وَاِذَا قِيْلَ لَهُمْ لَا تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِۙ قَالُوْٓا اِنَّمَا نَحْنُ مُصْلِحُوْنَ
wa iżā qīla lahum lā tufsidū fil-arḍ(i), qālū innamā naḥnu muṣliḥūn(a).
Kandi ku baribagambirwa bati: Mutakora kubi ensi! Bakagarukamu bati, "Omu mazima, nitwe turikukora empindahinduka."
الَّذِيْنَ يَنْقُضُوْنَ عَهْدَ اللّٰهِ مِنْۢ بَعْدِ مِيْثَاقِهٖۖ وَيَقْطَعُوْنَ مَآ اَمَرَ اللّٰهُ بِهٖٓ اَنْ يُّوْصَلَ وَيُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِۗ اُولٰۤىِٕكَ هُمُ الْخٰسِرُوْنَ
allażīna yanquḍūna ‘ahdallāhi mim ba‘di mīṡāqih(ī), wa yaqṭa‘ūna mā amarallāhu bihī ay yūṣala wa yufsidūna fil-arḍ(i), ulā'ika humul-khāsirūn(a).
(nikwo kugira ngu) abo abarikuhenda endagaano ya Allah bwanyima y’okuhamibwa (endagaano), bakahenda eki Allah yaragiire ngu kikwataniise kandi bakareetaho obutabanguko omu nsi. Nibo barikufeerwa.
۞ وَاِذِ اسْتَسْقٰى مُوْسٰى لِقَوْمِهٖ فَقُلْنَا اضْرِبْ بِّعَصَاكَ الْحَجَرَۗ فَانْفَجَرَتْ مِنْهُ اثْنَتَا عَشْرَةَ عَيْنًا ۗ قَدْ عَلِمَ كُلُّ اُنَاسٍ مَّشْرَبَهُمْ ۗ كُلُوْا وَاشْرَبُوْا مِنْ رِّزْقِ اللّٰهِ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ
wa iżistasqā mūsā liqaumihī faqulnaḍrib bi‘aṣākal-ḥajar(a), fanfajarat minhuṡnatā ‘asyrata ‘ainā(n), qad ‘alima kullu unāsim masyrabahum, kulū wasyrabū mir rizqillāhi wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).
Kandi (ijuka) Musa obu yashabire abantu be amaizi, Tukagira tuti: "Teera orukiri n'omuhoro gwawe!" N'ahabw'ekyo enshuro ikumi na ibiri zaarugamu. Buri ruganda nirumanya omwanya gwarwo (ogw’okunywa). Murye kandi munywe omu by’okurya bya Allah (ebihairwe), kandi mutakora ebibi omu nsi orikukora okushiisha.
وَاِذَا تَوَلّٰى سَعٰى فِى الْاَرْضِ لِيُفْسِدَ فِيْهَا وَيُهْلِكَ الْحَرْثَ وَالنَّسْلَ ۗ وَ اللّٰهُ لَا يُحِبُّ الْفَسَادَ
wa iżā tawallā sa‘ā fil-arḍi liyufsida fīhā wa yuhlikal-ḥarṡa wan-nasl(a), wallāhu lā yuḥibbul-fasād(a).
Kandi ku arikuhinduka (kuruga ahariimwe), agyezaho kureetaho obubi omu nsi, kandi ashiisha ebirimwa n’amatungo, obwo Allah atarikukunda okushiisha.
فَهَزَمُوْهُمْ بِاِذْنِ اللّٰهِ ۗوَقَتَلَ دَاوٗدُ جَالُوْتَ وَاٰتٰىهُ اللّٰهُ الْمُلْكَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَهٗ مِمَّا يَشَاۤءُ ۗ وَلَوْلَا دَفْعُ اللّٰهِ النَّاسَ بَعْضَهُمْ بِبَعْضٍ لَّفَسَدَتِ الْاَرْضُ وَلٰكِنَّ اللّٰهَ ذُوْ فَضْلٍ عَلَى الْعٰلَمِيْنَ
fahazamūhum bi'iżnillāh(i), wa qatala dāwūdu jālūta wa ātāhullāhul-mulka wal-ḥikmata wa ‘allamahū mimmā yasyā'(u), wa lau lā daf‘ullāhin-nāsa ba‘ḍahum biba‘ḍil lafasadatil-arḍu wa lākinnallāha żū faḍlin ‘alal-‘ālamīn(a).
