وَلِسُلَيْمٰنَ الرِّيْحَ عَاصِفَةً تَجْرِيْ بِاَمْرِهٖٓ اِلَى الْاَرْضِ الَّتِيْ بٰرَكْنَا فِيْهَاۗ وَكُنَّا بِكُلِّ شَيْءٍ عٰلِمِيْنَ
wa lisulaimānar-rīḥa ‘āṣifatan tajrī bi'amrihī ilal-arḍil-latī bāraknā fīhā, wa kunnā bikulli syai'in ‘ālimīn(a).
Һәм (Беҙ) Сөләймәнгә бик көслө ел иҫте, ул уның бойороғо буйынса Беҙ уға бәрәкәт биргән ергә иҫте. Һәм Беҙ һәр нәмәне белеүсебеҙ.
وَمِنَ الشَّيٰطِيْنِ مَنْ يَّغُوْصُوْنَ لَهٗ وَيَعْمَلُوْنَ عَمَلًا دُوْنَ ذٰلِكَۚ وَكُنَّا لَهُمْ حٰفِظِيْنَ ۙ
wa minasy-syayāṭīna may yagūṣūna lahū wa ya‘malūna ‘amalan dūna żālik(a), wa kunnā lahum ḥāfiẓīn(a).
Һәм (Беҙ ҙә Сөләймәнгә буйһондоҡ) бер төркөм шайтандар уның өсөн (диңгеҙгә) сумды һәм улар унан башҡа эштәр башҡарҙы; һәм Беҙ уларҙы ҡараусылар.
وَلَقَدْ اٰتَيْنَا دَاوٗدَ وَسُلَيْمٰنَ عِلْمًاۗ وَقَالَا الْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْ فَضَّلَنَا عَلٰى كَثِيْرٍ مِّنْ عِبَادِهِ الْمُؤْمِنِيْنَ
wa laqad ātainā dāwūda wa sulaimāna ‘ilmā(n), wa qālal-ḥamdu lillāhil-lażī faḍḍalanā ‘alā kaṡīrim min ‘ibādihil-mu'minīn(a).
Һәм, ысынлап та, Беҙ Дауыт менән Сөләймәнгә ғилем бирҙек; Һәм улар икеһе лә: «Беҙҙе Үҙенең күп мөьмин ҡолдарынан өҫтөн күргән Аллаһҡа маҡтау!»
وَوَرِثَ سُلَيْمٰنُ دَاوٗدَ وَقَالَ يٰٓاَيُّهَا النَّاسُ عُلِّمْنَا مَنْطِقَ الطَّيْرِ وَاُوْتِيْنَا مِنْ كُلِّ شَيْءٍۗ اِنَّ هٰذَا لَهُوَ الْفَضْلُ الْمُبِيْنُ
wa wariṡa sulaimānu dāwūda wa qāla yā ayyuhan-nāsu ‘ullimnā manṭiqaṭ-ṭairi wa ūtīnā min kulli syai'(in), inna hāżā lahuwal-faḍlul-mubīn(u).
Сөләймән Дауытҡа мираҫ булып ҡалды, һәм ул (Сөләймән): «Эй, кешеләр, беҙгә ҡоштар телен өйрәттек һәм беҙгә барыһы ла бирелде.
وَحُشِرَ لِسُلَيْمٰنَ جُنُوْدُهٗ مِنَ الْجِنِّ وَالْاِنْسِ وَالطَّيْرِ فَهُمْ يُوْزَعُوْنَ
wa ḥusyira lisulaimāna junūduhū minal-jinni wal-insi waṭ-ṭairi fahum yūza‘ūn(a).
Сөләймән өсөн уның ғәскәрҙәре ендәрҙән, кешеләрҙән һәм ҡоштарҙан йыйылды һәм улар теҙмә-тәртиптә йөрөнө.
حَتّٰىٓ اِذَآ اَتَوْا عَلٰى وَادِ النَّمْلِۙ قَالَتْ نَمْلَةٌ يّٰٓاَيُّهَا النَّمْلُ ادْخُلُوْا مَسٰكِنَكُمْۚ لَا يَحْطِمَنَّكُمْ سُلَيْمٰنُ وَجُنُوْدُهٗۙ وَهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ
Ḥattā iżā atau ‘alā wādin-naml(i), qālat namlatuy yā ayyuhan-namludkhulū masākinakum, lā yaḥṭimannakum sulaimānu wa junūduhū wa hum lā yasy‘urūn(a).
