هُوَ الَّذِيْ خَلَقَ لَكُمْ مَّا فِى الْاَرْضِ جَمِيْعًا ثُمَّ اسْتَوٰٓى اِلَى السَّمَاۤءِ فَسَوّٰىهُنَّ سَبْعَ سَمٰوٰتٍ ۗ وَهُوَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ ࣖ
huwal-lażī khalaqa lakum mā fil-arḍi jamī‘ā(n), ṡummastawā ilas-samā'i fasawwāhunna sab‘a samāwāt(in), wa huwa bikulli syai'in ‘alīm(un).
Ni We (Allah) waremye byose ku isi kubera mwe, hanyuma ajya mu ijuru, hanyuma abitunganya mu ijuru ryirindwi. Kandi ni We uzi byose.
وَهُوَ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ فِيْ سِتَّةِ اَيَّامٍ وَّكَانَ عَرْشُهٗ عَلَى الْمَاۤءِ لِيَبْلُوَكُمْ اَيُّكُمْ اَحْسَنُ عَمَلًا ۗ وَلَىِٕنْ قُلْتَ اِنَّكُمْ مَّبْعُوْثُوْنَ مِنْۢ بَعْدِ الْمَوْتِ لَيَقُوْلَنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِنْ هٰذَٓا اِلَّا سِحْرٌ مُّبِيْنٌ
wa huwal-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa fī sittati ayyāmiw wa kāna ‘arsyuhū ‘alal-mā'i liyabluwakum ayyukum aḥsanu ‘amalā(n), wa la'in qulta innakum mab‘ūṡūna mim ba‘dil-mauti layaqūlannal-lażīna kafarū in hāżā illā siḥrum mubīn(un).
Kandi ni We waremye ijuru n'isi mu bihe bitandatu, n'Intebe ye hejuru y'amazi, kugira ngo agerageze uwo muri mwe mukora neza. Nubwira (abantu ba Maka uti): "Mu by'ukuri muzazuka nyuma y'urupfu," nta gushidikanya ko abahakana bazavuga bati: "Ibi ni ubumaji nyakuri gusa."
اَللّٰهُ الَّذِيْ رَفَعَ السَّمٰوٰتِ بِغَيْرِ عَمَدٍ تَرَوْنَهَا ثُمَّ اسْتَوٰى عَلَى الْعَرْشِ وَسَخَّرَ الشَّمْسَ وَالْقَمَرَۗ كُلٌّ يَّجْرِيْ لِاَجَلٍ مُّسَمًّىۗ يُدَبِّرُ الْاَمْرَ يُفَصِّلُ الْاٰيٰتِ لَعَلَّكُمْ بِلِقَاۤءِ رَبِّكُمْ تُوْقِنُوْنَ
allāhul-lażī rafa‘as-samāwāti bigairi ‘amadin taraunahā ṡummastawā ‘alal-‘arsyi wa sakhkharasy-syamsa wal-qamar(a), kulluy yajrī li'ajalim musammā(n), yudabbirul-amra yufaṣṣilul-āyāti la‘allakum biliqā'i rabbikum tūqinūn(a).
Allah yazamuye ijuru nta nkingi (nk'uko mubibona), hanyuma yicara ku ntebe y'ubwami. Yatsinze izuba n'ukwezi; buri kimwe kizenguruka hakurikijwe igihe cyagenwe. Atunganya ibintu by'(ibiremwa bye), kandi agasobanura ibimenyetso (by'ubukuru bwe), kugira ngo mushobore kumenya neza ko muzahura n'Umwami wanyu.
وَلَوْ فَتَحْنَا عَلَيْهِمْ بَابًا مِّنَ السَّمَاۤءِ فَظَلُّوْا فِيْهِ يَعْرُجُوْنَۙ
wa lau fataḥnā ‘alaihim bābam minas-samā'i fa ẓallū fīhi ya‘rujūn(a).
