قَالَ الْمَلَاُ مِنْ قَوْمِهٖٓ اِنَّا لَنَرٰىكَ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ
qālal mala'u min qaumihī innā lanarāka fī ḍalālim mubīn(in).
I cappi do seu pòpolo an dito: «De fæto, veddemmo che ti l’æ pe in davei un errô ciæo».
قَالَ يٰقَوْمِ لَيْسَ بِيْ ضَلٰلَةٌ وَّلٰكِنِّيْ رَسُوْلٌ مِّنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَ
qāla yā qaumi laisa bī ḍalālatuw wa lākinnī rasūlum mir rabbil-‘ālamīn(a).
O (Noè) o l’à respòsto: «O mæ pòpolo! No son perso; ma son un Messaggê do Segnô de tutti i mondi».
۞ وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَاَ نُوْحٍۘ اِذْ قَالَ لِقَوْمِهٖ يٰقَوْمِ اِنْ كَانَ كَبُرَ عَلَيْكُمْ مَّقَامِيْ وَتَذْكِيْرِيْ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ فَعَلَى اللّٰهِ تَوَكَّلْتُ فَاَجْمِعُوْٓا اَمْرَكُمْ وَشُرَكَاۤءَكُمْ ثُمَّ لَا يَكُنْ اَمْرُكُمْ عَلَيْكُمْ غُمَّةً ثُمَّ اقْضُوْٓا اِلَيَّ وَلَا تُنْظِرُوْنِ
watlu ‘alaihim naba'a nūḥ(in), iż qāla liqaumihī yā qaumi in kāna kabura ‘alaikum maqāmī wa tażkīrī bi'āyātillāhi fa ‘alallāhi tawakkaltu fa ajmi‘ū amrakum wa syurakā'akum ṡumma lā yakun amrukum ‘alaikum gummatan ṡummaqḍū ilayya wa lā tunẓirūn(i).
E lezeghe e novitæ importante (in sce) Noè quande (o) l'à dito a-o seu pòpolo: "O mæ pòpolo! Se ti pâ diffiçile che stæ (con ti) e o mæ avvertimento o l'é co-i versci de Allah, aloa metto a mæ confiansa inte Allah. Donca piggiâ a vòstra mente e arrecheugge i vòstri alleæ (pe destrueme), e contra no tegnî nisciun segreto o vòstro deçixon
فَقَالَ الْمَلَاُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْ قَوْمِهٖ مَا نَرٰىكَ اِلَّا بَشَرًا مِّثْلَنَا وَمَا نَرٰىكَ اتَّبَعَكَ اِلَّا الَّذِيْنَ هُمْ اَرَاذِلُنَا بَادِيَ الرَّأْيِۚ وَمَا نَرٰى لَكُمْ عَلَيْنَا مِنْ فَضْلٍۢ بَلْ نَظُنُّكُمْ كٰذِبِيْنَ
fa qālal-mala'ul-lażīna kafarū min qaumihī mā narāka illā basyaram miṡlanā wa mā narākattaba‘aka illal-lażīna hum arāżilunā bādiyar-ra'y(i), wa mā narā lakum ‘alainā min faḍlim bal naẓunnukum kāżibīn(a).
Coscì i cappi che no creddeivan tra o seu pòpolo an dito: "No ve veddemmo, ma solo che un òmmo (ordinäio) comme niatri, e no vedemmo nisciun ch'o vëgne apreuvo à voscià, ma i bassi tra de nòsci che creddan a-a spedia. No vedemmo che gh'agge quarche avvantaggio in sce niatri, de fæto ve tëgnemmo pe un buxioso."
قَالُوْا يٰنُوْحُ قَدْ جَادَلْتَنَا فَاَ كْثَرْتَ جِدَالَنَا فَأْتِنَا بِمَا تَعِدُنَآ اِنْ كُنْتَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ
qālū yā nūḥu qad jādaltanā fa akṡarta jidālanā fa'tinā bimā ta‘idunā in kunta minaṣ-ṣādiqīn(a).
Dixan: «O Nuh! De fæto, ti t’æ discusso con niatri, e t’æ prolongou a tò argomentaçion contra de nòscia, donca portâne in sce o castiggo ch’æ menassou, se ti l’é tra i veri».
