وَاِذَا لَقُوا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا قَالُوْٓا اٰمَنَّاۚ وَاِذَا خَلَا بَعْضُهُمْ اِلٰى بَعْضٍ قَالُوْٓا اَتُحَدِّثُوْنَهُمْ بِمَا فَتَحَ اللّٰهُ عَلَيْكُمْ لِيُحَاۤجُّوْكُمْ بِهٖ عِنْدَ رَبِّكُمْ ۗ اَفَلَا تَعْقِلُوْنَ
wa iżā laqul-lażīna āmanū qālū āmannā, wa iżā khalā ba‘ḍuhum ilā ba‘ḍin qālū atuḥaddiṡūnahum bimā fataḥallāhu ‘alaikum liyuḥājjūkum bihī ‘inda rabbikum, afalā ta‘qilūn(a).
Ut nak nequeˈxcˈuleb li nequeˈpa̱ban, nequeˈxye: —La̱o nocopa̱ban. A’b’anan naq ke’sutq’i chirib’ileb’ rib’, ke’xpatz’: “Ma taaye reheb’ li k’a’ru xch’olob’ chawu li Allah, re naq te’ruuq chi q’etq’eto’k chiru laa Qaawa’?
قُوْلُوْٓا اٰمَنَّا بِاللّٰهِ وَمَآ اُنْزِلَ اِلَيْنَا وَمَآ اُنْزِلَ اِلٰٓى اِبْرٰهٖمَ وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ وَالْاَسْبَاطِ وَمَآ اُوْتِيَ مُوْسٰى وَعِيْسٰى وَمَآ اُوْتِيَ النَّبِيُّوْنَ مِنْ رَّبِّهِمْۚ لَا نُفَرِّقُ بَيْنَ اَحَدٍ مِّنْهُمْۖ وَنَحْنُ لَهٗ مُسْلِمُوْنَ
qūlū āmannā billāhi wa mā unzila ilainā wa mā unzila ilā ibrāhīma wa ismā‘īla wa isḥāqa wa ya‘qūba wal-asbāṭi wa mā ūtiya mūsā wa ‘īsā wa mā ūtiyan-nabiyyūna mir rabbihim, lā nufarriqu baina aḥadim minhum wa naḥnu lahū muslimūn(a).
Ye, “Naqapaab’ li Allah ut li k’a’ru kik’utb’esiman chiqu, ut li k’a’ru kik’utb’esiman chiru laj Abraham, laj Ismael, laj Isaac, laj Jakob ut eb’ li ralal xk’ajoleb’, ut li k’a’ru kik’eeman re laj Moises ut li Jesus ut li k’a’ru kik’eeman reheb’ li profeet xb’aan lix Qaawa’eb’.
لَا يَتَّخِذِ الْمُؤْمِنُوْنَ الْكٰفِرِيْنَ اَوْلِيَاۤءَ مِنْ دُوْنِ الْمُؤْمِنِيْنَۚ وَمَنْ يَّفْعَلْ ذٰلِكَ فَلَيْسَ مِنَ اللّٰهِ فِيْ شَيْءٍ اِلَّآ اَنْ تَتَّقُوْا مِنْهُمْ تُقٰىةً ۗ وَيُحَذِّرُكُمُ اللّٰهُ نَفْسَهٗ ۗ وَاِلَى اللّٰهِ الْمَصِيْرُ
lā yattakhiżil-mu'minūnal-kāfirīna auliyā'a min dūnil-mu'minīn(a), wa may yaf‘al żālika falaisa minallāhi fī syai'(in), illā an tattaqū minhum tuqāh(tan), wa yuḥażżirukumullāhu nafsah(ū), wa ilallāhil-maṣīr(u).