Ҡырмыҫҡалар үҙәненә барып еткәс, бер ҡырмыҫҡа: «Эй, ҡырмыҫҡалар, ояларығыҙға инегеҙ, Сөләймән һәм уның ғәскәре һеҙҙе һиҙмәйенсә тапап ҡуймаһын», — тигән.
فَتَبَسَّمَ ضَاحِكًا مِّنْ قَوْلِهَا وَقَالَ رَبِّ اَوْزِعْنِيْٓ اَنْ اَشْكُرَ نِعْمَتَكَ الَّتِيْٓ اَنْعَمْتَ عَلَيَّ وَعَلٰى وَالِدَيَّ وَاَنْ اَعْمَلَ صَالِحًا تَرْضٰىهُ وَاَدْخِلْنِيْ بِرَحْمَتِكَ فِيْ عِبَادِكَ الصّٰلِحِيْنَ
fatabassama ḍāḥikam min qaulihā wa qāla rabbi auzi‘nī an asykura ni‘matakal-latī an‘amta ‘alayya wa ‘alā wālidayya wa an a‘mala ṣāliḥan tarḍāhu wa adkhilnī biraḥmatika fī ‘ibādikaṣ-ṣāliḥīn(a).
Шулай итеп, ул (Сөләймән) ҡырмыҫҡаның был һүҙҙәренә йылмайып, көлдө. Ул доға ҡылды: «Эй, Раббым, миңә һәм ата-әсәйемә биргән ниғмәттәрең өсөн рәхмәтле булып ҡалырға, Һин хуплаған изге эштәрҙе эшләргә илһам бир, һәм Һинең рәхмәтең менән мине Һинең тәҡүә ҡолдарың сафына индер».
وَتَفَقَّدَ الطَّيْرَ فَقَالَ مَا لِيَ لَآ اَرَى الْهُدْهُدَۖ اَمْ كَانَ مِنَ الْغَاۤىِٕبِيْنَ
wa tafaqqadaṭ-ṭaira fa qāla mā liya lā aral-hudhud(a), am kāna minal-gā'ibīn(a).
Һәм ҡоштарҙы тикшереп: «Ниңә мин Худ худты күрмәйем, ул юҡтар араһындамы?
لَاُعَذِّبَنَّهٗ عَذَابًا شَدِيْدًا اَوْ لَاَا۟ذْبَحَنَّهٗٓ اَوْ لَيَأْتِيَنِّيْ بِسُلْطٰنٍ مُّبِيْنٍ
la'u‘ażżibannahū ‘ażāban syadīdan au la'ażbaḥannahū au laya'tiyannī bisulṭānim mubīn(in).
Мин уны мотлаҡ ҡаты яза менән язалайым йәки үлтерәм, әгәр ул миңә аныҡ сәбәп менән килмәһә».
فَمَكَثَ غَيْرَ بَعِيْدٍ فَقَالَ اَحَطْتُّ بِمَا لَمْ تُحِطْ بِهٖ وَجِئْتُكَ مِنْ سَبَاٍ ۢبِنَبَاٍ يَّقِيْنٍ
famakaṡa gaira ba‘īdin faqāla aḥaṭtu bimā lam tuḥiṭ bihī wa ji'tuka min saba'im binaba'iy yaqīn(in).
Шулай итеп, күп тә үтмәне (Худ худ килде), шунан һуң ул: "Мин һеҙ әлегә белмәгән нәмәне асыҡланым. Мин һеҙгә Саба еренән ышандырғыс хәбәр килтереп килдем", - тигән.
اِنِّيْ وَجَدْتُّ امْرَاَةً تَمْلِكُهُمْ وَاُوْتِيَتْ مِنْ كُلِّ شَيْءٍ وَّلَهَا عَرْشٌ عَظِيْمٌ
innī wajattumra'atan tamlikuhum wa ūtiyat min kulli syai'iw wa lahā ‘arsyun ‘aẓīm(un).
