وَوَصّٰى بِهَآ اِبْرٰهٖمُ بَنِيْهِ وَيَعْقُوْبُۗ يٰبَنِيَّ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰى لَكُمُ الدِّيْنَ فَلَا تَمُوْتُنَّ اِلَّا وَاَنْتُمْ مُّسْلِمُوْنَ ۗ
wa waṣṣā bihā ibrāhīmu banīhi wa ya‘qūb(u), yā baniyya innallāhaṣṭafā lakumud-dīna falā tamūtunna illā wa antum muslimūn(a).
Иаков иеиԥш, Ибраҳимгьы ари ажәа иԥацәа ирзынижьит. Уа схәыҷқәа, Аллаҳ ари адин шәара шәзы иалихит, шәԥсылманцәамкәа шәымԥсын.
اَمْ كُنْتُمْ شُهَدَاۤءَ اِذْ حَضَرَ يَعْقُوْبَ الْمَوْتُۙ اِذْ قَالَ لِبَنِيْهِ مَا تَعْبُدُوْنَ مِنْۢ بَعْدِيْۗ قَالُوْا نَعْبُدُ اِلٰهَكَ وَاِلٰهَ اٰبَاۤىِٕكَ اِبْرٰهٖمَ وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَ اِلٰهًا وَّاحِدًاۚ وَنَحْنُ لَهٗ مُسْلِمُوْنَ
am kuntum syuhadā'a iż ḥaḍara ya‘qūbal-maut(u), iż qāla libanīhi mā ta‘budūna mim ba‘dī, qālū na‘budu ilāhaka wa ilāha ābā'ika ibrāhīma wa ismā‘īla wa isḥāqa ilāhaw wāḥidā(n), wa naḥnu lahū muslimūn(a).
Шәарҭ шаҳаҭцәазма, Иаков аԥсра данизааи, иԥацәа, сара санԥслак шәзымҵахырхәозеи ҳәа аниҳәа? Урҭ аҭак ҟарҵеит: «Ҳара шә-Нцәа, шәабдуцәа рынцәа, Ибраҳим, Исмаил, Исхак ҳимҵахырхәоит, Зегьзымчу Анцәа, ҳара Иара ҳҽаҳҭоит».
اِذْ قَالَ يُوْسُفُ لِاَبِيْهِ يٰٓاَبَتِ اِنِّيْ رَاَيْتُ اَحَدَ عَشَرَ كَوْكَبًا وَّالشَّمْسَ وَالْقَمَرَ رَاَيْتُهُمْ لِيْ سٰجِدِيْنَ
iż qāla yūsufu li'abīhi yā abati innī ra'aitu aḥada ‘asyara kaukabaw wasy-syamsa wal-qamara ra'aituhum lī sājidīn(a).
(Иугәалашәыршәа), Иусуф иаб иеиҳәеит: «Уа саб, ԥхыӡла избеит еҵәа жәаҩык, амреи амзеи збеит, урҭ зегьы схырхәаны избеит».
قَالَ يٰبُنَيَّ لَا تَقْصُصْ رُءْيَاكَ عَلٰٓى اِخْوَتِكَ فَيَكِيْدُوْا لَكَ كَيْدًا ۗاِنَّ الشَّيْطٰنَ لِلْاِنْسَانِ عَدُوٌّ مُّبِيْنٌ
qāla yā bunayya lā taqṣuṣ ru'yāka ‘alā ikhwatika fa yakīdū laka kaidā(n), innasy-syaiṭāna lil-insāni ‘aduwwum mubīn(un).
Уи (иаб) иҳәеит: «Сԥа, уԥхыӡқәа уашьцәа ирзеиҭоумҳәан, урҭ уара уқәхразы ацәгьа ҟарҵоит.
