وَاِذْ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ وَالْفُرْقَانَ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُوْنَ

wa iż ātainā mūsal-kitāba wal-furqāna la‘allakum tahtadūn(a).

Һәм (иҫеңдә тотоғоҙ), Мусаға китап һәм Фурҡан бирҙек, һеҙ тура юлға баҫырһығыҙ.

رَبَّنَا وَابْعَثْ فِيْهِمْ رَسُوْلًا مِّنْهُمْ يَتْلُوْا عَلَيْهِمْ اٰيٰتِكَ وَيُعَلِّمُهُمُ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَيُزَكِّيْهِمْ ۗ اِنَّكَ اَنْتَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ ࣖ

rabbanā wab‘aṡ fīhim rasūlam minhum yatlū ‘alaihim āyātika wa yu‘allimuhumul-kitāba wal-ḥikmata wa yuzakkīhim, innaka antal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Раббыбыҙ, улар араһына үҙҙәре араһынан бер пәйғәмбәр ебәр, ул уларға Һинең аяттарыңды уҡытыр, уларға китап һәм хикмәт өйрәтер, уларҙы сафландырыр. Ысынлап та, Һин иң ҡөҙрәтле, иң хикмәтлеһең».

كَمَآ اَرْسَلْنَا فِيْكُمْ رَسُوْلًا مِّنْكُمْ يَتْلُوْا عَلَيْكُمْ اٰيٰتِنَا وَيُزَكِّيْكُمْ وَيُعَلِّمُكُمُ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَيُعَلِّمُكُمْ مَّا لَمْ تَكُوْنُوْا تَعْلَمُوْنَۗ

kamā arsalnā fīkum rasūlam minkum yatlū ‘alaikum āyātinā wa yuzakkīkum wa yu‘allimukumul-kitāba wal-ḥikmata wa yu‘allimukum mā lam takūnū ta‘lamūn(a).

Һеҙгә (арағыҙҙан) Пәйғәмбәребеҙҙе (Мөхәммәтте) ебәргән кеүек, ул Беҙҙең аяттарыбыҙҙы уҡый, һеҙҙе пакландыра, һеҙгә Китап (Ҡөрьән) һәм Хикмәт (Сөннәт) өйрәтә, һеҙ белмәгән нәмәләрҙе өйрәтә.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمُ اتَّبِعُوْا مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ قَالُوْا بَلْ نَتَّبِعُ مَآ اَلْفَيْنَا عَلَيْهِ اٰبَاۤءَنَا ۗ اَوَلَوْ كَانَ اٰبَاۤؤُهُمْ لَا يَعْقِلُوْنَ شَيْـًٔا وَّلَا يَهْتَدُوْنَ

wa iżā qīla lahumuttabi‘ū mā anzalallāhu qālū bal nattabi‘u mā alfainā ‘alaihi ābā'anā, awalau kāna ābā'uhum lā ya‘qilūna syai'aw wa lā yahtadūn(a).

Һәм уларға: «Аллаһ иңдергәнгә эйәрегеҙ», — тиелһә. Улар яуап бирҙе: “(Юҡ!) Беҙ ата-бабаларыбыҙҙы (эшләгән) тапҡан нәмәләргә эйәрәбеҙ”. Ысынында, уларҙың ата-бабалары бер нәмә лә белмәгән, етәкселек итеүсе лә булмаған.

ذٰلِكَ بِاَنَّ اللّٰهَ نَزَّلَ الْكِتٰبَ بِالْحَقِّ ۗ وَاِنَّ الَّذِيْنَ اخْتَلَفُوْا فِى الْكِتٰبِ لَفِيْ شِقَاقٍۢ بَعِيْدٍ ࣖ

Żālika bi'annallāha nazzalal-kitāba bil-ḥaqq(i), wa innal-lażīnakhtalafū fil-kitābi lafī syiqāqim ba‘īd(in).

Сөнки Аллаһ Китапты (Ҡөрьәнде) хәҡиҡәт менән индерҙе, һәм, ысынлап та, Китаптың (хәҡиҡәте) тураһында фекер айырымлыҡтары булғандар, улар тәрән бүленештә.

لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ اَنْ تَبْتَغُوْا فَضْلًا مِّنْ رَّبِّكُمْ ۗ فَاِذَآ اَفَضْتُمْ مِّنْ عَرَفٰتٍ فَاذْكُرُوا اللّٰهَ عِنْدَ الْمَشْعَرِ الْحَرَامِ ۖ وَاذْكُرُوْهُ كَمَا هَدٰىكُمْ ۚ وَاِنْ كُنْتُمْ مِّنْ قَبْلِهٖ لَمِنَ الضَّاۤلِّيْنَ

laisa ‘alaikum junāḥun an tabtagū faḍlam mir rabbikum, fa'iżā afaḍtum min ‘arafātin fażkurullāha ‘indal-masy‘aril-ḥarām(i), ważkurūhu kamā hadākum, wa in kuntum min qablihī laminaḍ-ḍāllīn(a).

Раббығыҙҙан рәхмәт һорау һеҙҙең өсөн гонаһ түгел. Шулай булғас, Ғәрәфәнән сыҡҡас, Мәшәрилхәрәмдә Аллаһты иҫкә алығыҙ. Быға тиклем белмәгәндәрҙән булһағыҙ ҙа, Ул һеҙҙе тура юлға күндергәнсә, Уны иҫкә алығыҙ.

فَاِنْ زَلَلْتُمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْكُمُ الْبَيِّنٰتُ فَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ حَكِيْمٌ

fa'in zalaltum mim ba‘di mā jā'atkumul-bayyinātu fa‘lamū annallāha ‘azīzun ḥakīm(un).

Әгәр ҙә асыҡ дәлилдәр килеп еткәс, тайып китһәгеҙ, белегеҙ: Аллаһ ҡөҙрәтле, хикмәтле.

سَلْ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ كَمْ اٰتَيْنٰهُمْ مِّنْ اٰيَةٍ ۢ بَيِّنَةٍ ۗ وَمَنْ يُّبَدِّلْ نِعْمَةَ اللّٰهِ مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْهُ فَاِنَّ اللّٰهَ شَدِيْدُ الْعِقَابِ

sal banī isrā'īla kam ātaināhum min āyatim bayyinah(tin), wa may yubaddil ni‘matallāhi mim ba‘di mā jā'athu fa innallāha syadīdul-‘iqāb(i).

Исраил балаларынан һора: Беҙ уларға күпме ап-асыҡ дәлилдәр бирҙек. Кем (ул ниғмәттәр) үҙенә килгәндән һуң Аллаһтың ниғмәттәрен алмаштырһа, ысынлап та, Аллаһтың язаһы бик ҡаты.

كَانَ النَّاسُ اُمَّةً وَّاحِدَةً ۗ فَبَعَثَ اللّٰهُ النَّبِيّٖنَ مُبَشِّرِيْنَ وَمُنْذِرِيْنَ ۖ وَاَنْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتٰبَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ فِيْمَا اخْتَلَفُوْا فِيْهِ ۗ وَمَا اخْتَلَفَ فِيْهِ اِلَّا الَّذِيْنَ اُوْتُوْهُ مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْهُمُ الْبَيِّنٰتُ بَغْيًا ۢ بَيْنَهُمْ ۚ فَهَدَى اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا لِمَا اخْتَلَفُوْا فِيْهِ مِنَ الْحَقِّ بِاِذْنِهٖ ۗ وَاللّٰهُ يَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

kānan-nāsu ummataw wāḥidah(tan), fa ba‘aṡallāhun-nabiyyīna mubasysyirīna wa munżirīn(a), wa anzala ma‘ahumul-kitāba bil-ḥaqqi liyaḥkuma bainan-nāsi fīmakhtalafū fīh(i), wa makhtalafa fīhi illal-lażīna ūtūhu mim ba‘di mā jā'athumul-bayyinātu bagyam bainahum, fahadallāhul-lażīna āmanū limakhtalafū fīhi minal-ḥaqqi bi'iżnih(ī), wallāhu yahdī may yasyā'u ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Кешеләр (элек) бер халыҡ булған. Шунан һуң Аллаһы Тәғәлә һөйөнөслө хәбәрҙәр һәм иҫкәртмәләр еткерер өсөн пәйғәмбәрҙәр ебәрҙе. Кешеләр араһында үҙ-ара бәхәсләшкән мәсьәләләрҙе хәл итер өсөн, Аллаһ улар менән бергә Хәҡиҡәтте үҙ эсенә алған Китапты иңдерҙе. Һәм айырылышҡандар — үҙ-ара көнсөллөк арҡаһында асыҡ дәлилдәр килеп еткәс, үҙҙәренә (Китап) бирелгән кешеләр генә. Шулай итеп, Аллаһ Үҙ ихтыяры менән иман килтергән кешеләрҙе үҙҙәре бәхәсләшкән хәҡиҡәт тураһында тура юлға күндерә. Аллаһ теләгән кешене тура юлға күндерә.

وَاِذَا طَلَّقْتُمُ النِّسَاۤءَ فَبَلَغْنَ اَجَلَهُنَّ فَاَمْسِكُوْهُنَّ بِمَعْرُوْفٍ اَوْ سَرِّحُوْهُنَّ بِمَعْرُوْفٍۗ وَلَا تُمْسِكُوْهُنَّ ضِرَارًا لِّتَعْتَدُوْا ۚ وَمَنْ يَّفْعَلْ ذٰلِكَ فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَهٗ ۗ وَلَا تَتَّخِذُوْٓا اٰيٰتِ اللّٰهِ هُزُوًا وَّاذْكُرُوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَمَآ اَنْزَلَ عَلَيْكُمْ مِّنَ الْكِتٰبِ وَالْحِكْمَةِ يَعِظُكُمْ بِهٖ ۗوَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاعْلَمُوْٓا اَنَّ اللّٰهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ ࣖ

wa iżā ṭallaqtumun-nisā'a fabalagna ajalahunna fa'amsikūhunna bima‘rūfin au sarriḥūhunna bima‘rūf(in), wa lā tumsikūhunna ḍirāral lita‘tadū, wa may yaf‘al żālika faqad ẓalama nafasah(ū), wa lā tattakhiżū āyātillāhi huzuwaw ważkurū ni‘matallāhi ‘alaikum wa mā anzala ‘alaikum minal-kitābi wal-ḥikmati ya‘iẓukum bih(ī), wattaqullāha wa‘lamū annallāha bikulli syai'in ‘alīm(un).

Әгәр ҙә ҡатындарығыҙҙы айырһағыҙ, уларҙың намаҙҙары бөткәнсе, уларҙы яҡшы юл менән тыйығыҙ, йәки яҡшы юл менән айырылышығыҙ (шулай уҡ). Һәм уларҙы тиранлыҡ итеү тигән яуыз ниәт менән тотмағыҙ. Быны эшләгән кеше үҙ-үҙенә золом ҡылған була. Аллаһтың аяттарын мыҫҡыллау өсөн ҡулланмағыҙ. Аллаһ Тәғәләнең һеҙгә биргән ниғмәтен һәм Аллаһ һеҙгә өйрәтер өсөн иңдергәнде, йәғни Китапты (Ҡөрьәнде) һәм Хикмәтте (Сөннәтте) иҫкә төшөрөгөҙ. Аллаһтан ҡурҡығыҙ һәм белегеҙ: Аллаһ барыһын да белеүсе.

۞ تِلْكَ الرُّسُلُ فَضَّلْنَا بَعْضَهُمْ عَلٰى بَعْضٍۘ مِنْهُمْ مَّنْ كَلَّمَ اللّٰهُ وَرَفَعَ بَعْضَهُمْ دَرَجٰتٍۗ وَاٰتَيْنَا عِيْسَى ابْنَ مَرْيَمَ الْبَيِّنٰتِ وَاَيَّدْنٰهُ بِرُوْحِ الْقُدُسِۗ وَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ مَا اقْتَتَلَ الَّذِيْنَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْهُمُ الْبَيِّنٰتُ وَلٰكِنِ اخْتَلَفُوْا فَمِنْهُمْ مَّنْ اٰمَنَ وَمِنْهُمْ مَّنْ كَفَرَ ۗوَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ مَا اقْتَتَلُوْاۗ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَفْعَلُ مَا يُرِيْدُ ࣖ

tilkar-rusulu faḍḍalnā ba‘ḍahum ‘alā ba‘ḍ(in), minhum man kallamallāhu wa rafa‘a ba‘ḍahum darajāt(in), wa ātainā ‘īsabna maryamal-bayyināti wa ayyadnāhu birūḥil-qudus(i), wa lau syā'allāhu maqtatalal-lażīna mim ba‘dihim mim ba‘di mā jā'athumul-bayyinātu wa lākinikhtalafū fa minhum man āmana wa minhum man kafar(a), wa lau syā'allāhu maqtatalū, wa lākinnallāha yaf‘alu mā yurīd(u).

Пәйғәмбәрҙәрҙең ҡайһы берҙәрен башҡаларынан өҫтөнлөк бирҙек. Улар араһында Аллаһ Тәғәлә (туранан-тура) һөйләшкән кешеләр ҙә, бер нисә дәрәжәгә күтәргән кешеләр ҙә бар. Беҙ Мәрйәм улы Ғайсаға бер нисә мөғжизә бирҙек һәм уны Изге Рух менән нығыттыҡ. Әгәр Аллаһ теләһә, уларҙан һуң да кешеләр үлтермәҫ ине, уларға дәлилдәр килеп еткәс. Ләкин улар айырылып торҙо, шуға күрә уларҙың ҡайһы берҙәре иман килтерҙе, ҡайһылары инҡар итте. Аллаһ бирһә, кеше үлтермәҫтәр. Әммә Аллаһы Тәғәлә үҙенең ихтыяры буйынса эшләй.

مِنْ قَبْلُ هُدًى لِّلنَّاسِ وَاَنْزَلَ الْفُرْقَانَ ەۗ اِنَّ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا بِاٰيٰتِ اللّٰهِ لَهُمْ عَذَابٌ شَدِيْدٌ ۗوَاللّٰهُ عَزِيْزٌ ذُو انْتِقَامٍۗ

min qablu hudal lin-nāsi wa anzalal-furqān(a), innal-lażīna kafarū bi āyātillāhi lahum ‘ażābun syadīd(un), wallāhu ‘azīzun żuntiqām(in).

элек, кешелек өсөн юл күрһәтеүсе булараҡ, һәм Ул Әл-Фурҡанды индергән. Ысынлап та, Аллаһтың аяттарын инҡар итеүселәр ауыр язаға тарый. Ҡөҙрәтле Аллаһтың язаһы бар.

وَاعْتَصِمُوْا بِحَبْلِ اللّٰهِ جَمِيْعًا وَّلَا تَفَرَّقُوْا ۖوَاذْكُرُوْا نِعْمَتَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ اِذْ كُنْتُمْ اَعْدَاۤءً فَاَلَّفَ بَيْنَ قُلُوْبِكُمْ فَاَصْبَحْتُمْ بِنِعْمَتِهٖٓ اِخْوَانًاۚ وَكُنْتُمْ عَلٰى شَفَا حُفْرَةٍ مِّنَ النَّارِ فَاَنْقَذَكُمْ مِّنْهَا ۗ كَذٰلِكَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمْ اٰيٰتِهٖ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُوْنَ

wa‘taṣimū biḥablillāhi jamī‘aw wa lā tafarraqū, ważkurū ni‘matallāhi ‘alaikum iż kuntum a‘dā'an fa allafa baina qulūbikum fa aṣbaḥtum bi ni‘matihī ikhwānā(n), wa kuntum ‘alā syafā ḥufratim minan-nāri fa anqażakum minhā, każālika yubayyinullāhu lakum āyātihī la‘allakum tahtadūn(a).

Һеҙҙең барығыҙ ҙа Аллаһтың арҡанына (диненә) ныҡ тотоғоҙ, үҙегеҙҙе айырмағыҙ, дошман булғанда Аллаһтың һеҙгә биргән ниғмәтен иҫкә төшөрөгөҙ, шунан һуң Аллаһ һеҙҙең күңелдәрегеҙҙе берләштерҙе, шуға күрә һеҙ Уның рәхмәте менән туғандар булдығыҙ, ә (ул ваҡытта) һеҙ унда тамуҡ упҡыны ситендә инегеҙ. Шулай итеп, Аллаһ Тәғәлә һеҙгә аяттарын аңлата, һеҙ тура юлға баҫырһығыҙ.

تِلْكَ اٰيٰتُ اللّٰهِ نَتْلُوْهَا عَلَيْكَ بِالْحَقِّ ۗ وَمَا اللّٰهُ يُرِيْدُ ظُلْمًا لِّلْعٰلَمِيْنَ

tilka āyātullāhi natlūhā ‘alaika bil-ḥaqq(i), wa mallāhu yurīdu ẓulmal lil-‘ālamīn(a).

Был Аллаһтың аяттарын Беҙ һиңә дөрөҫ уҡыйбыҙ, һәм Аллаһ бөтә донъяларҙа (бер кемгә лә) золом итергә теләмәй.

لَقَدْ مَنَّ اللّٰهُ عَلَى الْمُؤْمِنِيْنَ اِذْ بَعَثَ فِيْهِمْ رَسُوْلًا مِّنْ اَنْفُسِهِمْ يَتْلُوْا عَلَيْهِمْ اٰيٰتِهٖ وَيُزَكِّيْهِمْ وَيُعَلِّمُهُمُ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَۚ وَاِنْ كَانُوْا مِنْ قَبْلُ لَفِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ

laqad mannallāhu ‘alal-mu'minīna iż ba‘aṡa fīhim rasūlam min anfusihim yatlū ‘alaihim āyātihī wa yuzakkīhim wa yu‘allimuhumul-kitāba wal-ḥikmah(ta), wa in kānū min qablu lafī ḍalālim mubīn(in).

Ысынлап та, Аллаһ мөьминдәргә рәхмәт бирҙе, сөнки (Аллаһ) улар араһынан Пәйғәмбәрҙе (Мөхәммәтте) ебәрҙе, Ул уларға Уның аяттарын уҡыны, уларҙы (йәндәрен) таҙартты, уларға Китап (Ҡөрьән) һәм Хикмәт (Сөннәт) өйрәтте, хатта быға тиклем улар асыҡтан-асыҡ аҙашыуҙа булһалар ҙа.

اَلَّذِيْنَ قَالُوْٓا اِنَّ اللّٰهَ عَهِدَ اِلَيْنَآ اَلَّا نُؤْمِنَ لِرَسُوْلٍ حَتّٰى يَأْتِيَنَا بِقُرْبَانٍ تَأْكُلُهُ النَّارُ ۗ قُلْ قَدْ جَاۤءَكُمْ رُسُلٌ مِّنْ قَبْلِيْ بِالْبَيِّنٰتِ وَبِالَّذِيْ قُلْتُمْ فَلِمَ قَتَلْتُمُوْهُمْ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

al-lażīna qālū innallāha ‘ahida ilainā allā nu'mina lirasūlin ḥattā ya'tiyanā biqurbānin ta'kuluhun-nār(u), qul qad jā'akum rusulum min qablī bil-bayyināti wa bil-lażī qultum falima qataltumūhum in kuntum ṣādiqīn(a).

(Атап әйткәндә) улар (йәһүдтәр): «Ысынлап та, Аллаһ беҙгә рәсүлгә ышанмаҫҡа бойорҙо, ул беҙгә ут менән яндырылған ҡорбан килтермәйенсә», — тиҙәр. Әйт (Мөхәммәткә): «Ысынлап та, һеҙгә миңә тиклем бер нисә пәйғәмбәр килде, улар асыҡ дәлилдәр килтерҙе һәм һеҙ әйткән нәмәләрҙе килтерҙе, әммә һеҙ дөрөҫ һөйләүселәр булһағыҙ, уларҙы ни өсөн үлтерҙегеҙ?»

