وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ لَا تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِۙ قَالُوْٓا اِنَّمَا نَحْنُ مُصْلِحُوْنَ
wa iżā qīla lahum lā tufsidū fil-arḍ(i), qālū innamā naḥnu muṣliḥūn(a).
Ket no naibaga kadakuada, "Saankayo a mangdangran ditoy daga!" Insungbatda, "Kinapudnona, datayo ti mangaramid kadagiti panagrang-ay."
الَّذِيْنَ يَنْقُضُوْنَ عَهْدَ اللّٰهِ مِنْۢ بَعْدِ مِيْثَاقِهٖۖ وَيَقْطَعُوْنَ مَآ اَمَرَ اللّٰهُ بِهٖٓ اَنْ يُّوْصَلَ وَيُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِۗ اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْخٰسِرُوْنَ
allażīna yanquḍūna ‘ahdallāhi mim ba‘di mīṡāqih(ī), wa yaqṭa‘ūna mā amarallāhu bihī ay yūṣala wa yufsidūna fil-arḍ(i), ulā'ika humul-khāsirūn(a).
Dagidiay manglabsing iti tulag ni Allah kalpasan a napasingkedan, ken putdenda ti imbilin ni Allah a makitipon, ken mangisaknap iti panagrupsa ditoy daga. Isuda ti maabak.
۞ وَاِذِ اسْتَسْقٰى مُوْسٰى لِقَوْمِهٖ فَقُلْنَا اضْرِبْ بِّعَصَاكَ الْحَجَرَۗ فَانْفَجَرَتْ مِنْهُ اثْنَتَا عَشْرَةَ عَيْنًا ۗ قَدْ عَلِمَ كُلُّ اُنَاسٍ مَّشْرَبَهُمْ ۗ كُلُوْا وَاشْرَبُوْا مِنْ رِّزْقِ اللّٰهِ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ
wa iżistasqā mūsā liqaumihī faqulnaḍrib bi‘aṣākal-ḥajar(a), fanfajarat minhuṡnatā ‘asyrata ‘ainā(n), qad ‘alima kullu unāsim masyrabahum, kulū wasyrabū mir rizqillāhi wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).
Ket (laglagipem) idi nagkiddaw ni Moises iti danum para kadagiti tattaona, Kinunami, "Kabilem ti bato babaen ti sarukodmo!" Isu a sangapulo ket dua nga ubbog ti rimmuar manipud iti dayta. Ammo ti tunggal tribu ti (agsasaruno) a lugarna nga inumen. Mangan ken uminum manipud iti taraon ni Allah (naited), ken saan nga agaramid iti dakes ditoy daga babaen ti panagaramid iti pannakadadael.
وَاِذَا تَوَلّٰى سَعٰى فِى الْاَرْضِ لِيُفْسِدَ فِيْهَا وَيُهْلِكَ الْحَرْثَ وَالنَّسْلَ ۗ وَ اللّٰهُ لَا يُحِبُّ الْفَسَادَ
wa iżā tawallā sa‘ā fil-arḍi liyufsida fīhā wa yuhlikal-ḥarṡa wan-nasl(a), wallāhu lā yuḥibbul-fasād(a).
Ket no tallikudan (kanika), sapsapulenna ti agaramid iti kinaranggas iti daga, ken dadaelenna dagiti apit ken taraken, ket saan a magustuan ni Allah ti kinaranggas.
فَهَزَمُوْهُمْ بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَقَتَلَ دَاوٗدُ جَالُوْتَ وَاٰتٰىهُ اللّٰهُ الْمُلْكَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَهٗ مِمَّا يَشَاۤءُ ۗ وَلَوْلَا دَفْعُ اللّٰهِ النَّاسَ بَعْضَهُمْ بِبَعْضٍ لَّفَسَدَتِ الْاَرْضُ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ ذُوْ فَضْلٍ عَلَى الْعٰلَمِيْنَ
fahazamūhum bi'iżnillāh(i), wa qatala dāwūdu jālūta wa ātāhullāhul-mulka wal-ḥikmata wa ‘allamahū mimmā yasyā'(u), wa lau lā daf‘ullāhin-nāsa ba‘ḍahum biba‘ḍil lafasadatil-arḍu wa lākinnallāha żū faḍlin ‘alal-‘ālamīn(a).