وَكَذٰلِكَ يَجْتَبِيْكَ رَبُّكَ وَيُعَلِّمُكَ مِنْ تَأْوِيْلِ الْاَحَادِيْثِ وَيُتِمُّ نِعْمَتَهٗ عَلَيْكَ وَعَلٰٓى اٰلِ يَعْقُوْبَ كَمَآ اَتَمَّهَا عَلٰٓى اَبَوَيْكَ مِنْ قَبْلُ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْحٰقَۗ اِنَّ رَبَّكَ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ ࣖ
wa każālika yajtabīka rabbuka wa yu‘allimuka min ta'wīlil-aḥādīṡi wa yutimmu ni‘matahū ‘alaika wa ‘alā āli ya‘qūba kamā atammahā ‘alā abawaika min qablu ibrāhīma wa isḥāq(a), inna rabbaka ‘alīmun ḥakīm(un).
Убас, Анцәа шәара шәалихит (ԥааимбарс шәҟаларц азы), аԥхыӡқәа рыҵакқәа шәирҵеит, шәаргьы Иаков иҭаацәагьы шәзы лыԥха ҟаиҵеит, уи аԥхьа шәабдуцәа ҩыџьа, Ибраҳими Исааки рзы лыԥха шыҟаиҵаз еиԥш. Ҳәарада, унцәа зегьы здыруа, иҟәыӷоу иоуп.
۞ لَقَدْ كَانَ فِيْ يُوْسُفَ وَاِخْوَتِهٖٓ اٰيٰتٌ لِّلسَّاۤىِٕلِيْنَ
laqad kāna fī yūsufa wa ikhwatihī āyātul lis-sā'ilīn(a).
Иҵабыргыҵәҟьаны, Иосиф иашьцәеи иашьцәеи рҿы, иазҵаауа рзы, Аллаҳ имчра аазырԥшуа адыргақәа ыҟоуп.
اِذْ قَالُوْا لَيُوْسُفُ وَاَخُوْهُ اَحَبُّ اِلٰٓى اَبِيْنَا مِنَّا وَنَحْنُ عُصْبَةٌ ۗاِنَّ اَبَانَا لَفِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍۙ
iż qālū layūsufu wa akhūhu aḥabbu ilā abīnā minnā wa naḥnu ‘uṣbah(tun), inna abānā lafī ḍalālim mubīn(in).
Урҭ анырҳәа: "Ииашаҵәҟьаны, Иусуфи иашьеи (Буниамини) раб ҳара ҳаасҭа еиҳа бзиа ибон, ҳара гәыԥк ҳакәызгьы.
ۨاقْتُلُوْا يُوْسُفَ اَوِ اطْرَحُوْهُ اَرْضًا يَّخْلُ لَكُمْ وَجْهُ اَبِيْكُمْ وَتَكُوْنُوْا مِنْۢ بَعْدِهٖ قَوْمًا صٰلِحِيْنَ
uqtulū yūsufa awiṭraḥūhu arḍay yakhlu lakum wajhu abīkum wa takūnū mim ba‘dihī qauman ṣāliḥīn(a).
Иусуф дышьны, мамзаргьы џьара дҭажь, уаб игәцаракра уара уахь ииасырц азы, нас уара ууаҩ бзианы уҟаларц азы.
قَالَ قَاۤىِٕلٌ مِّنْهُمْ لَا تَقْتُلُوْا يُوْسُفَ وَاَلْقُوْهُ فِيْ غَيٰبَتِ الْجُبِّ يَلْتَقِطْهُ بَعْضُ السَّيَّارَةِ اِنْ كُنْتُمْ فٰعِلِيْنَ
qāla qā'ilum minhum lā taqtulū yūsufa wa alqūhu fī gayābatil-jubbi yaltaqiṭhu ba‘ḍus-sayyārati in kuntum fā‘ilīn(a).
Урҭ руаӡәк иҳәеит: «Иусуф думшьын, аха ӡыхьк аҵаҿы дҭаҵа, аныҟәаҩцәа џьоукы дрышьҭыхырц азы, уара уҭахызар».
قَالُوْا يٰٓاَبَانَا مَا لَكَ لَا تَأْمَنَّ۫ا عَلٰى يُوْسُفَ وَاِنَّا لَهٗ لَنٰصِحُوْنَ
qālū yā abānā mā laka lā ta'mannā ‘alā yūsufa wa innā lahū lanāṣiḥūn(a).