فَاِنْ كَذَّبُوْكَ فَقَدْ كُذِّبَ رُسُلٌ مِّنْ قَبْلِكَ جَاۤءُوْ بِالْبَيِّنٰتِ وَالزُّبُرِ وَالْكِتٰبِ الْمُنِيْرِ

fa in każżabūka faqad kużżiba rusulum min qablika jā'ū bil-bayyināti waz-zuburi wal-kitābil-munīr(i).

Әгәр улар һиңә (Мөхәммәткә) ялған һөйләһә, һинән алдағы илселәргә лә ялған һөйләгәндәр, улар ысын мөғжизәләр, Зөбөр һәм камил аңлатма биргән Китап килтергән.

اَمْ يَحْسُدُوْنَ النَّاسَ عَلٰى مَآ اٰتٰىهُمُ اللّٰهُ مِنْ فَضْلِهٖۚ فَقَدْ اٰتَيْنَآ اٰلَ اِبْرٰهِيْمَ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَاٰتَيْنٰهُمْ مُّلْكًا عَظِيْمًا

am yaḥsudūnan-nāsa ‘alā mā ātāhumullāhu min faḍlih(ī), faqad ātainā āla ibrāhīmal-kitāba wal-ḥikmata wa ātaināhum mulkan ‘aẓīmā(n).

Әллә улар кешегә (Мөхәммәдкә) Аллаһы Тәғәлә биргән бүләк өсөн көнләшәләрме? Ысынлап та, Беҙ Ибраһим нәҫеленә китап һәм хикмәт бирҙек һәм уларға бөйөк батшалыҡ (ҡөҙрәт) бирҙек.

مَآ اَصَابَكَ مِنْ حَسَنَةٍ فَمِنَ اللّٰهِ ۖ وَمَآ اَصَابَكَ مِنْ سَيِّئَةٍ فَمِنْ نَّفْسِكَ ۗ وَاَرْسَلْنٰكَ لِلنَّاسِ رَسُوْلًا ۗ وَكَفٰى بِاللّٰهِ شَهِيْدًا

mā aṣābaka min ḥasanatin fa minallāh(i), wa mā aṣābaka min sayyi'atin fa min nafsik(a), wa arsalnāka lin-nāsi rasūlā(n), wa kafā billāhi syahīdā(n).

Ниндәй генә изгелек алһағыҙ ҙа, ул Аллаһтан, ә һеҙгә ниндәй генә яуызлыҡ килһә, ул үҙегеҙҙең (ғәйебегеҙҙән) килә. Беҙ һине (Мөхәммәтте) (бөтә) кешелеккә пәйғәмбәр итеп ебәрҙек. Шаһит булып Аллаһ етә.

مَنْ يُّطِعِ الرَّسُوْلَ فَقَدْ اَطَاعَ اللّٰهَ ۚ وَمَنْ تَوَلّٰى فَمَآ اَرْسَلْنٰكَ عَلَيْهِمْ حَفِيْظًا ۗ

may yuṭi‘ir-rasūla faqad aṭā‘allāh(a), wa man tawallā famā arsalnāka ‘alaihim ḥafīẓā(n).

Кем Рәсүлгә (Мөхәммәткә) буйһонһа, ул Аллаһҡа буйһонған була. Кем (ул буйһоноуҙан) йөҙ сөйөрһә, Беҙ һине (Мөхәммәтте) уларға һаҡсы итеп ебәрмәнек.

رُسُلًا مُّبَشِّرِيْنَ وَمُنْذِرِيْنَ لِئَلَّا يَكُوْنَ لِلنَّاسِ عَلَى اللّٰهِ حُجَّةٌ ۢ بَعْدَ الرُّسُلِ ۗوَكَانَ اللّٰهُ عَزِيْزًا حَكِيْمًا

rusulam mubasysyirīna wa munżirīna li'allā yakūna lin-nāsi ‘alallāhi ḥujjatum ba‘dar-rusul(i), wa kānallāhu ‘azīzan ḥakīmā(n).

Рәсүлдәр ебәрелгәндән һуң кешеләрҙең Аллаһ менән бәхәсләшеүенә бер ниндәй ҙә сәбәп булмаһын өсөн, илселәр һөйөнөслө хәбәр еткереүселәр һәм иҫкәртеүселәр булған. Аллаһ ҡөҙрәтле, хикмәтле.

يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاۤءَكُمُ الرَّسُوْلُ بِالْحَقِّ مِنْ رَّبِّكُمْ فَاٰمِنُوْا خَيْرًا لَّكُمْ ۗوَاِنْ تَكْفُرُوْا فَاِنَّ لِلّٰهِ مَا فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ وَكَانَ اللّٰهُ عَلِيْمًا حَكِيْمًا

yā ayyuhan-nāsu qad jā'akumur-rasūlu bil-ḥaqqi mir rabbikum fa āminū khairal lakum, wa in takfurū fa inna lillāhi mā fis-samāwāti wal-arḍ(i), wa kānallāhu ‘alīman ḥakīmā(n).

Эй кешеләр! Ысынлап та, Рәсүл (Мөхәммәт) һеҙгә Раббығыҙҙан хәҡиҡәт килтереп килде, шуға күрә уға ышанығыҙ, был һеҙҙең өсөн хәйерлерәк. Әгәр һеҙ инҡар итһәгеҙ, (был Аллаһҡа һис тә зыян килтермәҫ), сөнки күктәрҙә һәм Ерҙә булғандар барыһы ла Аллаһтыҡы. Аллаһ бөтә нәмәне белеүсе, хикмәтле.

يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاۤءَكُمْ بُرْهَانٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَاَنْزَلْنَآ اِلَيْكُمْ نُوْرًا مُّبِيْنًا

yā ayyuhan-nāsu qad jā'akum burhānum mir rabbikum wa anzalnā ilaikum nūram mubīnā(n).

Эй кешеләр! Ысынлап та, һеҙгә Раббығыҙҙан (Мөхәммәт мөғжизәләре менән) хәҡиҡәткә дәлил килде һәм һеҙгә яҡты нур (Ҡөрьән) иңдерҙек.

حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ وَالدَّمُ وَلَحْمُ الْخِنْزِيْرِ وَمَآ اُهِلَّ لِغَيْرِ اللّٰهِ بِهٖ وَالْمُنْخَنِقَةُ وَالْمَوْقُوْذَةُ وَالْمُتَرَدِّيَةُ وَالنَّطِيْحَةُ وَمَآ اَكَلَ السَّبُعُ اِلَّا مَا ذَكَّيْتُمْۗ وَمَا ذُبِحَ عَلَى النُّصُبِ وَاَنْ تَسْتَقْسِمُوْا بِالْاَزْلَامِۗ ذٰلِكُمْ فِسْقٌۗ اَلْيَوْمَ يَىِٕسَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْ دِيْنِكُمْ فَلَا تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِۗ اَلْيَوْمَ اَكْمَلْتُ لَكُمْ دِيْنَكُمْ وَاَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِيْ وَرَضِيْتُ لَكُمُ الْاِسْلَامَ دِيْنًاۗ فَمَنِ اضْطُرَّ فِيْ مَخْمَصَةٍ غَيْرَ مُتَجَانِفٍ لِّاِثْمٍۙ فَاِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

Ḥurrimat ‘alaikumul-maitatu wad-damu wa laḥmul-khinzīri wa mā uhilla ligairillāhi bihī wal-munkhaniqatu wal-mauqūżatu wal-mutaraddiyatu wan-naṭīḥatu wa mā akalas-sabu‘u illā mā żakkaitum, wa mā żubiḥa ‘alan-nuṣubi wa an tastaqsimū bil-azlām(i), żālikum fisq(un), al-yauma ya'isal-lażīna kafarū min dīnikum falā takhsyauhum wakhsyaun(i), al-yauma akmaltu lakum dīnakum wa atmamtu ‘alaikum ni‘matī wa raḍītu lakumul-islāma dīnā(n), fa maniḍṭurra fī makhmaṣatin gaira mutajānifil li'iṡm(in), fa innallāha gafūrur raḥīm(un).

Һеҙгә Аллаһ исеме менән һуйылмаған, боғаҡланғандарын, туҡмалғандарын, йығылғандарын, тешләнгәндәрҙе һәм ҡырағай хайуандар тарафынан йыртылғандарын, һуйырға өлгөргәндәренән башҡа малдарҙы, ҡаны, сусҡа ите һәм (итен) ашау тыйыла. Һәм (шулай уҡ тыйылған) боттар өсөн һуйылғандарҙы. Һәм (шулай уҡ тыйылған) азлам (уҡтар) менән күп бәхет тартыу, (сөнки) был яуыз эш. Бөгөн кафырҙар һеҙҙең динегеҙҙән (еңеүҙән) өмөттәрен өҙҙө, уларҙан ҡурҡмағыҙ, Минән ҡурҡығыҙ. Бөгөн Мин һеҙҙең өсөн динегеҙҙе камиллаштырҙым, һеҙгә биргән бәрәкәттәремде тамамланым, Ислам динен һеҙҙең динегеҙ итеп раҫланым. Әммә кем гонаһ ҡылырға теләүҙән түгел, ә аслыҡ арҡаһында мәжбүр булһа, ысынлап та, Аллаһ ярлыҡаусы, рәхимле

وَاذْكُرُوْا نِعْمَةَ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَمِيْثَاقَهُ الَّذِيْ وَاثَقَكُمْ بِهٖٓ ۙاِذْ قُلْتُمْ سَمِعْنَا وَاَطَعْنَا ۖوَاتَّقُوا اللّٰهَ ۗاِنَّ اللّٰهَ عَلِيْمٌ ۢبِذَاتِ الصُّدُوْرِ

ważkurū ni‘matallāhi ‘alaikum wa mīṡāqahul-lażī wāṡaqakum bih(ī), iż qultum sami‘nā wa aṭa‘nā, wattaqullāh(a), innallāha ‘alīmum biżātiṣ-ṣudūr(i).

Аллаһтың һеҙгә биргән рәхмәтен һәм Уның һеҙҙе мотлаҡ иткән килешеүен иҫкә төшөрөгөҙ: «Беҙ ишеттек һәм буйһондоҡ», — тигәс. Аллаһтан ҡурҡығыҙ, ысынлап та, Алла һеҙҙең күңелдәрегеҙҙәге бөтә нәмәне белә.

يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ قَدْ جَاۤءَكُمْ رَسُوْلُنَا يُبَيِّنُ لَكُمْ كَثِيْرًا مِّمَّا كُنْتُمْ تُخْفُوْنَ مِنَ الْكِتٰبِ وَيَعْفُوْا عَنْ كَثِيْرٍەۗ قَدْ جَاۤءَكُمْ مِّنَ اللّٰهِ نُوْرٌ وَّكِتٰبٌ مُّبِيْنٌۙ

yā ahlal-kitābi qad jā'akum rasūlunā yubayyinu lakum kaṡīram mimmā kuntum tukhfūna minal-kitābi wa ya‘fū ‘an kaṡīr(in), qad jā'akum minallāhi nūruw wa kitābum mubīn(un).

Эй, китап әһелдәре! Ысынлап та, һеҙгә йәшергән Китаптың күп өлөшөн һәм тотолмай ҡалдырған күп өлөшөн һеҙгә аңлатып, Рәсүлебеҙ килде. Ысынлап та, һеҙгә Аллаһ тарафынан нур һәм асыҡ китап килде.

يَّهْدِيْ بِهِ اللّٰهُ مَنِ اتَّبَعَ رِضْوَانَهٗ سُبُلَ السَّلٰمِ وَيُخْرِجُهُمْ مِّنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِ بِاِذْنِهٖ وَيَهْدِيْهِمْ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

yahdī bihillāhi manittaba‘a riḍwānahū subulas-salāmi wa yukhrijuhum minaẓ-ẓulumāti ilan-nūri bi'iżnihī wa yahdīhim ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Тап шул Китап менән Аллаһ Тәғәлә Үҙенең ихтыярына эйәргәндәрҙе ҡотолоу юлына йүнәлтә, һәм (шул Китап менән дә) Аллаһ Тәғәлә шул кешене Үҙенең рөхсәте менән тулы ҡараңғылыҡтан яҡтылыҡҡа сығара, уға тура юлды күрһәтә.

يٰٓاَهْلَ الْكِتٰبِ قَدْ جَاۤءَكُمْ رَسُوْلُنَا يُبَيِّنُ لَكُمْ عَلٰى فَتْرَةٍ مِّنَ الرُّسُلِ اَنْ تَقُوْلُوْا مَا جَاۤءَنَا مِنْۢ بَشِيْرٍ وَّلَا نَذِيْرٍۗ فَقَدْ جَاۤءَكُمْ بَشِيْرٌ وَّنَذِيْرٌ ۗوَاللّٰهُ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ ࣖ

yā ahlal-kitābi qad jā'akum rasūlunā yubayyinu lakum ‘alā fatratim minar-rusuli an taqūlū mā jā'anā mim basyīriw wa lā nażīr(in), faqad jā'akum basyīruw wa nażīr(un), wallāhu ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Эй, китап әһелдәре! Ысынлап та, пәйғәмбәребеҙ һеҙгә килде, пәйғәмбәрҙәрҙең ебәрелеүе өҙөлгәндә һеҙгә (ҡануныбыҙҙы) аңлатты, һеҙ: «Беҙгә бер кем дә һөйөнөслө хәбәрсе лә, иҫкәрткес тә килмәне», — тип әйтмәгеҙ. Хаҡтыр, һеҙгә һөйөнөслө хәбәр килтереүсе һәм киҫәтеүсе килде. Аллаһ һәр нәмәгә ҡөҙрәтле.

مِنْ اَجْلِ ذٰلِكَ ۛ كَتَبْنَا عَلٰى بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اَنَّهٗ مَنْ قَتَلَ نَفْسًاۢ بِغَيْرِ نَفْسٍ اَوْ فَسَادٍ فِى الْاَرْضِ فَكَاَنَّمَا قَتَلَ النَّاسَ جَمِيْعًاۗ وَمَنْ اَحْيَاهَا فَكَاَنَّمَآ اَحْيَا النَّاسَ جَمِيْعًا ۗوَلَقَدْ جَاۤءَتْهُمْ رُسُلُنَا بِالْبَيِّنٰتِ ثُمَّ اِنَّ كَثِيْرًا مِّنْهُمْ بَعْدَ ذٰلِكَ فِى الْاَرْضِ لَمُسْرِفُوْنَ

min ajli żālik(a), katabnā ‘alā banī isrā'īla annahū man qatala nafsam bigairi nafsin au fasādin fil-arḍi fa ka'annamā qatalan-nāsa jamī‘ā(n), wa man aḥyāhā fa ka'annamā aḥyan-nāsa jamī‘ā(n), wa laqad jā'athum rusulunā bil-bayyināt(i), ṡumma inna kaṡīram minhum ba‘da żālika fil-arḍi lamusrifūn(a).

Шуға күрә Беҙ Исраил балалары өсөн (ҡанун) фарман иттек: кемдер кемделер үлтерһә, ул кеше икенсе кешене үлтергән өсөн түгел, йәки ер йөҙөндә боҙоҡлоҡ тыуҙырған өсөн түгел, ул бөтә кешеләрҙе үлтергән кеүек булыр. Бер әҙәм балаһының ғүмерен һаҡлаған кеше, әйтерһең дә, бөтә әҙәм балаһының ғүмерен һаҡлап ҡалған. Ысынлап та, Рәсүлебеҙ улар янына ап-асыҡ хәбәр менән килде. Әммә һуңынан улар араһында күптәр был хәлдән һуң ер сиктәренән сығып китте.

مَا الْمَسِيْحُ ابْنُ مَرْيَمَ اِلَّا رَسُوْلٌۚ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُۗ وَاُمُّهٗ صِدِّيْقَةٌ ۗ كَانَا يَأْكُلَانِ الطَّعَامَ ۗ اُنْظُرْ كَيْفَ نُبَيِّنُ لَهُمُ الْاٰيٰتِ ثُمَّ انْظُرْ اَنّٰى يُؤْفَكُوْنَ

mal-masīḥubnu maryama illā rasūl(un), qad khalat min qablihir rusul(u), wa ummuhū ṣiddīqah(tun), kānā ya'kulāniṭ-ṭa‘ām(a), unẓur kaifa nubayyinu lahumul-āyāti ṡummanẓur annā yu'fakūn(a).

Мәрйәм улы Мәсих тик Илсе генә булған. Быға тиклем бер нисә апостол үткән. Ә әсәһе хәҡиҡәткә йәбешкән кеше булған. Икеһе лә, ғәҙәттә, ризыҡ ашай. Уларға (китап әһелдәре) аяттарҙы (ҡөҙрәт ғәләмәттәрен) нисек аңлатыуыбыҙҙы күҙәтегеҙ, һуңынан уларҙың (нәфселәре менән) нисек ситкә боролоуҙарын күҙәтегеҙ.

وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ تَعَالَوْا اِلٰى مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ وَاِلَى الرَّسُوْلِ قَالُوْا حَسْبُنَا مَا وَجَدْنَا عَلَيْهِ اٰبَاۤءَنَا ۗ اَوَلَوْ كَانَ اٰبَاۤؤُهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَ شَيْـًٔا وَّلَا يَهْتَدُوْنَ

wa iżā qīla lahum ta‘ālau ilā mā anzalallāhu wa ilar-rasūli qālū ḥasbunā mā wajadnā ‘alaihi ābā'anā, awalau kāna ābā'uhum lā ya‘lamūna syai'aw wa lā yahtadūn(a).

Һәм уларға: «Аллаһ иңдергән нәмәләргә эйәрегеҙ һәм Рәсүлгә эйәрегеҙ», – тиелһә. Улар: «Беҙгә ата-бабаларыбыҙҙы нимә тапһаҡ, шул етә», — тип яуап бирҙеләр. Ата-бабалары бер нәмә лә белмәһәләр ҙә, (шулай уҡ) тура юлдан бармаһалар ҙа, ата-бабаларына эйәрерҙәрме?

اِذْ قَالَ اللّٰهُ يٰعِيْسَى ابْنَ مَرْيَمَ اذْكُرْ نِعْمَتِيْ عَلَيْكَ وَعَلٰى وَالِدَتِكَ ۘاِذْ اَيَّدْتُّكَ بِرُوْحِ الْقُدُسِۗ تُكَلِّمُ النَّاسَ فِى الْمَهْدِ وَكَهْلًا ۚوَاِذْ عَلَّمْتُكَ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَالتَّوْرٰىةَ وَالْاِنْجِيْلَ ۚوَاِذْ تَخْلُقُ مِنَ الطِّيْنِ كَهَيْـَٔةِ الطَّيْرِ بِاِذْنِيْ فَتَنْفُخُ فِيْهَا فَتَكُوْنُ طَيْرًاۢ بِاِذْنِيْ وَتُبْرِئُ الْاَكْمَهَ وَالْاَبْرَصَ بِاِذْنِيْ ۚوَاِذْ تُخْرِجُ الْمَوْتٰى بِاِذْنِيْ ۚوَاِذْ كَفَفْتُ بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ عَنْكَ اِذْ جِئْتَهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَقَالَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْهُمْ اِنْ هٰذَآ اِلَّا سِحْرٌ مُّبِيْنٌ

iż qālallāhu yā ‘īsabna maryamażkur ni‘matī ‘alaika wa ‘alā wālidatik(a), iż ayyattuka birūḥil-qudus(i), tukallimun-nāsa fil-mahdi wa kahlā(n), wa iż ‘allamtukal-kitāba wal-ḥikmata wat-taurāta wal-injīl(a), wa iż takhluqu minaṭ-ṭīni kahai'atiṭ-ṭairi bi'iżnī fa tanfukhu fīhā fa takūnu ṭairam bi'iżnī wa tubri'ul-akmaha wal-abraṣa bi'iżnī, wa iż tukhrijul-mautā bi'iżnī, wa iż kafaftu banī isrā'īla ‘anka iż ji'tahum bil-bayyināti fa qālal-lażīna kafarū minhum in hāżā illā siḥrum mubīn(un).