Nahabwekyo bakamusinga n'orusa rwa Allah, kandi Dawud yaita Jalut. Bwanyima Allah akamuha (Dawud) obugabe, n’obwengye, kandi yamwegyesa eki arikwenda. Kandi Allah ku araabe atarinzire abantu abamwe n’abandi, ensi egi buzima neija kucwekyerezibwa. Kwonka Allah aine embabazi (ezi yaahaire) aha buhangwa bwona.
فَاِنْ تَوَلَّوْا فَاِنَّ اللّٰهَ عَلِيْمٌ ۢبِالْمُفْسِدِيْنَ ࣖ
fa in tawallau fa innallāha ‘alīmum bil-mufsidīn(a).
Reero ku barahindukye, obwo (manya) ngu Allah namanya abarikukora kubi.
وَاللّٰهُ يُرِيْدُ اَنْ يَّتُوْبَ عَلَيْكُمْ ۗ وَيُرِيْدُ الَّذِيْنَ يَتَّبِعُوْنَ الشَّهَوٰتِ اَنْ تَمِيْلُوْا مَيْلًا عَظِيْمًا
wallāhu yurīdu ay yatūba ‘alaikum, wa yurīdul-lażīna yattabi‘ūnasy-syahawāti an tamīlū mailan ‘aẓīmā(n).
Kandi Allah naija kwikiriza okweteisa kwawe, obwo abo abarikukuratira ebyetengo byabo barikwenda ngu ohindukye nk’oku kirikubaasika (kuruga omu mazima).
مِنْ اَجْلِ ذٰلِكَ ۛ كَتَبْنَا عَلٰى بَنِيْٓ اِسْرَاۤءِيْلَ اَنَّهٗ مَنْ قَتَلَ نَفْسًاۢ بِغَيْرِ نَفْسٍ اَوْ فَسَادٍ فِى الْاَرْضِ فَكَاَنَّمَا قَتَلَ النَّاسَ جَمِيْعًاۗ وَمَنْ اَحْيَاهَا فَكَاَنَّمَآ اَحْيَا النَّاسَ جَمِيْعًا ۗوَلَقَدْ جَاۤءَتْهُمْ رُسُلُنَا بِالْبَيِّنٰتِ ثُمَّ اِنَّ كَثِيْرًا مِّنْهُمْ بَعْدَ ذٰلِكَ فِى الْاَرْضِ لَمُسْرِفُوْنَ
min ajli żālik(a), katabnā ‘alā banī isrā'īla annahū man qatala nafsam bigairi nafsin au fasādin fil-arḍi fa ka'annamā qatalan-nāsa jamī‘ā(n), wa man aḥyāhā fa ka'annamā aḥyan-nāsa jamī‘ā(n), wa laqad jā'athum rusulunā bil-bayyināt(i), ṡumma inna kaṡīram minhum ba‘da żālika fil-arḍi lamusrifūn(a).
Nahabwekyo tukataho (ekiragiro) aha Baana ba Israeli, ngu omuntu weena orikwita omuntu, hatariho ahabw’okugira ngu omuntu ogwo aitsire ondiijo muntu, nari shi ahabw’okugira ngu akareetaho obuzibu omu nsi, nikiba kiri nk’owaitsire abantu boona. Omuntu weena orikurinda amagara g’omuntu omwe, naaba ari nk’orinzire amagara g’abantu boona. Buzima, Omutumwa waitu abaizire n’amakuru agarikworeka gye. Kwonka bwanyima baingi aharibo bwanyima y’ekyo bakarenga aha nshonda z’ensi.
اِنَّمَا جَزٰۤؤُا الَّذِيْنَ يُحَارِبُوْنَ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ وَيَسْعَوْنَ فِى الْاَرْضِ فَسَادًا اَنْ يُّقَتَّلُوْٓا اَوْ يُصَلَّبُوْٓا اَوْ تُقَطَّعَ اَيْدِيْهِمْ وَاَرْجُلُهُمْ مِّنْ خِلَافٍ اَوْ يُنْفَوْا مِنَ الْاَرْضِۗ ذٰلِكَ لَهُمْ خِزْيٌ فِى الدُّنْيَا وَلَهُمْ فِى الْاٰخِرَةِ عَذَابٌ عَظِيْمٌ
innamā jazā'ul-lażīna yuḥāribūnallāha wa rasūlahū wa yas‘auna fil-arḍi fasādan ay yuqattalū au yuṣallabū au tuqaṭṭa‘a aidīhim wa arjuluhum min khilāfin au yunfau minal-arḍ(i), żālika lahum khizyun fid-dun-yā wa lahum fil-ākhirati ‘ażābun ‘aẓīm(un).