اَلَمْ يَأْتِكُمْ نَبَؤُا الَّذِيْنَ مِنْ قَبْلِكُمْ قَوْمِ نُوْحٍ وَّعَادٍ وَّثَمُوْدَ ەۗ وَالَّذِيْنَ مِنْۢ بَعْدِهِمْ ۗ لَا يَعْلَمُهُمْ اِلَّا اللّٰهُ ۗجَاۤءَتْهُمْ رُسُلُهُمْ بِالْبَيِّنٰتِ فَرَدُّوْٓا اَيْدِيَهُمْ فِيْٓ اَفْوَاهِهِمْ وَقَالُوْٓا اِنَّا كَفَرْنَا بِمَآ اُرْسِلْتُمْ بِهٖ وَاِنَّا لَفِيْ شَكٍّ مِّمَّا تَدْعُوْنَنَآ اِلَيْهِ مُرِيْبٍ
alam ya'tikum naba'ul-lażīna min qablikum qaumi nūḥiw wa ‘ādiw wa ṡamūd(a), wal-lażīna mim ba‘dihim, lā ya‘lamuhum illallāh(u), jā'athum rusuluhum bil-bayyināti fa raddū aidiyahum fī afwāhihim wa qālū innā kafarnā bimā ursiltum bihī wa innā lafī syakkim mimmā tad‘ūnanā ilaihi murīb(in).
No t’é arrivou a novitæ de quelli avanti de ti (saieiva à dî) o pòpolo de Noè, ‘Ad, Samud e quelli dòppo de loiatri? Nisciun o î conosce feua che Allah. I apòstoli ean vegnui da loiatri con portâghe de preuve (reale), ma an misso e man in bocca (pe òdio) e an dito: «De fæto, no creddemmo inta (preuva che) ti l’æ stæto mandou (à niatri), e semmo pe in davei inte un dubio anxioso in sce quello che ne tiæ à ciammâ».
وَالَّذِيْنَ هُمْ لِفُرُوْجِهِمْ حٰفِظُوْنَ ۙ
wal-lażīna hum lifurūjihim ḥāfiẓūn(a).
e quelli che guardan a seu castitæ,
فَقَالَ الْمَلَؤُا الَّذِيْنَ كَفَرُوْا مِنْ قَوْمِهٖ مَا هٰذَآ اِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُكُمْۙ يُرِيْدُ اَنْ يَّتَفَضَّلَ عَلَيْكُمْۗ وَلَوْ شَاۤءَ اللّٰهُ لَاَنْزَلَ مَلٰۤىِٕكَةً ۖمَّا سَمِعْنَا بِهٰذَا فِيْٓ اٰبَاۤىِٕنَا الْاَوَّلِيْنَ ۚ
fa qālal-mala'ul-lażīna kafarū min qaumihī mā hāżā illā basyarum miṡlukum, yurīdu ay yatafaḍḍala ‘alaikum, wa lau syā'allāhu la'anzala malā'ikah(tan), mā sami‘nā bihāżā fī ābā'inal-awwalīn(a).
Coscì i cappi di increduli da-o seu pòpolo an dito: "Sta persoña a no l'é nint'atro che un òmmo comme ti, ch'o veu ëse unna persoña ciù nòbile de ti. E se Allah o l'avesse vosciuo, o l'avieiva mandou un angelo. No emmo mai sentio (unna ciamma comme) questa into (tempo di) nòstri antighi."
اِنْ هُوَ اِلَّا رَجُلٌۢ بِهٖ جِنَّةٌ فَتَرَبَّصُوْا بِهٖ حَتّٰى حِيْنٍ
in huwa illā rajulum bihī jinnatun fa tarabbaṣū bihī ḥattā ḥīn(in).
O l'é solo che un matto, donca aspëta (avei paçiensa) con lê fin a-o momento stabilio.»
قَالَ رَبِّ انْصُرْنِيْ بِمَا كَذَّبُوْنِ
qāla rabbinṣurnī bimā każżabūn(i).
O (Noè) o l’à pregou: “O mæ Segnô, aggiuttame perché m’an mensou.”
وَقَوْمَ نُوْحٍ لَّمَّا كَذَّبُوا الرُّسُلَ اَغْرَقْنٰهُمْ وَجَعَلْنٰهُمْ لِلنَّاسِ اٰيَةًۗ وَاَعْتَدْنَا لِلظّٰلِمِيْنَ عَذَابًا اَلِيْمًا ۚ
wa qauma nūḥil lammā każżabur-rusula agraqnāhum wa ja‘alnāhum lin-nāsi āyah(tan), wa a‘tadnā liẓ-ẓālimīna ‘ażāban alīmā(n).
E (Noi l’emmo destruto) o pòpolo de Noè quande o l’à mensou a-i messaggê. Noi gh’emmo affogou e Noi gh’emmo fæto de seu (stöie) unna leçion pe l’umanitæ. E Noi gh’emmo preparou pe-i tortoî un castiggo doloso,
كَذَّبَتْ قَوْمُ نُوْحِ ِۨالْمُرْسَلِيْنَ ۚ
każżabat qaumu nūḥinil-mursalīn(a).
O pòpolo de Noè o l’aiva mensou a-i apòstoli.
۞ قَالُوْٓا اَنُؤْمِنُ لَكَ وَاتَّبَعَكَ الْاَرْذَلُوْنَ ۗ
qālū anu'minu laka wattaba‘akal-arżalūn(a).