Isu nga inabakda isuna babaen ti pammalubos ni Allah, ket pinatay ni David ni Goliat. Kalpasanna, inted ni Allah kenkuana (David) ti pagarian ken sirib ken insurona kenkuana no ania ti kayatna. Ket no saan a salakniban ni Allah ti sumagmamano a tattao babaen kadagiti dadduma, sigurado a madadael ti daga. Ngem addaan ni Allah iti kinaparabur kadagiti amin a lubong.
فَاِنْ تَوَلَّوْا فَاِنَّ اللّٰهَ عَلِيْمٌ ۢبِالْمُفْسِدِيْنَ ࣖ
fa in tawallau fa innallāha ‘alīmum bil-mufsidīn(a).
Kalpasanna no tallikudanda, ngarud (ammo) a ni Allah ket Ammo-amin kadagidiay agar-aramid iti kinaranggas.
وَاللّٰهُ يُرِيْدُ اَنْ يَّتُوْبَ عَلَيْكُمْ ۗ وَيُرِيْدُ الَّذِيْنَ يَتَّبِعُوْنَ الشَّهَوٰتِ اَنْ تَمِيْلُوْا مَيْلًا عَظِيْمًا
wallāhu yurīdu ay yatūba ‘alaikum, wa yurīdul-lażīna yattabi‘ūnasy-syahawāti an tamīlū mailan ‘aẓīmā(n).
Ket tarigagayan ni Allah nga awaten ti panagbabawim, bayat a dagidiay mangsursurot kadagiti tarigagayda tarigagayanda nga umadayoka agingga a mabalin (manipud iti kinapudno).
مِنْ اَجْلِ ذٰلِكَ ۛ كَتَبْنَا عَلٰى بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اَنَّهٗ مَنْ قَتَلَ نَفْسًاۢ بِغَيْرِ نَفْسٍ اَوْ فَسَادٍ فِى الْاَرْضِ فَكَاَنَّمَا قَتَلَ النَّاسَ جَمِيْعًاۗ وَمَنْ اَحْيَاهَا فَكَاَنَّمَآ اَحْيَا النَّاسَ جَمِيْعًا ۗوَلَقَدْ جَاۤءَتْهُمْ رُسُلُنَا بِالْبَيِّنٰتِ ثُمَّ اِنَّ كَثِيْرًا مِّنْهُمْ بَعْدَ ذٰلِكَ فِى الْاَرْضِ لَمُسْرِفُوْنَ
min ajli żālik(a), katabnā ‘alā banī isrā'īla annahū man qatala nafsam bigairi nafsin au fasādin fil-arḍi fa ka'annamā qatalan-nāsa jamī‘ā(n), wa man aḥyāhā fa ka'annamā aḥyan-nāsa jamī‘ā(n), wa laqad jā'athum rusulunā bil-bayyināt(i), ṡumma inna kaṡīram minhum ba‘da żālika fil-arḍi lamusrifūn(a).
Ngarud inbilinmi para kadagiti Annak ti Israel a ti siasinoman a mangpapatay iti maysa a tao, saan a kas panagibales iti panangpapatayna iti sabali a tao wenno gapu iti panangpataudna iti panagkunniber iti daga, kasla pinapatayna ti amin a sangatauan. Siasinoman a mangisalakan iti biag ti tao, kasla insalakanna ti biag ti amin a sangatauan. Pudno, immay kadakuada ti Mensaherotayo nga addaan kadagiti nalawag a pammaneknek. Ngem adu kadakuada ti nagsalungasing kalpasan dayta iti daga.
اِنَّمَا جَزٰۤؤُا الَّذِيْنَ يُحَارِبُوْنَ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ وَيَسْعَوْنَ فِى الْاَرْضِ فَسَادًا اَنْ يُّقَتَّلُوْٓا اَوْ يُصَلَّبُوْٓا اَوْ تُقَطَّعَ اَيْدِيْهِمْ وَاَرْجُلُهُمْ مِّنْ خِلَافٍ اَوْ يُنْفَوْا مِنَ الْاَرْضِۗ ذٰلِكَ لَهُمْ خِزْيٌ فِى الدُّنْيَا وَلَهُمْ فِى الْاٰخِرَةِ عَذَابٌ عَظِيْمٌ
innamā jazā'ul-lażīna yuḥāribūnallāha wa rasūlahū wa yas‘auna fil-arḍi fasādan ay yuqattalū au yuṣallabū au tuqaṭṭa‘a aidīhim wa arjuluhum min khilāfin au yunfau minal-arḍ(i), żālika lahum khizyun fid-dun-yā wa lahum fil-ākhirati ‘ażābun ‘aẓīm(un).