Һәм иҫкә төшөрөгөҙ, ҡасан Аллаһ әйтте: "Эй, Ғайса, Мәрйәм улы! Иҫегеҙгә төшөрөгөҙ, Минең рәхмәтемде һеҙгә һәм әсәйегеҙгә, ҡасан Мин һеҙҙе Изге Рух менән нығыттым. Һеҙ кешеләр менән һөйләшә ала, ҡасан һеҙ әле бишектә һәм һеҙ оло булғанда. Ҡош Минең рөхсәтем менән, һуңынан һин уға өрҙөң, һуңынан ул Минең рөхсәтем менән (ысын) ҡош булып китте. уларҙы асыҡ мәғлүмәт бирһәләр, улар араһындағы кафырҙар: «Был ысын тылсымдан башҡа нәмә түгел», — тинеләр.

فَقَدْ كَذَّبُوْا بِالْحَقِّ لَمَّا جَاۤءَهُمْۗ فَسَوْفَ يَأْتِيْهِمْ اَنْۢبـٰۤؤُا مَا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ

faqad każżabū bil-ḥaqqi lammā jā'ahum fa saufa ya'tīhim ambā'u mā kānū bihī yastahzi'ūn(a).

Ысынлап та, улар үҙҙәренә килгәндә хәҡиҡәтте (Ҡөрьәнде) инҡар итте, шуға күрә киләсәктә уларға һәр ваҡыт мыҫҡыл иткән хәбәрҙәр килер.

قُلْ اَيُّ شَيْءٍ اَكْبَرُ شَهَادَةً ۗ قُلِ اللّٰهُ ۗشَهِيْدٌۢ بَيْنِيْ وَبَيْنَكُمْ ۗوَاُوْحِيَ اِلَيَّ هٰذَا الْقُرْاٰنُ لِاُنْذِرَكُمْ بِهٖ وَمَنْۢ بَلَغَ ۗ اَىِٕنَّكُمْ لَتَشْهَدُوْنَ اَنَّ مَعَ اللّٰهِ اٰلِهَةً اُخْرٰىۗ قُلْ لَّآ اَشْهَدُ ۚ قُلْ اِنَّمَا هُوَ اِلٰهٌ وَّاحِدٌ وَّاِنَّنِيْ بَرِيْۤءٌ مِّمَّا تُشْرِكُوْنَ

qul ayyu syai'in akbaru syahādah(tan), qulillāhu syahīdum bainī wa bainakum, wa ūḥiya ilayya hāżal-qur'ānu li'unżirakum bihī wa man balag(a), a'innakum latasyhadūna anna ma‘allāhi ālihatan ukhrā, qul lā asyhad(u), qul innamā huwa ilāhuw wāḥiduw wa innanī barī'um mimmā tusyrikūn(a).

(Мөхәммәткә): «Кемдең шәһәҙәте көслөрәк?» Әйт: "Аллаһ, Ул минең менән һеҙҙең арала шаһит. Был Ҡөрьән миңә һеҙгә һәм (уға Ҡөрьән) килеүселәргә киҫәтеү бирер өсөн индерелде. Һеҙ ысынлап та Аллаһ менән бергә башҡа илаһтар барлығына шаһитлыҡ итә алаһығыҙмы?" «Мин шаһитлыҡ итә алмайым», — тип әйт. Әйт: «Ысынлап та, Ул ғына Ҡөҙрәтле Аллаһ, һәм мин һеҙҙең тиңдәштәрегеҙҙән азатмын».

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَآ اِلٰٓى اُمَمٍ مِّنْ قَبْلِكَ فَاَخَذْنٰهُمْ بِالْبَأْسَاۤءِ وَالضَّرَّاۤءِ لَعَلَّهُمْ يَتَضَرَّعُوْنَ

wa laqad arsalnā ilā umamim min qablika fa akhażnāhum bil-ba'sā'i waḍ-ḍarrā'i la‘allahum yataḍarra‘ūn(a).

Һәм, ысынлап та, Беҙ (пәйғәмбәрҙәрҙе) һеҙҙән алда булған кешеләргә ебәрҙек, һуңынан уларҙы фәҡирлек һәм бәхетһеҙлек менән ғазапланыҡ, улар (Аллаһҡа) баҫалҡылыҡ менән доға ҡылһын өсөн.

وَمَا نُرْسِلُ الْمُرْسَلِيْنَ اِلَّا مُبَشِّرِيْنَ وَمُنْذِرِيْنَۚ فَمَنْ اٰمَنَ وَاَصْلَحَ فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ

wa mā nursilul-mursalīna illā mubasysyirīna wa munżirīn(a), faman āmana wa aṣlaḥa falā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Беҙ ебәргән пәйғәмбәрҙәр һөйөнөслө хәбәр еткерергә һәм киҫәтергә тейеш ине. Кем иман килтереп, төҙәлһә, улар өсөн ҡурҡыу юҡ һәм улар ҡайғырмай.

وَوَهَبْنَا لَهٗٓ اِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَۗ كُلًّا هَدَيْنَا وَنُوْحًا هَدَيْنَا مِنْ قَبْلُ وَمِنْ ذُرِّيَّتِهٖ دَاوٗدَ وَسُلَيْمٰنَ وَاَيُّوْبَ وَيُوْسُفَ وَمُوْسٰى وَهٰرُوْنَ ۗوَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَۙ

wa wahabnā lahū isḥāqa wa ya‘qūb(a), kullan hadainā wa nūḥan hadainā min qablu wa min żurriyyatihī dāwūda wa sulaimāna wa ayyūba wa yūsufa wa mūsā wa hārūna wa każālika najzil-muḥsinīn(a).

Беҙ уға Исхаҡ менән Яҡупты бирҙек. Һәр береһенә Беҙ тура юл бирҙек; һәм унан алда Нухҡа һәм уның ҡайһы бер нәҫелдәренә (Ибраһимға), атап әйткәндә, Дауытҡа, Сөләймәнгә, Әйүпкә, Йософҡа, Мусаға һәм Һарунға тура юл бирҙек. Беҙ изгелек ҡылғандарҙы шулай бүләкләйбеҙ.

وَزَكَرِيَّا وَيَحْيٰى وَعِيْسٰى وَاِلْيَاسَۗ كُلٌّ مِّنَ الصّٰلِحِيْنَۙ

wa zakariyyā wa yaḥyā wa ‘īsā wa ilyās(a), kullum minaṣ-ṣāliḥīn(a).

һәм Зәкәриә, Яхъя, Иса һәм Ильяс. Барыһы ла тәҡүә кешеләр,

وَاِسْمٰعِيْلَ وَالْيَسَعَ وَيُوْنُسَ وَلُوْطًاۗ وَكُلًّا فَضَّلْنَا عَلَى الْعٰلَمِيْنَۙ

wa ismā‘īla wal-yasa‘a wa yūnusa wa lūṭā(n), wa kullan faḍḍalnā ‘alal-‘ālamīn(a).

һәм Исмәғил, Алясаъ, Юныс һәм Лут. Һәр беребеҙ башҡа кешеләрҙән (үҙ заманында) юғарыраҡ (үҙ дәрәжәһен) күтәргән,

وَمِنْ اٰبَاۤىِٕهِمْ وَذُرِّيّٰتِهِمْ وَاِخْوَانِهِمْ ۚوَاجْتَبَيْنٰهُمْ وَهَدَيْنٰهُمْ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

wa min ābā'ihim wa żurriyyātihim wa ikhwānihim, wajtabaināhum wa hadaināhum ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

уларҙың ҡайһы бер ата-бабаларының, нәҫелдәренең һәм ҡәрҙәштәренең дәрәжәһен дә арттырҙыҡ. Беҙ уларҙы һайланыҡ (пәйғәмбәрҙәр һәм илселәр булдылар) һәм уларҙы тура юлға күндерҙек.

اُولٰۤىِٕكَ الَّذِيْنَ اٰتَيْنٰهُمُ الْكِتٰبَ وَالْحُكْمَ وَالنُّبُوَّةَ ۚفَاِنْ يَّكْفُرْ بِهَا هٰٓؤُلَاۤءِ فَقَدْ وَكَّلْنَا بِهَا قَوْمًا لَّيْسُوْا بِهَا بِكٰفِرِيْنَ

ulā'ikal-lażīna ātaināhumul-kitāba wal-ḥukma wan-nubuwwah(ta), fa iy yakfur bihā hā'ulā'i faqad wakkalnā bihā qaumal laisū bihā bikāfirīn(a).

Бына ошо кешеләргә Беҙ китап, хикмәт һәм пәйғәмбәрлек биргән кешеләр. Әгәр халыҡ (Ҡөрәйеш) уны инҡар итһә, Беҙ уны инҡар итмәгән халыҡҡа тапшырырбыҙ.

وَمَا قَدَرُوا اللّٰهَ حَقَّ قَدْرِهٖٓ اِذْ قَالُوْا مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ عَلٰى بَشَرٍ مِّنْ شَيْءٍۗ قُلْ مَنْ اَنْزَلَ الْكِتٰبَ الَّذِيْ جَاۤءَ بِهٖ مُوْسٰى نُوْرًا وَّهُدًى لِّلنَّاسِ تَجْعَلُوْنَهٗ قَرَاطِيْسَ تُبْدُوْنَهَا وَتُخْفُوْنَ كَثِيْرًاۚ وَعُلِّمْتُمْ مَّا لَمْ تَعْلَمُوْٓا اَنْتُمْ وَلَآ اٰبَاۤؤُكُمْ ۗقُلِ اللّٰهُ ۙثُمَّ ذَرْهُمْ فِيْ خَوْضِهِمْ يَلْعَبُوْنَ

wa mā qadarullāha ḥaqqa qadrihī iż qālū mā anzalallāhu ‘alā basyarim min syai'(in), qul man anzalal-kitābal-lażī jā'a bihī mūsā nūraw wa hudal lin-nāsi taj‘alūnahū qarāṭīsa tubdūnahā wa tukhfūna kaṡīrā(n), wa ‘ullimtum mā lam ta‘lamū antum wa lā ābā'ukum, qulillāh(u), ṡumma żarhum fī khauḍihim yal‘abūn(a).

Улар: «Аллаһ кешеләргә бер нәмә лә индермәне», — тигәндә, Аллаһты тейешле кимәлдә тәсбихләмәйҙәр. Әйт: «Муса кешеләргә яҡтылыҡ һәм тура юл күрһәтеүсе итеп килтергән Китапты (Тәүратты) кем индерҙе? «Уны иңдергән Аллаһ», - тип әйт, шунан һуң (был хәлдән һуң) улар үҙҙәренең аҙашыуында уйнаһындар.

قَدْ جَاۤءَكُمْ بَصَاۤىِٕرُ مِنْ رَّبِّكُمْۚ فَمَنْ اَبْصَرَ فَلِنَفْسِهٖۚ وَمَنْ عَمِيَ فَعَلَيْهَاۗ وَمَآ اَنَا۠ عَلَيْكُمْ بِحَفِيْظٍ

qad jā'akum baṣā'iru mir rabbikum, faman abṣara fa linafsih(ī), wa man ‘amiya fa ‘alaihā, wa mā ana ‘alaikum biḥafīẓ(in).

Ысынлап та, һинең Раббыңдан асыҡ дәлилдәр килде. Кем (хәҡиҡәтте) күрһә, ул саҡта (файҙа) үҙе өсөн; ә кем һуҡыр булһа (хәҡиҡәтте күрмәй), шул саҡта ул юғалтыуға дусар булыр. Ә мин (Мөхәммәт) (һеҙҙең) һаҡсы түгел.

وَكَذٰلِكَ نُصَرِّفُ الْاٰيٰتِ وَلِيَقُوْلُوْا دَرَسْتَ وَلِنُبَيِّنَهٗ لِقَوْمٍ يَّعْلَمُوْنَ

wa każālika nuṣarriful-āyāti wa liyaqūlū darasta wa linubayyinahū liqaumiy ya‘lamūn(a).

Һәм шулай итеп Беҙ мөшриктәр: «Һеҙ был аяттарҙы (китап әһелдәренән) өйрәндегеҙ», — тип әйтһен өсөн, һәм Белгәндәргә Ҡөрьәнде аңлатыр өсөн, аяттарыбыҙҙы ҡат-ҡат аңлаттыҡ.

يٰمَعْشَرَ الْجِنِّ وَالْاِنْسِ اَلَمْ يَأْتِكُمْ رُسُلٌ مِّنْكُمْ يَقُصُّوْنَ عَلَيْكُمْ اٰيٰتِيْ وَيُنْذِرُوْنَكُمْ لِقَاۤءَ يَوْمِكُمْ هٰذَاۗ قَالُوْا شَهِدْنَا عَلٰٓى اَنْفُسِنَا وَغَرَّتْهُمُ الْحَيٰوةُ الدُّنْيَا وَشَهِدُوْا عَلٰٓى اَنْفُسِهِمْ اَنَّهُمْ كَانُوْا كٰفِرِيْنَ

yā ma‘syaral-jinni wal-insi alam ya'tikum rusulum minkum yaquṣṣūna ‘alaikum āyātī wa yunżirūnakum liqā'a yaumikum hāżā, qālū syahidnā ‘alā anfusinā wa garrathumul-ḥayātud-un-yā wa syahidū ‘alā anfusihim annahum kānū kāfirīn(a).

Эй, ендәр һәм кешеләр синыфы! Һеҙгә үҙ арағыҙҙан пәйғәмбәрҙәр килмәнеме, улар һеҙгә Минең аяттарымды еткерҙеләр һәм был көндө осрашыу тураһында һеҙҙе иҫкәрттеләрме ни? Улар: «(Эйе), беҙ үҙебеҙҙең шаһиттарыбыҙ», — тип яуап бирҙеләр. Әммә улар донъя тормошона алданды һәм үҙҙәренә ҡаршы шаһит булып китте, улар кафыр.

۞ قُلْ تَعَالَوْا اَتْلُ مَا حَرَّمَ رَبُّكُمْ عَلَيْكُمْ اَلَّا تُشْرِكُوْا بِهٖ شَيْـًٔا وَّبِالْوَالِدَيْنِ اِحْسَانًاۚ وَلَا تَقْتُلُوْٓا اَوْلَادَكُمْ مِّنْ اِمْلَاقٍۗ نَحْنُ نَرْزُقُكُمْ وَاِيَّاهُمْ ۚوَلَا تَقْرَبُوا الْفَوَاحِشَ مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَمَا بَطَنَۚ وَلَا تَقْتُلُوا النَّفْسَ الَّتِيْ حَرَّمَ اللّٰهُ اِلَّا بِالْحَقِّۗ ذٰلِكُمْ وَصّٰىكُمْ بِهٖ لَعَلَّكُمْ تَعْقِلُوْنَ

qul ta‘ālau atlu mā ḥarrama rabbukum ‘alaikum allā tusyrikū bihī syai'aw wa bil-wālidaini iḥsānā(n), wa lā taqtulū aulādakum min imlāq(in), naḥnu narzuqukum wa iyyāhum, wa lā taqrabul-fawāḥisya mā ẓahara minhā wa mā baṭan(a), wa lā taqtulun-nafsal-latī ḥarramallāhu illā bil-ḥaqq(i), żālikum waṣṣākum bihī la‘allakum ta‘qilūn(a).

Әйт (Мөхәммәткә): «Мин һеҙгә Алла тыйғанды ​​уҡыйым, уға бер нәмәне лә тиңләштермәгеҙ.

وَاَنَّ هٰذَا صِرَاطِيْ مُسْتَقِيْمًا فَاتَّبِعُوْهُ ۚوَلَا تَتَّبِعُوا السُّبُلَ فَتَفَرَّقَ بِكُمْ عَنْ سَبِيْلِهٖ ۗذٰلِكُمْ وَصّٰىكُمْ بِهٖ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُوْنَ

wa anna hāżā ṣirāṭī mustaqīman fattabi‘ūh(u), wa lā tattabi‘us-subula fa tafarraqa bikum ‘an sabīlih(ī), żālikum waṣṣākum bihī la‘allakum tattaqūn(a).

Һәм, ысынлап та, был Минең тура юлым. Шунан эйәр! Һеҙҙе Уның юлынан таратырлыҡ (башҡа) юлдарға бармағыҙ. Шулай итеп, Ул һеҙгә тәҡүә булығыҙ, тип бойорҙо.

ثُمَّ اٰتَيْنَا مُوْسَى الْكِتٰبَ تَمَامًا عَلَى الَّذِيْٓ اَحْسَنَ وَتَفْصِيْلًا لِّكُلِّ شَيْءٍ وَّهُدًى وَّرَحْمَةً لَّعَلَّهُمْ بِلِقَاۤءِ رَبِّهِمْ يُؤْمِنُوْنَ ࣖ

Ṡumma ātainā mūsal-kitāba tamāman ‘alal-lażī aḥsana wa tafṣīlal likulli syai'iw wa hudaw wa raḥmatal la‘allahum biliqā'i rabbihim yu'minūn(a).

Шунан һуң Беҙ Мусаға изгелек ҡылғандарға (ниғмәттәребеҙҙе) тамамлау өсөн, һәр нәмәне аңлатыу өсөн, Раббылары менән осрашыуға инанһын өсөн, тура юл күрһәтеү һәм рәхмәт итеп, Китапты (Тәүратты) бирҙек.

يٰبَنِيْٓ اٰدَمَ اِمَّا يَأْتِيَنَّكُمْ رُسُلٌ مِّنْكُمْ يَقُصُّوْنَ عَلَيْكُمْ اٰيٰتِيْۙ فَمَنِ اتَّقٰى وَاَصْلَحَ فَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ

yā banī ādama immā ya'tiyannakum rusulum minkum yaquṣṣūna ‘alaikum āyātī, famanittaqā wa aṣlaḥa falā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).

Эй, Әҙәм тоҡомдары! Әгәр ҙә һеҙгә арағыҙҙан рәсүлдәр килһә, улар һеҙгә Минең аяттарымды һөйләп бирһә, ул ваҡытта кем тәҡүә булып, төҙәлһә, уларҙан ҡурҡыу юҡ, улар ҡайғырмаҫ.

وَنَزَعْنَا مَا فِيْ صُدُوْرِهِمْ مِّنْ غِلٍّ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهِمُ الْاَنْهٰرُۚ وَقَالُوا الْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْ هَدٰىنَا لِهٰذَاۗ وَمَا كُنَّا لِنَهْتَدِيَ لَوْلَآ اَنْ هَدٰىنَا اللّٰهُ ۚ لَقَدْ جَاۤءَتْ رُسُلُ رَبِّنَا بِالْحَقِّۗ وَنُوْدُوْٓا اَنْ تِلْكُمُ الْجَنَّةُ اُوْرِثْتُمُوْهَا بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ

wa naza‘nā mā fī ṣudūrihim min gillin tajrī min taḥtihimul-anhār(u), wa qālul-ḥamdu lillāhil-lażī hadānā lihāżā, wa mā kunnā linahtadiya lau lā an hadānallāh(u), laqad jā'at rusulu rabbinā bil-ḥaqq(i), wa nūdū an tilkumul-jannatu ūriṡtumūhā bimā kuntum ta‘malūn(a).

Беҙ уларҙың күкрәктәренән үс алыуҙы тамырынан йолҡоп ташланыҡ, аҫтында йылғалар аға ине. Улар: «Беҙҙе был (күккә) күрһәткән Аллаһҡа маҡтау, әгәр Аллаһ беҙгә күрһәтмәһә, беҙ тура юлға баҫмаҫ инек. Уларға: «Был һеҙгә мираҫ итеп ҡалдырылған ожмах, һеҙҙең ҡылған эштәрегеҙ арҡаһында», — тип әйтелде.