Dixan: «Dovemmo credde inte ti, quande i to seguitoî son de persoñe desprexabile?»
قَالَ وَمَا عِلْمِيْ بِمَا كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ ۚ
qāla wa mā ‘ilmī bimā kānū ya‘malūn(a).
O (Nuh) o l’à respòsto: “No gh’ò nisciuña conoscensa de quello che fan.
اِنْ حِسَابُهُمْ اِلَّا عَلٰى رَبِّيْ لَوْ تَشْعُرُوْنَ ۚ
in ḥisābuhum illā ‘alā rabbī lau tasy‘urūn(a).
O seu carcolo (açioin) o no l’é atro che o mæ Segnô, se ti l’æ consciensa.
قَالُوْا لَىِٕنْ لَّمْ تَنْتَهِ يٰنُوْحُ لَتَكُوْنَنَّ مِنَ الْمَرْجُوْمِيْنَۗ
qālū la'illam tantahi yā nūḥu latakūnanna minal-marjūmīn(a).
An dito: «O Nuh! De fæto, se no ti fermi, ti saiæ de seguo tra quelli che vëgnan lapidæ (lapidæ a-a mòrte)».
قَالَ رَبِّ اِنَّ قَوْمِيْ كَذَّبُوْنِۖ
qāla rabbi inna qaumī każżabūn(i).
O (Noè) o l’à dito: “O mæ Segnô, de fæto o mæ pòpolo o m’à mensou;
فَافْتَحْ بَيْنِيْ وَبَيْنَهُمْ فَتْحًا وَّنَجِّنِيْ وَمَنْ مَّعِيَ مِنَ الْمُؤْمِنِيْنَ
faftaḥ bainī wa bainahum fatḥaw wa najjinī wa mam ma‘iya minal-mu'minīn(a).
Coscì deçidde tra mi e loiatri, e sarvame e quelli che creddan con mi.»
كَذَّبَتْ قَبْلَهُمْ قَوْمُ نُوْحٍ وَّعَادٌ وَّفِرْعَوْنُ ذُو الْاَوْتَادِۙ
każżabat qablahum qaumu nūḥiw wa ‘āduw wa fir‘aunu żul-autād(i).
Davanti de loiatri, o pòpolo de Noè, 'Ad e o Faraon, ch'aivan de grende armæ, aivan anche denegou (i apòstoli),
كَذَّبَتْ قَبْلَهُمْ قَوْمُ نُوْحٍ وَّاَصْحٰبُ الرَّسِّ وَثَمُوْدُ
każżabat qablahum qaumu nūḥiw wa aṣḥābur-rassi wa ṡamūd(u).
Davanti de loiatri, o pòpolo de Noè, i abitanti de Rass e Samud aivan denegou (i apòstoli),
وَقَوْمَ نُوْحٍ مِّنْ قَبْلُۗ اِنَّهُمْ كَانُوْا هُمْ اَظْلَمَ وَاَطْغٰىۗ
wa qauma nūḥim min qabl(u), innahum kānū hum aẓlama wa aṭgā.
e (anche) o pòpolo de Noè avanti de quello. De fæto, son o pòpolo ciù ingiusto e ciù desobediente.
۞ كَذَّبَتْ قَبْلَهُمْ قَوْمُ نُوْحٍ فَكَذَّبُوْا عَبْدَنَا وَقَالُوْا مَجْنُوْنٌ وَّازْدُجِرَ
każżabat qablahum qaumu nūḥin fakażżabū ‘abdanā wa qālū majnūnuw wazdujir(a).
Davanti de loiatri, o pòpolo de Noè o l’à ascì mensou (o messaggê), donca o l’à mensou a-o Nòstro servitô (Noè) e o l’à dito: «O l’é un matto!» Dapeu o l'à cacciou via con de menasse.
فَدَعَا رَبَّهٗٓ اَنِّيْ مَغْلُوْبٌ فَانْتَصِرْ
fa da‘ā rabbahū annī maglūbun fantaṣir.
Coscì lê (Noè) o s’é lamentou co-o seu Segnô: «De fæto, son stæto guägno, donca aggiutta (me)».
ضَرَبَ اللّٰهُ مَثَلًا لِّلَّذِيْنَ كَفَرُوا امْرَاَتَ نُوْحٍ وَّامْرَاَتَ لُوْطٍۗ كَانَتَا تَحْتَ عَبْدَيْنِ مِنْ عِبَادِنَا صَالِحَيْنِ فَخَانَتٰهُمَا فَلَمْ يُغْنِيَا عَنْهُمَا مِنَ اللّٰهِ شَيْـًٔا وَّقِيْلَ ادْخُلَا النَّارَ مَعَ الدّٰخِلِيْنَ
Ḍaraballāhu maṡalal lil-lażīna kafarumra'ata nūḥiw wamra'ata lūṭ(in), kānatā taḥta ‘abdaini min ‘ibādinā ṣāliḥaini fa khānatāhumā falam yugniyā ‘anhumā minallāhi syai'aw wa qīladkhulan-nāra ma‘ad-dākhilīn(a).
