اِنَّ فِيْ خَلْقِ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَاخْتِلَافِ الَّيْلِ وَالنَّهَارِ وَالْفُلْكِ الَّتِيْ تَجْرِيْ فِى الْبَحْرِ بِمَا يَنْفَعُ النَّاسَ وَمَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ مِنَ السَّمَاۤءِ مِنْ مَّاۤءٍ فَاَحْيَا بِهِ الْاَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا وَبَثَّ فِيْهَا مِنْ كُلِّ دَاۤبَّةٍ ۖ وَّتَصْرِيْفِ الرِّيٰحِ وَالسَّحَابِ الْمُسَخَّرِ بَيْنَ السَّمَاۤءِ وَالْاَرْضِ لَاٰيٰتٍ لِّقَوْمٍ يَّعْقِلُوْنَ

inna fī khalqis-samāwāti wal-arḍi wakhtilāfil-laili wan-nahāri wal-fulkil-latī tajrī fil-baḥri bimā yanfa‘un-nāsa wa mā anzalallāhu minas-samā'i mim mā'in fa aḥyā bihil-arḍa ba‘da mautihā wa baṡṡa fīhā min kulli dābbah(tin), wa taṣrīfir-riyāḥi was-saḥābil-musakhkhari bainas-samā'i wal-arḍi la'āyātil liqaumiy ya‘qilūn(a).

Ысынлап та, күктәрҙе һәм ерҙе барлыҡҡа килтереүҙә, төн менән көндөң алмашыныуында, диңгеҙ аша йөҙгән караптарҙа кешелеккә файҙа килтергән нәмәләр, Аллаһ Тәғәләнең күктән ебәргән һыуы, үлгәндән һуң ерҙе уның менән тергеҙеүе, унда бөтә төр хайуандарҙы таратыуы, һәм үҙгәргән ҡоролоҡтоң һәм Ер — аңлы кешеләр өсөн, ысынлап та, ғибрәттәр бар.

اَوْ كَالَّذِيْ مَرَّ عَلٰى قَرْيَةٍ وَّهِيَ خَاوِيَةٌ عَلٰى عُرُوْشِهَاۚ قَالَ اَنّٰى يُحْيٖ هٰذِهِ اللّٰهُ بَعْدَ مَوْتِهَا ۚ فَاَمَاتَهُ اللّٰهُ مِائَةَ عَامٍ ثُمَّ بَعَثَهٗ ۗ قَالَ كَمْ لَبِثْتَ ۗ قَالَ لَبِثْتُ يَوْمًا اَوْ بَعْضَ يَوْمٍۗ قَالَ بَلْ لَّبِثْتَ مِائَةَ عَامٍ فَانْظُرْ اِلٰى طَعَامِكَ وَشَرَابِكَ لَمْ يَتَسَنَّهْ ۚ وَانْظُرْ اِلٰى حِمَارِكَۗ وَلِنَجْعَلَكَ اٰيَةً لِّلنَّاسِ وَانْظُرْ اِلَى الْعِظَامِ كَيْفَ نُنْشِزُهَا ثُمَّ نَكْسُوْهَا لَحْمًا ۗ فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهٗ ۙ قَالَ اَعْلَمُ اَنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

au kal-lażī marra ‘alā qaryatiw wa hiya khāwiyatun ‘alā ‘urūsyihā, qāla annā yuḥyī hāżihillāhu ba‘da mautihā, fa'amātahullāhu mi'ata ‘āmin ṡumma ba‘aṡah(ū), qāla kam labiṡt(a), qāla labiṡtu yauman au ba‘ḍa yaum(in), qāla bal labiṡta mi'ata ‘āmin fanẓur ilā ṭa‘āmika wa syarābika lam yatasannah, wanẓur ilā ḥimārik(a), wa linaj‘alaka āyatal lin-nāsi wanẓur ilal-‘iẓāmi kaifa nunsyizuhā ṡumma naksūhā laḥmā(n), falammā tabayyana lah(ū), qāla a‘lamu annallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Йәки ҡыйыҡтарын (харабаларын) ҡаплар өсөн (биналары) емерелгән ил янынан үткән кеше кеүек: «Был (илде) емерелгәндән һуң Аллаһ нисек терелтте?» Шунан һуң Аллаһы Тәғәлә уны (кешене) йөҙ йыл буйы үлтерҙе, һуңынан яңынан терелтте (терелтте). Һәм (Аллаһ): «Һеҙ (бында) күпме торорһоғоҙ?» Ул (кеше) яуап бирҙе: «Мин бында бер көн йәки ярты көн ҡалам». Аллаһ Тәғәлә әйтте: "Юҡ! Һин йөҙ йыл йәшәнһең. Үҙгәрмәгән ризыҡтарыңа һәм эсемлектәреңә ҡара, әммә ишәгеңә ҡара (ул һөйәккә әйләнгән). Һине кешеләр өсөн Ҡөҙрәтебеҙҙең билдәһе итеү өсөн. Шулай итеп, уға асыҡланғас, ул: «Мин беләм, Аллаһ бөтә нәмәгә лә Ҡөҙрәтле», — тине.