Урҭ ирҳәеит: «Уа ҳаб, Иусуф изкны ҳара ҳагәра зумгозеи, ҳара зегьы абзиара изы иаҳҭахуп ҳәа».
اَرْسِلْهُ مَعَنَا غَدًا يَّرْتَعْ وَيَلْعَبْ وَاِنَّا لَهٗ لَحٰفِظُوْنَ
arsilhu ma‘anā gaday yarta‘ wa yal‘ab wa innā lahū laḥāfiẓūn(a).
Уаҵәы шьыжьымҭан ҳара дҳацны дцааит, дгәырӷьаларц, дхәмарларц, ҳара хымԥада ҳаихылаԥшуеит».
قَالَ اِنِّيْ لَيَحْزُنُنِيْٓ اَنْ تَذْهَبُوْا بِهٖ وَاَخَافُ اَنْ يَّأْكُلَهُ الذِّئْبُ وَاَنْتُمْ عَنْهُ غٰفِلُوْنَ
qāla innī layaḥzununī an tażhabū bihī wa akhāfu ay ya'kulahuż-żi'bu wa antum ‘anhu gāfilūn(a).
Уи (Иаков) иҳәеит: «Ииашаҵәҟьаны, уара уи (Иусуф) уицны уцара даара сгәы канажьит, шәара гәцаракрада шәаанхоз, адаӷьқәа дырфар ҳәа сгәы иалан».
قَالُوْا لَىِٕنْ اَكَلَهُ الذِّئْبُ وَنَحْنُ عُصْبَةٌ اِنَّآ اِذًا لَّخٰسِرُوْنَ
qālū la'in akalahuż-żi'bu wa naḥnu ‘uṣbatun innā iżal lakhāsirūn(a).
Ииашаҵәҟьаны, урҭ ирҳәеит: «Ҳара иӷәӷәоу агәыԥ ҳалахәызгьы, уи адаӷь дафар, ҳәарада, ҳара ҳауп ацәыӡ зауа».
فَلَمَّا ذَهَبُوْا بِهٖ وَاَجْمَعُوْٓا اَنْ يَّجْعَلُوْهُ فِيْ غَيٰبَتِ الْجُبِّۚ وَاَوْحَيْنَآ اِلَيْهِ لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِاَمْرِهِمْ هٰذَا وَهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ
falammā żahabū bihī wa ajma‘ū ay yaj‘alūhu fī gayābatil-jubb(i), wa auḥainā ilaihi latunabbi'annahum bi'amrihim hāżā wa hum lā yasy‘urūn(a).
Убри аҟнытә, уи дганы, аӡыхь аҵаҿы дҭарҵарц анырҳәа, ҳара иара изаҳҳәеит: «Уара урҭ ирзымдырӡакәа, хымԥада, абри аус аӡбахә рзеиҭоуҳәоит».
وَجَاۤءُوْٓ اَبَاهُمْ عِشَاۤءً يَّبْكُوْنَۗ
wa jā'ū abāhum ‘isyā'ay yabkūn(a).
Нас ахәылбыҽха иҵәуо раб иҟны иааит.
قَالُوْا يٰٓاَبَانَآ اِنَّا ذَهَبْنَا نَسْتَبِقُ وَتَرَكْنَا يُوْسُفَ عِنْدَ مَتَاعِنَا فَاَكَلَهُ الذِّئْبُۚ وَمَآ اَنْتَ بِمُؤْمِنٍ لَّنَا وَلَوْ كُنَّا صٰدِقِيْنَ
qālū yā abānā innā żahabnā nastabiqu wa taraknā yūsufa ‘inda matā‘inā fa akalahuż-żi'b(u), wa mā anta bimu'minil lanā wa lau kunnā ṣādiqīn(a).
Урҭ ирҳәеит: «Ҳаб, ҳара ҳаицлабны ҳцеит, Иусуф ҳмаҭәақәа рааигәара даанҳажьит, нас адаӷьқәа дырфеит, аиаша ҳҳәаргьы, шәара ҳазхашәҵом».