Ekibonerezo ky’abo abarikurwanisa Allah n’omutumwa we bakareetaho obutabanguko omu nsi n’okwitwa kwonka nari okuhanikwa aha musharaba, nari okusharaho engaro n’ebigyere byabo nk’omusharaba, nari okubinga omu maka gaabo. Eki n'ekihagaro aharibo omu nsi egi, kandi omu magara g'aha muheru baryatunga ekifubiro kihango.
وَقَالَتِ الْيَهُوْدُ يَدُ اللّٰهِ مَغْلُوْلَةٌ ۗغُلَّتْ اَيْدِيْهِمْ وَلُعِنُوْا بِمَا قَالُوْا ۘ بَلْ يَدٰهُ مَبْسُوْطَتٰنِۙ يُنْفِقُ كَيْفَ يَشَاۤءُۗ وَلَيَزِيْدَنَّ كَثِيْرًا مِّنْهُمْ مَّآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَ طُغْيَانًا وَّكُفْرًاۗ وَاَلْقَيْنَا بَيْنَهُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاۤءَ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِۗ كُلَّمَآ اَوْقَدُوْا نَارًا لِّلْحَرْبِ اَطْفَاَهَا اللّٰهُ ۙوَيَسْعَوْنَ فِى الْاَرْضِ فَسَادًاۗ وَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ الْمُفْسِدِيْنَ
wa qālatil-yahūdu yadullāhi maglūlah(tun), gullat aidīhim wa lu‘inū bimā qālū, bal yadāhu mabsūṭatān(i), yunfiqu kaifa yasyā'(u), wa layazīdanna kaṡīram minhum mā unzila ilaika mir rabbika ṭugyānaw wa kufrā(n), wa alqainā bainahumul-‘adāwata wal-bagḍā'a ilā yaumil-qiyāmah(ti), kullamā auqadū nāral lil-ḥarbi aṭfa'ahallāh(u), wa yas‘auna fil-arḍi fasādā(n), wallāhu lā yuḥibbul-mufsidīn(a).
Kandi Abayudaaya bakagira bati, “Engaro za Ruhanga zibohirwe.” Mazima emikono yaabo niyo ebohirwe kandi nibo bakyeenirwe ahabw’ebi bagambire, n’obu emikono ya Allah yombi eraabe eigukire; Naaha eby’okurya nk’oku arikwenda. Kandi (Qur’an) eyakushuumirwe kuruga ahari Mukama waawe buzima neija kwongyera aha bugomi n’obutaikiriza bw’abaingi aharibo. Kandi tukareetaho obuzigu n’okwangana ahagati yaabo okuhitsya aha kiro ky’okuzooka. Buri murundi ogu baabaire bateera omuriro gw’orutaro, Allah akaba aguzima. Kandi nibagyezaho (kureetera) okucwekyerera omu nsi. Kandi Allah takunda abarikukora okushiisha.
وَلَا تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِ بَعْدَ اِصْلَاحِهَا وَادْعُوْهُ خَوْفًا وَّطَمَعًاۗ اِنَّ رَحْمَتَ اللّٰهِ قَرِيْبٌ مِّنَ الْمُحْسِنِيْنَ
wa lā tufsidū fil-arḍi ba‘da iṣlāḥihā wad‘ūhu khaufaw wa ṭama‘ā(n), inna raḥmatallāhi qarībum minal-muḥsinīn(a).
Kandi otareetaho akabi omu nsi bwanyima y’okugihangwa gye. Mushabe oine obwoba n’amatsiko. Buzima embabazi za Allah ziri haihi munonga n’abarikukora ebirungi.