Meekanab'eb' laj paab'anel chi xk'amb'aleb' cho'q aj jolominel eb' li maak'a'eb' aj paab'anel, eb' laj paab'anel b'an. Ani tixb’aanu a’in, relik chi yaal naq maak’a’ tixtaw rik’in li Allah, ka’ajwi’ (li na’leb’ re) xkolb’al aawib’ chiru k’a’ruhaq li nakaxuwa chiruheb’. Ut li Allah naxk’e eere xna’leb’ chirix lix (rahob’tesink), ut rik’in li Allah wan li na’ajej re sutq’iik.
قُلْ يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ تَعَالَوْا اِلٰى كَلِمَةٍ سَوَاۤءٍۢ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ اَلَّا نَعْبُدَ اِلَّا اللّٰهَ وَلَا نُشْرِكَ بِهٖ شَيْـًٔا وَّلَا يَتَّخِذَ بَعْضُنَا بَعْضًا اَرْبَابًا مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۗ فَاِنْ تَوَلَّوْا فَقُوْلُوا اشْهَدُوْا بِاَنَّا مُسْلِمُوْنَ
qul yā ahlal-kitābi ta‘ālau ilā kalimatin sawā'im bainanā wa bainakum allā na‘buda illallāha wa lā nusyrika bihī syai'aw wa lā yattakhiża ba‘ḍunā ba‘ḍan arbābam min dūnillāh(i), fa in tawallau fa qūlusyhadū bi'annā muslimūn(a).
Ye (Muhammad), "At tenamit re li hu! Chooxik (laa'o) sa' jun li ch'ol aatin (xk'ulub'ankil) li juntaq'eet sa' qayanq laa'o ut laa'ex, naq ink'a' naqaloq'oni jalan chik chiru li Allah ut ink'a' naqajunaji k'a'ruhaq rik'in, ut naq ink'a' naqayiib' li dios chiqib'il qib' chiru li Allah. Wi neke'xsutq'isi rib' toja' naq taaye (reheb'), "K'ehomaq reetal, laa'o aj musulman."
اَلْيَوْمَ اُحِلَّ لَكُمُ الطَّيِّبٰتُۗ وَطَعَامُ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ حِلٌّ لَّكُمْ ۖوَطَعَامُكُمْ حِلٌّ لَّهُمْ ۖوَالْمُحْصَنٰتُ مِنَ الْمُؤْمِنٰتِ وَالْمُحْصَنٰتُ مِنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ مِنْ قَبْلِكُمْ اِذَآ اٰتَيْتُمُوْهُنَّ اُجُوْرَهُنَّ مُحْصِنِيْنَ غَيْرَ مُسٰفِحِيْنَ وَلَا مُتَّخِذِيْٓ اَخْدَانٍۗ وَمَنْ يَّكْفُرْ بِالْاِيْمَانِ فَقَدْ حَبِطَ عَمَلُهٗ ۖوَهُوَ فِى الْاٰخِرَةِ مِنَ الْخٰسِرِيْنَ ࣖ
al-yauma uḥilla lakumuṭ-ṭayyibāt(u), wa ṭa‘āmul-lażīna ūtul-kitāba ḥillul lakum, wa ṭa‘āmukum ḥillul lahum, wal-muḥṣanātu minal-mu'mināti wal-muḥṣanātu minal-lażīna ūtul-kitāba min qablikum iżā ātaitumūhunna ujūrahunna muḥṣinīna gaira musāfiḥīna wa lā muttakhiżī akhdān(in), wa may yakfur bil-īmāni faqad ḥabiṭa ‘amaluh(ū), wa huwa fil-ākhirati minal-khāsirīn(a).