زُيِّنَ لِلنَّاسِ حُبُّ الشَّهَوٰتِ مِنَ النِّسَاۤءِ وَالْبَنِيْنَ وَالْقَنَاطِيْرِ الْمُقَنْطَرَةِ مِنَ الذَّهَبِ وَالْفِضَّةِ وَالْخَيْلِ الْمُسَوَّمَةِ وَالْاَنْعَامِ وَالْحَرْثِ ۗ ذٰلِكَ مَتَاعُ الْحَيٰوةِ الدُّنْيَا ۗوَاللّٰهُ عِنْدَهٗ حُسْنُ الْمَاٰبِ

zuyyina lin-nāsi ḥubbusy-syahawāti minan-nisā'i wal-banīna wal-qanāṭīril-muqanṭarati minaż-żahabi wal-fiḍḍati wal-khailil-musawwamati wal-an‘āmi wal-ḥarṡ(i), żālika matā‘ul-ḥayātid-dun-yā, wallāhu ‘indahū ḥusnul-ma'āb(i).

Теләкле нәмәгә мөхәббәт ирҙәр алдында матурлана: ҡатын-ҡыҙҙар, балалар, алтын-көмөш өйөмдәре, һайланма аттар, мал-тыуар, эшкәртелгән баҫыуҙар. Донъя тормошонан ләззәт табыу ҙа шул, ҡайтыу өсөн яҡшы урын Аллаһ хозурында.

وَالْاَنْعَامَ خَلَقَهَا لَكُمْ فِيْهَا دِفْءٌ وَّمَنَافِعُ وَمِنْهَا تَأْكُلُوْنَ

wal-an‘āma khalaqahā lakum fīhā dif'uw wa manāfi‘u wa minhā ta'kulūn(a).

Ул яралтҡан малдарҙы ла; уларҙа йылылыҡ (йөн) һәм һеҙҙең өсөн төрлө файҙа бар, һәм һеҙ уларҙан ашайһығыҙ.

اَلَمْ تَرَ اَنَّ اللّٰهَ يَسْجُدُ لَهٗ مَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَمَنْ فِى الْاَرْضِ وَالشَّمْسُ وَالْقَمَرُ وَالنُّجُوْمُ وَالْجِبَالُ وَالشَّجَرُ وَالدَّوَاۤبُّ وَكَثِيْرٌ مِّنَ النَّاسِۗ وَكَثِيْرٌ حَقَّ عَلَيْهِ الْعَذَابُۗ وَمَنْ يُّهِنِ اللّٰهُ فَمَا لَهٗ مِنْ مُّكْرِمٍۗ اِنَّ اللّٰهَ يَفْعَلُ مَا يَشَاۤءُ ۩ۗ

alam tara annallāha yasjudu lahū man fis-samāwāti wa man fil-arḍi wasy-syamsu wal-qamaru wan-nujūmu wal-jibālu wasy-syajaru wad-dawābbu wa kaṡīrum minan-nās(i), wa kaṡīrun ḥaqqa ‘alaihil-‘ażāb(u), wa may yuhinillāhu famā lahū mim mukrim(in), innallāha yaf‘alu mā yasyā'(u).

Күктәрҙә һәм ерҙә булғандарҙың, шулай уҡ ҡояштың, айҙың, йондоҙҙарҙың, тауҙарҙың, ағастарҙың, һөйрәлеүсе хайуандарҙың һәм күп кешеләрҙең Аллаһҡа баш эйеүен белмәйһеңме ни? Әммә күптәр (кешеләр) язаға лайыҡ. Кемде Аллаһ хурлаһа, уны бер кем дә данламаҫ. Ысынлап та, Аллаһ нимә теләй, шуны эшләй.

وَاللّٰهُ خَلَقَ كُلَّ دَاۤبَّةٍ مِّنْ مَّاۤءٍۚ فَمِنْهُمْ مَّنْ يَّمْشِيْ عَلٰى بَطْنِهٖۚ وَمِنْهُمْ مَّنْ يَّمْشِيْ عَلٰى رِجْلَيْنِۚ وَمِنْهُمْ مَّنْ يَّمْشِيْ عَلٰٓى اَرْبَعٍۗ يَخْلُقُ اللّٰهُ مَا يَشَاۤءُۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ

wallāhu khalaqa kulla dābbatim mim mā'(in), fa minhum may yamsyī ‘alā baṭinih(ī), wa minhum may yamsyī ‘alā rijlain(i), wa minhum may yamsyī ‘alā arba‘(in), yakhluqullāhu mā yasyā'(u), innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).

Һәм Аллаһ Тәғәлә һәр төрлө хайуандарҙы һыуҙан яралтҡан, шуға күрә ҡайһы берәүҙәр ҡорһаҡ өҫтөндә йөрөй, ҡайһы берәүҙәр ике аяҡта йөрөй, ә ҡайһы берәүҙәр (башҡалар) дүрт аяҡта йөрөй. Аллаһ Тәғәлә нимә теләй, шуны барлыҡҡа килтерә. Ысынлап та, Аллаһ һәр нәмәгә ҡөҙрәтле.