هَلْ يَنْظُرُوْنَ اِلَّا تَأْوِيْلَهٗۗ يَوْمَ يَأْتِيْ تَأْوِيْلُهٗ يَقُوْلُ الَّذِيْنَ نَسُوْهُ مِنْ قَبْلُ قَدْ جَاۤءَتْ رُسُلُ رَبِّنَا بِالْحَقِّۚ فَهَلْ لَّنَا مِنْ شُفَعَاۤءَ فَيَشْفَعُوْا لَنَآ اَوْ نُرَدُّ فَنَعْمَلَ غَيْرَ الَّذِيْ كُنَّا نَعْمَلُۗ قَدْ خَسِرُوْٓا اَنْفُسَهُمْ وَضَلَّ عَنْهُمْ مَّا كَانُوْا يَفْتَرُوْنَ ࣖ

hal yanẓurūna illā ta'wīlah(ū), yauma ya'tī ta'wīluhū yaqūlul-lażīna nasūhu min qablu qad jā'at rusulu rabbinā bil-ḥaqq(i), fahal lanā min syufa‘ā'a fa yasyfa‘ū lanā au nuraddu fa na‘mala gairal-lażī kunnā na‘mal(u), qad khasirū anfusahum wa ḍalla ‘anhum mā kānū yaftarūn(a).

Улар хәҡиҡәткә дәлилдәрҙе (Ҡөрьәнде) генә көтә түгелме ни. Хәҡиҡәттең дәлиле килгән көндө быға тиклем уны һанға һуҡмаған кешеләр: «Ысынлап та, Раббыбыҙҙың илселәре хәҡиҡәтте килтереп килделәр. Улар ысынында үҙҙәренә зыян килтергән һәм элек ижад иткәндәре уларҙан юҡҡа сыҡҡан.

لَقَدْ اَرْسَلْنَا نُوْحًا اِلٰى قَوْمِهٖ فَقَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ مَا لَكُمْ مِّنْ اِلٰهٍ غَيْرُهٗۗ اِنِّيْٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ

laqad arsalnā nūḥan ilā qaumihī fa qāla yā qaumi‘budullāha mā lakum min ilāhin gairuh(ū), innī akhāfu ‘alaikum ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).

Ысынлап та, Беҙ Нухты үҙ халҡына ебәрҙек, шунан ул әйтте: «Эй, халҡым, Аллаһҡа ғибәҙәт ҡылығыҙ! Һеҙгә Унан башҡа илаһ (ғибәҙәт) юҡ.

قَالَ يٰقَوْمِ لَيْسَ بِيْ ضَلٰلَةٌ وَّلٰكِنِّيْ رَسُوْلٌ مِّنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَ

qāla yā qaumi laisa bī ḍalālatuw wa lākinnī rasūlum mir rabbil-‘ālamīn(a).

Ул (Нух) яуап бирҙе: «Эй, халҡым, мин аҙашмайым, барлыҡ ғәләмдәрҙең Раббыһы тарафынан ебәрелгән илсемен!»

اُبَلِّغُكُمْ رِسٰلٰتِ رَبِّيْ وَاَنْصَحُ لَكُمْ وَاَعْلَمُ مِنَ اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ

uballigukum risālāti rabbī wa anṣaḥu lakum wa a‘lamu minallāhi mā lā ta‘lamūn(a).

Мин һеҙгә Раббымдың хәбәрен еткерәм, һеҙгә кәңәш бирәм һәм һеҙ белмәгәндәрҙе Аллаһтан беләм».

اَوَعَجِبْتُمْ اَنْ جَاۤءَكُمْ ذِكْرٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ عَلٰى رَجُلٍ مِّنْكُمْ لِيُنْذِرَكُمْ وَلِتَتَّقُوْا وَلَعَلَّكُمْ تُرْحَمُوْنَ

awa‘ajibtum an jā'akum żikrum mir rabbikum ‘alā rajulim minkum liyunżirakum wa litattaqū wa la‘allakum turḥamūn(a).

Һеҙҙе киҫәтеү өсөн һәм һеҙ тәҡүәле булыу өсөн, мәрхәмәтле булыу өсөн, үҙ арағыҙҙан бер кеше аша Раббығыҙҙан киҫәтеү килеүенә аптырайһығыҙмы?

فَكَذَّبُوْهُ فَاَنْجَيْنٰهُ وَالَّذِيْنَ مَعَهٗ فِى الْفُلْكِ وَاَغْرَقْنَا الَّذِيْنَ كَذَّبُوْا بِاٰيٰتِنَاۗ اِنَّهُمْ كَانُوْا قَوْمًا عَمِيْنَ ࣖ

fa każżabūhu fa anjaināhu wal-lażīna ma‘ahū fil-fulki wa agraqnal-lażīna każżabū bi'āyātinā, innahum kānū qauman ‘amīn(a).

Шулай итеп, улар уны (Нухты) ялғанға сығарҙы. Һуңынан Беҙ уны һәм уның менән бергә караптағыларҙы ҡотҡарҙыҡ. Беҙ аяттарыбыҙҙы инҡар итеүселәрҙе батырабыҙ. Ысынлап та, улар (күңелдәренең күҙҙәре) һуҡыр халыҡ.

قَالَ يٰقَوْمِ لَيْسَ بِيْ سَفَاهَةٌ وَّلٰكِنِّيْ رَسُوْلٌ مِّنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَ

qāla yā qaumi laisa bī safāhatuw wa lākinnī rasūlum mir rabbil-‘ālamīn(a).

Ул (Һуд) яуап бирҙе: «Эй, халҡым, мин аҡылдан яҙғанмын түгел, ә мин бөтә ғәләмдәрҙең Раббыһының илсеһемен».

اُبَلِّغُكُمْ رِسٰلٰتِ رَبِّيْ وَاَنَا۠ لَكُمْ نَاصِحٌ اَمِيْنٌ

uballigukum risālāti rabbī wa ana lakum nāṣiḥun amīn(un).

Мин һеҙгә Раббымдың хәбәрен еткерәм һәм һеҙгә ышаныслы кәңәштәр бирәм.

اَوَعَجِبْتُمْ اَنْ جَاۤءَكُمْ ذِكْرٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ عَلٰى رَجُلٍ مِّنْكُمْ لِيُنْذِرَكُمْۗ وَاذْكُرُوْٓا اِذْ جَعَلَكُمْ خُلَفَاۤءَ مِنْۢ بَعْدِ قَوْمِ نُوْحٍ وَّزَادَكُمْ فِى الْخَلْقِ بَصْۣطَةً ۚفَاذْكُرُوْٓا اٰلَاۤءَ اللّٰهِ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُوْنَ

awa‘ajibtum an jā'akum żikrum mir rabbikum ‘alā rajulim minkum liyunżirakum, ważkurū iż ja‘alakum khulafā'a mim ba‘di qaumi nūḥiw wa zādakum fil-khalqi basṭah(tan), fażkurū ālā'allāhi la‘allakum tufliḥūn(a).

Һеҙҙе киҫәтеү өсөн арағыҙҙан бер кеше аша Раббығыҙҙан киҫәтеү килеүенә аптырайһығыҙмы? Нух ҡәүеменән һуң һеҙҙе хәлфәләр итеп ҡуйғанын, физик көс һәм буй-һын буйынса һеҙҙән өҫтөн булғанын иҫкә төшөрөгөҙ. Шулай булғас, бәхетле булһын өсөн, Аллаһ биргән ниғмәттәрҙе иҫкә төшөрөгөҙ. ”

قَالُوْٓا اَجِئْتَنَا لِنَعْبُدَ اللّٰهَ وَحْدَهٗ وَنَذَرَ مَا كَانَ يَعْبُدُ اٰبَاۤؤُنَاۚ فَأْتِنَا بِمَا تَعِدُنَآ اِنْ كُنْتَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ

qālū aji'tanā lina‘budallāha waḥdahū wa nażara mā kāna ya‘budu ābā'unā, fa'tinā bimā ta‘idunā in kunta minaṣ ṣādiqīn(a).

Улар: "Һеҙ беҙгә килдегеҙме, беҙ Аллаһҡа ғына ғибәҙәт ҡылып, ата-бабаларыбыҙ ғибәҙәт ҡылған нәмәләрҙе ташлайбыҙмы? Шулай булғас, беҙгә ҡурҡытыуығыҙҙы иҫбат итегеҙ, әгәр ҙә дөрөҫ булһағыҙ!"

وَاِلٰى ثَمُوْدَ اَخَاهُمْ صٰلِحًاۘ قَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ مَا لَكُمْ مِّنْ اِلٰهٍ غَيْرُهٗۗ قَدْ جَاۤءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْۗ هٰذِهٖ نَاقَةُ اللّٰهِ لَكُمْ اٰيَةً فَذَرُوْهَا تَأْكُلْ فِيْٓ اَرْضِ اللّٰهِ وَلَا تَمَسُّوْهَا بِسُوْۤءٍ فَيَأْخُذَكُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

wa ilā ṡamūda akhāhum ṣāliḥā(n), qāla yā qaumi‘budullāha mā lakum min ilāhin gairuh(ū), qad jā'atkum bayyinatum mir rabbikum, hāżihī nāqatullāhi lakum āyatan fa żarūhā ta'kul fī arḍillāhi wa lā tamassūhā bisū'in fa ya'khużakum ‘ażābun alīm(un).

Сәмүд ҡәүеменә лә (Беҙ ебәрҙек) уларҙың бер туған ҡустыһы Салехты. Ул: "Эй, халҡым! Аллаһҡа ғибәҙәт ҡылығыҙ! Һеҙгә Унан башҡа илаһ юҡ. Ысынлап та, һеҙгә Раббығыҙҙан асыҡ дәлил килде. Был (а) Аллаһтан килгән инә дөйә һеҙгә ғибрәт. Ул Аллаһ ерендә туҡланһын, уға зыян килтермәгеҙ, юғиһә һеҙ ғазаплы ғазап кисерерһегеҙ".

وَلُوْطًا اِذْ قَالَ لِقَوْمِهٖٓ اَتَأْتُوْنَ الْفَاحِشَةَ مَا سَبَقَكُمْ بِهَا مِنْ اَحَدٍ مِّنَ الْعٰلَمِيْنَ

wa lūṭan iż qāla liqaumihī ata'tūnal-fāḥisyata mā sabaqakum bihā min aḥadim minal-‘ālamīn(a).

Һәм (Беҙ) Лутты ла (Беҙ ҙә ебәрҙек) үҙ халҡына: «Һеҙгә тиклем (был донъяла) бер кем дә эшләмәгән ерәнес эште ниңә эшләйһегеҙ?»

وَاِلٰى مَدْيَنَ اَخَاهُمْ شُعَيْبًاۗ قَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ مَا لَكُمْ مِّنْ اِلٰهٍ غَيْرُهٗۗ قَدْ جَاۤءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ فَاَوْفُوا الْكَيْلَ وَالْمِيْزَانَ وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ اَشْيَاۤءَهُمْ وَلَا تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِ بَعْدَ اِصْلَاحِهَاۗ ذٰلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَۚ

wa ilā madyana akhāhum syu‘aibā(n), qāla yā qaumi‘budullāha mā lakum min ilāhin gairuh(ū), qad jā'atkum bayyinatum mir rabbikum fa auful-kaila wal-mīzāna wa lā tabkhasun-nāsa asy-yā'ahum wa lā tufsidū fil-arḍi ba‘da iṣlāḥihā, żālikum khairul lakum in kuntum mu'minīn(a).

Ә Мәҙйән халҡына уларҙың үҙ ҡәрҙәштәре булған Шөәйбте ебәрҙек. Ул әйтте: "Эй, халҡым! Аллаһҡа ғибәҙәт ҡылығыҙ. Һеҙгә Унан башҡа илаһ юҡ. Ысынлап та, һеҙгә Раббығыҙҙан асыҡ дәлилдәр килде. Үлсәүҙәрҙе һәм үлсәүҙәрҙе камиллаштырығыҙ, бер кемгә лә әҙ генә зыян килтермәгеҙ. Ергә зыян килтермәгеҙ, ул яҡшы барлыҡҡа килгәндән һуң.

قَدِ افْتَرَيْنَا عَلَى اللّٰهِ كَذِبًا اِنْ عُدْنَا فِيْ مِلَّتِكُمْ بَعْدَ اِذْ نَجّٰىنَا اللّٰهُ مِنْهَاۗ وَمَا يَكُوْنُ لَنَآ اَنْ نَّعُوْدَ فِيْهَآ اِلَّآ اَنْ يَّشَاۤءَ اللّٰهُ رَبُّنَاۗ وَسِعَ رَبُّنَا كُلَّ شَيْءٍ عِلْمًاۗ عَلَى اللّٰهِ تَوَكَّلْنَاۗ رَبَّنَا افْتَحْ بَيْنَنَا وَبَيْنَ قَوْمِنَا بِالْحَقِّ وَاَنْتَ خَيْرُ الْفٰتِحِيْنَ

qadiftarainā ‘alallāhi każiban in ‘udnā fī millatikum ba‘da iż najjānallāhu minhā, wa mā yakūnu lanā an na‘ūda fīhā illā ay yasyā'allāhu rabbunā, wasi‘a rabbunā kulla syai'in ‘ilmā(n), ‘alallāhi tawakkalnā, rabbanaftaḥ bainanā wa baina qauminā bil-ḥaqqi wa anta khairul-fātiḥīn(a).

Ысынлап та, Аллаһ беҙҙе унан ҡотҡарғандан һуң, һеҙҙең динегеҙгә кире ҡайтһаҡ, беҙ Аллаһҡа ҙур ялған уйлап сығарыр инек. Аллаһ, Раббыбыҙ теләмәһә, беҙгә уға ҡайтыу ярамай. Раббыбыҙҙың ғилеме һәр нәмәне үҙ эсенә ала. Беҙ тик Аллаһҡа ғына тәүәккәл итәбеҙ. Эй, Раббыбыҙ, беҙҙең менән халҡыбыҙ араһында ғәҙел (ғәҙел) хөкөм ит. Һеҙ иң яҡшы ҡарар ҡабул итеүсе».

تِلْكَ الْقُرٰى نَقُصُّ عَلَيْكَ مِنْ اَنْۢبَاۤىِٕهَاۚ وَلَقَدْ جَاۤءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِۚ فَمَا كَانُوْا لِيُؤْمِنُوْا بِمَا كَذَّبُوْا مِنْ قَبْلُۗ كَذٰلِكَ يَطْبَعُ اللّٰهُ عَلٰى قُلُوْبِ الْكٰفِرِيْنَ

tilkal-qurā naquṣṣu ‘alaika min ambā'ihā, wa laqad jā'athum rusuluhum bil-bayyināt(i), famā kānū liyu'minū bimā każżabū min qabl(u), każālika yaṭba‘ullāhu ‘alā qulūbil-kāfirīn(a).

Был ерҙәр (Беҙ уларҙы юҡ иттек), Беҙ һеҙгә уларҙың ҡайһы бер хикәйәләрен һөйләйбеҙ. Уларҙың илселәре ысынында улар янына асыҡ дәлилдәр килтереп килгән булған. Ләкин улар (шулай уҡ) элек ялғанға сығарған нәмәләренә ышанманылар. Бына шулай Аллаһ кафырҙарҙың күңелдәрен мөһөрләй.

وَقَالَ مُوْسٰى يٰفِرْعَوْنُ اِنِّيْ رَسُوْلٌ مِّنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَۙ

wa qāla mūsa yā fir‘aunu innī rasūlum mir rabbil-‘ālamīn(a).

Һәм Муса: «Эй, Фирғәүен, мин бөтә ғәләмдәрҙең Раббыһы тарафынан ебәрелгән илсемен.

وَكَتَبْنَا لَهٗ فِى الْاَلْوَاحِ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ مَّوْعِظَةً وَّتَفْصِيْلًا لِّكُلِّ شَيْءٍۚ فَخُذْهَا بِقُوَّةٍ وَّأْمُرْ قَوْمَكَ يَأْخُذُوْا بِاَحْسَنِهَا ۗسَاُورِيْكُمْ دَارَ الْفٰسِقِيْنَ

wa katabnā lahū fil-alwāḥi min kulli syai'im mau‘iẓataw wa tafṣīlal likulli syai'(in), fa khużhā biquwwatiw wa'mur qaumaka ya'khużū bi'aḥsanihā, sa'urīkum dāral-fāsiqīn(a).

Беҙ Мусаға таҡтаташтарға (Тәүратҡа) бөтә нәмәне һабаҡ һәм аңлатма итеп яҙҙыҡ; тимәк, (Беҙ әйттек): «Уны ныҡ тотоғоҙ һәм халҡығыҙға әйтегеҙ, улар мөмкин тиклем яҡшыраҡ тотоғоҙ, Мин һеҙгә яуыздар илен күрһәтәсәкмен».

هُوَ الَّذِيْٓ اَرْسَلَ رَسُوْلَهٗ بِالْهُدٰى وَدِيْنِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهٗ عَلَى الدِّيْنِ كُلِّهٖۙ وَلَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُوْنَ

huwal-lażī arsala rasūlahū bil-hudā wa dīnil-ḥaqqi liyuẓhirahū ‘alad-dīni kullih(ī), wa lau karihal-musyrikūn(a).

Тап Ул, мөшриктәр быны яратмаһа ла, бөтә диндәрҙән өҫтөн булһын өсөн, Үҙенең Пәйғәмбәрен (Ҡөрьән) һәм хаҡ дин менән ебәргән.

اَلَمْ يَأْتِهِمْ نَبَاُ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْ قَوْمِ نُوْحٍ وَّعَادٍ وَّثَمُوْدَ ەۙ وَقَوْمِ اِبْرٰهِيْمَ وَاَصْحٰبِ مَدْيَنَ وَالْمُؤْتَفِكٰتِۗ اَتَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِۚ فَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيَظْلِمَهُمْ وَلٰكِنْ كَانُوْٓا اَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُوْنَ

alam ya'tihim naba'ul-lażīna min qablihim qaumi nūḥiw wa ‘ādiw wa ṡamūd(a), wa qaumi ibrāhīma wa aṣḥābi madyana wal-mu'tafikāt(i), atathum rusuluhum bil-bayyināt(i), famā kānallāhu liyaẓlimahum wa lākin kānū anfusahum yaẓlimūn(a).

Уларға үҙҙәренән алда йәшәгәндәр хаҡында хәбәр килеп етмәнеме ни, Нух ҡәүеме, Әд ҡәүеме, Сәмүд ҡәүеме, Ибраһим ҡәүеме, Мәҙйән халҡы һәм һәләк ителгән илдәрҙә йәшәүселәр хаҡында? Уларға асыҡ дәлилдәр килтереп илселәр килгән ине; Аллаһ уларға золом ҡылмаған, ә улар үҙ-үҙҙәренә золом ҡылғандар.

وَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيُضِلَّ قَوْمًاۢ بَعْدَ اِذْ هَدٰىهُمْ حَتّٰى يُبَيِّنَ لَهُمْ مَّا يَتَّقُوْنَۗ اِنَّ اللّٰهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيْمٌ

wa mā kānallāhu liyuḍilla qaumam ba‘da iż hadāhum ḥattā yubayyina lahum mā yattaqūn(a), innallāha bikulli syai'in ‘alīm(un).

Һәм Аллаһ бер халыҡты һирәк юлдан яҙҙырмаҫ, уларға тура юл күрһәткәндән һуң, уларға нимәнән һаҡланырға кәрәклеге асыҡланһын өсөн. Ысынлап та, Аллаһ һәр нәмәне белеүсе!

لَقَدْ جَاۤءَكُمْ رَسُوْلٌ مِّنْ اَنْفُسِكُمْ عَزِيْزٌ عَلَيْهِ مَا عَنِتُّمْ حَرِيْصٌ عَلَيْكُمْ بِالْمُؤْمِنِيْنَ رَءُوْفٌ رَّحِيْمٌ

laqad jā'akum rasūlum min anfusikum ‘azīzun ‘alaihi mā ‘anittum ḥarīṣun ‘alaikum bil-mu'minīna ra'ūfur raḥīm(un).

Ысынлап та, һеҙгә үҙ халҡығыҙҙан бер рәсүл килде, һеҙ кисергән ғазаптар ауыр, (ул) һеҙҙең өсөн ысынлап та (иман һәм ҡотолоу) теләй, иман килтергәндәргә ҡарата изгелекле һәм мәрхәмәтле.