وَجَاۤءُوْ عَلٰى قَمِيْصِهٖ بِدَمٍ كَذِبٍۗ قَالَ بَلْ سَوَّلَتْ لَكُمْ اَنْفُسُكُمْ اَمْرًاۗ فَصَبْرٌ جَمِيْلٌ ۗوَاللّٰهُ الْمُسْتَعَانُ عَلٰى مَا تَصِفُوْنَ
wa jā'ū ‘alā qamīṣihī bidamin każib(in), qāla bal sawwalat lakum anfusukum amrā(n), fa ṣabrun jamīl(un), wallāhul musta‘ānu ‘alā mā taṣifūn(a).
Урҭ рымаҭәақәа рыманы иааит, амцтә шьала иҟьашьыз. Уи (Иаков) иҳәеит: «Ииашаҵәҟьаны, уара заҵәык уоуп ацәгьара збо, убри аҟнытә ачҳара мацара ауп зегьы раасҭа еиӷьу.
قَالَ بَلْ سَوَّلَتْ لَكُمْ اَنْفُسُكُمْ اَمْرًاۗ فَصَبْرٌ جَمِيْلٌ ۗعَسَى اللّٰهُ اَنْ يَّأْتِيَنِيْ بِهِمْ جَمِيْعًاۗ اِنَّهٗ هُوَ الْعَلِيْمُ الْحَكِيْمُ
qāla bal sawwalat lakum anfusukum amrā(n), fa ṣabrun jamīl(un), ‘asallāhu ay ya'tiyanī bihim jamī‘ā(n), innahū huwal-‘alīmul-ḥakīm(u).
Уи (Иаков) иҳәеит: "Ииашаҵәҟьаны, уара заҵәык уоуп абзиарақәа збо. Убри аҟнытә (сара сычҳара) ачҳара бзиоуп. Аллаҳ урҭ зегьы сара исзааигоит ҳәа агәыӷра сымоуп.
وَتَوَلّٰى عَنْهُمْ وَقَالَ يٰٓاَسَفٰى عَلٰى يُوْسُفَ وَابْيَضَّتْ عَيْنٰهُ مِنَ الْحُزْنِ فَهُوَ كَظِيْمٌ
wa tawallā ‘anhum wa qāla yā asafā ‘alā yūsufa wabyaḍḍat ‘aināhu minal-ḥuzni fa huwa kaẓīm(un).
Иара (Иаков) урҭ (иԥацәа) дрыцәхьаҵит, Иосиф изы сгәырҩа ҳәа, насгьы иблақәа гәырҩала ишкәакәахеит. Игәыԥжәара ҭынч иҵәахит (ихәыҷқәа рахь).
قَالُوْا تَاللّٰهِ تَفْتَؤُا تَذْكُرُ يُوْسُفَ حَتّٰى تَكُوْنَ حَرَضًا اَوْ تَكُوْنَ مِنَ الْهٰلِكِيْنَ
qālū tallāhi tafta'u tażkuru yūsufa ḥattā takūna ḥaraḍan au takūna minal-hālikīn(a).
Урҭ ирҳәеит: «Аллаҳ иныс, Иусуф игәалашәара уаҟәыҵӡом, ачымазара ӷәӷәа уақәшәаанӡа, мамзаргьы иҭахаз урылахәхаанӡа».
قَالَ اِنَّمَآ اَشْكُوْا بَثِّيْ وَحُزْنِيْٓ اِلَى اللّٰهِ وَاَعْلَمُ مِنَ اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ
qāla innamā asykū baṡṡī wa ḥuznī ilallāhi wa a‘lamu minallāhi mā lā ta‘lamūn(a).
Иара (Иаков) аҭак ҟаиҵеит: «Сгәаҟрақәеи сгәырҩеи рзы Аллаҳ заҵәык иоуп изысҳәо, шәара ишәзымдыруагьы Аллаҳ иҟынтә издыруеит».