Ысынлап та, улар өҫтөнән хакимлыҡ итеүсе ҡатын-ҡыҙ барлығын таптым, ул бөтә нәмәгә лә бәрәкәтле, ҙур тәхеткә эйә булған.
وَجَدْتُّهَا وَقَوْمَهَا يَسْجُدُوْنَ لِلشَّمْسِ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَزَيَّنَ لَهُمُ الشَّيْطٰنُ اَعْمَالَهُمْ فَصَدَّهُمْ عَنِ السَّبِيْلِ فَهُمْ لَا يَهْتَدُوْنَۙ
wajattuhā wa qaumahā yasjudūna lisy-syamsi min dūnillāhi wa zayyana lahumusy-syaiṭānu a‘mālahum fa ṣaddahum ‘anis-sabīli fahum lā yahtadūn(a).
Мин (Һуд ҡошо) уны һәм уның халҡын Аллаһ Тәғәләгә түгел, ә Ҡояшҡа табынғандарын таптым; һәм шайтан уларҙың (насар) ғәмәлдәрен уларға матур итеп күрһәтте, шулай итеп уларҙы (Аллаһтың) юлынан ҡапланы, шуға күрә улар тура юлда йөрөмәйҙәр,
اَلَّا يَسْجُدُوْا لِلّٰهِ الَّذِيْ يُخْرِجُ الْخَبْءَ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِ وَيَعْلَمُ مَا تُخْفُوْنَ وَمَا تُعْلِنُوْنَ
allā yasjudū lillāhil-lażī yukhrijul-khab'a fis-samāwāti wal-arḍi wa ya‘lamu mā tukhfūna wa mā tu‘linūn(a).
улар (шулай уҡ) күктәрҙә һәм Ерҙә йәшерен нәмәләрҙе сығарыусы, һеҙҙең йәшергәндәрегеҙҙе һәм асҡандарығыҙҙы белгән Аллаһҡа табынмай.
اَللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۙ رَبُّ الْعَرْشِ الْعَظِيْمِ ۩
allāhu lā ilāha illā huwa rabbul-‘arsyil-‘aẓīm(i).
Аллаһ, Унан башҡа илаһ юҡ, бөйөк тәхетле Раббы».
۞ قَالَ سَنَنْظُرُ اَصَدَقْتَ اَمْ كُنْتَ مِنَ الْكٰذِبِيْنَ
qāla sananẓuru aṣadaqta am kunta minal-kāżibīn(a).
Ул (Сөләймән): «Беҙ ҡарарбыҙ, һин дөрөҫ һөйләйһеңме, әллә ялғансыларҙанмы?
اِذْهَبْ بِّكِتٰبِيْ هٰذَا فَاَلْقِهْ اِلَيْهِمْ ثُمَّ تَوَلَّ عَنْهُمْ فَانْظُرْ مَاذَا يَرْجِعُوْنَ
iżhab bikitābī hāżā fa alqih ilaihim ṡumma tawalla ‘anhum fanẓur māżā yarji‘ūn(a).
Минең был хатымды алып бар, уларҙы өҫтөнә ташла, уларҙан йөҙ бор, улар нимә һөйләй, шунан иғтибар ит».
قَالَتْ يٰٓاَيُّهَا الْمَلَؤُا اِنِّيْٓ اُلْقِيَ اِلَيَّ كِتٰبٌ كَرِيْمٌ
qālat yā ayyuhal-mala'u innī ulqiya ilayya kitābun karīm(un).
Ул (Балҡис): «Эй, абруйлы кешеләр! Ысынлап та, миңә изге хат ебәрелде», — тине.
اِنَّهٗ مِنْ سُلَيْمٰنَ وَاِنَّهٗ بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيْمِ ۙ
innahū min sulaimāna wa innahū bismillāhir-raḥmānir-raḥīm(i).
Ысынлап та, (хат) Сөләймәндән булған, унда: «Рәхмәтле һәм рәхимле Аллаһ исеме менән!