وَمِنَ النَّاسِ وَالدَّوَاۤبِّ وَالْاَنْعَامِ مُخْتَلِفٌ اَلْوَانُهٗ كَذٰلِكَۗ اِنَّمَا يَخْشَى اللّٰهَ مِنْ عِبَادِهِ الْعُلَمٰۤؤُاۗ اِنَّ اللّٰهَ عَزِيْزٌ غَفُوْرٌ

wa minan-nāsi wad-dawābbi wal-an‘āmi mukhtalifun alwānuhū każālik(a), innamā yakhsyallāha min ‘ibādihil-ulamā'(u), innallāha ‘azīzun gafūr(un).

Һәм шулай (шулай уҡ) кешеләр араһында, тере хәрәкәт итеүсе йән эйәләре һәм мал-тыуар араһында төрлө төҫтәр (һәм төрҙәре) бар. Аллаһтан ҡурҡҡан ҡолдар араһында тик ғалимдар ғына. Ысынлап та, Аллаһ ҡөҙрәтле, ярлыҡаусы!

اَللّٰهُ الَّذِيْ جَعَلَ لَكُمُ الْاَنْعَامَ لِتَرْكَبُوْا مِنْهَا وَمِنْهَا تَأْكُلُوْنَۖ

allāhul-lażī ja‘ala lakumul-an‘āma litarkabū minhā wa minhā ta'kulūn(a).

Аллаһ Тәғәлә һеҙгә мал яратты, ҡайһыларын атларға, ҡайһыларын ашарлыҡ итеп яралтты.

فَاطِرُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ جَعَلَ لَكُمْ مِّنْ اَنْفُسِكُمْ اَزْوَاجًا وَّمِنَ الْاَنْعَامِ اَزْوَاجًاۚ يَذْرَؤُكُمْ فِيْهِۗ لَيْسَ كَمِثْلِهٖ شَيْءٌ ۚوَهُوَ السَّمِيْعُ الْبَصِيْرُ

fāṭirus-samāwāti wal-arḍ(i), ja‘ala lakum min anfusikum azwājaw wa minal-an‘āmi azwājā(n), yażra'ukum fīh(i), laisa kamiṡlihī syai'(un), wa huwas-samī‘ul-baṣīr(u).

(Аллаһ) Күкте һәм Ерҙе бар итеүсе. Ул һеҙгә үҙегеҙҙең нәҫелегеҙҙән, малдарҙан (шулай уҡ) иптәштәр яһаны. Ул һеҙҙе шулай үрсергә мәжбүр итте. Уға тиң бер нәмә лә юҡ. Һәм Ул — ишетеүсе, күреүсе.

وَمِنْ اٰيٰتِهٖ خَلْقُ السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَمَا بَثَّ فِيْهِمَا مِنْ دَاۤبَّةٍ ۗوَهُوَ عَلٰى جَمْعِهِمْ اِذَا يَشَاۤءُ قَدِيْرٌ ࣖ

wa min āyātihī khalqus-samāwāti wal-arḍi wa mā baṡṡa fīhimā min dābbah(tin), wa huwa ‘alā jam‘ihim iżā yasyā'u qadīr(un).

Һәм Уның аяттары (бөйөклөгө) араһында күктәрҙе һәм Ерҙе һәм улар өҫтөнә йәйеп йәйгән һөйрәлеүсе йән эйәләрен яралтыуы ла бар. Һәм Ул Ҡөҙрәтле, Үҙе теләгән ваҡытта барыһын да йыя.

وَالَّذِيْ خَلَقَ الْاَزْوَاجَ كُلَّهَا وَجَعَلَ لَكُمْ مِّنَ الْفُلْكِ وَالْاَنْعَامِ مَا تَرْكَبُوْنَۙ

wal-lażī khalaqal-azwāja kullahā wa ja‘ala lakum minal-fulki wal-an‘āmi mā tarkabūn(a).

Һәм Ул бөтә нәмәне парлап яралтты, һеҙгә һәм һеҙ ултырған малдарға кәмәләр яһаны.

اِنَّ اللّٰهَ يُدْخِلُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ جَنّٰتٍ تَجْرِيْ مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهٰرُ ۗوَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا يَتَمَتَّعُوْنَ وَيَأْكُلُوْنَ كَمَا تَأْكُلُ الْاَنْعَامُ وَالنَّارُ مَثْوًى لَّهُمْ

innallāha yudkhilul-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti jannātin tajrī min taḥtihal-anhār(u), wal-lażīna kafarū yatamatta‘ūna wa ya'kulūna kamā ta'kulul-an‘āmu wan-nāru maṡwal lahum.

Ысынлап та, Аллаһ иман килтереп, изгелек ҡылғандарҙы аҫтында йылғалар ағып ятҡан йәннәткә индерер. Кәферҙәр (донъя рәхәтлектәренән) ләззәтләнә һәм улар хайуандар ашаған кеүек ашай; һәм (киләсәктә) тамуҡ улар өсөн йәшәү урыны буласаҡ.