يٰبَنِيَّ اذْهَبُوْا فَتَحَسَّسُوْا مِنْ يُّوْسُفَ وَاَخِيْهِ وَلَا تَا۟يْـَٔسُوْا مِنْ رَّوْحِ اللّٰهِ ۗاِنَّهٗ لَا يَا۟يْـَٔسُ مِنْ رَّوْحِ اللّٰهِ اِلَّا الْقَوْمُ الْكٰفِرُوْنَ
yā baniyyażhabū fa taḥassasū miy yūsufa wa akhīhi wa lā tai'asū mir rauḥillāh(i), innahū lā yai'asu mir rauḥillāhi illal-qaumul-kāfirūn(a).
Уа схәыҷқәа! Шәцаны Иусуфи иашьцәеи ирызкны ажәабжьқәа шәрыԥшаа, Аллаҳ игәшаҭара шәгәы кашәмыжьын. Ҳәарада, Аллаҳ игәшаҭара зцәыӡыз, мап зкуа роуп».
وَلَمَّا فَصَلَتِ الْعِيْرُ قَالَ اَبُوْهُمْ اِنِّيْ لَاَجِدُ رِيْحَ يُوْسُفَ لَوْلَآ اَنْ تُفَنِّدُوْنِ
wa lammā faṣalatil-‘īru qāla abūhum innī la'ajidu rīḥa yūsufa lau lā an tufannidūn(i).
Акараван анца, раб иҳәеит: «Ииашаҵәҟьаны, Иусуф ифҩы саҳаит, шәара шәгәы ԥсыҽуп ҳәа сышәмырхәызҭгьы.
قَالُوْا تَاللّٰهِ اِنَّكَ لَفِيْ ضَلٰلِكَ الْقَدِيْمِ
qālū tallāhi innaka lafī ḍalālikal-qadīm(i).
Урҭ (иҭаацәара) ирҳәеит: «Аллаҳ иныс, шәара уаанӡатәи шәыгхақәа рҿы шәыҟоуп».
فَلَمَّآ اَنْ جَاۤءَ الْبَشِيْرُ اَلْقٰىهُ عَلٰى وَجْهِهٖ فَارْتَدَّ بَصِيْرًاۗ قَالَ اَلَمْ اَقُلْ لَّكُمْۙ اِنِّيْٓ اَعْلَمُ مِنَ اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ
falammā an jā'al-basyīru alqāhu ‘alā wajihihī fartadda baṣīrā(n), qāla alam aqul lakum, innī a‘lamu minallāhi mā lā ta‘lamūn(a).
Убри аҟынтә ажәабжь бзиа зҳәаз даннеи, иҿы (Иаков) ишәҵатәқәа ихьшьит, нас еиҭа иблақәа ирбеит. Уи (Иаков) иҳәеит: «Сара ишәасымҳәаӡеи, шәара ишәзымдыруа Аллаҳ иҟынтә издыруеит ҳәа».
قَالُوْا يٰٓاَبَانَا اسْتَغْفِرْ لَنَا ذُنُوْبَنَآ اِنَّا كُنَّا خٰطِـِٕيْنَ
qālū yā abānastagfir lanā żunūbanā innā kunnā khāṭi'īn(a).
Урҭ ирҳәеит: «Уа ҳаб, ҳагәнаҳақәа рзы анажьра ҳаҳәа, ҳара агәнаҳақәа ҳамоуп».
قَالَ سَوْفَ اَسْتَغْفِرُ لَكُمْ رَبِّيْ ۗاِنَّهٗ هُوَ الْغَفُوْرُ الرَّحِيْمُ
qāla saufa astagfiru lakum rabbī, innahū huwal-gafūrur-raḥīm(u).
Уи (Иаков) иҳәеит: «Санцәа шәара шәзы анажьра сиҳәоит.
فَلَمَّا دَخَلُوْا عَلٰى يُوْسُفَ اٰوٰٓى اِلَيْهِ اَبَوَيْهِ وَقَالَ ادْخُلُوْا مِصْرَ اِنْ شَاۤءَ اللّٰهُ اٰمِنِيْنَ ۗ
falammā dakhalū ‘alā yūsufa āwā ilaihi abawaihi wa qāladkhulū miṣra in syā'allāhu āminīn(a).