اَلَّا تَعْلُوْا عَلَيَّ وَأْتُوْنِيْ مُسْلِمِيْنَ ࣖ
allā ta‘lū ‘alayya wa'tūnī muslimīn(a).
миңә ҡарата тәкәбберлек күрһәтмәгеҙ һәм миңә буйһонғандар кеүек килмәгеҙ».
قَالَتْ يٰٓاَيُّهَا الْمَلَؤُا اَفْتُوْنِيْ فِيْٓ اَمْرِيْۚ مَا كُنْتُ قَاطِعَةً اَمْرًا حَتّٰى تَشْهَدُوْنِ
qālat yā ayyuhal-mala'u aftūnī fī amrī, mā kuntu qāṭi‘atan amran ḥattā tasyhadūn(i).
Ул (Балҡис): «Эй, дәрәжәле кешеләр! Был эште миңә ҡарап сығығыҙ. Һеҙ йыйылышта булғансы, мин бер ҡасан да эште хәл итмәйем», — тигән.
قَالُوْا نَحْنُ اُولُوْا قُوَّةٍ وَّاُولُوْا بَأْسٍ شَدِيْدٍ ەۙ وَّالْاَمْرُ اِلَيْكِ فَانْظُرِيْ مَاذَا تَأْمُرِيْنَ
qālū naḥnu ulū quwwatiw wa ulū ba'sin syadīd(in), wal-amru ilaiki fanẓurī māżā ta'murīn(a).
Улар яуап бирҙе: «Беҙҙә ғәҙәттән тыш көс һәм ҡыйыулыҡ бар (көрәшергә), әммә ҡарар һеҙҙең ҡулда;
قَالَتْ اِنَّ الْمُلُوْكَ اِذَا دَخَلُوْا قَرْيَةً اَفْسَدُوْهَا وَجَعَلُوْٓا اَعِزَّةَ اَهْلِهَآ اَذِلَّةً ۚوَكَذٰلِكَ يَفْعَلُوْنَ
qālat innal-mulūka iżā dakhalū qaryatan afsadūhā wa ja‘alū a‘izzata ahlihā ażillah(tan), wa każālika yaf‘alūn(a).
Ул (Балҡис): «Ысынлап та, батшалар берәй илде яулап алһа, улар уны һис шикһеҙ юҡ итерҙәр, ундағы аҫыл халҡын хур итерҙәр, һәм улар тап шулай эшләйәсәктәр», — тигән.
وَاِنِّيْ مُرْسِلَةٌ اِلَيْهِمْ بِهَدِيَّةٍ فَنٰظِرَةٌ ۢبِمَ يَرْجِعُ الْمُرْسَلُوْنَ
wa innī mursilatun ilaihim bihadiyyatin fanāẓiratun bima yarji‘ul-mursalūn(a).
Һәм, ысынлап та, Мин уларға бүләктәр менән пәйғәмбәрҙәр ебәрермен һәм пәйғәмбәрҙәрҙең нимә алып ҡайтыуын көтөрмөн».
فَلَمَّا جَاۤءَ سُلَيْمٰنَ قَالَ اَتُمِدُّوْنَنِ بِمَالٍ فَمَآ اٰتٰىنِ َۧ اللّٰهُ خَيْرٌ مِّمَّآ اٰتٰىكُمْۚ بَلْ اَنْتُمْ بِهَدِيَّتِكُمْ تَفْرَحُوْنَ
falammā jā'a sulaimāna qāla atumiddūnani bimālin famā ātāniyallāhu khairum mimmā ātākum, bal antum bihadiyyatikum tafraḥūn(a).
Шуға күрә (рәсүлдәр) Сөләймәнгә барып еткәс, ул (Сөләймән): "Һин миңә байлыҡ бирергә уйлайһыңмы? Аллаһ миңә биргән нәмә Аллаһ һиңә биргәндән дә яҡшыраҡ, әммә һин бүләгең менән ғорурланыу тойғоһо кисерәһең", - тигән.
اِرْجِعْ اِلَيْهِمْ فَلَنَأْتِيَنَّهُمْ بِجُنُوْدٍ لَّا قِبَلَ لَهُمْ بِهَا وَلَنُخْرِجَنَّهُمْ مِّنْهَآ اَذِلَّةً وَّهُمْ صٰغِرُوْنَ
irji‘ ilaihim falana'tiyannahum bijunūdil lā qibala lahum bihā wa lanukhrijannahum minhā ażillataw wa hum ṣāgirūn(a).
