وَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَاٰتُوا الزَّكٰوةَ وَارْكَعُوْا مَعَ الرّٰكِعِيْنَ
wa aqīmuṣ-ṣalāta wa ātuz-zakāta warka‘ū ma‘ar-rāki‘īn(a).
Akkasumas salaata raawwadhaa, zakaa kafalaa, warra sagadan waliinis ni sagada.
وَاَنْفِقُوْا فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ وَلَا تُلْقُوْا بِاَيْدِيْكُمْ اِلَى التَّهْلُكَةِ ۛ وَاَحْسِنُوْا ۛ اِنَّ اللّٰهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَ
wa anfiqū fī sabīlillāhi wa lā tulqū bi'aidīkum ilat-tahlukah(ti), wa aḥsinū, innallāha yuḥibbul-muḥsinīn(a).
Karaa Rabbii irrattis (qabeenya keessan) baasaa, harka keessaniin (of) badiisaatti hin gatin, waan gaarii hojjadhaa. Dhugumatti Rabbiin warra waan gaarii hojjatan ni jaalata.
يَسْـَٔلُوْنَكَ مَاذَا يُنْفِقُوْنَ ۗ قُلْ مَآ اَنْفَقْتُمْ مِّنْ خَيْرٍ فَلِلْوَالِدَيْنِ وَالْاَقْرَبِيْنَ وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنِ وَابْنِ السَّبِيْلِ ۗ وَمَا تَفْعَلُوْا مِنْ خَيْرٍ فَاِنَّ اللّٰهَ بِهٖ عَلِيْمٌ
yas'alūnaka māżā yunfiqūn(a), qul mā anfaqtum min khairin falil-wālidaini wal-aqrabīna wal-yatāmā wal-masākīni wabnis-sabīl(i), wa mā taf‘alū min khairin fa innallāha bihī ‘alīm(un).
Maal baasuu akka qaban si (Muhammad) gaafatu. "Qabeenyi ati kennitu kamiyyuu warra, fira, yatiima, hiyyeeyyii fi namoota imala irra jiraniif kan yaadame ta'uu qaba" jedhi. Waan gaarii isin hojjattan immoo dhugumatti Rabbiin Beekaa dha.
مَثَلُ الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ فِيْ سَبِيْلِ اللّٰهِ كَمَثَلِ حَبَّةٍ اَنْۢبَتَتْ سَبْعَ سَنَابِلَ فِيْ كُلِّ سُنْۢبُلَةٍ مِّائَةُ حَبَّةٍ ۗ وَاللّٰهُ يُضٰعِفُ لِمَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَاللّٰهُ وَاسِعٌ عَلِيْمٌ
maṡalul-lażīna yunfiqūna amwālahum fī sabīlillāhi kamaṡali ḥabbatin ambatat sab‘a sanābila fī kulli sumbulatim mi'atu ḥabbah(tin), wallāhu yuḍā‘ifu limay yasyā'(u), wallāhu wāsi‘un ‘alīm(un).
Fakkeenyi nama qabeenya isaa karaa Rabbiitti fixu akka sanyii citaa torba biqilu, tokkoon tokkoon citaa irratti sanyii dhibbatu jira. Rabbiin nama fedheef baay’isa, Rabbiin immoo hunda hammatee, waan hunda beekuudha.
۞ لَيْسَ عَلَيْكَ هُدٰىهُمْ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ يَهْدِيْ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ خَيْرٍ فَلِاَنْفُسِكُمْ ۗوَمَا تُنْفِقُوْنَ اِلَّا ابْتِغَاۤءَ وَجْهِ اللّٰهِ ۗوَمَا تُنْفِقُوْا مِنْ خَيْرٍ يُّوَفَّ اِلَيْكُمْ وَاَنْتُمْ لَا تُظْلَمُوْنَ
laisa ‘alaika hudāhum wa lākinnallāha yahdī may yasyā'(u), wa mā tunfiqū min khairin fa li'anfusikum, wa mā tunfiqūna illabtigā'a wajhillāh(i), wa mā tunfiqū min khairiy yuwaffa ilaikum wa antum lā tuẓlamūn(a).