Sa’ li kutan a’in kanab’anb’il choq’ aawe chixjunil li us. Li tzakemq (mayejak) reheb’ li Tenamit re li Hu halal choq’ aawe, ut laa tzakemq halal choq’ reheb’. Ut (kanab’anb’il naq tatsumlaaq) rik’ineb’ li ixq li neke’xk’uula li loq’alil sa’ xyanqeb’ li ixq aj paab’anel ut li ixq li neke’xk’uula li loq’alil sa’ xyanqeb’ li ke’k’ehe’ re li Hu rub’elaj laa’at, wi nakatoj lix dote re sumlaak rik’ineb’, moko rik’in ta li na’leb’ re xb’aanunkil li muxuk sumlaak ut ink’a’ re xk’eeb’al junaq ixq choq’ xul re kab’l. Ani ink’a’ tixpaab’ chirix xpaab’ankil, toja’ naq relik chi yaal, maak’a’ rajb’al lix b’aanuhomeb’, ut sa’ li ruchich’och’ chirix a’an taawanq sa’ xyanqeb’ li te’sachq.
۞ يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوا الْيَهُوْدَ وَالنَّصٰرٰٓى اَوْلِيَاۤءَ ۘ بَعْضُهُمْ اَوْلِيَاۤءُ بَعْضٍۗ وَمَنْ يَّتَوَلَّهُمْ مِّنْكُمْ فَاِنَّهٗ مِنْهُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يَهْدِى الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ
yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattakhiżul-yahūda wan-naṣārā auliyā'(a), ba‘ḍuhum auliyā'u ba‘ḍ(in), wa may yatawallahum minkum fa innahū minhum, innallāha lā yahdil-qaumaẓ-ẓālimīn(a).
Ex aj paab’anel! Maak’eheb’ laj Judio ut eb’ laj Kristiano choq’ aawamiiw li tiikeb’ xch’ool; neke’xkol rib’ chirib’ileb’ rib’. Ani eere naxkʼehebʼ choʼq ramiiw li tiikebʼ xchʼool, aʼan tzʼaqal wank saʼ xyanqebʼ. Relik chi yaal, li Allah ink’a’ naxb’eresiheb’ laj maak.
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوا الَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا دِيْنَكُمْ هُزُوًا وَّلَعِبًا مِّنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ مِنْ قَبْلِكُمْ وَالْكُفَّارَ اَوْلِيَاۤءَۚ وَاتَّقُوا اللّٰهَ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَ
yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattakhiżul-lażīnattakhażū dīnakum huzuwaw wa la‘ibam minal-lażīna ūtul-kitāba min qablikum wal-kuffāra auliyā'(a), wattaqullāha in kuntum mu'minīn(a).
Ex aj paab’anel! Maak’eheb’ laa jolominel choq’ tenamit li neke’xk’e laa paab’aal choq’ k’a’aq re ru re se’ek ut b’atz’unk, (a’an a’in) sa’ xyanqeb’ li ani ke’k’ehe’ re li hu rub’elaj laa’at ut eb’ laj ink’a’ neke’paab’an (aj politeista). Ut chexuwa ru li Allah wi laa’ex aj paab’anel.
۞ لَتَجِدَنَّ اَشَدَّ النَّاسِ عَدَاوَةً لِّلَّذِيْنَ اٰمَنُوا الْيَهُوْدَ وَالَّذِيْنَ اَشْرَكُوْاۚ وَلَتَجِدَنَّ اَقْرَبَهُمْ مَّوَدَّةً لِّلَّذِيْنَ اٰمَنُوا الَّذِيْنَ قَالُوْٓا اِنَّا نَصٰرٰىۗ ذٰلِكَ بِاَنَّ مِنْهُمْ قِسِّيْسِيْنَ وَرُهْبَانًا وَّاَنَّهُمْ لَا يَسْتَكْبِرُوْنَ ۔
latajidanna asyaddan-nāsi ‘adāwatal lil-lażīna āmanul-yahūda wal-lażīna asyrakū, wa latajidanna aqrabahum mawaddatal lil-lażīna āmanul-lażīna qālū innā naṣārā, żālika bi'anna minhum qissīsīna wa ruhbānaw wa annahum lā yastakbirūn(a).