وَاذْكُرُوْٓا اِذْ جَعَلَكُمْ خُلَفَاۤءَ مِنْۢ بَعْدِ عَادٍ وَّبَوَّاَكُمْ فِى الْاَرْضِ تَتَّخِذُوْنَ مِنْ سُهُوْلِهَا قُصُوْرًا وَّتَنْحِتُوْنَ الْجِبَالَ بُيُوْتًا ۚفَاذْكُرُوْٓا اٰلَاۤءَ اللّٰهِ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ
ważkurū iż ja‘alakum khulafā'a mim ba‘di ‘ādiw wa bawwa'akum fil-arḍi tattakhiżūna min suhūlihā quṣūraw wa tanḥitūnal-jibāla buyūtā(n), fażkurū ālā'allāhi wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).
Kandi mwijukye obu yaabahindura abakhalifa bwanyima y’abantu ba ‘Adi kandi akabata omu nsi. Aha myanya erimu ebifunjo nooyombeka amaju g'obugabe kandi aha nshozi noobibazamu amaju. Mbwenu mwijukye emigisha ya Allah kandi mutareetaho obuzibu omunsi.
وَاِلٰى مَدْيَنَ اَخَاهُمْ شُعَيْبًاۗ قَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ مَا لَكُمْ مِّنْ اِلٰهٍ غَيْرُهٗۗ قَدْ جَاۤءَتْكُمْ بَيِّنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ فَاَوْفُوا الْكَيْلَ وَالْمِيْزَانَ وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ اَشْيَاۤءَهُمْ وَلَا تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِ بَعْدَ اِصْلَاحِهَاۗ ذٰلِكُمْ خَيْرٌ لَّكُمْ اِنْ كُنْتُمْ مُّؤْمِنِيْنَۚ
wa ilā madyana akhāhum syu‘aibā(n), qāla yā qaumi‘budullāha mā lakum min ilāhin gairuh(ū), qad jā'atkum bayyinatum mir rabbikum fa auful-kaila wal-mīzāna wa lā tabkhasun-nāsa asy-yā'ahum wa lā tufsidū fil-arḍi ba‘da iṣlāḥihā, żālikum khairul lakum in kuntum mu'minīn(a).
Kandi aha bantu ba Madyan, Tukatuma Shuaib, murumuna waabo wenka. Akagira ati: "Imwe bantu bangye! Muramye Allah. Tihariho ruhanga (okuramya) owaanyu kureka We. Buzima, obuhame oburikwetegyerezibwa buhikire ahariimwe kuruga ahari Mukama waanyu. Muhikiirize ebipimo n'eminzaani, kandi mutakora kubi omuntu weena n'akakye. Mutashiisha ensi bwanyima y'okugihangwa gye. Ekyo nikirungi ahariimwe mwaba murikwikiriza."
وَلَا تَقْعُدُوْا بِكُلِّ صِرَاطٍ تُوْعِدُوْنَ وَتَصُدُّوْنَ عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ مَنْ اٰمَنَ بِهٖ وَتَبْغُوْنَهَا عِوَجًاۚ وَاذْكُرُوْٓا اِذْ كُنْتُمْ قَلِيْلًا فَكَثَّرَكُمْۖ وَانْظُرُوْا كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُفْسِدِيْنَ
wa lā taq‘udū bikulli ṣirāṭin tū‘idūna wa taṣuddūna ‘an sabīlillāhi man āmana bihī wa tabgūnahā ‘iwajā(n), ważkurū iż kuntum qalīlan fa kaṡṡarakum, wanẓurū kaifa kāna ‘āqibatul-mufsidīn(a).
Kandi otashutama omu muhanda gwona orikutiinisa n’okuremesa abaikiriza kuruga omu muhanda gwa Allah n’okwenda kuguhabisa. Ijuka obu mwabire muri bakye, Allah akayongyera omubaro gwanyu. Kandi mute omutima aha kirikuhika aha barikushiisha.
ثُمَّ بَعَثْنَا مِنْۢ بَعْدِهِمْ مُّوْسٰى بِاٰيٰتِنَآ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَمَلَا۟ىِٕهٖ فَظَلَمُوْا بِهَاۚ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُفْسِدِيْنَ
Ṡumma ba‘aṡnā mim ba‘dihim mūsā bi'āyātinā ilā fir‘auna wa mala'ihī fa ẓalamū bihā, fanẓur kaifa kāna ‘āqibatul-mufsidīn(a).
Bwanyima yaabo, tukatuma Musa n’obuhame bwaitu ahari Faraho n’abeebembezi b’abantu be, bwanyima bakahakanisa obuhame obwo. N’ahabw’ekyo teekateeka aha kirikuba aha barikushiisha.