Уларға ҡайт! Ысынлап та, Беҙ уларға ҡаршы тора алмаҫлыҡ ғәскәр менән килербеҙ һәм уларҙы шул ерҙән (Сабағ) хурлыҡта ҡыуып сығарырбыҙ, улар хурлыҡта (әсирҙәр) буласаҡ».
قَالَ يٰٓاَيُّهَا الْمَلَؤُا اَيُّكُمْ يَأْتِيْنِيْ بِعَرْشِهَا قَبْلَ اَنْ يَّأْتُوْنِيْ مُسْلِمِيْنَ
qāla yā ayyuhal-mala'u ayyukum ya'tīnī bi‘arsyihā qabla ay ya'tūnī muslimīn(a).
Ул (Сөләймән): «Эй, кенәздәр, улар миңә килеп, үҙҙәрен биргәнсе, арағыҙҙан кем үҙ тәхетен миңә килтерә ала?»
قَالَ عِفْرِيْتٌ مِّنَ الْجِنِّ اَنَا۠ اٰتِيْكَ بِهٖ قَبْلَ اَنْ تَقُوْمَ مِنْ مَّقَامِكَۚ وَاِنِّيْ عَلَيْهِ لَقَوِيٌّ اَمِيْنٌ
qāla ‘ifrītum minal-jinni ana atīka bihī qabla an taqūma mim maqāmik(a), wa innī ‘alaihi laqawiyyun amīn(un).
Йән Ифрите: «Һин урыныңдан торғансы, мин уны һиңә килтерәм, ысынлап та, мин быны эшләргә көслөмен һәм ышаныслы», — тигән.
قَالَ الَّذِيْ عِنْدَهٗ عِلْمٌ مِّنَ الْكِتٰبِ اَنَا۠ اٰتِيْكَ بِهٖ قَبْلَ اَنْ يَّرْتَدَّ اِلَيْكَ طَرْفُكَۗ فَلَمَّا رَاٰهُ مُسْتَقِرًّا عِنْدَهٗ قَالَ هٰذَا مِنْ فَضْلِ رَبِّيْۗ لِيَبْلُوَنِيْٓ ءَاَشْكُرُ اَمْ اَكْفُرُۗ وَمَنْ شَكَرَ فَاِنَّمَا يَشْكُرُ لِنَفْسِهٖۚ وَمَنْ كَفَرَ فَاِنَّ رَبِّيْ غَنِيٌّ كَرِيْمٌ
qālal-lażī ‘indahū ‘ilmum minal-kitābi ana ātīka bihī qabla ay yartadda ilaika ṭarfuk(a), falammā ra'āhu mustaqirran ‘indahū qāla hāżā min faḍli rabbī, liyabluwanī a'asykuru am akfur(u), wa man syakara fa'innamā yasykuru linafsih(ī), wa man kafara fa'inna rabbī ganiyyun karīm(un).
Китаптан белемгә эйә булған берәү: «Күҙҙәрең асылғансы, Мин һиңә тәхет килтерермен», — тигән. Шулай итеп, ул (Сөләймән) үҙенең алдындағы тәхетте күреп: «Был мине һынау өсөн Раббымдың рәхмәте араһында, мин шөкөр итәмме, әллә инҡар итәмме (Уның ниғмәттәрен).
قَالَ نَكِّرُوْا لَهَا عَرْشَهَا نَنْظُرْ اَتَهْتَدِيْٓ اَمْ تَكُوْنُ مِنَ الَّذِيْنَ لَا يَهْتَدُوْنَ
qāla nakkirū lahā ‘arsyahā nanẓur atahtadī am takūnu minal-lażīna lā yahtadūn(a).
Ул (Сөләймән): «Уның тәхетен алмаштырығыҙ, күрербеҙ, ул (Бәлкис) уны танырмы-юҡмы», — тине.