Ti dusa para kadagidiay makilablaban ken ni Allah ken ti Mensaherona ken mangpataud iti kinaranggas ditoy daga ket mapapatay wenno mailansa laeng, wenno maputed dagiti ima ken sakada iti krus, wenno maidestiero manipud kadagiti pagtaenganda. Nakababain daytoy kadakuada iti daytoy a lubong, ket iti biag kalpasan ti ipapatay agsagabadanto iti dakkel a dusa.
وَقَالَتِ الْيَهُوْدُ يَدُ اللّٰهِ مَغْلُوْلَةٌ ۗغُلَّتْ اَيْدِيْهِمْ وَلُعِنُوْا بِمَا قَالُوْا ۘ بَلْ يَدٰهُ مَبْسُوْطَتٰنِۙ يُنْفِقُ كَيْفَ يَشَاۤءُۗ وَلَيَزِيْدَنَّ كَثِيْرًا مِّنْهُمْ مَّآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَ طُغْيَانًا وَّكُفْرًاۗ وَاَلْقَيْنَا بَيْنَهُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاۤءَ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِۗ كُلَّمَآ اَوْقَدُوْا نَارًا لِّلْحَرْبِ اَطْفَاَهَا اللّٰهُ ۙوَيَسْعَوْنَ فِى الْاَرْضِ فَسَادًاۗ وَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ الْمُفْسِدِيْنَ
wa qālatil-yahūdu yadullāhi maglūlah(tun), gullat aidīhim wa lu‘inū bimā qālū, bal yadāhu mabsūṭatān(i), yunfiqu kaifa yasyā'(u), wa layazīdanna kaṡīram minhum mā unzila ilaika mir rabbika ṭugyānaw wa kufrā(n), wa alqainā bainahumul-‘adāwata wal-bagḍā'a ilā yaumil-qiyāmah(ti), kullamā auqadū nāral lil-ḥarbi aṭfa'ahallāh(u), wa yas‘auna fil-arḍi fasādā(n), wallāhu lā yuḥibbul-mufsidīn(a).
Ket kinuna dagiti Judio, “Naigalut dagiti ima ti Dios.” Kinapudnona, dagiti imada ti nakagalut ken isuda ti mailunod gapu iti imbagada, uray no silulukat ti dua nga ima ni Allah; Mangted iti sustento kas kayatna. Ket (ti Qur’an) a naibaon kenka manipud iti Apom ket sigurado a mangpaadu iti kinasukir ken di panamati ti kaaduan kadakuada. Ket pinataudmi ti panagbubusor ken gura iti nagbaetanda agingga iti Aldaw ti Panagungar. Tunggal mangsindida iti apuy ti gubat, iddepen dayta ni Allah. Ket ikagkagumaanda (mangpataud) iti pannakadadael ditoy daga. Ket saan a magustuan ni Allah dagidiay agar-aramid iti pannakadadael.
وَلَا تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِ بَعْدَ اِصْلَاحِهَا وَادْعُوْهُ خَوْفًا وَّطَمَعًاۗ اِنَّ رَحْمَتَ اللّٰهِ قَرِيْبٌ مِّنَ الْمُحْسِنِيْنَ
wa lā tufsidū fil-arḍi ba‘da iṣlāḥihā wad‘ūhu khaufaw wa ṭama‘ā(n), inna raḥmatallāhi qarībum minal-muḥsinīn(a).
Ket dikay mangpataud iti pannakadangran iti daga kalpasan a (naparsua) a nasayaat. Agkararag Kenkuana buyogen ti buteng ken namnama. Kinapudnona, ti asi ni Allah ket asideg unay kadagidiay agar-aramid iti naimbag.