وَالَّذِيْنَ كَفَرُوْا بَعْضُهُمْ اَوْلِيَاۤءُ بَعْضٍۗ اِلَّا تَفْعَلُوْهُ تَكُنْ فِتْنَةٌ فِى الْاَرْضِ وَفَسَادٌ كَبِيْرٌۗ
wal-lażīna kafarū ba‘ḍuhum auliyā'u ba‘ḍ(in), illā taf‘alūhu takun fitnatun fil-arḍi wa fasādun kabīr(un).
Kandi abo abatarikwikiriza, abamwe nibarinda abandi. Ku muraabe mutahikire aha ki Allah yaragiire (kurindana), hatariho kubangaanisa nihaija kubaho akavuyo omunsi n’okushiisha kwingi.
وَالَّذِيْنَ اتَّخَذُوْا مَسْجِدًا ضِرَارًا وَّكُفْرًا وَّتَفْرِيْقًاۢ بَيْنَ الْمُؤْمِنِيْنَ وَاِرْصَادًا لِّمَنْ حَارَبَ اللّٰهَ وَرَسُوْلَهٗ مِنْ قَبْلُ ۗوَلَيَحْلِفُنَّ اِنْ اَرَدْنَآ اِلَّا الْحُسْنٰىۗ وَاللّٰهُ يَشْهَدُ اِنَّهُمْ لَكٰذِبُوْنَ
wal-lażīnattakhażū masjidan ḍirāraw wa kufraw wa tafrīqam bainal-mu'minīna wa irṣādal liman ḥāraballāha wa rasūlahū min qabl(u), wa layaḥlifunna in aradnā illal-ḥusnā, wallāhu yasyhadu innahum lakāżibūn(a).
Kandi (omu banyarya) harimu abo abarikwombeka emizigiti kureetaho akabi (aha baikiriza), okuhakanisa n’okubaganisamu abaikiriza n’okutegyereza okwija kw’abo ababaire nibarwanisa Allah n’omutumwa we kumara obwire buraingwa. Nibarahira n’obumanzi bati, “Nitwenda oburungi bwonka.” Kandi Allah niwe mujurizi ngu n’ababeihi (omu kurahira kwabo).
وَيٰقَوْمِ اَوْفُوا الْمِكْيَالَ وَالْمِيْزَانَ بِالْقِسْطِ وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ اَشْيَاۤءَهُمْ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ
wa yā qaumi auful-mikyāla wal-mīzāna bil-qisṭi wa lā tabkhasun-nāsa asy-yā'ahum wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).
Kandi imwe bantu bangye! Hikiriza ebipimo n’eminzaani omu bwengye, kandi otakora kubi abantu n’obugabe bwabo kandi otareetaho obubi omu nsi orikukora okushiisha .
قَالُوْا تَاللّٰهِ لَقَدْ عَلِمْتُمْ مَّا جِئْنَا لِنُفْسِدَ فِى الْاَرْضِ وَمَا كُنَّا سٰرِقِيْنَ
qālū tallāhi laqad ‘alimtum mā ji'tanā linufsida fil-arḍi wa mā kunnā sāriqīn(a).
Bo (barumuna ba Yosefu) bakagarukamu bati: "Na Allah, buzima, nimumanya ngu tituizire kureetaho obubi omu nsi egi kandi tituri bashuma."
وَالَّذِيْنَ يَنْقُضُوْنَ عَهْدَ اللّٰهِ مِنْ ۢ بَعْدِ مِيْثَاقِهٖ وَيَقْطَعُوْنَ مَآ اَمَرَ اللّٰهُ بِهٖٓ اَنْ يُّوْصَلَ وَيُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِۙ اُولٰۤىِٕكَ لَهُمُ اللَّعْنَةُ وَلَهُمْ سُوْۤءُ الدَّارِ
wal-lażīna yanquḍūna ‘ahdallāhi mim ba‘di mīṡāqihī wa yaqṭa‘ūna mā amarallāhu bihī ay yūṣala wa yufsidūna fil-arḍ(i), ulā'ika lahumul-la‘natu wa lahum sū'ud-dār(i).
Kandi abo abarikuhenda ekiragaano kya Allah bwanyima y’okukiraganisibwa, bakahenda eki Allah aragiire kukwatanisa bakakora obubi omu nsi; bakatunga omukyeeno n’omwanya mubi gw’okutuuramu (Jahanam).