Isaan qajeelchuun dirqama kee (Muhammad) osoo hin taane, nama fedhe kan qajeelchu Rabbiidha. Qabeenyi ati kennitu kamiyyuu ofii keetiif. Akkasumas infaq hin kenninaa yoo raggaasi Rabbii barbaadde malee. Qabeenya ati invast goote kamiyyuu, guutummaatti akka siif kennamu (badhaasni) akka sitti hin balleessine (miin akka hin miidhamne) beekamaadha.
اَلَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ اَمْوَالَهُمْ بِالَّيْلِ وَالنَّهَارِ سِرًّا وَّعَلَانِيَةً فَلَهُمْ اَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْۚ وَلَا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَلَا هُمْ يَحْزَنُوْنَ
allażīna yunfiqūna amwālahum bil-laili wan-nahāri sirraw wa ‘alāniyatan falahum ajruhum ‘inda rabbihim, wa lā khaufun ‘alaihim wa lā hum yaḥzanūn(a).
Warri qabeenya isaanii halkanii guyyaa (dhoksaan ykn ifatti) dabarsan, mindaa isaanii Rabbii isaanii bira ni argatu. Sodaan isaan keessa hin jiru hin gaddanis.
۞ وَسَارِعُوْٓا اِلٰى مَغْفِرَةٍ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَجَنَّةٍ عَرْضُهَا السَّمٰوٰتُ وَالْاَرْضُۙ اُعِدَّتْ لِلْمُتَّقِيْنَۙ
wa sāri‘ū ilā magfiratim mir rabbikum wa jannatin ‘arḍuhas-samāwātu wal-arḍ(u), u‘iddat lil-muttaqīn(a).
Gooftaa kee irraa araarama barbaaduufis ariifadhu, jannata bal’aa akka samii fi dachii warra sodaataniif qophaa’e argadhu, .
الَّذِيْنَ يُنْفِقُوْنَ فِى السَّرَّۤاءِ وَالضَّرَّۤاءِ وَالْكٰظِمِيْنَ الْغَيْظَ وَالْعَافِيْنَ عَنِ النَّاسِۗ وَاللّٰهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِيْنَۚ
al-lażīna yunfiqūna fis-sarrā'i waḍ-ḍarrā'i wal-kāẓimīnal gaiẓa wal-‘āfīna ‘anin-nās(i), wallāhu yuḥibbul-muḥsinīn(a).
(Jechuun) warra sadaqaan, yeroo salphaa fi rakkinaatti, akkasumas warra dheekkamsa isaanii to’atanii fi namootaaf dhiifama godhan. Rabbiin immoo warra waan gaarii hojjatan ni jaallata, .
وَلَا تُؤْتُوا السُّفَهَاۤءَ اَمْوَالَكُمُ الَّتِيْ جَعَلَ اللّٰهُ لَكُمْ قِيٰمًا وَّارْزُقُوْهُمْ فِيْهَا وَاكْسُوْهُمْ وَقُوْلُوْا لَهُمْ قَوْلًا مَّعْرُوْفًا
wa lā tu'tus-sufahā'a amwālakumul-latī ja‘alallāhu lakum qiyāmaw warzuqūhum fīhā waksūhum wa qūlū lahum qaulam ma‘rūfā(n).
Namoota sammuun isaanii ammallee guutuu hin taaneef, qabeenya keessan (warra aangoo qaban) kan Rabbiin bu’uura jireenyaa godheef dabarsee hin kenninaa. Bittaa fi uffata (galii qabeenya irraa argamu) kenniif jecha gaarii itti dubbadhu.
خُذْ مِنْ اَمْوَالِهِمْ صَدَقَةً تُطَهِّرُهُمْ وَتُزَكِّيْهِمْ بِهَا وَصَلِّ عَلَيْهِمْۗ اِنَّ صَلٰوتَكَ سَكَنٌ لَّهُمْۗ وَاللّٰهُ سَمِيْعٌ عَلِيْمٌ
khuż min amwālihim ṣadaqatan tuṭahhiruhum wa tuzakkīhim bihā wa ṣalli ‘alaihim, inna ṣalātaka sakanul lahum, wallāhu samī‘un ‘alīm(un).