Allah o l’à fæto unna parabola pe-i increduli, a moggê de Noè e a moggê de Lut. Tutti doî son sotta a supervixon de doî servitoî piæ tra i Nòstri servitoî; alloa e doe moggê an tradio i seu doî maii, ma i seu doî maii no poeivan aggiuttâli pe ninte da-o (tormento) de Allah; e s’é dito (a-e doe moggê): «Anæte tutte doe à l’inferno con quelli che van à (l’inferno)».
فَلَمْ يَزِدْهُمْ دُعَاۤءِيْٓ اِلَّا فِرَارًا
falam yazidhum du‘ā'ī illā firārā(n).
ma a mæ chiamata a no l’à aumentou a seu (fede), in cangio son scappæ (da-a veitæ).
وَاِنِّيْ كُلَّمَا دَعَوْتُهُمْ لِتَغْفِرَ لَهُمْ جَعَلُوْٓا اَصَابِعَهُمْ فِيْٓ اٰذَانِهِمْ وَاسْتَغْشَوْا ثِيَابَهُمْ وَاَصَرُّوْا وَاسْتَكْبَرُوا اسْتِكْبَارًاۚ
wa innī kullamā da‘autuhum litagfira lahum ja‘alū aṣābi‘ahum fī āżānihim wastagsyau ṡiyābahum wa aṣarrū wastakbarustikbārā(n).
E de fæto, tutte e vòtte che ghe ciammo (pe credde) pe fâli perdonâ, ghe mettan e die inte l’oegia e se creuvan o vestî (in sciâ faccia) e ancon (denegan) e son ben ben orgoggioxi de loiatri mæximi.
قَالَ نُوْحٌ رَّبِّ اِنَّهُمْ عَصَوْنِيْ وَاتَّبَعُوْا مَنْ لَّمْ يَزِدْهُ مَالُهٗ وَوَلَدُهٗٓ اِلَّا خَسَارًاۚ
qāla nūḥur rabbi innahum ‘aṣaunī wattaba‘ū mal lam yazidhu māluhū wa waladuhū illā khasārā(n).
O Noè o l’à dito: «Segnô mæ, de fæto son desobedienti à mi, e van apreuvo à di òmmi che a seu ricchessa e i seu figgi ghe fan solo che perde,
وَمَكَرُوْا مَكْرًا كُبَّارًاۚ
wa makarū makran kubbārā(n).
e an inventou unna gran trama.»
وَقَالُوْا لَا تَذَرُنَّ اٰلِهَتَكُمْ وَلَا تَذَرُنَّ وَدًّا وَّلَا سُوَاعًا ەۙ وَّلَا يَغُوْثَ وَيَعُوْقَ وَنَسْرًاۚ
wa qālū lā tażarunna ālihatakum wa lā tażarunna waddaw wa lā suwā‘ā(n), wa lā yagūṡa wa ya‘ūqa wa nasrā(n).
E an dito: «No abbandonâ mai (o culto de) vòstre divinitæ, e no abbandonâ mai (o culto de) Wadd, ni Suwa’, Yaghus, Ya’uq ò Nasr».
وَقَدْ اَضَلُّوْا كَثِيْرًا ەۚ وَلَا تَزِدِ الظّٰلِمِيْنَ اِلَّا ضَلٰلًا
wa qad aḍallū kaṡīrā(n), wa lā tazidiẓ-ẓālimīna illā ḍalālā(n).
E de fæto, an portou tanti in stradda; e no azzonze a-o pòpolo ingiusto nint’atro che l’errô.
وَقَالَ نُوْحٌ رَّبِّ لَا تَذَرْ عَلَى الْاَرْضِ مِنَ الْكٰفِرِيْنَ دَيَّارًا
wa qāla nūḥur rabbi lā tażar ‘alal-arḍi minal-kāfirīna dayyārā(n).
E o Noè o l’à dito: “O mæ Segnô, no lasciâ che nisciun di increduli o vive in sciâ tæra.
اِنَّكَ اِنْ تَذَرْهُمْ يُضِلُّوْا عِبَادَكَ وَلَا يَلِدُوْٓا اِلَّا فَاجِرًا كَفَّارًا
innaka in tażarhum yuḍillū ‘ibādaka wa lā yalidū illā fājiran kaffārā(n).
De fæto, se Ti ghe lasci restâ, portian i To servitoî in stradda, e partorian solo di figgi grammi e ingrati.