اَلَّذِيْنَ كَفَرُوْا وَصَدُّوْا عَنْ سَبِيْلِ اللّٰهِ زِدْنٰهُمْ عَذَابًا فَوْقَ الْعَذَابِ بِمَا كَانُوْا يُفْسِدُوْنَ
allażīna kafarū wa ṣaddū ‘an sabīlillāhi zidnāhum ‘ażāban fauqal-‘ażābi bimā kānū yufsidūn(a).
Abo abarikwanga kandi bakaremesa (abantu) kuruga omu muhanda gwa Allah, nitubongyeraho okubonabonesibwa aha kubonabonesibwa ahabwokuba nibaguma nibakora obubi.
وَاِذَآ اَرَدْنَآ اَنْ نُّهْلِكَ قَرْيَةً اَمَرْنَا مُتْرَفِيْهَا فَفَسَقُوْا فِيْهَا فَحَقَّ عَلَيْهَا الْقَوْلُ فَدَمَّرْنٰهَا تَدْمِيْرًا
wa iżā aradnā an nuhlika qaryatan amarnā mutrafīhā fa fasaqū fīhā fa ḥaqqa ‘alaihal-qaulu fa dammarnāhā tadmīrā(n).
Kandi ku turaabe nitwenda kucwekyereza eihanga, obwo nituragiira abantu abarikutuura omu kweshemeza omu ihanga eryo (okworobera Allah), kwonka baaba bakozire obugomi omu (ihanga) eryo, obwo ebigambo (Ekibonerezo kyaitu) nibiija kubateebwaho, obwo nitwija kucwekyereza kimwe (eihanga eryo).
قَالُوْا يٰذَا الْقَرْنَيْنِ اِنَّ يَأْجُوْجَ وَمَأْجُوْجَ مُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِ فَهَلْ نَجْعَلُ لَكَ خَرْجًا عَلٰٓى اَنْ تَجْعَلَ بَيْنَنَا وَبَيْنَهُمْ سَدًّا
qālū yā żal-qarnaini inna ya'jūja wa ma'jūja mufsidūna fil-arḍi fahal naj‘alu laka kharjan ‘alā an taj‘alā bainanā wa bainahum saddā(n).
Bagira bati: "Iwe Zulkarnain! Buzima, Yagjuj na Makjuj (ebihangirwe ebirikukora) okushiisha omu nsi, mbwenu nitubaasa kukushashura ekihembo ngu oyombekye omukingo ahagati yeitu nabo?"
وَاِذَا بَطَشْتُمْ بَطَشْتُمْ جَبَّارِيْنَۚ
wa iżā baṭasytum baṭasytum jabbārīn(a).
Kandi ku orikubonabonesa, obwo nooba nookikora omu muringo gw’obushaarizi kandi otaine saasi.
الَّذِيْنَ يُفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِ وَلَا يُصْلِحُوْنَ
allażīna yufsidūna fil-arḍi wa lā yaṣliḥūn(a).
owaashiisha ensi, kandi ataragihunduuza.
وَلَا تَبْخَسُوا النَّاسَ اَشْيَاۤءَهُمْ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ ۚ
wa lā tabkhasun-nāsa asy-yā'ahum wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).
Kandi otakora kubi abantu orikukyendeeza aha bugabe bwabo kandi otashiisha ensi;
وَجَحَدُوْا بِهَا وَاسْتَيْقَنَتْهَآ اَنْفُسُهُمْ ظُلْمًا وَّعُلُوًّاۗ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُفْسِدِيْنَ ࣖ
wa jaḥadū bihā wastaiqanathā anfusuhum ẓulmaw wa ‘uluwwā(n), fanẓur kaifa kāna ‘āqibatul-mufsidīn(a).
Dan mereka mengingkarinya karena ketidakadilan dan kesombongannya, padahal hati mereka percaya akan kebenarannya. Maka perhatikanlah bagaimana orang-orang yang berbuat kerusakan berakhir.
قَالَتْ اِنَّ الْمُلُوْكَ اِذَا دَخَلُوْا قَرْيَةً اَفْسَدُوْهَا وَجَعَلُوْٓا اَعِزَّةَ اَهْلِهَآ اَذِلَّةً ۚوَكَذٰلِكَ يَفْعَلُوْنَ
qālat innal-mulūka iżā dakhalū qaryatan afsadūhā wa ja‘alū a‘izzata ahlihā ażillah(tan), wa każālika yaf‘alūn(a).