وَاذْكُرُوْٓا اِذْ جَعَلَكُمْ خُلَفَاۤءَ مِنْۢ بَعْدِ عَادٍ وَّبَوَّاَكُمْ فِى الْاَرْضِ تَتَّخِذُوْنَ مِنْ سُهُوْلِهَا قُصُوْرًا وَّتَنْحِتُوْنَ الْجِبَالَ بُيُوْتًا ۚفَاذْكُرُوْٓا اٰلَاۤءَ اللّٰهِ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ
ważkurū iż ja‘alakum khulafā'a mim ba‘di ‘ādiw wa bawwa'akum fil-arḍi tattakhiżūna min suhūlihā quṣūraw wa tanḥitūnal-jibāla buyūtā(n), fażkurū ālā'allāhi wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).
Ket laglagipenyo idi inaramidnaka a caliph kalpasan dagiti tattao ni ‘Ad ken inkabilnaka ditoy daga. Kadagiti patad a lugar mangbangonka kadagiti palasio ken kadagiti turod ikitikitmo dagitoy a kas balbalay. Isu a laglagipenyo dagiti bendision ni Allah ken dikay mangpataud iti kinaranggas ditoy daga.
وَاِلٰى مَدْيَنَ اَخَاهُمْ شُعَيْبًاۗ قَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ مَا لَكُمْ مِّنْ اِلٰهٍ غَيْرُهٗۗ قَدْ جَاۤءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ فَاَوْفُوا الْكَيْلَ وَالْمِيْزَانَ وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ اَشْيَاۤءَهُمْ وَلَا تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِ بَعْدَ اِصْلَاحِهَاۗ ذٰلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَۚ
wa ilā madyana akhāhum syu‘aibā(n), qāla yā qaumi‘budullāha mā lakum min ilāhin gairuh(ū), qad jā'atkum bayyinatum mir rabbikum fa auful-kaila wal-mīzāna wa lā tabkhasun-nāsa asy-yā'ahum wa lā tufsidū fil-arḍi ba‘da iṣlāḥihā, żālikum khairul lakum in kuntum mu'minīn(a).
Ket kadagiti tattao ti Madyan, (imbaonmi) ni Shuaib, ti bukodda a kabsat. Kinunana, "O tattaok! Agdayawkayo ken Allah. Awan ti dios (panagdayaw) para kadakayo no di Kenkuana. Pudno, nalawag nga ebidensia ti dimteng kadakayo manipud iti Apoyo. Perpektoyo dagiti rukod ken timbangan, ken dikay mangdangran iti asinoman iti uray sangkabassit laeng. Dikay mangdadael iti daga kalpasan a (naparsua) a nasayaat. Nasaysayaat dayta para kadakayo no namatikayo."
وَلَا تَقْعُدُوْا بِكُلِّ صِرَاطٍ تُوْعِدُوْنَ وَتَصُدُّوْنَ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ مَنْ اٰمَنَ بِهٖ وَتَبْغُوْنَهَا عِوَجًاۚ وَاذْكُرُوْٓا اِذْ كُنْتُمْ قَلِيْلًا فَكَثَّرَكُمْۖ وَانْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُفْسِدِيْنَ
wa lā taq‘udū bikulli ṣirāṭin tū‘idūna wa taṣuddūna ‘an sabīlillāhi man āmana bihī wa tabgūnahā ‘iwajā(n), ważkurū iż kuntum qalīlan fa kaṡṡarakum, wanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-mufsidīn(a).
Ket dikay agtugaw iti aniaman a dana babaen ti panangbutbuteng ken pananglapped kadagiti namati manipud iti dalan ni Allah ken kayatyo nga iyadayo dayta. Laglagipem idi manmanokayo, kalpasanna pinaadu ni Allah ti bilangyo. Ken asikasuem no ania ti mapasamak kadagidiay agar-aramid iti pannakadadael.
ثُمَّ بَعَثْنَا مِنْۢ بَعْدِهِمْ مُّوْسٰى بِاٰيٰتِنَآ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَمَلَا۟ىِٕهٖ فَظَلَمُوْا بِهَاۚ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُفْسِدِيْنَ
Ṡumma ba‘aṡnā mim ba‘dihim mūsā bi'āyātinā ilā fir‘auna wa mala'ihī fa ẓalamū bihā, fanẓur kaifa kāna ‘āqibatul-mufsidīn(a).
Kalpasan dagitoy, imbaonmi ni Moises agraman dagiti pammaneknekmi ken ni Faraon ken kadagiti pangulo dagiti tattaona, ket inlibakda dagiti pammaneknek. Isu nga asikasuem ti mapasamak kadagidiay mangdadael.
وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا بَعْضُهُمْ اَوْلِيَاۤءُ بَعْضٍۗ اِلَّا تَفْعَلُوْهُ تَكُنْ فِتْنَةٌ فِى الْاَرْضِ وَفَسَادٌ كَبِيْرٌۗ
wal-lażīna kafarū ba‘ḍuhum auliyā'u ba‘ḍ(in), illā taf‘alūhu takun fitnatun fil-arḍi wa fasādun kabīr(un).
Ket dagiti saan a mamati, dadduma kadakuada ti mangsalaknib iti dadduma. No dikay aramiden ti imbilin ni Allah (a mangsalaknib iti maysa ken maysa), addanto riribuk ditoy daga ken dakkel a panagkunniber.
وَالَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا مَسْجِدًا ضِرَارًا وَّكُفْرًا وَّتَفْرِيْقًاۢ بَيْنَ الْمُؤْمِنِيْنَ وَاِرْصَادًا لِّمَنْ حَارَبَ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ مِنْ قَبْلُ ۗوَلَيَحْلِفُنَّ اِنْ اَرَدْنَآ اِلَّا الْحُسْنٰىۗ وَاللّٰهُ يَشْهَدُ اِنَّهُمْ لَكٰذِبُوْنَ
wal-lażīnattakhażū masjidan ḍirāraw wa kufraw wa tafrīqam bainal-mu'minīna wa irṣādal liman ḥāraballāha wa rasūlahū min qabl(u), wa layaḥlifunna in aradnā illal-ḥusnā, wallāhu yasyhadu innahum lakāżibūn(a).
Ket (kadagiti managinsisingpet) adda dagiti sumagmamano a mangbangon kadagiti moske tapno makadangran (kadagiti namati), para iti di panamati ken mangpataud iti pannakabingaybingay kadagiti namati, ken tapno ur-urayenda ti yaay dagidiay nakiranget ken ni Allah ken ti Mensaherona iti nabayagen. Sigurado nga agsapatada, "Naimbag laeng ti panggepmi." Ket paneknekan ni Allah nga ulbodda (kadagiti sapatada).
وَيٰقَوْمِ اَوْفُوا الْمِكْيَالَ وَالْمِيْزَانَ بِالْقِسْطِ وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ اَشْيَاۤءَهُمْ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ
wa yā qaumi auful-mikyāla wal-mīzāna bil-qisṭi wa lā tabkhasun-nāsa asy-yā'ahum wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).
Ket O tattaok! Tungpalen a patas dagiti rukod ken timbangan, ken saan a dangran dagiti tattao babaen kadagiti karbenganda ken saan a mangpataud iti dakes ditoy daga babaen ti panangdadael
قَالُوْا تَاللّٰهِ لَقَدْ عَلِمْتُمْ مَّا جِئْنَا لِنُفْسِدَ فِى الْاَرْضِ وَمَا كُنَّا سٰرِقِيْنَ
qālū tallāhi laqad ‘alimtum mā ji'tanā linufsida fil-arḍi wa mā kunnā sāriqīn(a).
Insungbatda (dagiti kakabsat ni Jose), "Babaen ni Allah, pudno, ammoyo a saankami nga immay tapno mangpataud iti kinaranggas iti daytoy a daga ken saankami a mannanakaw."
وَالَّذِيْنَ يَنْقُضُوْنَ عَهْدَ اللّٰهِ مِنْ ۢ بَعْدِ مِيْثَاقِهٖ وَيَقْطَعُوْنَ مَآ اَمَرَ اللّٰهُ بِهٖٓ اَنْ يُّوْصَلَ وَيُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِۙ اُولٰۤىِٕكَ لَهُمُ اللَّعْنَةُ وَلَهُمْ سُوْۤءُ الدَّارِ
wal-lażīna yanquḍūna ‘ahdallāhi mim ba‘di mīṡāqihī wa yaqṭa‘ūna mā amarallāhu bihī ay yūṣala wa yufsidūna fil-arḍ(i), ulā'ika lahumul-la‘natu wa lahum sū'ud-dār(i).
Ket dagidiay manglabsing iti tulag ni Allah kalpasan a naaramid dayta, ken mangputed iti imbilin ni Allah a makitipon ken mangaramid iti kinaranggas ditoy daga, para kadakuada ti lunod ken dakes a pagnaedan (Impierno).
اَلَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَصَدُّوْا عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ زِدْنٰهُمْ عَذَابًا فَوْقَ الْعَذَابِ بِمَا كَانُوْا يُفْسِدُوْنَ
allażīna kafarū wa ṣaddū ‘an sabīlillāhi zidnāhum ‘ażāban fauqal-‘ażābi bimā kānū yufsidūn(a).
Dagidiay saan a mamati ken manglapped (tattao) manipud iti dana ni Allah, Paaduenmi ti pannakatutuokda iti pannakatutuok gapu ta kanayon nga agaramidda iti kinaranggas.
وَاِذَآ اَرَدْنَآ اَنْ نُّهْلِكَ قَرْيَةً اَمَرْنَا مُتْرَفِيْهَا فَفَسَقُوْا فِيْهَا فَحَقَّ عَلَيْهَا الْقَوْلُ فَدَمَّرْنٰهَا تَدْمِيْرًا
wa iżā aradnā an nuhlika qaryatan amarnā mutrafīhā fa fasaqū fīhā fa ḥaqqa ‘alaihal-qaulu fa dammarnāhā tadmīrā(n).
Ket no kayatmi a dadaelen ti maysa a pagilian, kalpasanna ibilinmi dagiti tattao nga agbibiag iti kinaluho iti dayta a pagilian (nga agtulnog ken Allah), ngem no agaramidda iti panagsukir iti dayta (pagilian), kalpasanna dagiti sasao (Ti dusami) ket mayaplikar kadakuada, kalpasanna naan-anay a dadaelenmi (dayta a pagilian).
قَالُوْا يٰذَا الْقَرْنَيْنِ اِنَّ يَأْجُوْجَ وَمَأْجُوْجَ مُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِ فَهَلْ نَجْعَلُ لَكَ خَرْجًا عَلٰٓى اَنْ تَجْعَلَ بَيْنَنَا وَبَيْنَهُمْ سَدًّا
qālū yā żal-qarnaini inna ya'jūja wa ma'jūja mufsidūna fil-arḍi fahal naj‘alu laka kharjan ‘alā an taj‘alā bainanā wa bainahum saddā(n).
Kinunada, "O Zulkarnain! Pudno, da Yagjuj ken Makjuj (parsua a) agar-aramid iti pannakadadael ditoy daga, isu a mabalin kadi a bayadanmikayo iti gunggona tapno mangbangonkayo iti bangen iti nagbaetanmi kadakuada?"
وَاِذَا بَطَشْتُمْ بَطَشْتُمْ جَبَّارِيْنَۚ
wa iżā baṭasytum baṭasytum jabbārīn(a).
Ket no parigatem, ngarud aramidem dayta a siuulpit ken awan asi.
الَّذِيْنَ يُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِ وَلَا يُصْلِحُوْنَ
allażīna yufsidūna fil-arḍi wa lā yaṣliḥūn(a).
a mangpataud iti kinadakes ditoy daga ket saanda nga agsumbangir.”
وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ اَشْيَاۤءَهُمْ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ ۚ
wa lā tabkhasun-nāsa asy-yā'ahum wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).
Ket dikay dangran dagiti tattao babaen ti panangkissay kadagiti kalinteganda ken dikay mangpataud iti panagkunniber ditoy daga;
وَجَحَدُوْا بِهَا وَاسْتَيْقَنَتْهَآ اَنْفُسُهُمْ ظُلْمًا وَّعُلُوًّاۗ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُفْسِدِيْنَ ࣖ
wa jaḥadū bihā wastaiqanathā anfusuhum ẓulmaw wa ‘uluwwā(n), fanẓur kaifa kāna ‘āqibatul-mufsidīn(a).
Ket ilibakda dayta gapu iti kinaawan hustisia ken kinatangsitda, uray no mamati ti pusoda (ti kinapudno dayta). Isu nga asikasuem ti mapasamak kadagidiay mangdadael.
قَالَتْ اِنَّ الْمُلُوْكَ اِذَا دَخَلُوْا قَرْيَةً اَفْسَدُوْهَا وَجَعَلُوْٓا اَعِزَّةَ اَهْلِهَآ اَذِلَّةً ۚوَكَذٰلِكَ يَفْعَلُوْنَ
qālat innal-mulūka iżā dakhalū qaryatan afsadūhā wa ja‘alū a‘izzata ahlihā ażillah(tan), wa każālika yaf‘alūn(a).