Taataw chi yaal li ani q’axal xik’ neke’ilok reheb’ laj paab’anel, a’aneb’ laj Judio ut eb’ laj k’iila dios. Ut taataw chi yaal li ani q’axal neke’wan choq’ ramiiw rik’ineb’ li neke’paab’an, a’aneb’ li neke’xye, “Relik chi yaal, laa’o aj Kristiano.” A’in xb’aan naq sa’ xyanqeb’ wankeb’ laj tij ut eb’ laj monje, (jo’kan ajwi’) xb’aan naq ink’a’ neke’xnima rib’.
قَاتِلُوا الَّذِيْنَ لَا يُؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَلَا بِالْيَوْمِ الْاٰخِرِ وَلَا يُحَرِّمُوْنَ مَا حَرَّمَ اللّٰهُ وَرَسُوْلُهٗ وَلَا يَدِيْنُوْنَ دِيْنَ الْحَقِّ مِنَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ حَتّٰى يُعْطُوا الْجِزْيَةَ عَنْ يَّدٍ وَّهُمْ صٰغِرُوْنَ ࣖ
qātilul-lażīna lā yu'minūna billāhi wa lā bil-yaumil-ākhiri wa lā yuḥarrimūna mā ḥarramallāhu wa rasūluhū wa lā yadīnūna dīnal-ḥaqqi minal-lażīna ūtul-kitāba ḥattā yu‘ṭul-jizyata ‘ay yadiw wa hum ṣāgirūn(a).
Chepleetiheb’ li ink’a’ neke’paab’ank re li Allah ut li Roso’jik Kutan, li ink’a’ neke’xram li k’a’ru xe’xram li Allah ut lix taql ut li ink’a’ neke’paab’ank re li tz’aqal paab’aal (lix paab’aal li Allah), (a’aneb’ li tenamit) li k’eeb’ileb’ re li Hu, toj reetal naq te’xtoj li jizyah (tojleb’) chi ab’inb’il naq wankeb’ sa’ jun li wanjik re kub’iha’.
وَاَنْزَلَ الَّذِيْنَ ظَاهَرُوْهُمْ مِّنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ مِنْ صَيَاصِيْهِمْ وَقَذَفَ فِيْ قُلُوْبِهِمُ الرُّعْبَ فَرِيْقًا تَقْتُلُوْنَ وَتَأْسِرُوْنَ فَرِيْقًاۚ
wa anzalal-lażīna ẓāharūhum min ahlil-kitābi min ṣayāṣīhim wa qażafa fī qulūbihimur-ru‘ba farīqan taqtulūna wa ta'sirūna farīqā(n).
Ut kixtaqlaheb’ chaq li ani reheb’ li Tenamit re li Hu (Bani Quraizah) li ke’tenq’an reheb’ (li ch’uut li neke’xjunaji rib’) chalen chaq sa’eb’ lix kawil na’ajej, ut kixk’e li xiw sa’ xch’ooleb’. Cuan li quecamsi ut cuanqueb li quechap.
لَا تَجِدُ قَوْمًا يُّؤْمِنُوْنَ بِاللّٰهِ وَالْيَوْمِ الْاٰخِرِ يُوَاۤدُّوْنَ مَنْ حَاۤدَّ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ وَلَوْ كَانُوْٓا اٰبَاۤءَهُمْ اَوْ اَبْنَاۤءَهُمْ اَوْ اِخْوَانَهُمْ اَوْ عَشِيْرَتَهُمْۗ اُولٰۤىِٕكَ كَتَبَ فِيْ قُلُوْبِهِمُ الْاِيْمَانَ وَاَيَّدَهُمْ بِرُوْحٍ مِّنْهُ ۗوَيُدْخِلُهُمْ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَاۗ رَضِيَ اللّٰهُ عَنْهُمْ وَرَضُوْا عَنْهُۗ اُولٰۤىِٕكَ حِزْبُ اللّٰهِ ۗ اَلَآ اِنَّ حِزْبَ اللّٰهِ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ ࣖ
lā tajidu qaumay yu'minūna billāhi wal-yaumil ākhiri yuwāddūna man ḥāddallāha wa rasūlahū wa lau kānū ābā'ahum au abnā'ahum au ikhwānahum au ‘asyīratahum, ulā'ika kataba fī qulūbihimul-īmāna wa ayyadahum birūḥim minh(u), wa yudkhiluhum jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā, raḍiyallāhu ‘anhum wa raḍū ‘anh(u), ulā'ika ḥizbullāh(i), alā inna ḥizballāhi humul-mufliḥūn(a).