Иусуф ианҭала, иани иаби дрыгәыдиҳәҳәалеит, насгьы: «Мысратәыла шәҭал, Анцәа игәаԥхарала, шәыҩнал!»
وَرَفَعَ اَبَوَيْهِ عَلَى الْعَرْشِ وَخَرُّوْا لَهٗ سُجَّدًاۚ وَقَالَ يٰٓاَبَتِ هٰذَا تَأْوِيْلُ رُءْيَايَ مِنْ قَبْلُ ۖقَدْ جَعَلَهَا رَبِّيْ حَقًّاۗ وَقَدْ اَحْسَنَ بِيْٓ اِذْ اَخْرَجَنِيْ مِنَ السِّجْنِ وَجَاۤءَ بِكُمْ مِّنَ الْبَدْوِ مِنْۢ بَعْدِ اَنْ نَّزَغَ الشَّيْطٰنُ بَيْنِيْ وَبَيْنَ اِخْوَتِيْۗ اِنَّ رَبِّيْ لَطِيْفٌ لِّمَا يَشَاۤءُ ۗاِنَّهٗ هُوَ الْعَلِيْمُ الْحَكِيْمُ
wa rafa‘a abawaihi ‘alal-‘arsyi wa kharrū lahū sujjadā(n), wa qāla yā abati hāżā ta'wīlu ru'yāya min qabl(u), qad ja‘alahā rabbī ḥaqqā(n), wa qad aḥsana bī iż akhrajanī minas-sijni wa jā'a bikum minal-badwi mim ba‘di an nazagasy-syaiṭānu bainī wa baina ikhwatī, inna rabbī laṭīful limā yasyā'(u), innahū huwal-‘alīmul-ḥakīm(u).
Иҭаацәагьы аҳҭынраҿы ирааӡеит. Урҭ зегьы иара (Иусуф) ихырхәеит. Иара (Иусуф) иҳәеит: "Саб! Абри ауп ԥасатәи сԥхыӡ аҵакы. Иҵабыргыҵәҟьаны, Сынцәа уи наигӡеит. Сынцәа абзиара сзыҟаиҵеит, абахҭа санҭыҵыз, ақыҭа шәанҭига, Аҩсҭаа сашьцәеи сареи ҳаизыҟазаашьақәа анықәих ашьҭахь. Зегь здыруа, иҟәыӷоу.
فَلَمَّا اعْتَزَلَهُمْ وَمَا يَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۙوَهَبْنَا لَهٗٓ اِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَۗ وَكُلًّا جَعَلْنَا نَبِيًّا
falamma‘tazalahum wa mā ya‘budūna min dūnillāh(i), wahabnā lahū isḥāqa wa ya‘qūb(a), wa kullan ja‘alnā nabiyyā(n).
Убри аҟнытә, иара (Ибраҳим) урҭи, Аллаҳ ида урҭ зымҵахырхәози данырцәыхараха, Исҳаки Иакови иаҳҭеит. Урҭ зегьы ԥааимбарцәас иалаҳхит.
وَوَهَبْنَا لَهُمْ مِّنْ رَّحْمَتِنَا وَجَعَلْنَا لَهُمْ لِسَانَ صِدْقٍ عَلِيًّا ࣖ
wa wahabnā lahum mir raḥmatinā wa ja‘alnā lahum lisāna ṣidqin ‘aliyyā(n).
Урҭ ҳрыцҳашьарақәа рыхәҭак рзаҳҭеит, ажәа бзиақәа ирхылҿиаауа иҟаҳҵеит.
وَاذْكُرْ عِبٰدَنَآ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ اُولِى الْاَيْدِيْ وَالْاَبْصَارِ
ważkur ‘ibādanā ibrāhīma wa isḥāqa wa ya‘qūba ulil-aidī wal-abṣār(i).
Ҳмаҵуҩцәа: Ибраҳими, Исҳаки, Иакови, амч дуи адырра дуи змаз угәалашәыршәа.