Kandi niba tubafungurira imwe mu miryango y'ijuru, bazakomeza kuyizamukamo,
وَحَفِظْنٰهَا مِنْ كُلِّ شَيْطٰنٍ رَّجِيْمٍۙ
wa ḥafiẓnāhā min kulli syaiṭānir rajīm(in).
kandi Tuyirinda buri shitani yavumwe (ifite ibibazo),
تُسَبِّحُ لَهُ السَّمٰوٰتُ السَّبْعُ وَالْاَرْضُ وَمَنْ فِيْهِنَّۗ وَاِنْ مِّنْ شَيْءٍ اِلَّا يُسَبِّحُ بِحَمْدِهٖ وَلٰكِنْ لَّا تَفْقَهُوْنَ تَسْبِيْحَهُمْۗ اِنَّهٗ كَانَ حَلِيْمًا غَفُوْرًا
tusabbiḥu lahus-samāwātus-sab‘u wal-arḍu wa man fīhinn(a), wa im min syai'in illā yusabbiḥu biḥamdihī wa lākil lā tafqahūna tasbīḥahum, innahū kāna ḥalīman gafūrā(n).
Ijuru ririndwi, isi n'ibirimo byose bisingiza Allah. Kandi nta kindi uretse kumusingiza, ariko ntusobanukiwe tasbih yabo. Mu by'ukuri, ni Umugwaneza, Ubabarira cyane.
اَوَلَمْ يَرَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اَنَّ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ كَانَتَا رَتْقًا فَفَتَقْنٰهُمَاۗ وَجَعَلْنَا مِنَ الْمَاۤءِ كُلَّ شَيْءٍ حَيٍّۗ اَفَلَا يُؤْمِنُوْنَ
awalam yaral-lażīna kafarū annas-samāwāti wal-arḍa kānatā ratqan fa fataqnāhumā, wa ja‘alnā minal-mā'i kulla syai'in ḥayy(in), afalā yu'minūn(a).
Kandi se abatemera ntibazi ko ijuru n'isi byari bimwe, hanyuma tukabitandukanya, kandi twaremye buri kintu cyose gifite ubuzima mu mazi? None se ntibazemera?
اَلَمْ تَرَ اَنَّ اللّٰهَ سَخَّرَ لَكُمْ مَّا فِى الْاَرْضِ وَالْفُلْكَ تَجْرِيْ فِى الْبَحْرِ بِاَمْرِهٖۗ وَيُمْسِكُ السَّمَاۤءَ اَنْ تَقَعَ عَلَى الْاَرْضِ اِلَّا بِاِذْنِهٖۗ اِنَّ اللّٰهَ بِالنَّاسِ لَرَءُوْفٌ رَّحِيْمٌ
alam tara annallāha sakhkhara lakum mā fil-arḍi wal-fulka tajrī fil-baḥri bi'amrih(ī), wa yumsikus-samā'a an taqa‘a ‘alal-arḍi illā bi'iżnih(ī), innallāha bin-nāsi lara'ūfur raḥīm(un).
Ese ntimwabonye ko Allah yagushyize imbere yanyu (abantu) ibiri ku isi n'amato agenda mu nyanja ku itegeko rye, kandi akabuza (ibintu byo mu ijuru) kugwa ku isi, keretse abiherewe uburenganzira? Mu by'ukuri, Allah ni Nyir'impuhwe, Nyir'impuhwe ku bantu.
وَلَقَدْ خَلَقْنَا فَوْقَكُمْ سَبْعَ طَرَاۤىِٕقَۖ وَمَا كُنَّا عَنِ الْخَلْقِ غٰفِلِيْنَ
wa laqad khalaqnā fauqakum sab‘a ṭarā'iq(a), wa mā kunnā ‘anil-khalqi gāfilīn(a).
Kandi koko, twaremye ijuru (ibice birindwi) hejuru yanyu, kandi ntabwo twirengagiza ibyo twaremye.
قُلْ مَنْ رَّبُّ السَّمٰوٰتِ السَّبْعِ وَرَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيْمِ
qul mar rabbus-samāwātis-sab‘i wa rabbul-‘arsyil-‘aẓīm(i).
Vuga uti: “Ni nde Mwami w’ijuru ririndwi akaba n’Umwami w’Intebe Nkuru?”
اَلَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا فِيْ سِتَّةِ اَيَّامٍ ثُمَّ اسْتَوٰى عَلَى الْعَرْشِۚ اَلرَّحْمٰنُ فَسْـَٔلْ بِهٖ خَبِيْرًا
allażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa mā bainahumā fī sittati ayyāmin ṡummastawā ‘alal-‘arsy(i), ar-raḥmānu fas'al bihī khabīrā(n).
waremye ijuru n'isi n'ibiri hagati yabyo mu bihe bitandatu, hanyuma yicara ku ntebe y'ubwami, (ni we) Nyir'impuhwe nyinshi, bityo mubaze (Allah) umumenya neza (Muhammadi).
خَلَقَ السَّمٰوٰتِ بِغَيْرِ عَمَدٍ تَرَوْنَهَا وَاَلْقٰى فِى الْاَرْضِ رَوَاسِيَ اَنْ تَمِيْدَ بِكُمْ وَبَثَّ فِيْهَا مِنْ كُلِّ دَاۤبَّةٍۗ وَاَنْزَلْنَا مِنَ السَّمَاۤءِ مَاۤءً فَاَنْۢبَتْنَا فِيْهَا مِنْ كُلِّ زَوْجٍ كَرِيْمٍ
khalaqas-samāwāti bigairi ‘amadin taraunahā wa alqā fil-arḍi rawāsiya an tamīda bikum wa baṡṡa fīhā min kulli dābbah(tin), wa anzalnā minas-samā'i mā'an fa ambatnā fīhā min kulli zaujin karīm(in).
Yaremye ijuru nta nkingi nk'uko mubibona, kandi yashyize imisozi (ku buso) bw'isi kugira ngo itaguhungabanya; kandi yororokere amoko yose y'ibinyabuzima byimuka biba ku isi. Twamanuye amazi y'imvura ava mu ijuru, hanyuma turemamo ubwoko bwose bw'ibimera byiza.
اَللّٰهُ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا فِيْ سِتَّةِ اَيَّامٍ ثُمَّ اسْتَوٰى عَلَى الْعَرْشِۗ مَا لَكُمْ مِّنْ دُوْنِهٖ مِنْ وَّلِيٍّ وَّلَا شَفِيْعٍۗ اَفَلَا تَتَذَكَّرُوْنَ
allāhul-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa wa mā bainahumā fī sittati ayyāmin ṡummastawā ‘alal-‘arsy(i), mā lakum min dūnihī miw waliyyiw wa lā syafī‘(in), afalā tatażakkarūn(a).
Allah ni We waremye ijuru n'isi n'ibiri hagati yabyo mu minsi itandatu, hanyuma yishyira ku ntebe y'ubwami. Nta mufasha cyangwa umuvugizi ufite uretse We. None se ntuzabona?
اِنَّا زَيَّنَّا السَّمَاۤءَ الدُّنْيَا بِزِيْنَةِ ِۨالْكَوَاكِبِۙ
innā zayyannas-samā'ad-dun-yā bizīnatinil-kawākib(i).
Mu by’ukuri, twasharije ijuru ry’isi (iri hafi), imitako y’inyenyeri.
اَللّٰهُ الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الْاَرْضَ قَرَارًا وَّالسَّمَاۤءَ بِنَاۤءً وَّصَوَّرَكُمْ فَاَحْسَنَ صُوَرَكُمْ وَرَزَقَكُمْ مِّنَ الطَّيِّبٰتِ ۗذٰلِكُمُ اللّٰهُ رَبُّكُمْ ۚ فَتَبٰرَكَ اللّٰهُ رَبُّ الْعٰلَمِيْنَ
allāhul-lażī ja‘ala lakumul-arḍa qarāraw was-samā'a binā'aw wa ṣawwarakum fa'aḥsana ṣuwarakum wa razaqakum minaṭ-ṭayyibāt(i), żālikumullāhu rabbukum, fatabārakallāhu rabbul-‘ālamīn(a).
Imana ni yo yakuremye isi kugira ngo ibe ahantu ho kuba n'ijuru nk'igisenge, ikagushushanya ikanagushimisha, ikanaguha amahirwe. Uwo ni Allah, Umwami wawe, icyubahiro ni icya Allah, Umwami w'isi yose.