Laa’at (Muhammad) ink’a’ taataw jun tenamit li neke’paab’ank re li Allah ut li ruchich’och’ chirix li ruchich’och’ re naq te’wanq xrahom rik’ineb’ li neke’xq’et rib’ chiru li Allah ut lix taql, us ta eb’ li tenamit a’an a’aneb’ lix yuwa’, li ralal, li ras malaj lix junkab’al. A’aneb’ a’in li tenamit li kixk’e li paab’aal sa’ xch’ooleb’ li Allah ut li Allah kixkawob’resiheb’ rik’in li tenq’ li nachal rik’in. Chirix a’an kixk’eheb’ sa’eb’ li awimq b’ar wi’ neke’el chaq li nima’, b’ar wi’ te’kanaaq chi junelik q’e kutan. Li Allah nasaho’ xch’ool rik’ineb’ ut neke’xtaw xsahileb’ xch’ool rik’in li re (xnaab’alil li toq’ob’ank-u). Aʼanebʼ xchʼuut li Yos. Chijultiko’q eere, relik chi yaal naq lix ch’uut laj Allah a’an li wan xsumenkil.
هُوَ الَّذِيْٓ اَخْرَجَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ مِنْ دِيَارِهِمْ لِاَوَّلِ الْحَشْرِۗ مَا ظَنَنْتُمْ اَنْ يَّخْرُجُوْا وَظَنُّوْٓا اَنَّهُمْ مَّانِعَتُهُمْ حُصُوْنُهُمْ مِّنَ اللّٰهِ فَاَتٰىهُمُ اللّٰهُ مِنْ حَيْثُ لَمْ يَحْتَسِبُوْا وَقَذَفَ فِيْ قُلُوْبِهِمُ الرُّعْبَ يُخْرِبُوْنَ بُيُوْتَهُمْ بِاَيْدِيْهِمْ وَاَيْدِى الْمُؤْمِنِيْنَۙ فَاعْتَبِرُوْا يٰٓاُولِى الْاَبْصَارِ
huwal-lażī akhrajal-lażīna kafarū min ahlil-kitābi min diyārihim li'awwalil-ḥasyr(i), mā ẓanantum ay yakhrujū wa ẓannū annahum māni‘atuhum ḥuṣūnuhum minallāhi fa atāhumullāhu min ḥaiṡu lam yaḥtasibū wa qażafa fī qulūbihimur-ru‘ba yukhribūna buyūtahum bi'aidīhim wa aidil-mu'minīn(a), fa‘tabirū yā ulil-abṣār(i).
A’an li ki’isiik chaq reheb’ li ink’a’ neke’paab’an sa’ xyanqeb’ li Tenamit re li Hu sa’ lix tenamiteb’ sa’ xhoonalil li xb’een risinkileb’. Ink’a’ xek’oxla naq te’elq chaq ut ch’olch’o chiruheb’ naq lix kawil na’ajej te’ruuq chixkolb’aleb’ chiru (lix rahob’tesinkil) li Allah; Jo’kan naq li Allah kixk’am chaq (li rahilal) sa’ xb’eeneb’ chalen chaq sa’ jun li na’ajej ink’a’ ke’royb’eni. Ut li Allah kixk’e li xiw sa’ xch’ooleb’; chi jo'kan kixsach li rochocheb' rik'in ruq' a'an ut rik'in ruq'eb' laj paab'anel. Jo’kan naq k’amomaq (li k’a’ru kik’ulman a’an) jo’ jun tzolok, ex tenamit aj na’leb’!