فَلَمَّا جَاۤءَتْ قِيْلَ اَهٰكَذَا عَرْشُكِۗ قَالَتْ كَاَنَّهٗ هُوَۚ وَاُوْتِيْنَا الْعِلْمَ مِنْ قَبْلِهَا وَكُنَّا مُسْلِمِيْنَ
falammā jā'at qīla ahakażā ‘arsyuk(i), qālat ka'annahū huw(a), wa ūtīnal-‘ilma min qablihā wa kunnā muslimīn(a).
Шулай итеп, ул (Балҡис) килгәс, (уға): «Был һинең тәхетең былаймы?» Ул (Балҡис): «Әйтерһең дә, шулай», — тигән. (Һәм ҡатын): «Беҙгә элек тә белем бирелгән һәм беҙ (Аллаһҡа) буйһоноусылар», — тине.
وَصَدَّهَا مَا كَانَتْ تَّعْبُدُ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۗاِنَّهَا كَانَتْ مِنْ قَوْمٍ كٰفِرِيْنَ
wa ṣaddahā mā kānat ta‘budu min dūnillāh(i), innahā kānat min qaumin kāfirīn(a).
Ә уның Аллаһтан башҡаға ғибәҙәт ҡылыу ғәҙәте уға (мосолман булыуҙан) ҡамасаулай; ысынлап та, ул (Балҡис) кафырҙарҙан ине.
قِيْلَ لَهَا ادْخُلِى الصَّرْحَۚ فَلَمَّا رَاَتْهُ حَسِبَتْهُ لُجَّةً وَّكَشَفَتْ عَنْ سَاقَيْهَاۗ قَالَ اِنَّهٗ صَرْحٌ مُّمَرَّدٌ مِّنْ قَوَارِيْرَ ەۗ قَالَتْ رَبِّ اِنِّيْ ظَلَمْتُ نَفْسِيْ وَاَسْلَمْتُ مَعَ سُلَيْمٰنَ لِلّٰهِ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ࣖ
qīla lahadkhuliṣ-ṣarḥ(a), falammā ra'athu ḥasibathu lujjataw wa kasyafat ‘an sāqaihā, qāla innahū ṣarḥum mumarradum min qawārīr(a), qālat rabbi innī ẓalamtu nafsī wa aslamtu ma‘a sulaimāna lillāhi rabbil-‘ālamīn(a).
Уға (Балҡисҡа) «Һарайға ин», — тип әйткәндәр. Шуға күрә ул (Балҡис) уны күргәс, ҙур һыу ҡоймаһы тип уйланы һәм аяҡтарын асты. Ул (Сөләймән): «Был быяла менән ҡапланған иҙән генә», — тине. Ул (Балҡис): «Эй, Раббым, ысынлап та, мин үҙемә ғәҙелһеҙлек ҡылдым, Сөләймән менән бергә бөтә ғәләмдәрҙең Раббыһы булған Аллаһҡа тапшырылам», — тигән.
وَلِسُلَيْمٰنَ الرِّيْحَ غُدُوُّهَا شَهْرٌ وَّرَوَاحُهَا شَهْرٌۚ وَاَسَلْنَا لَهٗ عَيْنَ الْقِطْرِۗ وَمِنَ الْجِنِّ مَنْ يَّعْمَلُ بَيْنَ يَدَيْهِ بِاِذْنِ رَبِّهٖۗ وَمَنْ يَّزِغْ مِنْهُمْ عَنْ اَمْرِنَا نُذِقْهُ مِنْ عَذَابِ السَّعِيْرِ
wa lisulaimānar-rīḥa guduwwuhā syahruw wa rawāḥuhā syahr(un), wa asalnā lahū ‘ainal-qiṭr(i), wa minal-jinni may ya‘malu baina yadaihi bi'iżni rabbih(ī), wa may yazig minhum ‘an amrinā nużiqhu min ‘ażābis-sa‘īr(i).
Һәм Беҙ Сөләймән өсөн елде (буйһондорҙоҡ), уның иртәнге юлы бер айлыҡ юлға, төштән һуң юлы бер айлыҡ юлға тиң булған һәм уның өсөн шыйыҡ баҡыр ағып ебәрҙек. Ә ҡайһы бер ендәр бар, улар Раббыһының рөхсәте менән уның алдында (уның ҡулы аҫтында) эшләй. Улар араһынан кем дә кем Беҙҙең әмерҙән тайпылһа, Беҙ уға янып торған йәһәннәм уты ғазабына дусар итербеҙ.