We (Balqis) akagira ati: "Buzima, abagabe ku barasingure eihanga, buzima nibaija kuricwekyereza, kandi bashorooze abatuuzi baayo ab'ekitiinisa; kandi ekyo nikyo barikwija kukora."
وَكَانَ فِى الْمَدِيْنَةِ تِسْعَةُ رَهْطٍ يُّفْسِدُوْنَ فِى الْاَرْضِ وَلَا يُصْلِحُوْنَ
wa kāna fil-madīnati tis‘atu rahṭiy yufsidūna fil-arḍi wa lā yuṣliḥūn(a).
Kandi omu rurembo hakaba harimu abashaija mwenda abaabaire nibakora ebihagaro omu nsi, kwonka tibarahindukire.
اِنَّ فِرْعَوْنَ عَلَا فِى الْاَرْضِ وَجَعَلَ اَهْلَهَا شِيَعًا يَّسْتَضْعِفُ طَاۤىِٕفَةً مِّنْهُمْ يُذَبِّحُ اَبْنَاۤءَهُمْ وَيَسْتَحْيٖ نِسَاۤءَهُمْ ۗاِنَّهٗ كَانَ مِنَ الْمُفْسِدِيْنَ
inna fir‘auna ‘alā fil-arḍi wa ja‘ala ahlahā syiya‘ay yastaḍ‘ifu ṭā'ifatam minhum yużabbiḥu abnā'ahum wa yastaḥyī nisā'ahum, innahū kāna minal-mufsidīn(a).
Buzima, Fir’aun akaba akozire obushaarizi omunsi kandi yareetera abantu baayo kubaganisamu, yabonabonesa ekibiina kyabo (Abaana ba Israeli), yaita batabani baabo kandi yakiza amagara ga bahara baabo. Buzima, we (Faraoh) akaba ari omwe aha bakozire okushiisha.
فَلَمَّآ اَنْ اَرَادَ اَنْ يَّبْطِشَ بِالَّذِيْ هُوَ عَدُوٌّ لَّهُمَاۙ قَالَ يٰمُوْسٰٓى اَتُرِيْدُ اَنْ تَقْتُلَنِيْ كَمَا قَتَلْتَ نَفْسًاۢ بِالْاَمْسِۖ اِنْ تُرِيْدُ اِلَّآ اَنْ تَكُوْنَ جَبَّارًا فِى الْاَرْضِ وَمَا تُرِيْدُ اَنْ تَكُوْنَ مِنَ الْمُصْلِحِيْنَ
falammā an arāda ay yabṭisya bil-lażī huwa ‘aduwwul lahumā, qāla yā mūsā aturīdu an taqtulanī kamā qatalta nafsam bil-ams(i), in turīdu illā an takūna jabbāran fil-arḍi wa mā turīdu an takūna minal-muṣliḥīn(a).
Nahabwekyo (Musa) ku yaabaire naayenda kuteera munonga omuntu owabaire ari omuzigu waabo bombi, we (omuzigu we) akagira ati, "Iwe Musa! Noteekateeka kunita, nk'oku nyomwebazyo oitsire omuntu? Noteekateeka kuba omuntu orikukora obutegyeki bw'obushomankuzi omu nsi (egi) yonka, kandi toine ekigyendererwa ky'okuba omwe aha barikukora obusingye."
وَابْتَغِ فِيْمَآ اٰتٰىكَ اللّٰهُ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ وَلَا تَنْسَ نَصِيْبَكَ مِنَ الدُّنْيَا وَاَحْسِنْ كَمَآ اَحْسَنَ اللّٰهُ اِلَيْكَ وَلَا تَبْغِ الْفَسَادَ فِى الْاَرْضِ ۗاِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ الْمُفْسِدِيْنَ
wabtagi fīmā ātākallāhud-dāral-ākhirata wa lā tansa naṣībaka minad-dun-yā wa aḥsin kama aḥsanallāhu ilaika wa lā tabgil-fasāda fil-arḍ(i), innallāha lā yuḥibbul-mufsidīn(a).