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَّخِذُوْا عَدُوِّيْ وَعَدُوَّكُمْ اَوْلِيَاۤءَ تُلْقُوْنَ اِلَيْهِمْ بِالْمَوَدَّةِ وَقَدْ كَفَرُوْا بِمَا جَاۤءَكُمْ مِّنَ الْحَقِّۚ يُخْرِجُوْنَ الرَّسُوْلَ وَاِيَّاكُمْ اَنْ تُؤْمِنُوْا بِاللّٰهِ رَبِّكُمْۗ اِنْ كُنْتُمْ خَرَجْتُمْ جِهَادًا فِيْ سَبِيْلِيْ وَابْتِغَاۤءَ مَرْضَاتِيْ تُسِرُّوْنَ اِلَيْهِمْ بِالْمَوَدَّةِ وَاَنَا۠ اَعْلَمُ بِمَآ اَخْفَيْتُمْ وَمَآ اَعْلَنْتُمْۗ وَمَنْ يَّفْعَلْهُ مِنْكُمْ فَقَدْ ضَلَّ سَوَاۤءَ السَّبِيْلِ
yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tattakhiżū ‘aduwwī wa ‘aduwwakum auliyā'a tulqūna ilaihim bil-mawaddati wa qad kafarū bimā jā'akum minal-ḥaqq(i), yukhrijūnar-rasūla wa iyyākum an tu'minū billāhi rabbikum, in kuntum kharajtum jihādan fī sabīlī wabtigā'a marḍātī tusirrūna ilaihim bil-mawaddah(ti), wa ana a‘lamu bimā akhfaitum wa mā a‘lantum, wa may yaf‘alhu minkum faqad ḍalla sawā'as-sabīl(i).
Ex aj paab’anel! Maak’eheb’ li xik’ neke’ilok we ut eb’ li xik’ neke’ilok aawe choq’ amiiw tiikeb’ xch’ool re naq taanumsi reheb’ (li resil laj Muhammad), xb’aan li toq’ob’ank-u; us ta xe’xtz’eqtaana li yaal li kiq’axtesiman chawu. Ke’risi chaq li taqlanb’il aj k’amol esil ut laa’at ajwi’ xb’aan naq xapaab’ li Allah, laa Qaawa’. Wi tz’aqal tat-elq chixyalb’al aaq’e sa’ Lin b’e ut chixsik’b’al Lin sahil ch’oolejil (maab’aanu a’an). Laa’at nakaye reheb’ (li resilal laj Muhammad) chi muqmu, xb’aan toq’ob’ank-u, ut laa’in ninnaw chi us li k’a’ru nakamuq ut li k’a’ru nakak’utb’esi. Ut ani sa’ eeyanq li naxb’aanu chi jo’kan, toja’ naq relik chi yaal, xsach rib’ rik’in li tiikil b’e.
يٰٓاَيُّهَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لَا تَتَوَلَّوْا قَوْمًا غَضِبَ اللّٰهُ عَلَيْهِمْ قَدْ يَىِٕسُوْا مِنَ الْاٰخِرَةِ كَمَا يَىِٕسَ الْكُفَّارُ مِنْ اَصْحٰبِ الْقُبُوْرِ ࣖ
yā ayyuhal-lażīna āmanū lā tatawallau qauman gaḍiballāhu ‘alaihim qad ya'isū minal-ākhirati kamā ya'isal-kuffāru min aṣḥābil-qubūr(i).
Ex aj paab’anel! Maak’eheb’ li ani josq’ rik’ineb’ li Allah choq’ aj tenq’ aawe, relik chi yaal, xe’xsach royb’enihomeb’ chirix li yu’am chirix li kamk jo’ chanchan naq eb’ laj ink’a’ neke’paab’an li wankeb’ sa’ li muqleb’aal kamenaq neke’xsach ajwi’ royb’enihomeb’.