وَلَقَدْ اَهْلَكْنَا الْقُرُوْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ لَمَّا ظَلَمُوْاۙ وَجَاۤءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ وَمَا كَانُوْا لِيُؤْمِنُوْا ۗ كَذٰلِكَ نَجْزِى الْقَوْمَ الْمُجْرِمِيْنَ

wa laqad ahlaknal-qurūna min qablikum lammā ẓalamū, wa jā'athum rusuluhum bil-bayyināti wa mā kānū liyu'minū, każālika najzil-qaumal-mujrimīn(a).

Һуңынан Беҙ һеҙҙе уларҙан һуң Ер йөҙөндә вариҫтар яһаныҡ, һеҙҙең нисек эшләүегеҙҙе күрер өсөн.

وَلِكُلِّ اُمَّةٍ رَّسُوْلٌ ۚفَاِذَا جَاۤءَ رَسُوْلُهُمْ قُضِيَ بَيْنَهُمْ بِالْقِسْطِ وَهُمْ لَا يُظْلَمُوْنَ

wa likulli ummatir rasūl(un), fa iżā jā'a rasūluhum quḍiya bainahum bil-qisṭi wa hum lā yuẓlamūn(a).

Һәр халыҡтың илселәре бар. Шулай итеп, уларҙың илсеһе килгәс, уларға ғәҙел рәүештә ҡанун ҡулланылды һәм (бер аҙ булһа ла) уларға золом ҡылынманы.

۞ وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَاَ نُوْحٍۘ اِذْ قَالَ لِقَوْمِهٖ يٰقَوْمِ اِنْ كَانَ كَبُرَ عَلَيْكُمْ مَّقَامِيْ وَتَذْكِيْرِيْ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ فَعَلَى اللّٰهِ تَوَكَّلْتُ فَاَجْمِعُوْٓا اَمْرَكُمْ وَشُرَكَاۤءَكُمْ ثُمَّ لَا يَكُنْ اَمْرُكُمْ عَلَيْكُمْ غُمَّةً ثُمَّ اقْضُوْٓا اِلَيَّ وَلَا تُنْظِرُوْنِ

watlu ‘alaihim naba'a nūḥ(in), iż qāla liqaumihī yā qaumi in kāna kabura ‘alaikum maqāmī wa tażkīrī bi'āyātillāhi fa ‘alallāhi tawakkaltu fa ajmi‘ū amrakum wa syurakā'akum ṡumma lā yakun amrukum ‘alaikum gummatan ṡummaqḍū ilayya wa lā tunẓirūn(i).

Һәм уларға мөһим хәбәрҙе уҡығыҙ (тураһында) Нух, ҡасан (ул) үҙ халҡына әйтте: "Эй, минең халҡым! Әгәр һеҙгә ауыр тойола, тип, мин ҡалырға (һеҙҙең менән) һәм минең иҫкәртмәм менән Аллаһ аяттары, тимәк, мин үҙемдең ышанысымды Аллаһҡа һалды.

ثُمَّ بَعَثْنَا مِنْۢ بَعْدِهٖ رُسُلًا اِلٰى قَوْمِهِمْ فَجَاۤءُوْهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَمَا كَانُوْا لِيُؤْمِنُوْا بِمَا كَذَّبُوْا بِهٖ مِنْ قَبْلُ ۗ كَذٰلِكَ نَطْبَعُ عَلٰى قُلُوْبِ الْمُعْتَدِيْنَ

Ṡumma ba‘aṡnā mim ba‘dihī rusulan ilā qaumihim fa jā'ūhum bil-bayyināti famā kānū liyu'minū bimā każżabū bihī min qabl(u), każālika naṭba‘u ‘alā qulūbil-mu‘tadīn(a).

Һуңынан (Нухтан) һуң Беҙ уларҙың халҡына бер нисә пәйғәмбәр ебәрҙек, шуға күрә пәйғәмбәрҙәр уларға асыҡ мәғлүмәт менән килде, әммә улар ышанырға теләмәне, сөнки быға тиклем уны инҡар иткәндәр. Шулай итеп, юлдан ситкә киткәндәрҙең күңелдәрен мөһөрләйбеҙ.

ثُمَّ بَعَثْنَا مِنْۢ بَعْدِهِمْ مُّوْسٰى وَهٰرُوْنَ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَمَلَا۟ىِٕهٖ بِاٰيٰتِنَا فَاسْتَكْبَرُوْا وَكَانُوْا قَوْمًا مُّجْرِمِيْنَ

Ṡumma ba‘aṡnā mim ba‘dihim mūsā wa hārūna ilā fir‘auna wa mala'ihī bi'āyātinā fastakbarū wa kānū qaumam mujrimīn(a).

Һуңынан уларҙан һуң Муса менән Һарунды Фирғәүенгә һәм уның халҡының башлыҡтарына Үҙебеҙҙең аяттарыбыҙҙы килтереп ебәрҙек. Баҡтиһәң, улар маҡтанып йөрөгәндәр, улар гонаһлы булған.

قُلْ يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاۤءَكُمُ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّكُمْ ۚفَمَنِ اهْتَدٰى فَاِنَّمَا يَهْتَدِيْ لِنَفْسِهٖ ۚوَمَنْ ضَلَّ فَاِنَّمَا يَضِلُّ عَلَيْهَا ۚوَمَآ اَنَا۠ عَلَيْكُمْ بِوَكِيْلٍۗ

qul yā ayyuhan-nāsu qad jā'akumul-ḥaqqu mir rabbikum, fa manihtadā fa innamā yahtadī linafsih(ī), wa man ḍalla fa innamā yaḍillu ‘alaihā, wa mā ana ‘alaikum biwakīl(in).

Әйт (Мөхәммәткә): «Эй, кешеләр! Һеҙгә Раббығыҙҙан хәҡиҡәт (Ҡөрьән) килде, шуға күрә кем дә кем тура юлды ала, ул ысынында үҙенеке өсөн (яҡшылыҡ).

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا نُوْحًا اِلٰى قَوْمِهٖٓ اِنِّيْ لَكُمْ نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌ ۙ

wa laqad arsalnā nūḥan ilā qaumihī innī lakum nażīrum mubīn(un).

Хаҡтыр, Беҙ Нухты үҙ халҡына ебәрҙек: «Мин һеҙгә ап-асыҡ киҫәтеүсе!

وَاتَّبَعْتُ مِلَّةَ اٰبَاۤءِيْٓ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَۗ مَا كَانَ لَنَآ اَنْ نُّشْرِكَ بِاللّٰهِ مِنْ شَيْءٍۗ ذٰلِكَ مِنْ فَضْلِ اللّٰهِ عَلَيْنَا وَعَلَى النَّاسِ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَشْكُرُوْنَ

wattaba‘tu millata ābā'ī ibrāhīma wa isḥāqa wa ya‘qūb(a), mā kāna lanā an nusyrika billāhi min syai'(in), żālika min faḍlillāhi ‘alainā wa ‘alan-nāsi wa lākinna akṡaran-nāsi lā yasykurūn(a).

Ә мин ата-бабаларымдың: Ибраһим, Исхаҡ һәм Яҡуптың динен тотам. Беҙгә (пәйғәмбәрҙәргә) бер нәмәне лә Аллаһҡа тиңдәш тотоу килешмәй. Ул Аллаһтың беҙгә һәм кешеләргә (бөтәһенә лә) биргән рәхмәтенән; әммә күпселек кеше рәхмәтле түгел

وَمَا تَسْـَٔلُهُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍۗ اِنْ هُوَ اِلَّا ذِكْرٌ لِّلْعٰلَمِيْنَ ࣖ

wa mā tas'aluhum ‘alaihi min ajr(in), in huwa illā żikrul lil-‘ālamīn(a).

Һәм һеҙ уларҙан (саҡырыуығыҙ өсөн) киреһенсә бер нәмә лә һорамайһығыҙ, сөнки ул (саҡырыу) бөтә донъя өсөн тәғлимәт.

وَيَقُوْلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَوْلَآ اُنْزِلَ عَلَيْهِ اٰيَةٌ مِّنْ رَّبِّهٖۗ اِنَّمَآ اَنْتَ مُنْذِرٌ وَّلِكُلِّ قَوْمٍ هَادٍ ࣖ

wa yaqūlul-lażīna kafarū lau lā unzila ‘alaihi āyatum mir rabbih(ī), innamā anta munżiruw wa likulli qaumin hād(in).

Һәм кафырҙар: «Ни өсөн уға (Мөхәммәткә) Раббыһынан бер мөғжизә (мөғжизә) индерелмәне?» Ысынлап та, һин бары тик киҫәтеүсе генә; һәм һәр халыҡ өсөн тура юл күрһәтеүсе бар.

كَذٰلِكَ اَرْسَلْنٰكَ فِيْٓ اُمَّةٍ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهَآ اُمَمٌ لِّتَتْلُوَا۟ عَلَيْهِمُ الَّذِيْٓ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ وَهُمْ يَكْفُرُوْنَ بِالرَّحْمٰنِۗ قُلْ هُوَ رَبِّيْ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۚ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَاِلَيْهِ مَتَابِ

każālika arsalnāka fī ummatin qad khalat min qablihā umamul litatluwa ‘alaihimul-lażī auḥainā ilaika wa hum yakfurūna bir-raḥmān(i), qul huwa rabbī lā ilāha illā huw(a), ‘alaihi tawakkaltu wa ilaihi matāb(i).

Шулай итеп, Беҙ һине (Мөхәммәдте) үҙҙәренән бер нисә кеше киткән ҡәүемгә ебәрҙек, һин уларға (Ҡөрьәнде) уҡы, улар иң рәхимле Аллаға инҡар итһәләр ҙә. Әйт: «Ул минең Раббым, Унан башҡа илаһ юҡ, мин Уға ғына тәүбә итәм һәм Уға ғына тәүбә итәм».

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا رُسُلًا مِّنْ قَبْلِكَ وَجَعَلْنَا لَهُمْ اَزْوَاجًا وَّذُرِّيَّةً ۗوَمَا كَانَ لِرَسُوْلٍ اَنْ يَّأْتِيَ بِاٰيَةٍ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗلِكُلِّ اَجَلٍ كِتَابٌ

wa laqad arsalnā rusulam min qablika wa ja‘alnā lahum azwājaw wa żurriyyah(tan), wa mā kāna lirasūlin ay ya'tiya bi'āyatin illā bi'iżnillāh(i), likulli ajalin kitāb(un).

Һәм, ысынлап та, Беҙ һинән (Мөхәммәткә) алда бер нисә пәйғәмбәр ебәрҙек һәм уларға ҡатындар һәм тоҡомдар бирҙек. Рәсүлдең Аллаһ рөхсәтенән башҡа дәлилдәр (мөғжизәләр) килтерергә хоҡуғы юҡ. Һәр дәүер өсөн (билдәле) Китап бар.

وَمَآ اَرْسَلْنَا مِنْ رَّسُوْلٍ اِلَّا بِلِسَانِ قَوْمِهٖ لِيُبَيِّنَ لَهُمْ ۗفَيُضِلُّ اللّٰهُ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ

wa mā arsalnā mir rasūlin illā bilisāni qaumihī liyubayyina lahum, fa yuḍillullāhu may yasyā'u wa yahdī may yasyā'(u), wa huwal-‘azīzul-ḥakīm(u).

Һәм Беҙ бер пәйғәмбәрҙе лә ебәрмәнек, тик уның халҡы телендә, уларға аңлатма бирһен өсөн. Шулай булғас, Аллаһ теләгәнен аҙаштыра, теләгәнен тура юлға күндерә. Ул иң ҡөҙрәтле, иң хикмәт эйәһе.

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مُوْسٰى بِاٰيٰتِنَآ اَنْ اَخْرِجْ قَوْمَكَ مِنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِ ەۙ وَذَكِّرْهُمْ بِاَيّٰىمِ اللّٰهِ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّكُلِّ صَبَّارٍ شَكُوْرٍ

wa laqad arsalnā mūsā bi'āyātinā an akhrij qaumaka minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), wa żakkirhum bi'ayyāmillāh(i), inna fī żālika la'āyātil likulli ṣabbārin syakūr(in).

Ысынлап та, Беҙ Мусаны Үҙебеҙҙең аяттарыбыҙ менән ебәрҙек (һәм Беҙ уға: «Халҡыңды ҡараңғылыҡтан яҡты яҡтылыҡҡа алып сыҡ һәм уларға Аллаһтың көндәрен иҫкә төшөр», — тип бойорҙоҡ. Ысынлап та, сабыр итеүсе һәм шөкөр итеүсе һәр кем өсөн (Аллаһтың ҡөҙрәте) аяттар бар.

اَلَمْ يَأْتِكُمْ نَبَؤُا الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ قَوْمِ نُوْحٍ وَّعَادٍ وَّثَمُوْدَ ەۗ وَالَّذِيْنَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ ۗ لَا يَعْلَمُهُمْ اِلَّا اللّٰهُ ۗجَاۤءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَرَدُّوْٓا اَيْدِيَهُمْ فِيْٓ اَفْوَاهِهِمْ وَقَالُوْٓا اِنَّا كَفَرْنَا بِمَآ اُرْسِلْتُمْ بِهٖ وَاِنَّا لَفِيْ شَكٍّ مِّمَّا تَدْعُوْنَنَآ اِلَيْهِ مُرِيْبٍ

alam ya'tikum naba'ul-lażīna min qablikum qaumi nūḥiw wa ‘ādiw wa ṡamūd(a), wal-lażīna mim ba‘dihim, lā ya‘lamuhum illallāh(u), jā'athum rusuluhum bil-bayyināti fa raddū aidiyahum fī afwāhihim wa qālū innā kafarnā bimā ursiltum bihī wa innā lafī syakkim mimmā tad‘ūnanā ilaihi murīb(in).

Һеҙҙән элек (йәғни) Нух ҡәүеме, Әд, Сәмүд һәм уларҙан һуңғы кешеләр хаҡында хәбәр килеп етмәнеме ни? Уларҙы Аллаһтан башҡа бер кем дә белмәй. Илселәр улар янына (ысын) дәлилдәр килтереп килгән, әммә улар ҡулдарын ауыҙҙарына ҡуйып (нәфрәттән) һәм: «Ысынлап та, беҙ һеҙҙең (беҙгә) ебәрелгәнегеҙгә ышанмайбыҙ, һәм беҙ һеҙҙең беҙҙе нимәгә саҡырыуығыҙға ысынлап та шикләнеп торабыҙ», — тигән.

رَبِّ اِنَّهُنَّ اَضْلَلْنَ كَثِيْرًا مِّنَ النَّاسِۚ فَمَنْ تَبِعَنِيْ فَاِنَّهٗ مِنِّيْۚ وَمَنْ عَصَانِيْ فَاِنَّكَ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ

rabbi innahunna aḍlalna kaṡīram minan-nās(i), faman tabi‘anī fa innahū minnī, wa man ‘aṣānī fa innaka gafūrur raḥīm(un).

Йә Раббым, был боттар күп кешеләрҙе аҙаштырҙы. Кем миңә эйәрһә, ул кеше минең арамда, ә кем миңә буйһонмаһа, Һин – Ярлыҡаусы, Мәрхәмәтле.

وَلَقَدْ بَعَثْنَا فِيْ كُلِّ اُمَّةٍ رَّسُوْلًا اَنِ اعْبُدُوا اللّٰهَ وَاجْتَنِبُوا الطَّاغُوْتَۚ فَمِنْهُمْ مَّنْ هَدَى اللّٰهُ وَمِنْهُمْ مَّنْ حَقَّتْ عَلَيْهِ الضَّلٰلَةُ ۗ فَسِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَانْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُكَذِّبِيْنَ

wa laqad ba‘aṡnā fī kulli ummatir rasūlan ani‘budullāha wajtanibuṭ-ṭāgūt(a), fa minhum man hadallāhu wa minhum man ḥaqqat ‘alaihiḍ-ḍalālah(tu), fa sīrū fil-arḍi fanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-mukażżibīn(a).

Һәм, ысынлап та, Беҙ һәр халыҡҡа (саҡырырға) пәйғәмбәр ебәрҙек: «Аллаһҡа ғибәҙәт ҡылығыҙ, көфөрлөктән алыҫ тороғоҙ», шунан һуң улар араһында Аллаһ тарафынан тура юлға баҫҡандар бар һәм аҙашыуҙа ҡалғандар ҙа бар. Шулай итеп, ер йөҙөндә йөрөп, инҡар итеүселәрҙең (илселәрҙең) нисек тамамланыуын күрегеҙ.

وَمَآ اَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ اِلَّا رِجَالًا نُّوْحِيْٓ اِلَيْهِمْ فَسْـَٔلُوْٓا اَهْلَ الذِّكْرِ اِنْ كُنْتُمْ لَا تَعْلَمُوْنَۙ

wa mā arsalnā min qablika illā rijālan nūḥī ilaihim fas'alū ahlaż-żikri in kuntum lā ta‘lamūn(a).

Беҙ һинән (Мөхәммәтте) элек кенә үәхиҙәр биргән кешеләрҙе ебәрмәнек; Шуға белмәһәң белмәһәң, белеме булған кешенән һора,

بِالْبَيِّنٰتِ وَالزُّبُرِۗ وَاَنْزَلْنَآ اِلَيْكَ الذِّكْرَ لِتُبَيِّنَ لِلنَّاسِ مَا نُزِّلَ اِلَيْهِمْ وَلَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُوْنَ

bil-bayyināti waz-zubur(i), wa anzalnā ilaikaż-żikra litubayyina lin-nāsi mā nuzzila ilaihim wa la‘allahum yatafakkarūn(a).

(Беҙ уларҙы) мәғлүмәт (мөғжизәләр) һәм китаптар килтереп ебәрҙек. Беҙ һиңә Әд-Зикр (Ҡөрьән) иңдерҙек, һин кешеләргә үҙҙәренә иңдерелгәнде аңлатырһың һәм улар уйланһын өсөн.

تَاللّٰهِ لَقَدْ اَرْسَلْنَآ اِلٰٓى اُمَمٍ مِّنْ قَبْلِكَ فَزَيَّنَ لَهُمُ الشَّيْطٰنُ اَعْمَالَهُمْ فَهُوَ وَلِيُّهُمُ الْيَوْمَ وَلَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

tallāhi laqad arsalnā ilā umamim min qablika fa zayyana lahumusy-syaiṭānu a‘mālahum fa huwa waliyyuhumul-yauma wa lahum ‘ażābun alīm(un).

Аллаһ менән ант итәм, ысынлап та, Беҙ һинән (Мөхәммәткә) тиклемге кешеләргә (рәсүлдәр) ебәрҙек, әммә шайтан уларҙың (насар) эштәрен уларға матур итеп күрһәтте, шуға күрә ул (шайтан) бөгөн уларға етәксе булды һәм улар бик ауыр ғазап кисерәсәк.

وَلَقَدْ جَاۤءَهُمْ رَسُوْلٌ مِّنْهُمْ فَكَذَّبُوْهُ فَاَخَذَهُمُ الْعَذَابُ وَهُمْ ظٰلِمُوْنَ

wa laqad jā'ahum rasūlum minhum fa każżabūhu fa akhażahumul-‘ażābu wa hum ẓālimūn(a).

Ысынлап та, уларға үҙҙәренән бер пәйғәмбәр килде, ләкин улар уны ялғанға сығарҙы, шуға күрә улар ғазап менән язаланды һәм улар залимдар булды.

قَالَ كَذٰلِكِۚ قَالَ رَبُّكِ هُوَ عَلَيَّ هَيِّنٌۚ وَلِنَجْعَلَهٗٓ اٰيَةً لِّلنَّاسِ وَرَحْمَةً مِّنَّاۚ وَكَانَ اَمْرًا مَّقْضِيًّا

qāla każālik(a), qāla rabbuka huwa ‘alayya hayyin(un), wa linaj‘alahū āyatal lin-nāsi wa raḥmatam minnā, wa kāna amram maqḍiyyā(n).