Dan carilah (pahala) di bumi akhirat dengan apa yang telah Allah berikan kepadamu, tetapi janganlah kamu melupakan bagianmu di dunia ini dan berbuatlah kebaikan (kepada orang lain) sebagaimana Allah telah berbuat baik kepadamu, dan janganlah kamu membuat kerusakan di bumi. Sesungguhnya Allah tidak menyukai orang-orang yang berbuat jahat.
تِلْكَ الدَّارُ الْاٰخِرَةُ نَجْعَلُهَا لِلَّذِيْنَ لَا يُرِيْدُوْنَ عُلُوًّا فِى الْاَرْضِ وَلَا فَسَادًا ۗوَالْعَاقِبَةُ لِلْمُتَّقِيْنَ
tilkad-dārul-ākhiratu naj‘aluhā lil-lażīna lā yurīdūna ‘uluwwan fil-arḍi wa lā fasādā(n), wal-‘āqibatu lil-muttaqīn(a).
Kami telah menjadikan akhirat bagi orang-orang yang tidak sombong dan tidak berbuat kerusakan di bumi. Dan kesudahan yang baik adalah bagi orang-orang yang berbuat kebajikan.
قَالَ رَبِّ انْصُرْنِيْ عَلَى الْقَوْمِ الْمُفْسِدِيْنَ ࣖ
qāla rabbinṣurnī ‘alal-qaumil-mufsidīn(a).
We (Lut) akashaba ati, "Ai Mukama wangye, nyamba (omukuha ekibonerezo) aha guruupu eyaakozire okushiisha."
وَاِلٰى مَدْيَنَ اَخَاهُمْ شُعَيْبًاۙ فَقَالَ يٰقَوْمِ اعْبُدُوا اللّٰهَ وَارْجُوا الْيَوْمَ الْاٰخِرَ وَلَا تَعْثَوْا فِى الْاَرْضِ مُفْسِدِيْنَ ۖ
wa ilā madyana akhāhum syu‘aibā(n), faqāla yā qaumi‘budullāha warjul-yaumal-ākhira wa lā ta‘ṡau fil-arḍi mufsidīn(a).
Kandi aha bantu ba Madyan, (Tutumire) murumuna waabo Shuaib, akagira ati: "Imwe bantu bangye! Muramye Allah, mutegyereze (ekihembo ky'ekiro ky'aha muheru), kandi mutazengyerera omu nsi nimukora obubi."
ظَهَرَ الْفَسَادُ فِى الْبَرِّ وَالْبَحْرِ بِمَا كَسَبَتْ اَيْدِى النَّاسِ لِيُذِيْقَهُمْ بَعْضَ الَّذِيْ عَمِلُوْا لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَ
Żaharal-fasādu fil-barri wal-baḥri bimā kasabat aidin-nāsi liyużīqahum ba‘ḍal-lażī ‘amilū la‘allahum yarji‘ūn(a).
Kireebirwe ngu okushiisha aha itaka n’omu nyanja nikureetwaho ebikorwa by’emikono y’abantu; Allah nayenda ngu bahurire bimwe aha (ebirugire omu) bikorwa byabo, ngu bagarukye (omu muhanda oguhikire).
اَمْ نَجْعَلُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ كَالْمُفْسِدِيْنَ فِى الْاَرْضِۖ اَمْ نَجْعَلُ الْمُتَّقِيْنَ كَالْفُجَّارِ
am naj‘alul-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti kal-mufsidīna fil-arḍ(i), am naj‘alul-muttaqīna kal-fujjār(i).
Mbwenu shi abo abarikwikiriza kandi bakakora ebikorwa ebihikire tushemerire kutwaza nk’abo abarikujanjaaza obubi omu nsi? Nari shi tutware abo abarikutiina Allah nk’abarikwingana n’abarikukora ebibi?
فَهَلْ عَسَيْتُمْ اِنْ تَوَلَّيْتُمْ اَنْ تُفْسِدُوْا فِى الْاَرْضِ وَتُقَطِّعُوْٓا اَرْحَامَكُمْ
fahal ‘asaitum in tawallaitum an tufsidū fil-arḍi wa tuqaṭṭi‘ū arḥāmakum.
Mbwenu shi kuri nooba ori omu bushoboorozi, noija kushiisha ensi kandi ohende n’emikago y’omu maka?
فَاَكْثَرُوْا فِيْهَا الْفَسَادَۖ
fa akṡarū fīhal-fasād(a).
bwanyima bakashiisha munonga omu ihanga, .