Isu (Balqis) ket kinunana, "Pudno, inton parmeken dagiti ari ti maysa a pagilian, sigurado a dadaelenda daytoy, ken pagbalinenda a maibabain dagiti natan-ok nga agnanaed iti daytoy; ket dayta ti aramidenda."
وَكَانَ فِى الْمَدِيْنَةِ تِسْعَةُ رَهْطٍ يُّفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِ وَلَا يُصْلِحُوْنَ
wa kāna fil-madīnati tis‘atu rahṭiy yufsidūna fil-arḍi wa lā yuṣliḥūn(a).
Ket iti dayta a siudad adda siam a lallaki a nangaramid iti kinadakes iti daga, ket saanda a nagsumbangir.
اِنَّ فِرْعَوْنَ عَلَا فِى الْاَرْضِ وَجَعَلَ اَهْلَهَا شِيَعًا يَّسْتَضْعِفُ طَاۤىِٕفَةً مِّنْهُمْ يُذَبِّحُ اَبْنَاۤءَهُمْ وَيَسْتَحْيٖ نِسَاۤءَهُمْ ۗاِنَّهٗ كَانَ مِنَ الْمُفْسِدِيْنَ
inna fir‘auna ‘alā fil-arḍi wa ja‘ala ahlahā syiya‘ay yastaḍ‘ifu ṭā'ifatam minhum yużabbiḥu abnā'ahum wa yastaḥyī nisā'ahum, innahū kāna minal-mufsidīn(a).
Pudno, arbitrariamente ti inaramid ni Faraon ditoy daga ket biningayna dagiti tattaona, inrurumenna ti maysa a grupo kadakuada (dagiti Annak ti Israel), pinartena dagiti annakda a lallaki ken inispalna ti biag dagiti annakda a babbai. Pudno, isu (ni Faraon) ket maysa kadagidiay nangdadael.
فَلَمَّآ اَنْ اَرَادَ اَنْ يَّبْطِشَ بِالَّذِيْ هُوَ عَدُوٌّ لَّهُمَاۙ قَالَ يٰمُوْسٰٓى اَتُرِيْدُ اَنْ تَقْتُلَنِيْ كَمَا قَتَلْتَ نَفْسًاۢ بِالْاَمْسِۖ اِنْ تُرِيْدُ اِلَّآ اَنْ تَكُوْنَ جَبَّارًا فِى الْاَرْضِ وَمَا تُرِيْدُ اَنْ تَكُوْنَ مِنَ الْمُصْلِحِيْنَ
falammā an arāda ay yabṭisya bil-lażī huwa ‘aduwwul lahumā, qāla yā mūsā aturīdu an taqtulanī kamā qatalta nafsam bil-ams(i), in turīdu illā an takūna jabbāran fil-arḍi wa mā turīdu an takūna minal-muṣliḥīn(a).
Isu nga idi kayatna (ni Moises) a kabilen a naimbag ti tao a kabusorda a dua, kinunana (ti kabusorna), "O Moises! Panggepmo kadi a patayennak, kas idi kalman a nangpapatayka iti maysa a tao? Panggepmo laeng ti agbalin a tao nga agar-aramid iti tirania iti (daytoy) a daga, ken saanmo a panggep ti agbalin a maysa kadagidiay makikappia."
وَابْتَغِ فِيْمَآ اٰتٰىكَ اللّٰهُ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ وَلَا تَنْسَ نَصِيْبَكَ مِنَ الدُّنْيَا وَاَحْسِنْ كَمَآ اَحْسَنَ اللّٰهُ اِلَيْكَ وَلَا تَبْغِ الْفَسَادَ فِى الْاَرْضِ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ الْمُفْسِدِيْنَ
wabtagi fīmā ātākallāhud-dāral-ākhirata wa lā tansa naṣībaka minad-dun-yā wa aḥsin kama aḥsanallāhu ilaika wa lā tabgil-fasāda fil-arḍ(i), innallāha lā yuḥibbul-mufsidīn(a).