Ул (Йибрил): «Шулай булыр», — тине. Раббығыҙ әйтте: «Был Миңә еңел, һәм Беҙ уны кешеләр өсөн (Аллаһтың бөйөклөгөнә) билдә һәм Үҙебеҙҙән рәхмәт итеп яһайбыҙ, һәм был хәл ителгән эш».

قَالَ رَبُّنَا الَّذِيْٓ اَعْطٰى كُلَّ شَيْءٍ خَلْقَهٗ ثُمَّ هَدٰى

qāla rabbunal-lażī a‘ṭā kulla syai'in khalqahū ṡumma hadā.

Ул (Муса) яуап бирҙе: «Беҙҙең Раббыбыҙ – һәр нәмәгә форма биргән, һуңынан уға тура юл биргән».

قَالَ اهْبِطَا مِنْهَا جَمِيْعًاۢ بَعْضُكُمْ لِبَعْضٍ عَدُوٌّ ۚفَاِمَّا يَأْتِيَنَّكُمْ مِّنِّيْ هُدًى ەۙ فَمَنِ اتَّبَعَ هُدَايَ فَلَا يَضِلُّ وَلَا يَشْقٰى

qālahbiṭā minhā jamī‘am ba‘ḍukum liba‘ḍin ‘aduww(un), fa immā ya'tiyannakum minnī hudā(n), fa manittaba‘a hudāya falā yaḍillu wa lā yasyqā.

Ул (Аллаһ): "Икегеҙ ҙә күктән бергә төшегеҙ, берәүҙәрегеҙ икенселәргә дошман булыр. Әгәр һеҙгә Минән тура юл килһә, Минең тура юлға эйәргән кеше аҙашмаҫ һәм зыян күрмәҫ", - тигән.

وَلَوْ اَنَّآ اَهْلَكْنٰهُمْ بِعَذَابٍ مِّنْ قَبْلِهٖ لَقَالُوْا رَبَّنَا لَوْلَآ اَرْسَلْتَ اِلَيْنَا رَسُوْلًا فَنَتَّبِعَ اٰيٰتِكَ مِنْ قَبْلِ اَنْ نَّذِلَّ وَنَخْزٰى

wa lau annā ahlaknāhum bi‘ażābim min qablihī laqālū rabbanā lau lā arsalta ilainā rasūlan fa nattabi‘a āyātika min qabli an nażilla wa nakhzā.

Әгәр ҙә Беҙ уларҙы элекке ғазап менән юҡ итһәк (Ҡөрьән индерелде), улар: «Раббыбыҙ, ниңә Һин беҙгә пәйғәмбәр ебәрмәнең, беҙ ерәнес һәм түбәнлеккә әйләнмәҫ борон Һинең аяттарыңа эйәрһен өсөн?»

وَمَآ اَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ مِنْ رَّسُوْلٍ اِلَّا نُوْحِيْٓ اِلَيْهِ اَنَّهٗ لَآ اِلٰهَ اِلَّآ اَنَا۠ فَاعْبُدُوْنِ

wa mā arsalnā min qablika mir rasūlin illā nūḥī ilaihi annahū lā ilāha illā ana fa‘budūn(i).

Беҙ һинән (Мөхәммәткә) тиклем бер пәйғәмбәрҙе лә ебәрмәнек, әммә уға Минән башҡа илаһ юҡ, шуға күрә Миңә ғибәҙәт ҡылығыҙ, тип үәхи иттек.

وَلَقَدْ اٰتَيْنَا مُوْسٰى وَهٰرُوْنَ الْفُرْقَانَ وَضِيَاۤءً وَّذِكْرًا لِّلْمُتَّقِيْنَ ۙ

wa laqad ātainā mūsā wa hārūnal-furqāna wa ḍiyā'aw wa żikral lil-muttaqīn(a).

Һәм, ысынлап та, Беҙ Муса менән Һарунға Фурҡан (Тәүрат китабы), тәҡүәлеләр өсөн мәғрифәт һәм өгөт-нәсихәт бирҙек.

وَمَآ اَرْسَلْنٰكَ اِلَّا رَحْمَةً لِّلْعٰلَمِيْنَ

wa mā arsalnāka illā raḥmatal lil-‘ālamīn(a).

Һәм Беҙ һине (Мөхәммәтте) бөтә ғаләмдәргә рәхмәт булһын өсөн генә ебәрҙек.

قُلْ يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ اِنَّمَآ اَنَا۠ لَكُمْ نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌ ۚ

qul yā ayyuhan-nāsu innamā ana lakum nażīrum mubīn(un).

Әйт (Мөхәммәткә): «Эй, кешеләр, Мин һеҙгә асыҡтан-асыҡ иҫкәртмә итеп ебәрелдем».

اَللّٰهُ يَصْطَفِيْ مِنَ الْمَلٰۤىِٕكَةِ رُسُلًا وَّمِنَ النَّاسِۗ اِنَّ اللّٰهَ سَمِيْعٌۢ بَصِيْرٌ ۚ

allāhu yaṣṭafī minal-malā'ikati rusulaw wa minan-nās(i), innallāha samī‘um baṣīr(un).

Аллаһ (Үҙенең) пәйғәмбәрҙәрен фәрештәләрҙән дә, кешеләрҙән дә һайланы. Ысынлап та, Аллаһ барыһын да ишетеүсе, күреүсе!

وَجَاهِدُوْا فِى اللّٰهِ حَقَّ جِهَادِهٖۗ هُوَ اجْتَبٰىكُمْ وَمَا جَعَلَ عَلَيْكُمْ فِى الدِّيْنِ مِنْ حَرَجٍۗ مِلَّةَ اَبِيْكُمْ اِبْرٰهِيْمَۗ هُوَ سَمّٰىكُمُ الْمُسْلِمِيْنَ ەۙ مِنْ قَبْلُ وَفِيْ هٰذَا لِيَكُوْنَ الرَّسُوْلُ شَهِيْدًا عَلَيْكُمْ وَتَكُوْنُوْا شُهَدَاۤءَ عَلَى النَّاسِۖ فَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَ وَاعْتَصِمُوْا بِاللّٰهِ ۗهُوَ مَوْلٰىكُمْۚ فَنِعْمَ الْمَوْلٰى وَنِعْمَ النَّصِيْرُ ࣖ ۔

wa jāhidū fillāhi ḥaqqa jihādih(ī), huwajtabākum wa mā ja‘ala ‘alaikum fid-dīni min ḥaraj(in), millata abīkum ibrāhīm(a), huwa sammākumul-muslimīn(a), min qablu wa fī hāżā liyakūnar-rasūlu syahīdan ‘alaikum wa takūnū syuhadā'a ‘alan-nās(i), fa aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāta wa‘taṣimū billāh(i), huwa maulākum, fa ni‘mal-maulā wa ni‘man-naṣīr(u).

Аллаһ юлында хаҡ джиһад менән һуғышығыҙ. Ул һеҙҙе һайланы, һәм һеҙгә диндә ҡыйынлыҡтар тыуҙырманы. (Ата-бабаларығыҙ Ибраһимдың) динен тотоғоҙ. Ул (Аллаһ) һеҙҙе күптән мосолман тип атаған, был (Ҡөрьәндә лә) Рәсүл (Мөхәммәт) һеҙгә шаһит булһын һәм барығыҙ ҙа бөтә кешелеккә шаһит булһын өсөн. Шулай булғас, намаҙҙар уҡығыҙ, зәкәт бирегеҙ, Аллаһҡа ныҡ тотоғоҙ. Ул һинең яҡлаусың, Ул иң яҡшы яҡлаусы һәм иң яҡшы ярҙамсы.

وَاِنَّكَ لَتَدْعُوْهُمْ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ

wa innaka latad‘ūhum ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).

Һәм, ысынлап та, һин уларҙы тура юлға саҡырғанһыңдыр.

وَلَوْ شِئْنَا لَبَعَثْنَا فِيْ كُلِّ قَرْيَةٍ نَّذِيْرًا ۖ

wa lau syi'nā laba‘aṡnā fī kulli qaryatin nażīrā(n).

Әгәр Беҙ теләһәк, һәр илгә киҫәтеүсе ебәрер инек.

وَاِذْ نَادٰى رَبُّكَ مُوْسٰٓى اَنِ ائْتِ الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ ۙ

wa iż nādā rabbuka mūsā ani'til-qaumaẓ-ẓālimīn(a).

Раббыңдың Мусаға (үҙенең һүҙҙәре менән): «Золомдарға кил!

فَأْتِيَا فِرْعَوْنَ فَقُوْلَآ اِنَّا رَسُوْلُ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۙ

fa'tiyā fir‘auna faqūlā innā rasūlu rabbil-‘ālamīn(a).

Шулай булғас, икегеҙ ҙә Фирғәүен янына килегеҙ һәм әйтегеҙ: «Беҙ бөтә ғәләмдәрҙең Раббыһының илселәре.

اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ

innī lakum rasūlun amīn(un).

Ысынлап та, мин һеҙгә ышаныслы илсе (ебәрелгән),

اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ

innī lakum rasūlun amīn(un).

Ысынлап та, мин һеҙгә ышаныслы илсе (йүнәлтелгән);

اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ

innī lakum rasūlun amīn(un).

Ысынлап та, мин һеҙгә ышаныслы илсе (йүнәлтелгән);

اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ

innī lakum rasūlun amīn(un).

Ысынлап та, мин һеҙгә ышаныслы илсе (йүнәлтелгән);

اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ

innī lakum rasūlun amīn(un).

Ысынлап та, мин һеҙгә ышаныслы илсе (йүнәлтелгән);

وَمَآ اَهْلَكْنَا مِنْ قَرْيَةٍ اِلَّا لَهَا مُنْذِرُوْنَ ۖ

wa mā ahlaknā min qaryatin illā lahā munżirūn(a).

Беҙ бер илде лә һәләк итмәйбеҙ, әгәр ҙә уны иҫкәрткән кешеләр булмаһа;

وَاَدْخِلْ يَدَكَ فِيْ جَيْبِكَ تَخْرُجْ بَيْضَاۤءَ مِنْ غَيْرِ سُوْۤءٍۙ فِيْ تِسْعِ اٰيٰتٍ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَقَوْمِهٖۚ اِنَّهُمْ كَانُوْا قَوْمًا فٰسِقِيْنَ

wa adkhil yadaka fī jaibika takhruj baiḍā'a min gairi sū'(in), fī tis‘i āyātin ilā fir‘auna wa qaumih(ī), innahum kānū qauman fāsiqīn(a).

Һәм ҡулыңды күлдәктең муйынына тыҡ, бер ниндәй ҙә етешһеҙлекһеҙ аҡ (ялтырап) килеп сығасаҡ. (Был ике мөғжизә) Фирғәүенгә һәм уның халҡына туғыҙ төрлө мөғжизәне (улар аңлатыласаҡ) үҙ эсенә ала. Улар ысынлап та яуыз кешеләр».

وَمَا كُنْتَ بِجَانِبِ الطُّوْرِ اِذْ نَادَيْنَا وَلٰكِنْ رَّحْمَةً مِّنْ رَّبِّكَ لِتُنْذِرَ قَوْمًا مَّآ اَتٰىهُمْ مِّنْ نَّذِيْرٍ مِّنْ قَبْلِكَ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَ

wa mā kunta bijānibiṭ-ṭūri iż nādainā wa lākir raḥmatam mir rabbika litunżira qaumam mā atāhum min nażīrim min qablika la‘allahum yatażakkarūn(a).

Һин (Мөхәммәт) Беҙ (Муса) саҡырғанда Тур (тау) янында түгел инең, ә (Беҙ һине) Раббыңдың рәхмәте итеп ебәрҙек, һинән алда иҫкәрткестәр килмәгән халыҡты (ҡөрәйштәрҙе) иҫкәртеү өсөн, улар һабаҡ алһын өсөн.

وَلَوْلَآ اَنْ تُصِيْبَهُمْ مُّصِيْبَةٌ ۢبِمَا قَدَّمَتْ اَيْدِيْهِمْ فَيَقُوْلُوْا رَبَّنَا لَوْلَآ اَرْسَلْتَ اِلَيْنَا رَسُوْلًا فَنَتَّبِعَ اٰيٰتِكَ وَنَكُوْنَ مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَ

wa lau lā an tuṣībahum muṣībatum bimā qaddamat aidīhim fayaqūlū rabbanā lau lā arsalta ilainā rasūlan fanattabi‘a āyātika wa nakūna minal-mu'minīn(a).

Һәм улар үҙҙәренә ҡылған эштәре арҡаһында ғазап килгәндә: «Раббыбыҙ, ни өсөн Һин беҙгә пәйғәмбәр ебәрмәнең, Һинең аяттарыңа эйәрһен һәм мөьминдәрҙән булһын өсөн!»

وَمَا كَانَ رَبُّكَ مُهْلِكَ الْقُرٰى حَتّٰى يَبْعَثَ فِيْٓ اُمِّهَا رَسُوْلًا يَّتْلُوْا عَلَيْهِمْ اٰيٰتِنَاۚ وَمَا كُنَّا مُهْلِكِى الْقُرٰىٓ اِلَّا وَاَهْلُهَا ظٰلِمُوْنَ

wa mā kāna rabbuka muhlikal-qurā ḥattā yab‘aṡa fī ummihā rasūlay yatlū ‘alaihim āyātinā, wa mā kunnā muhlikil-qurā illā wa ahluhā ẓālimūn(a).

Раббың илдәрҙең баш ҡалаларына Беҙҙең аяттарыбыҙҙы уҡыған пәйғәмбәрҙе ебәрмәйенсә, илдәрҙе һәләк итмәҫ; һәм Беҙ бер ҡасан да ерҙә йәшәүселәрҙе юҡ итмәнек; әгәр халыҡ ғәҙелһеҙлек ҡылмаһа.

وَكَذٰلِكَ اَنْزَلْنَآ اِلَيْكَ الْكِتٰبَۗ فَالَّذِيْنَ اٰتَيْنٰهُمُ الْكِتٰبَ يُؤْمِنُوْنَ بِهٖۚ وَمِنْ هٰٓؤُلَاۤءِ مَنْ يُّؤْمِنُ بِهٖۗ وَمَا يَجْحَدُ بِاٰيٰتِنَآ اِلَّا الْكٰفِرُوْنَ

wa każālika anzalnā ilaikal-kitāb(a), fal-lażīna ātaināhumul-kitāba yu'minūna bih(ī), wa min hā'ulā'i may yu'minu bih(ī), wa mā yajḥadu bi'āyātinā illal-kāfirūn(a).

Шулай итеп, Беҙ һиңә Китапты (Ҡөрьәнде) иңдерҙек. Беҙ үҙҙәренә Китап (Тәүрат һәм Инжил) биргән кешеләргә килгәндә, улар уға (Ҡөрьәнгә) иман килтерә, һәм улар араһында (Мәккә кәферҙәре) уға иман килтергәндәр ҙә бар. Һәм кәферҙәр генә Беҙҙең аяттарҙы ялғанға сығара.

اَوَلَمْ يَسِيْرُوْا فِى الْاَرْضِ فَيَنْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِهِمْۗ كَانُوْٓا اَشَدَّ مِنْهُمْ قُوَّةً وَّاَثَارُوا الْاَرْضَ وَعَمَرُوْهَآ اَكْثَرَ مِمَّا عَمَرُوْهَا وَجَاۤءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِۗ فَمَا كَانَ اللّٰهُ لِيَظْلِمَهُمْ وَلٰكِنْ كَانُوْٓا اَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُوْنَۗ

awalam yasīrū fil-arḍi fayanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-lażīna min qablihim, kānū asyadda minhum quwwataw wa aṡārul-arḍa wa ‘amarūhā akṡara mimmā ‘amarūhā wa jā'athum rusuluhum bil-bayyināt(i), famā kānallāhu liyaẓlimahum wa lākin kānū anfusahum yaẓlimūn(a).

Һәм улар Ер йөҙөндә сәйәхәт итмәнеләрме, үҙҙәренән алда йәшәгәндәрҙең (рәсүлде ялғанға сығарғандарҙың) нимә булғанын күрмәнеләрме ни? Был кешеләр үҙҙәренән (үҙҙәренән) көслөрәк һәм улар ерҙе (ерҙе) эшкәрткән һәм үҙҙәре үҫтергәндән дә күберәк үҫтергән. Һәм уларҙың пәйғәмбәрҙәре уларға ап-асыҡ дәлилдәр килтереп килде. Тимәк, Аллаһ уларға ҡарата ғәҙелһеҙлек ҡылмай, ә улар үҙ-үҙҙәренә ғәҙелһеҙлек ҡылыусылар.

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مِنْ قَبْلِكَ رُسُلًا اِلٰى قَوْمِهِمْ فَجَاۤءُوْهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَانْتَقَمْنَا مِنَ الَّذِيْنَ اَجْرَمُوْاۗ وَكَانَ حَقًّاۖ عَلَيْنَا نَصْرُ الْمُؤْمِنِيْنَ

wa laqad arsalnā min qablika rusulan ilā qaumihim fajā'ūhum bil-bayyināti fantaqamnā minal-lażīna ajramū, wa kāna ḥaqqan ‘alainā naṣrul-mu'minīn(a).

Һәм, ысынлап та, Беҙ һинән (Мөхәммәттән) алда уның халҡына бер нисә пәйғәмбәр ебәрҙек, улар уға (етерлек) мәғлүмәт менән килделәр, шунан һуң Беҙ гонаһлыларҙан үс алдыҡ. Иман килтергән кешеләргә ярҙам итеү – Беҙҙең хаҡыбыҙ.

وَمَآ اَرْسَلْنَا فِيْ قَرْيَةٍ مِّنْ نَّذِيْرٍ اِلَّا قَالَ مُتْرَفُوْهَآ ۙاِنَّا بِمَآ اُرْسِلْتُمْ بِهٖ كٰفِرُوْنَ

wa mā arsalnā min qaryatim min nażīrin illā qāla mutrafūhā, innā bimā ursiltum bihī kāfirūn(a).

Һәм Беҙ һәр илгә киҫәтеүсе ебәргән һайын, (ул илдә) зиннәтле йәшәгән кешеләр: «Беҙ һинең пәйғәмбәр булараҡ әйткәндәреңде тулыһынса инҡар итәбеҙ», — тинеләр.

اِنَّآ اَرْسَلْنٰكَ بِالْحَقِّ بَشِيْرًا وَّنَذِيْرًا ۗوَاِنْ مِّنْ اُمَّةٍ اِلَّا خَلَا فِيْهَا نَذِيْرٌ

innā arsalnāka bil-ḥaqqi basyīraw wa nażīrā(n), wa im min ummatin illā khalā fīhā nażīr(un).

Ысынлап та, Беҙ һине хәҡиҡәт менән хәбәр итеүсе һәм киҫәтеүсе итеп ебәрҙек. Бер генә йыйылыш та булманы, әммә унда киҫәтеүсе килмәне.

وَاَقْسَمُوْا بِاللّٰهِ جَهْدَ اَيْمَانِهِمْ لَىِٕنْ جَاۤءَهُمْ نَذِيْرٌ لَّيَكُوْنُنَّ اَهْدٰى مِنْ اِحْدَى الْاُمَمِۚ فَلَمَّا جَاۤءَهُمْ نَذِيْرٌ مَّا زَادَهُمْ اِلَّا نُفُوْرًاۙ

wa aqsamū billāhi jahda aimānihim la'in jā'ahum nażīrul layakūnunna ahdā min iḥdal-umam(i), falammā jā'ahum nażīrum mā zādahum illā nufūrā(n).

Улар Аллаһ менән ант итәләр: әгәр үҙҙәренә киҫәтеүсе килһә, улар (башҡа) халыҡтарҙан да яҡшыраҡ тура юлда булыр ине. Әммә уларға киҫәтеүсе килгәс, ул уларҙы арттырманы, киреһенсә, улар (хәҡиҡәттән) алыҫлашты.

اِنَّكَ لَمِنَ الْمُرْسَلِيْنَۙ

innaka laminal-mursalīn(a).

