْغَضَبُ اَخَذَ الْاَلْوَاحَۖ وَفِيْ نُسْخَتِهَا هُدًى وَّرَحْمَةٌ لِّلَّذِيْنَ هُمْ لِرَبِّهِمْ يَرْهَبُوْنَ
wa lammā sakata ‘am mūsal-gaḍabu akhażal-alwāḥ(a), wa fī nuskhatihā hudaw wa raḥmatul lil-lażīna hum lirabbihim yarhabūn(a).
Mpi na nima ya makasi ya Moize manaka, yandi bakaka (vutula) matadi (Torah); Na masonama na yandi kele ti lutwadisu mpi mawa sambu na bantu yina ke tinaka Mfumu na bo boma.
وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ فَاخْتُلِفَ فِيْهِ ۗوَلَوْلَا كَلِمَةٌ سَبَقَتْ مِنْ رَّبِّكَ لَقُضِيَ بَيْنَهُمْ ۗوَاِنَّهُمْ لَفِيْ شَكٍّ مِّنْهُ مُرِيْبٍ
wa laqad ātainā mūsal-kitāba fakhtulifa fīh(i), wa lau lā kalimatun sabaqat mir rabbika laquḍiya bainahum, wa innahum lafī syakkim minhu murīb(in).
Mpi ya kieleka, Beto pesaka Mukanda (Torah) na Moize, mpi yandi tulaka ntembe sambu na yo. Mpi kana nsiku ya ntete ya Mfumu na nge vandaka ve, ndola zolaka kusalama na kati na bo. Ya kieleka, bo (bantu ya ke kwikilaka ve na Mecque) kele kibeni na keti-keti mpi na keti-keti sambu na yo (Quran).
وَاٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ وَجَعَلْنٰهُ هُدًى لِّبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اَلَّا تَتَّخِذُوْا مِنْ دُوْنِيْ وَكِيْلًاۗ
wa ātainā mūsal-kitāba wa ja‘alnāhu hudal libanī isrā'īla allā tattakhiżū min dūnī wakīlā(n).
Mpi Beto pesaka Moize Mukanda (Torah) mpi Beto kumisaka yo nzila sambu na Bana ya Israele (ti bangogo yai), “Kubaka ve (ntanini) yankaka katula Mono.”
وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسٰى وَهٰرُوْنَ الْفُرْقَانَ وَضِيَاۤءً وَّذِكْرًا لِّلْمُتَّقِيْنَ ۙ
wa laqad ātainā mūsā wa hārūnal-furqāna wa ḍiyā'aw wa żikral lil-muttaqīn(a).
Mpi ya kieleka, Beto me pesa Moize ti Harun, Furqan (Mukanda ya Torah) ti nsemo ti malongi sambu na bantu ya luzitu.
وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ لَعَلَّهُمْ يَهْتَدُوْنَ
wa laqad ātainā mūsal-kitāba la‘allahum yahtadūn(a).
Mpi ya kieleka, Beto me pesa Moize Mukanda (Torah), sambu bo (Bana ya Israele) kutwadisama.
فَتَقَطَّعُوْٓا اَمْرَهُمْ بَيْنَهُمْ زُبُرًاۗ كُلُّ حِزْبٍۢ بِمَا لَدَيْهِمْ فَرِحُوْنَ
fa taqaṭṭa‘ū amrahum bainahum zuburā(n), kullu ḥizbim bimā ladaihim fariḥūn(a).
I bosi, bavambana muna mambu mau (ma dibundu) mu buka yayingi. Konso kimvuka (ke kudiwa) lulendo sambu na mambu yina bo (konso muntu) kele na yo.
وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ وَجَعَلْنَا مَعَهٗٓ اَخَاهُ هٰرُوْنَ وَزِيْرًا ۚ
wa laqad ātainā mūsal-kitāba wa ja‘alnā ma‘ahū akhāhu hārūna wazīrā(n).
Mpe ya kieleka, Beto me pesa Mukanda (Torah) na Moize mpi Beto me kumisa Harun mpangi na yandi, na kukwenda ti yandi bonso vizier (nsadisi).
وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ مِنْۢ بَعْدِ مَآ اَهْلَكْنَا الْقُرُوْنَ الْاُوْلٰى بَصَاۤىِٕرَ لِلنَّاسِ وَهُدًى وَّرَحْمَةً لَّعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَ
wa laqad ātainā mūsal-kitāba mim ba‘di mā ahlaknal-qurūnal ūlā baṣā'ira lin-nāsi wa hudaw wa raḥmatal la‘allahum yatażakkarūn(a).
Mpe kieleka, Beto pesaka Moize Mukanda (Torah) na nima ya Beto kufwaka bantu ya ntete, sambu na kuvanda mwinda ya bantu ti lutwadisu ti mawa, sambu bo baka dilongi.
وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ فَلَا تَكُنْ فِيْ مِرْيَةٍ مِّنْ لِّقَاۤىِٕهٖ وَجَعَلْنٰهُ هُدًى لِّبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَۚ
wa laqad ātainā mūsal-kitāba falā takun fī miryatim mil liqā'ihī wa ja‘alnāhu hudal libanī isrā'īl(a).
Mpe kieleka, Beto me pesa Mukanda (Torah) na Moize, yo yina nge (Muhammad) kuvanda ve ti keti-keti na kundima yo (Qur’an) mpi Beto me kumisa Mukanda (Torah) nzila ya kutwadisa Bana ya Israele.
وَاٰتَيْنٰهُمَا الْكِتٰبَ الْمُسْتَبِيْنَ ۚ
wa ātaināhumal-kitābal-mustabīn(a).
Mpi Beto pesaka bo yonso zole Mukanda mosi ya pwelele kibeni, .
وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ فَاخْتُلِفَ فِيْهِ ۗوَلَوْلَا كَلِمَةٌ سَبَقَتْ مِنْ رَّبِّكَ لَقُضِيَ بَيْنَهُمْ ۗوَاِنَّهُمْ لَفِيْ شَكٍّ مِّنْهُ مُرِيْبٍ
wa laqad ātainā mūsal-kitāba fakhtulifa fīh(i), wa lau lā kalimatun sabaqat mir rabbika laquḍiya bainahum, wa innahum lafī syakkim minhu murīb(in).
Mpi ya kieleka, Beto pesaka Moize Mukanda (Torah) mpi bo tulaka ntembe na yo. Avo ka vena nzengo za ntete ko za Mfumu aku, minkwa lukwikilu badi fwaswa. Mpi ya kyeleka bo vandaka na keti-keti ya ngolo sambu na yo.
وَمِنْ قَبْلِهٖ كِتٰبُ مُوْسٰٓى اِمَامًا وَّرَحْمَةً ۗوَهٰذَا كِتٰبٌ مُّصَدِّقٌ لِّسَانًا عَرَبِيًّا لِّيُنْذِرَ الَّذِيْنَ ظَلَمُوْا ۖوَبُشْرٰى لِلْمُحْسِنِيْنَ
wa min qablihī kitābu mūsā imāmaw wa raḥmah(tan), wa hāżā kitābum muṣaddiqul lisānan ‘arabiyyal liyunżiral-lażīna ẓalamū, wa busyrā lil-muḥsinīn(a).
Mpi na ntwala ya (Quran) kuvandaka ti Mukanda ya Moize bonso lutwadisu mpi mawa. Mpi yai (Al Qur’an) kele mukanda mosi ya ke ndimisa yo na ndinga ya Arabi sambu na kupesa lukebisu na bantu yina ke salaka mambu ya mbi mpi kupesa nsangu ya mbote na bantu yina ke salaka mambu ya mbote.
اَمْ لَمْ يُنَبَّأْ بِمَا فِيْ صُحُفِ مُوْسٰى
am lam yunabba' bimā fī ṣuḥufi mūsā.
To keti bo me zabisaka ve (na yandi) mambu yina kele na balutiti ya (Mukanda ya Santu yina bo songaka) Moize?
صُحُفِ اِبْرٰهِيْمَ وَمُوْسٰى ࣖ
Ṣuḥufi ibrāhīma wa mūsā.
(disongidila) mikanda ya Abrahami ti ya Moize.