ثُمَّ اسْتَوٰىٓ اِلَى السَّمَاۤءِ وَهِيَ دُخَانٌ فَقَالَ لَهَا وَلِلْاَرْضِ ائْتِيَا طَوْعًا اَوْ كَرْهًاۗ قَالَتَآ اَتَيْنَا طَاۤىِٕعِيْنَ
Ṡummastawā ilas-samā'i wa hiya dukhānun faqāla lahā wa lil-arḍi'tiyā ṭau‘an au karhā(n), qālatā atainā ṭā'i‘īn(a).
Hanyuma ajya mu ijuru (ijuru) riracyarimo umwotsi, hanyuma abwira iryo juru n'isi ati: “Nimuze mwembi nk'uko ntegetse, muba mumwumvira cyangwa mugahato.” Bombi baramusubiza bati: “Twaje mumwumvira.”
فَقَضٰىهُنَّ سَبْعَ سَمٰوَاتٍ فِيْ يَوْمَيْنِ وَاَوْحٰى فِيْ كُلِّ سَمَاۤءٍ اَمْرَهَا ۗوَزَيَّنَّا السَّمَاۤءَ الدُّنْيَا بِمَصَابِيْحَۖ وَحِفْظًا ۗذٰلِكَ تَقْدِيْرُ الْعَزِيْزِ الْعَلِيْمِ
fa qaḍāhunna sab‘a samāwātin fī yaumaini wa auḥā fī kulli samā'in amrahā, wa zayyannas-samā'ad-dun-yā bimaṣābīḥa wa ḥifẓā(n), żālika taqdīrul-‘azīzil-‘alīm(i).
Hanyuma yaremye ijuru ryirindwi mu bihe bibiri, kandi muri buri juru yahishuye ibintu byaryo. Hanyuma ikirere cyari hafi y'isi, twagishushanyijeho inyenyeri, kandi (twakiremye) kugira ngo kibungabungwe. Ngibyo ibyo (Allah) Nyirububasha, Uzi byose ategetse.
اَفَلَمْ يَنْظُرُوْٓا اِلَى السَّمَاۤءِ فَوْقَهُمْ كَيْفَ بَنَيْنٰهَا وَزَيَّنّٰهَا وَمَا لَهَا مِنْ فُرُوْجٍ
afalam yanẓurū ilas-samā'i fauqahum kaifa banaināhā wa zayyanāhā wa mā lahā min furūj(in).
None se ntibareba ikirere kiri hejuru yabo, uburyo twacyubatse kandi tukagishushanya kandi nta n'akantu na gato gifite?
وَلَقَدْ خَلَقْنَا السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ وَمَا بَيْنَهُمَا فِيْ سِتَّةِ اَيَّامٍۖ وَّمَا مَسَّنَا مِنْ لُّغُوْبٍ
wa laqad khalaqnas-samāwāti wal-arḍa wa mā bainahumā fī sittati ayyām(in), wa mā massanā mil lugūb(in).
Kandi koko, twaremye ijuru n'isi n'ibiri hagati yabyo mu bihe bitandatu, kandi ntabwo twumvise tunaniwe na gato.
وَالسَّمَاۤءِ ذَاتِ الْحُبُكِۙ
was-samā'i żātil-ḥubuk(i).
Ndagushimira ijuru rifite inzira,
وَالسَّقْفِ الْمَرْفُوْعِۙ
was-saqfil-marfū‘(i).
ku bw'igisenge cyazamuwe (ijuru),
وَالسَّمَاۤءَ رَفَعَهَا وَوَضَعَ الْمِيْزَانَۙ
was-samā'a rafa‘ahā wa waḍa‘al-mīzān(a).