Ысынлап та, һин (Мөхәммәт) илселәрҙең береһе,

وَاضْرِبْ لَهُمْ مَّثَلًا اَصْحٰبَ الْقَرْيَةِۘ اِذْ جَاۤءَهَا الْمُرْسَلُوْنَۚ

waḍrib lahum maṡalan aṣḥābal-qaryah(ti), iż jā'ahal-mursalūn(a).

Уларға, йәғни бер илдең халҡына, үҙҙәренә пәйғәмбәрҙәр килгәс, үрнәк килтер.

اِذْ اَرْسَلْنَآ اِلَيْهِمُ اثْنَيْنِ فَكَذَّبُوْهُمَا فَعَزَّزْنَا بِثَالِثٍ فَقَالُوْٓا اِنَّآ اِلَيْكُمْ مُّرْسَلُوْنَ

iż arsalnā ilaihimuṡnaini fa każżabūhumā fa ‘azzaznā biṡāliṡin faqālū innā ilaikum mursalūn(a).

(йәғни) Беҙ уларға ике пәйғәмбәр ебәргәс, улар икеһен дә ялғанға сығарҙы; Һуңынан Беҙ уны өсөнсө (рәсүл) менән нығыттыҡ, шуға күрә өсәү ​​(рәсүлдәр): «Беҙ һеҙгә ебәрелгәндәр», — тинеләр.

قَالُوْا رَبُّنَا يَعْلَمُ اِنَّآ اِلَيْكُمْ لَمُرْسَلُوْنَ

qālū rabbunā ya‘lamu innā ilaikum lamursalūn(a).

Улар: «Раббыбыҙ белә: беҙ һеҙгә (Уның) илселәребеҙ.

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا فِيْهِمْ مُّنْذِرِيْنَ

wa laqad arsalnā fīhim munżirīn(a).

Беҙ улар араһына (рәсүлдәрҙе) киҫәтеүселәр ебәрҙек.

وَاِنَّ اِلْيَاسَ لَمِنَ الْمُرْسَلِيْنَۗ

wa inna ilyāsa laminal-mursalīn(a).

Һәм, ысынлап та, Ильяс, ысынлап та, илселәрҙең береһе ине.

وَاِنَّ لُوْطًا لَّمِنَ الْمُرْسَلِيْنَۗ

wa inna lūṭal laminal-mursalīn(a).

Һәм ысынлап та, Лут ысынлап та илселәрҙең береһе булған.

وَاِنَّ يُوْنُسَ لَمِنَ الْمُرْسَلِيْنَۗ

wa inna yūnusa laminal-mursalīn(a).

Һәм ысынлап та, Юныс ысынлап та илселәрҙең береһе булған,

وَاَرْسَلْنٰهُ اِلٰى مِائَةِ اَلْفٍ اَوْ يَزِيْدُوْنَۚ

wa arsalnāhu ilā mi'ati alfin au yazīdūn(a).

Һәм Беҙ уны йөҙ мең (кешеләргә) йәки унан да күберәк кешегә ебәрҙек.

وَسِيْقَ الَّذِيْنَ كَفَرُوْٓا اِلٰى جَهَنَّمَ زُمَرًا ۗحَتّٰىٓ اِذَا جَاۤءُوْهَا فُتِحَتْ اَبْوَابُهَا وَقَالَ لَهُمْ خَزَنَتُهَآ اَلَمْ يَأْتِكُمْ رُسُلٌ مِّنْكُمْ يَتْلُوْنَ عَلَيْكُمْ اٰيٰتِ رَبِّكُمْ وَيُنْذِرُوْنَكُمْ لِقَاۤءَ يَوْمِكُمْ هٰذَا ۗقَالُوْا بَلٰى وَلٰكِنْ حَقَّتْ كَلِمَةُ الْعَذَابِ عَلَى الْكٰفِرِيْنَ

wasīqal-lażīna kafarū ilā jahannama zumarā(n), ḥattā iżā jā'ūhā futiḥat abwābuhā wa qāla lahum khazanatuhā alam ya'tikum rusulum minkum yatlūna ‘alaikum āyāti rabbikum wa yunżirūnakum liqā'a yaumikum hāżā, qālū balā wa lākin ḥaqqat kalimatul-‘ażābi ‘alal-kāfirīn(a).

Кәферҙәрҙе төркөм-төркөм итеп йәһәннәмгә алып китәләр. Шулай итеп, улар уға (йәһәннәмгә) барып еткәс, ишектәр асылып китте һәм һаҡсы уларға: «Һеҙгә бер ҡасан да Раббығыҙҙың аяттарын уҡыған һәм һеҙҙең көнөгөҙ менән осрашыу тураһында иҫкәрткән илселәр килмәнеме?» Улар: «Эйе, бар», – тип яуап бирҙеләр, әммә яза фарманы мотлаҡ кафырҙарға ҡағыла.

رَفِيْعُ الدَّرَجٰتِ ذُو الْعَرْشِۚ يُلْقِى الرُّوْحَ مِنْ اَمْرِهٖ عَلٰى مَنْ يَّشَاۤءُ مِنْ عِبَادِهٖ لِيُنْذِرَ يَوْمَ التَّلَاقِۙ

rafī‘ud-darajāti żul-‘arsy(i), yulqir-rūḥa min amrihī ‘alā may yasyā'u min ‘ibādihī liyunżira yaumat-talāq(i).

(Ул) дәрәжәһе буйынса Юғары, Уның тәше бар, ҡолдарынан теләгән кешеһенә бойороғо менән вәхиҙәр индерә, (кешеләрҙе) осрашыу көнө (Ҡиәмәт көнө) тураһында киҫәтеү өсөн;

ذٰلِكَ بِاَنَّهُمْ كَانَتْ تَّأْتِيْهِمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَكَفَرُوْا فَاَخَذَهُمُ اللّٰهُ ۗاِنَّهٗ قَوِيٌّ شَدِيْدُ الْعِقَابِ

Żālika bi'annahum kānat ta'tīhim rusuluhum bil-bayyināti fakafarū fa'akhażahumullāh(u), innahū qawiyyun syadīdul-‘iqāb(i).

Сөнки илселәр ысынында улар янына асыҡ дәлилдәр менән килгән, ә һуңынан улар уны инҡар иткән; һуңынан Аллаһ уларҙы язаға тарттырҙы. Ысынлап та, Ул иң ҡөҙрәтле, иң ҡаты яза биреүсе!

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مُوْسٰى بِاٰيٰتِنَا وَسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍۙ

wa laqad arsalnā mūsā bi'āyātinā wa sulṭānim mubīn(in).

Хаҡтыр, Беҙ Мусаны Үҙебеҙҙең аяттарыбыҙ һәм асыҡ мәғлүмәт менән ебәрҙек.

قَالُوْٓا اَوَلَمْ تَكُ تَأْتِيْكُمْ رُسُلُكُمْ بِالْبَيِّنٰتِ ۗقَالُوْا بَلٰىۗ قَالُوْا فَادْعُوْا ۚوَمَا دُعٰۤؤُا الْكٰفِرِيْنَ اِلَّا فِيْ ضَلٰلٍ ࣖ

qālū awalam taku ta'tīkum rusulukum bil-bayyināt(i), qālū balā, qālū fad‘ū, wa mā du‘ā'ul-kāfirīna illā fī ḍalāl(in).

Шуға күрә (йәһәннәм һаҡсылары): «Рәсүлдәр һеҙгә асыҡ дәлилдәр менән килмәнеме ни?» – Эйе, килде, – тип яуап бирҙеләр. (Йәһәннәм һаҡсылары): «(Үҙегеҙ!) доға ҡылығыҙ», – тинеләр, әммә кафырҙарҙың доғалары бушҡа булды.

وَلَقَدْاٰتَيْنَا مُوْسَى الْهُدٰى وَاَوْرَثْنَا بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ الْكِتٰبَۙ

wa laqad ātainā mūsal-hudā wa auraṡnā banī isrā'īlal-kitāb(a).

Һәм, ысынлап та, Беҙ Мусаға тура юл бирҙек; һәм Исраил балаларына Китапты (Тәүратты) васыят итте,

هُدًى وَّذِكْرٰى لِاُولِى الْاَلْبَابِ

hudaw wa żikrā li'ulil-albāb(i).

аҡыллы кешеләргә юл күрһәтеүсе һәм иҫкәрткес булырға.

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا رُسُلًا مِّنْ قَبْلِكَ مِنْهُمْ مَّنْ قَصَصْنَا عَلَيْكَ وَمِنْهُمْ مَّنْ لَّمْ نَقْصُصْ عَلَيْكَ ۗوَمَا كَانَ لِرَسُوْلٍ اَنْ يَّأْتِيَ بِاٰيَةٍ اِلَّا بِاِذْنِ اللّٰهِ ۚفَاِذَا جَاۤءَ اَمْرُ اللّٰهِ قُضِيَ بِالْحَقِّ وَخَسِرَ هُنَالِكَ الْمُبْطِلُوْنَ ࣖ

wa laqad arsalnā rusulam min qablika minhum man qaṣaṣnā ‘alaika wa minhum mal lam naqṣuṣ ‘alaik(a), wa mā kāna lirasūlin ay ya'tiya bi'āyatin illā bi'iżnillāh(i), fa'iżā jā'a amrullāhi quḍiya bil-ḥaqqi wa khasira hunālikal-mubṭilūn(a).

Ысынлап та, Беҙ һинән (Мөхәммәткә) тиклем бер нисә пәйғәмбәр ебәрҙек, уларҙың ҡайһы берҙәре хаҡында һиңә һөйләнек, ә ҡайһы берҙәрен һиңә һөйләмәнек. Бер рәсүл дә мөғжизә килтермәне, Аллаһ рөхсәтенән башҡа. Шулай булғас, Аллаһтың әмере килгәс, (бөтә эштәр өсөн) ул ғәҙел хәл ителәсәк. Һәм ул ваҡытта ялғанға ныҡ тотонғандар юғалтыу кисерәсәк.

اِذْ جَاۤءَتْهُمُ الرُّسُلُ مِنْۢ بَيْنِ اَيْدِيْهِمْ وَمِنْ خَلْفِهِمْ اَلَّا تَعْبُدُوْٓا اِلَّا اللّٰهَ ۗقَالُوْا لَوْ شَاۤءَ رَبُّنَا لَاَنْزَلَ مَلٰۤىِٕكَةً فَاِنَّا بِمَآ اُرْسِلْتُمْ بِهٖ كٰفِرُوْنَ

iż jā'athumur-rusulu mim baini aidīhim wa min khalfihim allā ta‘budū illallāh(a), qālū lau syā'a rabbunā la'anzala malā'ikatan fa'innā bimā ursiltum bihī kāfirūn(a).

Илселәр улар янына алдан һәм арттан килеп: «Аллаһтан башҡа бер кемгә лә табынмағыҙ», — тип өндәштеләр. Улар: «Әгәр ҙә Раббыбыҙ теләһә, фәрештәләрен ебәрер ине, һин еткерергә ебәрелгән вәхиҙе инҡар итер инек», — тип яуап бирҙеләр.

اَفَنَضْرِبُ عَنْكُمُ الذِّكْرَ صَفْحًا اَنْ كُنْتُمْ قَوْمًا مُّسْرِفِيْنَ

afa naḍribu ‘ankumuż-żikra ṣafḥan an kuntum qaumam musrifīn(a).

Шуға күрә Беҙ һеҙгә Ҡөрьән аяттарын (киҫәтеү итеп) индереүҙе туҡтатырбыҙмы, сөнки һеҙ тәртип боҙоусы халыҡ булғанығыҙ өсөн?

وَكَمْ اَرْسَلْنَا مِنْ نَّبِيٍّ فِى الْاَوَّلِيْنَ

wa kam arsalnā min nabiyyin fil-awwalīn(a).

Беҙ элекке ҡәүемдәргә күпме пәйғәмбәрҙәр ебәрҙек.

وَمَا يَأْتِيْهِمْ مِّنْ نَّبِيٍّ اِلَّا كَانُوْا بِهٖ يَسْتَهْزِءُوْنَ

wa mā ya'tīhim min nabiyyin illā kānū bihī yastahzi'ūn(a).

Һәм уларға берәй пәйғәмбәр килһә, улар уны һәр ваҡыт мыҫҡыл итә торғайнылар.

۞ قٰلَ اَوَلَوْ جِئْتُكُمْ بِاَهْدٰى مِمَّا وَجَدْتُّمْ عَلَيْهِ اٰبَاۤءَكُمْۗ قَالُوْٓا اِنَّا بِمَآ اُرْسِلْتُمْ بِهٖ كٰفِرُوْنَ

qāla awalau ji'tukum bi'ahdā mimmā wajattum ‘alaihi ābā'akum, qālū innā bimā ursiltum bihī kāfirūn(a).

(Илсе) әйтте: «Мин һеҙгә ата-бабаларығыҙ эйәргән диндән алынған нәмәләрҙән яҡшыраҡ (дин) килтерһәм дә, һеҙ ҙә уға эйәрерһегеҙме?» - Беҙ һеҙгә еткерергә ҡушылған динде ялғанға сығарабыҙ, - тип яуап бирҙеләр.

بَلْ مَتَّعْتُ هٰٓؤُلَاۤءِ وَاٰبَاۤءَهُمْ حَتّٰى جَاۤءَهُمُ الْحَقُّ وَرَسُوْلٌ مُّبِيْنٌ

bal matta‘tu hā'ulā'i wa ābā'ahum ḥattā jā'ahumul-ḥaqqu wa rasūlum mubīn(un).

Ысынында, Мин уларға һәм уларҙың ата-бабаларына хәҡиҡәт (Ҡөрьән) уларға аңлатҡан Пәйғәмбәр менән бергә килгәнгә тиклем тормош рәхәтен бирҙем.

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا مُوْسٰى بِاٰيٰتِنَآ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَمَلَا۟ىِٕهٖ فَقَالَ اِنِّيْ رَسُوْلُ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ

wa laqad arsalnā mūsā bi'āyātinā ilā fir‘auna wa mala'ihī fa qāla innī rasūlu rabbil-‘ālamīn(a).

Һәм, ысынлап та, Беҙ Мусаны мөғжизәләребеҙ менән Фирғәүенгә һәм уның халҡының башлыҡтарына ебәрҙек. Шуға күрә ул (Муса): «Мин бөтә донъялар Раббының илсеһе», — тине.

وَلَمَّا جَاۤءَ عِيْسٰى بِالْبَيِّنٰتِ قَالَ قَدْ جِئْتُكُمْ بِالْحِكْمَةِ وَلِاُبَيِّنَ لَكُمْ بَعْضَ الَّذِيْ تَخْتَلِفُوْنَ فِيْهِۚ فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ

wa lammā jā'a ‘īsā bil-bayyināti qāla qad ji'tukum bil-ḥikmati wa li'ubayyina lakum ba‘ḍal-lażī takhtalifūna fīh(i), fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).

Һәм Ғайса мәғлүмәт менән килгәс, ул әйтте: «Ысынлап та, мин һеҙгә хикмәт менән килдем һәм һеҙ бәхәсләшкән нәмәләрҙең ҡайһы берҙәрен һеҙгә аңлатыр өсөн килдем.

اَمْرًا مِّنْ عِنْدِنَاۗ اِنَّا كُنَّا مُرْسِلِيْنَۖ

amram min ‘indinā, innā kunnā mursilīn(a).

(атап әйткәндә) Беҙҙең яҡтан килгән мәсьәләләр. Ысынлап та, Беҙ пәйғәмбәрҙәрҙе ебәрҙек.

رَحْمَةً مِّنْ رَّبِّكَ ۗاِنَّهٗ هُوَ السَّمِيْعُ الْعَلِيْمُۗ

raḥmatam mir rabbik(a), innahū huwas-samī‘ul-‘alīm(u).

Раббыңдың рәхмәте булараҡ. Ысынлап та, Ул һәр нәмәне ишетеүсе, белеүсе,

اَنّٰى لَهُمُ الذِّكْرٰى وَقَدْ جَاۤءَهُمْ رَسُوْلٌ مُّبِيْنٌۙ

annā lahumuż-żikrā wa qad jā'ahum rasūlum mubīn(un).

Уларға аңлатыу өсөн (алдан) Пәйғәмбәр килгән булһа ла, улар нисек киҫәтеү алһын?

قُلْ مَا كُنْتُ بِدْعًا مِّنَ الرُّسُلِ وَمَآ اَدْرِيْ مَا يُفْعَلُ بِيْ وَلَا بِكُمْۗ اِنْ اَتَّبِعُ اِلَّا مَا يُوْحٰٓى اِلَيَّ وَمَآ اَنَا۠ اِلَّا نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌ

qul mā kuntu bid‘am minar-rusuli wa mā adrī mā yuf‘alu bī wa lā bikum, in attabi‘u illā mā yūḥā ilayya wa mā ana illā nażīrum mubīn(un).

Әйт (Мөхәммәткә): «Мин пәйғәмбәрҙәр араһында беренсе пәйғәмбәр түгелмен, миңә лә, һеҙгә лә нимә эшләнәсәген белмәйем.

۞ وَاذْكُرْ اَخَا عَادٍۗ اِذْ اَنْذَرَ قَوْمَهٗ بِالْاَحْقَافِ وَقَدْ خَلَتِ النُّذُرُ مِنْۢ بَيْنِ يَدَيْهِ وَمِنْ خَلْفِهٖٓ اَلَّا تَعْبُدُوْٓا اِلَّا اللّٰهَ ۗاِنِّيْٓ اَخَافُ عَلَيْكُمْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ

ważkur akhā ‘ād(in), iż anżara qaumahū bil-aḥqāfi wa qad khalatin-nużuru mim baini yadaihi wa min khalfihī allā ta‘budū illallāh(a), innī akhāfu ‘alaikum ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).

Ғәд халҡының ағаһы (Худты) иҫкә төшөрөгөҙ, йәғни ул үҙ халҡын ҡом өйөмдәре тураһында иҫкәрткәндә һәм, ысынлап та, унан алда ла, унан һуң да бер нисә кеше уны иҫкәрткән: «Аллаһтан башҡаға табынмағыҙ, мин һеҙгә бөйөк көндө ғазап килеүҙән ҡурҡам».

لِّتُؤْمِنُوْا بِاللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖ وَتُعَزِّرُوْهُ وَتُوَقِّرُوْهُۗ وَتُسَبِّحُوْهُ بُكْرَةً وَّاَصِيْلًا

litu'minū billāhi wa rasūlihī wa tu‘azzirūhu wa tuwaqqirūh(u), wa tusabbiḥūhu bukrataw wa aṣīlā(n).

шулай итеп, һеҙ барығыҙ ҙа Аллаһҡа һәм Уның рәсүленә иман килтерегеҙ, Уны (динде) нығытығыҙ, Уны бөйөкләгеҙ һәм иртәле-кисле Уны тәсбихләгеҙ.

هُوَ الَّذِيْٓ اَرْسَلَ رَسُوْلَهٗ بِالْهُدٰى وَدِيْنِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهٗ عَلَى الدِّيْنِ كُلِّهٖ ۗوَكَفٰى بِاللّٰهِ شَهِيْدًا

huwal-lażī arsala rasūlahū bil-hudā wa dīnil-ḥaqqi liyuẓhirahū ‘alad-dīni kullih(ī), wa kafā billāhi syahīdā(n).

Бөтә диндәргә ҡаршы еңер өсөн Үҙ Пәйғәмбәрен тура юл һәм хаҡ дин менән ебәргән. Шаһит булып Аллаһ етә.

يَمُنُّوْنَ عَلَيْكَ اَنْ اَسْلَمُوْا ۗ قُلْ لَّا تَمُنُّوْا عَلَيَّ اِسْلَامَكُمْ ۚبَلِ اللّٰهُ يَمُنُّ عَلَيْكُمْ اَنْ هَدٰىكُمْ لِلْاِيْمَانِ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ

yamunnūna ‘alaika an aslamū, qul lā tamunnū ‘alayya islāmakum, balillāhu yamunnu ‘alaikum an hadākum lil-īmāni in kuntum ṣādiqīn(a).