Qabeenya isaanii irraa zakaa fudhadhaa, qulqulleessuuf, qulqulleessuuf, salaata isaaniif godhaa. Dhugumatti kadhannaan kee tasgabbii sammuu isaaniif (guddata). Rabbiin waan hunda dhaga’u, waan hunda beekuudha.
وَّجَعَلَنِيْ مُبٰرَكًا اَيْنَ مَا كُنْتُۖ وَاَوْصٰنِيْ بِالصَّلٰوةِ وَالزَّكٰوةِ مَا دُمْتُ حَيًّا ۖ
wa ja‘alanī mubārakan aina mā kunt(u), wa auṣānī biṣ-ṣalāti waz-zakāti mā dumtu ḥayyā(n).
Akkasumas bakkan jiru hundatti eebbifamaa na godheera, hangan lubbuun jirutti salaataa fi zakaa narratti ajajeera.
وَكَانَ يَأْمُرُ اَهْلَهٗ بِالصَّلٰوةِ وَالزَّكٰوةِۖ وَكَانَ عِنْدَ رَبِّهٖ مَرْضِيًّا
wa kāna ya'muru ahlahū biṣ-ṣalāti waz-zakāh(ti), wa kāna ‘inda rabbihī marḍiyyā(n).
Akkasumas maatiin isaa salaataa fi zakaa akka (hojjetan) ajaje, nama Rabbii isaatti tolu ture.
وَجَعَلْنٰهُمْ اَىِٕمَّةً يَّهْدُوْنَ بِاَمْرِنَا وَاَوْحَيْنَآ اِلَيْهِمْ فِعْلَ الْخَيْرٰتِ وَاِقَامَ الصَّلٰوةِ وَاِيْتَاۤءَ الزَّكٰوةِۚ وَكَانُوْا لَنَا عٰبِدِيْنَ ۙ
wa ja‘alnāhum a'immatay yahdūna bi'amrinā wa auḥainā ilaihim fi‘lal-khairāti wa iqāmaṣ-ṣalāti wa ītā'az-zakāh(ti), wa kānū lanā ‘ābidīn(a).
Akkasumas geggeessitoota ajaja Keenyaan nu qajeelchan isaan goonee akka isaan waan gaarii hojjatan, salaata raawwachuu fi zakaa akka kaffalan, nu qofti akka isaan gabbaru itti buusne.
وَالَّذِيْنَ اِذَآ اَنْفَقُوْا لَمْ يُسْرِفُوْا وَلَمْ يَقْتُرُوْا وَكَانَ بَيْنَ ذٰلِكَ قَوَامًا
wal-lażīna iżā anfaqū lam yusrifū wa lam yaqturū wa kāna baina żālika qawāmā(n).
Akkasumas (gabroota Rabbii rahmata godhaa dabalatee) warri yeroo (qabeenya) baasan, garmalee hin taane, akkasumas (akkasumas) quuqama hin qabne, lamaan isaanii iyyuu sababa qabeessa ta’an, .
وَابْتَغِ فِيْمَآ اٰتٰىكَ اللّٰهُ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ وَلَا تَنْسَ نَصِيْبَكَ مِنَ الدُّنْيَا وَاَحْسِنْ كَمَآ اَحْسَنَ اللّٰهُ اِلَيْكَ وَلَا تَبْغِ الْفَسَادَ فِى الْاَرْضِ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ الْمُفْسِدِيْنَ
wabtagi fīmā ātākallāhud-dāral-ākhirata wa lā tansa naṣībaka minad-dun-yā wa aḥsin kama aḥsanallāhu ilaika wa lā tabgil-fasāda fil-arḍ(i), innallāha lā yuḥibbul-mufsidīn(a).
Akkasumas waan Rabbiin siif kenneen lafa jireenya boodaa (mindaa) barbaadi, garuu qooda kee addunyaa irraa hin dagatin akkuma Rabbiin tola siif godhe waan gaarii (namoota biroof) hojjedhu, dachii irrattis miidhaa hin geessisin. Dhugumatti Rabbiin namoota miidhaa geessisan hin jaalatu.