Ket sapulenyo (ti gunggona ti) daga ti biag kalpasan ti ipapatay babaen ti inted ni Allah kadakayo, ngem dikay liplipatan ti bingayyo iti daytoy a lubong ken aramidenyo ti naimbag (kadagiti dadduma) a kas iti inaramid ni Allah iti naimbag kadakayo, ken dikay mangpataud iti pannakadadael ditoy daga. Kinapudnona, saan a magustuan ni Allah dagiti tattao nga agar-aramid iti pannakadadael.
تِلْكَ الدَّارُ الْاٰخِرَةُ نَجْعَلُهَا لِلَّذِيْنَ لَا يُرِيْدُوْنَ عُلُوًّا فِى الْاَرْضِ وَلَا فَسَادًا ۗوَالْعَاقِبَةُ لِلْمُتَّقِيْنَ
tilkad-dārul-ākhiratu naj‘aluhā lil-lażīna lā yurīdūna ‘uluwwan fil-arḍi wa lā fasādā(n), wal-‘āqibatu lil-muttaqīn(a).
Inaramidmi ti daga ti biag kalpasan ti ipapatay para kadagidiay saan nga agpasindayag ken awan ti makadangran ditoy daga. Ket ti (nasayaat) a pagbanagan ket para kadagidiay nadiosan.
قَالَ رَبِّ انْصُرْنِيْ عَلَى الْقَوْمِ الْمُفْسِدِيْنَ ࣖ
qāla rabbinṣurnī ‘alal-qaumil-mufsidīn(a).
Isu (Lut) ket nagkararag, "O Apok, tulongannak (babaen ti panangipaay iti dusa) iti grupo a nangaramid iti pannakadadael."
وَاِلٰى مَدْيَنَ اَخَاهُمْ شُعَيْبًاۙ فَقَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ وَارْجُوا الْيَوْمَ الْاٰخِرَ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ ۖ
wa ilā madyana akhāhum syu‘aibā(n), faqāla yā qaumi‘budullāha warjul-yaumal-ākhira wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).
Ket kadagiti tattao ti Madyan, (Imbaonmi) ti kabsatda a ni Shuaib, kinunana, "O tattaok! Agdayawkayo ken Allah, namnamaenyo ti (gunggona ti) maudi nga aldaw, ken dikay agallaalla ditoy daga nga agar-aramid iti kinaranggas."
ظَهَرَ الْفَسَادُ فِى الْبَرِّ وَالْبَحْرِ بِمَا كَسَبَتْ اَيْدِى النَّاسِ لِيُذِيْقَهُمْ بَعْضَ الَّذِيْ عَمِلُوْا لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَ
Żaharal-fasādu fil-barri wal-baḥri bimā kasabat aidin-nāsi liyużīqahum ba‘ḍal-lażī ‘amilū la‘allahum yarji‘ūn(a).
Nagparang ti panagkunniber iti daga ken baybay gapu iti nagun-od dagiti ima dagiti tattao; Tarigagayan ni Allah a maramananda ti maysa a paset dagiti aramidda, tapno makasublida (iti umno a dana).
اَمْ نَجْعَلُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ كَالْمُفْسِدِيْنَ فِى الْاَرْضِۖ اَمْ نَجْعَلُ الْمُتَّقِيْنَ كَالْفُجَّارِ
am naj‘alul-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti kal-mufsidīna fil-arḍ(i), am naj‘alul-muttaqīna kal-fujjār(i).
Rumbeng kadi a tratuentayo dagiti mamati ken agar-aramid kadagiti naimbag nga aramid a kas met laeng kadagidiay mangisaksaknap iti kinaranggas ditoy daga? Wenno rumbeng kadi nga ibilangtayo dagidiay agbuteng ken Allah a kas met laeng kadagidiay agar-aramid iti dakes?
فَهَلْ عَسَيْتُمْ اِنْ تَوَلَّيْتُمْ اَنْ تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِ وَتُقَطِّعُوْٓا اَرْحَامَكُمْ
fahal ‘asaitum in tawallaitum an tufsidū fil-arḍi wa tuqaṭṭi‘ū arḥāmakum.
Gapuna, no sika ti agturay, mangdadaelka kadi iti daga ken mangdadael iti relasion ti pamilia?
فَاَكْثَرُوْا فِيْهَا الْفَسَادَۖ
fa akṡarū fīhal-fasād(a).
kalpasanna adu ti inaramidda a pannakadadael iti pagilian, .