Улар үҙҙәренең исламы менән һиңә өлөш индергәндәрен тойалар. Әйт: «Һин Ислам динең менән миңә бер ниндәй ҙә изгелек эшләгәнһең тип уйлама, әгәр ҙә һин дөрөҫ һөйләүсе булһаң, һиңә иман килтереп, һиңә ниғмәттәр биргән Аллаһ».

قَالَ لَا تَخْتَصِمُوْا لَدَيَّ وَقَدْ قَدَّمْتُ اِلَيْكُمْ بِالْوَعِيْدِ

qāla lā takhtaṣimū ladayya wa qad qaddamtu ilaikum bil-wa‘īd(i).

(Аллаһ): «Минең алдымда әрләшмәгеҙ, һәм, ысынлап та, Мин һеҙгә элек тә ҡурҡытҡайным.

وَذَكِّرْ فَاِنَّ الذِّكْرٰى تَنْفَعُ الْمُؤْمِنِيْنَ

wa żakkir fa innaż-żikra tanfa‘ul-mu'minīn(a).

Һәм киҫәтеүҙәрҙе дауам итегеҙ, сөнки киҫәтеүҙәр мөьминдәр өсөн файҙалы.

اِنْ هِيَ اِلَّآ اَسْمَاۤءٌ سَمَّيْتُمُوْهَآ اَنْتُمْ وَاٰبَاۤؤُكُمْ مَّآ اَنْزَلَ اللّٰهُ بِهَا مِنْ سُلْطٰنٍۗ اِنْ يَّتَّبِعُوْنَ اِلَّا الظَّنَّ وَمَا تَهْوَى الْاَنْفُسُۚ وَلَقَدْ جَاۤءَهُمْ مِّنْ رَّبِّهِمُ الْهُدٰىۗ

in hiya illā asmā'un sammaitumūhā antum wa ābā'ukum mā anzalallāhu bihā min sulṭān(in), iy yattabi‘ūna illaẓ-ẓanna wa mā tahwal-anfus(u), wa laqad jā'ahum mir rabbihimul-hudā.

Былар һеҙ һәм аталарығыҙ уйлап сығарған исемдәрҙән башҡа нәмә түгел; Аллаһ уларға бер ниндәй ҙә дәлил индермәне. Улар тик фаразға ғына эйәрә һәм нәфселәре нимә теләй, шуға эйәрә. Әммә уларға тура юл Раббыһынан килде.

هُوَ الَّذِيْ يُنَزِّلُ عَلٰى عَبْدِهٖٓ اٰيٰتٍۢ بَيِّنٰتٍ لِّيُخْرِجَكُمْ مِّنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِۗ وَاِنَّ اللّٰهَ بِكُمْ لَرَءُوْفٌ رَّحِيْمٌ

huwal-lażī yunazzilu ‘alā ‘abdihī āyātim bayyinātil liyukhrijakum minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), wa innallāha bikum lara'ūfur raḥīm(un).

Һеҙҙе ҡараңғылыҡтан яҡтылыҡҡа сығарыу өсөн Үҙенең ҡолона (Мөхәммәткә) асыҡ аяттар (Ҡөрьән) иңдереүсе лә Ул. Һәм, ысынлап та, Аллаһ һеҙгә ҡарата бик миһырбанлы, бик шәфҡәтле!

لَقَدْ اَرْسَلْنَا رُسُلَنَا بِالْبَيِّنٰتِ وَاَنْزَلْنَا مَعَهُمُ الْكِتٰبَ وَالْمِيْزَانَ لِيَقُوْمَ النَّاسُ بِالْقِسْطِۚ وَاَنْزَلْنَا الْحَدِيْدَ فِيْهِ بَأْسٌ شَدِيْدٌ وَّمَنَافِعُ لِلنَّاسِ وَلِيَعْلَمَ اللّٰهُ مَنْ يَّنْصُرُهٗ وَرُسُلَهٗ بِالْغَيْبِۗ اِنَّ اللّٰهَ قَوِيٌّ عَزِيْزٌ ࣖ

laqad arsalnā rusulanā bil-bayyināti wa anzalnā ma‘ahumul-kitāba wal-mīzāna liyaqūman-nāsu bil-qisṭ(i), wa anzalnal-ḥadīda fīhi ba'sun syadīduw wa manāfi‘u lin-nāsi wa liya‘lamallāhu may yanṣuruhū wa rusulahū bil-gaib(i), innallāha qawiyyun ‘azīz(un).

Ысынлап та, Беҙ рәсүлдәребеҙҙе асыҡ дәлилдәр менән ебәрҙек һәм улар менән бергә китапты һәм (ғәҙеллектең мизаны) иңдерҙек, кешеләр ғәҙеллек ҡылыр өсөн. Беҙ тимерҙе яралттыҡ, ул көскә, бөйөклөккә һәм кешеләр өсөн күп файҙаға эйә, һәм Аллаһ күрмәһә лә, кемдең Үҙенә (диненә) һәм Үҙенең пәйғәмбәрҙәренә ярҙам итеүен белһен өсөн. Ысынлап та, Аллаһ ҡөҙрәтле, ҡөҙрәтле.

وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا نُوْحًا وَّاِبْرٰهِيْمَ وَجَعَلْنَا فِيْ ذُرِّيَّتِهِمَا النُّبُوَّةَ وَالْكِتٰبَ فَمِنْهُمْ مُّهْتَدٍۚ وَكَثِيْرٌ مِّنْهُمْ فٰسِقُوْنَ

wa laqad arsalnā nūḥaw wa ibrāhīma wa ja‘alnā fī żurriyyatihiman-nubuwwata wal-kitāba fa minhum muhtad(in), wa kaṡīrum minhum fāsiqūn(a).

Һәм, ысынлап та, Беҙ Нух менән Ибраһимды ебәрҙек һәм икеһенең дә нәҫелдәренә пәйғәмбәрлек һәм китапты бирҙек, улар араһында тура юлды алғандар ҙа булды һәм уларҙың күбеһе яуыздар ине.

ثُمَّ قَفَّيْنَا عَلٰٓى اٰثَارِهِمْ بِرُسُلِنَا وَقَفَّيْنَا بِعِيْسَى ابْنِ مَرْيَمَ وَاٰتَيْنٰهُ الْاِنْجِيْلَ ەۙ وَجَعَلْنَا فِيْ قُلُوْبِ الَّذِيْنَ اتَّبَعُوْهُ رَأْفَةً وَّرَحْمَةً ۗوَرَهْبَانِيَّةَ ِۨابْتَدَعُوْهَا مَا كَتَبْنٰهَا عَلَيْهِمْ اِلَّا ابْتِغَاۤءَ رِضْوَانِ اللّٰهِ فَمَا رَعَوْهَا حَقَّ رِعَايَتِهَا ۚفَاٰتَيْنَا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مِنْهُمْ اَجْرَهُمْ ۚ وَكَثِيْرٌ مِّنْهُمْ فٰسِقُوْنَ

Ṡumma qaffainā ‘alā āṡārihim birusulinā wa qaffainā bi‘īsabni maryama wa ātaināhul-injīl(a), wa ja‘alnā fī qulūbil-lażīnattaba‘ūhu ra'fataw wa raḥmah(tan), wa rahbāniyyatanibtada‘ūhā mā katabnā ‘alaihim illabtigā'a riḍwānillāhi famā ra‘auhā ḥaqqa ri‘āyatihā, fa'ātainal-lażīna āmanū minhum ajrahum, wa kaṡīrum minhum fāsiqūn(a).

Һуңынан Беҙ пәйғәмбәрҙәребеҙҙе улар эҙҙәренән барырға ебәрҙек һәм Мәрйәм улы Ғайсаға эйәрҙек; Беҙ уға Һөйөнөслө Хәбәр бирҙек һәм уға эйәргәндәрҙең күңелендә әҙәплелек һәм шәфҡәт тыуҙырҙыҡ. Беҙ уларҙы Аллаһтың ризалығын эҙләүҙе мәжбүр итмәһәк тә (Беҙҙең талап итеүебеҙ бары тик) рәхбәниә тоттолар, әммә улар уны тейешле кимәлдә тотманылар. Шулай итеп, уларҙың араһынан иман килтергән кешеләргә әжерен бирҙек, һәм уларҙың күбеһе боҙоҡ булды.

وَاِذْ قَالَ عِيْسَى ابْنُ مَرْيَمَ يٰبَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اِنِّيْ رَسُوْلُ اللّٰهِ اِلَيْكُمْ مُّصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيَّ مِنَ التَّوْرٰىةِ وَمُبَشِّرًاۢ بِرَسُوْلٍ يَّأْتِيْ مِنْۢ بَعْدِى اسْمُهٗٓ اَحْمَدُۗ فَلَمَّا جَاۤءَهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ قَالُوْا هٰذَا سِحْرٌ مُّبِيْنٌ

wa iż qāla ‘īsabnu maryama yā banī isrā'īla innī rasūlullāhi ilaikum muṣaddiqal limā baina yadayya minat-taurāti wa mubasysyiram birasūliy ya'tī mim ba‘dismuhū aḥmad(u), falammā jā'ahum bil-bayyināti qālū hāżā siḥrum mubīn(un).

Мәрйәм улы Ғайса: «Эй, Исраил балалары, ысынлап та, мин һеҙгә Аллаһтың илсеһемен, миңә тиклемге китапты, йәғни Тәүратты раҫлайым һәм үҙемдән һуң киләсәк Рәсүл тураһында һөйөнөслө хәбәр еткерәм, уның исеме Әхмәт», — тигән. Әммә Рәсүл уларға асыҡ дәлилдәр менән килгәс, улар: «Был ысын сихыр», — тинеләр.

هُوَ الَّذِيْٓ اَرْسَلَ رَسُوْلَهٗ بِالْهُدٰى وَدِيْنِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهٗ عَلَى الدِّيْنِ كُلِّهٖۙ وَلَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُوْنَ ࣖ

wa huwal-lażī arsala rasūlahū bil-hudā wa dīnil-ḥaqqi liyuẓhirahū ‘alad-dīni kullih(ī), wa lau karihal-musyrikūn(a).

Тап Ул Үҙ Пәйғәмбәрен тура юл һәм хаҡ дин менән ебәргән, мөшриктәр уны нәфрәт итһә лә, уны бөтә диндәрҙән өҫтөнөрәк яулау өсөн.

هُوَ الَّذِيْ بَعَثَ فِى الْاُمِّيّٖنَ رَسُوْلًا مِّنْهُمْ يَتْلُوْا عَلَيْهِمْ اٰيٰتِهٖ وَيُزَكِّيْهِمْ وَيُعَلِّمُهُمُ الْكِتٰبَ وَالْحِكْمَةَ وَاِنْ كَانُوْا مِنْ قَبْلُ لَفِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍۙ

huwal-lażī ba‘aṡa fil-ummiyyīna rasūlam minhum yatlū ‘alaihim āyātihī wa yuzakkīhim wa yu‘allimuhumul-kitāba wal-ḥikmata wa in kānū min qablu lafī ḍalālim mubīn(in).

Тап Ул уҡый-яҙа белмәгән халыҡҡа үҙҙәренең араһынан Пәйғәмбәр ебәрҙе, Пәйғәмбәр уларға аяттарын уҡыны, уларҙы (йәндәрен) сафландырҙы, уларға Китап һәм Хикмәт (Сөннәт) өйрәтте, хатта быға тиклем улар асыҡтан-асыҡ аҙашыуҙа булһа ла.

ذٰلِكَ بِاَنَّهٗ كَانَتْ تَّأْتِيْهِمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَقَالُوْٓا اَبَشَرٌ يَّهْدُوْنَنَاۖ فَكَفَرُوْا وَتَوَلَّوْا وَّاسْتَغْنَى اللّٰهُ ۗوَاللّٰهُ غَنِيٌّ حَمِيْدٌ

Żālika bi'annahū kānat ta'tīhim rusuluhum bil-bayyināti fa qālū abasyaruy yahdūnanā, fa kafarū wa tawallau wastagnallāh(u), wallāhu ganiyyun ḥamīd(un).

Сөнки илселәр улар янына (мәғлүмәт килтереп) килгәс: «Кешеләрҙең беҙҙе тура юлға баҫтырыуы яраймы?» Һуңынан улар инҡар иттеләр ҙә ситкә киттеләр; Аллаһҡа (уларға) мохтаж булмаһа ла. Аллаһ иң бай, иң маҡтаулы.

اَعَدَّ اللّٰهُ لَهُمْ عَذَابًا شَدِيْدًا فَاتَّقُوا اللّٰهَ يٰٓاُولِى الْاَلْبَابِۛ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا ۛ قَدْ اَنْزَلَ اللّٰهُ اِلَيْكُمْ ذِكْرًاۙ

a‘addallāhu lahum ‘ażāban syadīdan fattaqullāha yā ulil-albāb(i) - allażīna āmanū - qad anzalallāhu ilaikum żikrā(n).

Аллаһ улар өсөн ҡаты яза әҙерләгән, шуға күрә Аллаһтан ҡурҡығыҙ, эй аҡыл эйәләре! (Атап әйткәндә) иман килтергәндәр. Ысынлап та, Аллаһ һеҙгә киҫәтеү индерҙе.

رَّسُوْلًا يَّتْلُوْا عَلَيْكُمْ اٰيٰتِ اللّٰهِ مُبَيِّنٰتٍ لِّيُخْرِجَ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ مِنَ الظُّلُمٰتِ اِلَى النُّوْرِۗ وَمَنْ يُّؤْمِنْۢ بِاللّٰهِ وَيَعْمَلْ صَالِحًا يُّدْخِلْهُ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ خٰلِدِيْنَ فِيْهَآ اَبَدًاۗ قَدْ اَحْسَنَ اللّٰهُ لَهٗ رِزْقًا

rasūlay yatlū ‘alaikum āyātillāhi mubayyinātil liyukhrijal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti minaẓ-ẓulumāti ilan-nūr(i), wa may yu'mim billāhi wa ya‘mal ṣāliḥay yudkhilhu jannātin tajrī min taḥtihal-anhāru khālidīna fīhā abadā(n), qad aḥsanallāhu lahū rizqā(n).

Аллаһтың аяттарын һеҙгә (төрлө ҡанундарҙы) аңлатып уҡыған Пәйғәмбәр ебәреп, Ул иман килтергәндәрҙе һәм изге эштәр ҡылғандарҙы ҡараңғылыҡтан яҡтылыҡҡа сығарыр өсөн. Кем Аллаһҡа иман килтереп, изге эштәр ҡылһа, Аллаһ уны аҫтында йылғалар аҡҡан йәннәттәргә индерер; улар унда мәңге ҡаласаҡ. Ысынлап та, Аллаһ уға яҡшы ризыҡ бирҙе.

تَكَادُ تَمَيَّزُ مِنَ الْغَيْظِۗ كُلَّمَآ اُلْقِيَ فِيْهَا فَوْجٌ سَاَلَهُمْ خَزَنَتُهَآ اَلَمْ يَأْتِكُمْ نَذِيْرٌۙ

takādu tamayyazu minal-gaiẓ(i), kullamā ulqiya fīhā faujun sa'alahum khazanatuhā alam ya'tikum nażīr(un).

асыуынан шартлай яҙҙы. Унда (кафырҙарҙан) бер төркөм ташланған һайын, (йәһәннәм һаҡсылары) уларҙан: «Һеҙҙе (донъяла) киҫәтергә бер кем дә килмәнеме?»

قَالُوْا بَلٰى قَدْ جَاۤءَنَا نَذِيْرٌ ەۙ فَكَذَّبْنَا وَقُلْنَا مَا نَزَّلَ اللّٰهُ مِنْ شَيْءٍۖ اِنْ اَنْتُمْ اِلَّا فِيْ ضَلٰلٍ كَبِيْرٍ

qālū balā qad jā'anā nażīr(un), fa każżabnā wa qulnā mā nazzalallāhu min syai'(in), in antum illā fī ḍalālin kabīr(in).

«Эйе, ысынлап та, беҙгә киҫәтеүсе килде, әммә беҙ уны инҡар иттек һәм: «Аллаһ бер нәмә лә индермәне, һеҙ ҙур аҙашыуҙаһығыҙ», — тинек.

اِنَّآ اَرْسَلْنَا نُوْحًا اِلٰى قَوْمِهٖٓ اَنْ اَنْذِرْ قَوْمَكَ مِنْ قَبْلِ اَنْ يَّأْتِيَهُمْ عَذَابٌ اَلِيْمٌ

innā arsalnā nūḥan ilā qaumihī an anżir qaumaka min qabli ay ya'tiyahum ‘ażābun alīm(un).

Ысынлап та, Беҙ Нухты үҙ халҡына: «Халҡыңа ғазаплы ғазап килеп еткәнсе, киҫәт», — тип бойороҡ менән ебәрҙек.

قَالَ يٰقَوْمِ اِنِّيْ لَكُمْ نَذِيْرٌ مُّبِيْنٌۙ

qāla yā qaumi innī lakum nażīrum mubīn(un).

Ул (Нух) әйтте: «Эй, халҡым, мин һеҙгә аңлатыусы киҫәтеүсемен.

اِنَّآ اَرْسَلْنَآ اِلَيْكُمْ رَسُوْلًا ەۙ شَاهِدًا عَلَيْكُمْ كَمَآ اَرْسَلْنَآ اِلٰى فِرْعَوْنَ رَسُوْلًا ۗ

innā arsalnā ilaikum rasūlā(n), syāhidan ‘alaikum kamā arsalnā ilā fir‘auna rasūlā(n).

Ысынлап та, Беҙ Фирғәүенгә Пәйғәмбәр ебәргән кеүек, һеҙгә ҡаршы шаһит булған Пәйғәмбәребеҙҙе (Мөхәммәдте) ебәрҙек.

اِنَّا هَدَيْنٰهُ السَّبِيْلَ اِمَّا شَاكِرًا وَّاِمَّا كَفُوْرًا

innā hadaināhus-sabīla immā syākiraw wa immā kafūrā(n).

Ысынлап та, Беҙ уға тура юлды күрһәттек; рәхмәтлеләр ҙә бар, рәхмәтһеҙҙәр ҙә бар.

اِذْهَبْ اِلٰى فِرْعَوْنَ اِنَّهٗ طَغٰىۖ

iżhab ilā fir‘auna innahū ṭagā.

фирғәүенгә бар! Ысынлап та, ул сиктән ашты,

فَقُلْ هَلْ لَّكَ اِلٰٓى اَنْ تَزَكّٰىۙ

fa qul hal laka ilā an tazakkā.

Шуға күрә (Фирғәүенгә): «Һин үҙеңде (яңылыштан) таҙартырға теләйһеңме?»

اِنَّ عَلَيْنَا لَلْهُدٰىۖ

inna ‘alainā lal-hudā.

Ысынлап та, Беҙ тура юлды бирәбеҙ;

لَمْ يَكُنِ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْ اَهْلِ الْكِتٰبِ وَالْمُشْرِكِيْنَ مُنْفَكِّيْنَ حَتّٰى تَأْتِيَهُمُ الْبَيِّنَةُۙ

lam yakunil-lażīna kafarū min ahlil-kitābi wal-musyrikīna munfakkīna ḥattā ta'tiyahumul-bayyinah(tu).

Китап әһелдәре һәм мөшриктәр араһынан кәфер булғандар, үҙҙәренә асыҡ дәлилдәр килеп етмәйенсә, (үҙ диндәрен) ташламаҫтар;

وَمَا تَفَرَّقَ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْكِتٰبَ اِلَّا مِنْۢ بَعْدِ مَا جَاۤءَتْهُمُ الْبَيِّنَةُ ۗ

wa mā tafarraqal-lażīna ūtul-kitāba illā mim ba‘di mā jā'athumul-bayyinah(tu).

Китап әһелдәре үҙҙәренә асыҡ дәлилдәр килеп етмәйенсә бүленмәне.