فَاٰتِ ذَا الْقُرْبٰى حَقَّهٗ وَالْمِسْكِيْنَ وَابْنَ السَّبِيْلِۗ ذٰلِكَ خَيْرٌ لِّلَّذِيْنَ يُرِيْدُوْنَ وَجْهَ اللّٰهِ ۖوَاُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْمُفْلِحُوْنَ
fa āti żal-qurbā ḥaqqahū wal-miskīna wabnas-sabīl(i), żālika khairul lil-lażīna yurīdūna wajhallāh(i), wa ulā'ika humul-mufliḥūn(a).
Kanaaf mirga isaanii fira dhiyoof, akkasumas harka qalleeyyii fi namoota imala jiraniif kenni. Warra gammachiisa Rabbii barbaadaniif sun wayya. Isaanis namoota carraa qabanidha.
وَفِيْٓ اَمْوَالِهِمْ حَقٌّ لِّلسَّاۤىِٕلِ وَالْمَحْرُوْمِ
wa fī amwālihim ḥaqqul lis-sā'ili wal-maḥrūm(i).
Qabeenya isaanii keessattis hiyyeessa gaafatuu fi hiyyeessa hin gaafanneef mirgatu jira.
وَاَعْطٰى قَلِيْلًا وَّاَكْدٰى
wa a‘ṭā qalīlaw wa akdā.
xiqqoo (waan abdachiifame) kennee isa hafes ni dhorka.
اَعِنْدَهٗ عِلْمُ الْغَيْبِ فَهُوَ يَرٰى
a‘indahū ‘ilmul-gaibi fahuwa yarā.
Waan hin mul’anne akka arguuf (isa) beekumsa qabaa?
اٰمِنُوْا بِاللّٰهِ وَرَسُوْلِهٖ وَاَنْفِقُوْا مِمَّا جَعَلَكُمْ مُّسْتَخْلَفِيْنَ فِيْهِۗ فَالَّذِيْنَ اٰمَنُوْا مِنْكُمْ وَاَنْفَقُوْا لَهُمْ اَجْرٌ كَبِيْرٌۚ
Āminū billāhi wa rasūlihī wa anfiqū mimmā ja‘alakum mustakhlafīna fīh(i), fal-lażīna āmanū minkum wa anfaqū lahum ajrun kabīr(un).
Rabbii fi Ergamaa Isaatti amantee qabeenya inni bulchaa (imaanaa) si godhe keessaa muraasa (karaa Rabbiitti) dabarsi. Kanaafu warri isin keessaa amananii fi (qabeenya isaanii karaa Rabbii irratti) baasan mindaa guddaa argatu.
وَالَّذِيْنَ فِيْٓ اَمْوَالِهِمْ حَقٌّ مَّعْلُوْمٌۖ
wal-lażīna fī amwālihim ḥaqqum ma‘lūm(un).
akkasumas warra qabeenya isaanii keessatti qoodni murtaa’e adda baafame, .
لِّلسَّاۤىِٕلِ وَالْمَحْرُوْمِۖ
lis-sā'ili wal-maḥrūm(i).
(hiyyeessa) kan gaafatuu fi kan hin gaafanneef, .
فَاَمَّا مَنْ اَعْطٰى وَاتَّقٰىۙ
fa ammā man a‘ṭā wattaqā.
Kanaafu namni (qabeenya isaa karaa Rabbii keessatti) kennee fi sodaatu, .
وَمَآ اُمِرُوْٓا اِلَّا لِيَعْبُدُوا اللّٰهَ مُخْلِصِيْنَ لَهُ الدِّيْنَ ەۙ حُنَفَاۤءَ وَيُقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَيُؤْتُوا الزَّكٰوةَ وَذٰلِكَ دِيْنُ الْقَيِّمَةِۗ
wa mā umirū illā liya‘budullāha mukhliṣīna lahud-dīn(a), ḥunafā'a wa yuqīmuṣ-ṣalāta wa yu'tuz-zakāta wa żālika dīnul-qayyimah(ti).
Yeroo ta’u, amantii qofaaf jecha ikhlaasaan Rabbiin gabbaruu fi Isaaf ajajamuu qofa, akkasumas salaata raawwachuu fi zakaa akka kaffalan qofa kan ajajaman yoo ta’u, sun amantii qajeelaa (dhugaa) dha.