Kandi yazamuye ijuru kandi arema uburinganire,
هُوَ الَّذِيْ خَلَقَ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضَ فِيْ سِتَّةِ اَيَّامٍ ثُمَّ اسْتَوٰى عَلَى الْعَرْشِۗ يَعْلَمُ مَا يَلِجُ فِى الْاَرْضِ وَمَا يَخْرُجُ مِنْهَا وَمَا يَنْزِلُ مِنَ السَّمَاۤءِ وَمَا يَعْرُجُ فِيْهَاۗ وَهُوَ مَعَكُمْ اَيْنَ مَا كُنْتُمْۗ وَاللّٰهُ بِمَا تَعْمَلُوْنَ بَصِيْرٌۗ
huwal-lażī khalaqas-samāwāti wal-arḍa fī sittati ayyāmin ṡummastawā ‘alal-‘arsy(i), ya‘lamu mā yaliju fil-arḍi wa mā yakhruju minhā wa mā yanzilu minas-samā'i wa mā ya‘ruju fīhā, wa huwa ma‘akum aina mā kuntum, wallāhu bimā ta‘malūna baṣīr(un).
Ni we waremye ijuru n'isi mu bihe bitandatu; hanyuma aruhukira ku ntebe y'ubwami. Azi ibirinjira ku isi n'ibiyivamo, ibimanuka mu ijuru n'ibiyizamukamo. Kandi ari kumwe namwe aho muri hose. Kandi Allah areba byose mu byo mukora.
اَللّٰهُ الَّذِيْ خَلَقَ سَبْعَ سَمٰوٰتٍ وَّمِنَ الْاَرْضِ مِثْلَهُنَّۗ يَتَنَزَّلُ الْاَمْرُ بَيْنَهُنَّ لِتَعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ ەۙ وَّاَنَّ اللّٰهَ قَدْ اَحَاطَ بِكُلِّ شَيْءٍ عِلْمًا ࣖ
allāhul-lażī khalaqa sab‘a samāwātiw wa minal-arḍi miṡlahunn(a), yatanazzalul-amru bainahunna lita‘lamū annallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un), wa annallāha qad aḥāṭa bikulli syai'in ‘ilmā(n).
Allah ni we waremye ijuru n'isi birindwi by'ubwoko bumwe, itegeko rye rimanuka muri byo, kugira ngo mumenye ko Allah afite ububasha kuri byose, kandi ko Allah akikije byose mu bumenyi bwe.
الَّذِيْ خَلَقَ سَبْعَ سَمٰوٰتٍ طِبَاقًاۗ مَا تَرٰى فِيْ خَلْقِ الرَّحْمٰنِ مِنْ تَفٰوُتٍۗ فَارْجِعِ الْبَصَرَۙ هَلْ تَرٰى مِنْ فُطُوْرٍ
allażī khalaqa sab‘a samāwātin ṭibāqā(n), mā tarā fī khalqir-raḥmāni min tafāwut(in), farji‘il-baṣara hal tarā min fuṭūr(in).
Uwaremye ijuru ryirindwi mu byiciro. Nta kintu na kimwe uzabona kidahuje mu kuremwa kw'Imana Nyirimbabazi. Noneho ongera urebe, hari ikintu kibi ubona?
اَلَمْ تَرَوْا كَيْفَ خَلَقَ اللّٰهُ سَبْعَ سَمٰوٰتٍ طِبَاقًاۙ
alam tara kaifa khalaqallāhu sab‘a samāwātin ṭibāqā(n).
Ntubona uburyo Allah yaremye ijuru ryirindwi mu byiciro?
وَبَنَيْنَا فَوْقَكُمْ سَبْعًا شِدَادًاۙ
wa banainā fauqakum sab‘an syidādā(n).
kandi twubatse hejuru yanyu (ijuru) ryinshi rihamye,
رَفَعَ سَمْكَهَا فَسَوّٰىهَاۙ
rafa‘a samkahā fa sawwāhā.
Yazamuye inyubako ye arayitunganya,
وَالسَّمَاۤءِ ذَاتِ الْبُرُوْجِۙ
was-samā'i żātil-burūj(i).
Ndakwinginze ikirere gifite amatsinda y'inyenyeri,
وَالسَّمَاۤءِ وَمَا بَنٰىهَاۖ
was-samā'i wa mā banāhā.
n'ijuru n'imiterere yaryo (itangaje),