يَعْمَلُوْنَ لَهٗ مَا يَشَاۤءُ مِنْ مَّحَارِيْبَ وَتَمَاثِيْلَ وَجِفَانٍ كَالْجَوَابِ وَقُدُوْرٍ رّٰسِيٰتٍۗ اِعْمَلُوْٓا اٰلَ دَاوٗدَ شُكْرًا ۗوَقَلِيْلٌ مِّنْ عِبَادِيَ الشَّكُوْرُ
ya‘malūna lahū mā yasyā'u mim maḥārība wa tamāṡīla wa jifānin kal-jawābi wa qudūrir-rāsiyāt(in), i‘malū āla dāwūda syukrā(n), wa qalīlum min ‘ibādiyasy-syakūr(u).
Улар (ендәр) Сөләймән өсөн үҙе теләгәнсә эшләгән, шул иҫәптән бейек биналар, һындар, (мейес өҫтөндә) ҡалған бассейндар һәм һауыттар кеүек (ҙур) тәрилкәләр (яһаған). Эшлә, эй, Дауыт ғаиләһе, шөкөр итеү өсөн (Аллаһҡа). Һәм Минең ҡолдарымдың бик аҙҙары ғына шөкөр итә.
فَلَمَّا قَضَيْنَا عَلَيْهِ الْمَوْتَ مَا دَلَّهُمْ عَلٰى مَوْتِهٖٓ اِلَّا دَاۤبَّةُ الْاَرْضِ تَأْكُلُ مِنْسَاَتَهٗ ۚفَلَمَّا خَرَّ تَبَيَّنَتِ الْجِنُّ اَنْ لَّوْ كَانُوْا يَعْلَمُوْنَ الْغَيْبَ مَا لَبِثُوْا فِى الْعَذَابِ الْمُهِيْنِۗ
falammā qaḍainā ‘alaihil-mauta mā dallahum ‘alā mautihī illā dābbatul-arḍi ta'kulu minsa'atah(ū), falammā kharra tabayyanatil-jinnu allau kānū ya‘lamūnal-gaiba mā labiṡū fil-‘ażābil-muhīn(i).
Шулай итеп, Беҙ уға (Сөләймәнгә) үлем фарыз иткәс, уның үлемен уларға уның таяғын ашаған термиттарҙан башҡа бер нәмә лә күрһәтмәне. Шуға күрә ул ҡолағас, ендәр, әгәр ҙә йәшерен нәмәләрҙе белһәләр, кәмһетеүсе ғазаптарҙа ҡалмаясаҡтарын белгән.
وَوَهَبْنَا لِدَاوٗدَ سُلَيْمٰنَۗ نِعْمَ الْعَبْدُ ۗاِنَّهٗٓ اَوَّابٌۗ
wa wahabnā lidāwūda wa sulaimān(a), ni‘mal-‘abd(u), innahū awwāb(un).
Дауытҡа Сөләймән исемле ул бирҙек; ул иң яҡшы хеҙмәтсе. Ысынлап та, ул (Аллаһҡа) бик итәғәтле ине.
اِذْ عُرِضَ عَلَيْهِ بِالْعَشِيِّ الصّٰفِنٰتُ الْجِيَادُۙ
iż ‘uriḍa ‘alaihi bil-‘asyiyyiṣ-ṣāfinātul-jiyād(u).
(Хәтерләйһегеҙме) бер көндө төштән һуң уға өйрәтелгән, (әммә) бик тиҙ йүгергән (аттарҙы) күрһәткәндәр,
فَقَالَ اِنِّيْٓ اَحْبَبْتُ حُبَّ الْخَيْرِ عَنْ ذِكْرِ رَبِّيْۚ حَتّٰى تَوَارَتْ بِالْحِجَابِۗ
fa qāla innī aḥbabtu ḥubbal-khairi ‘an żikri rabbī, ḥattā tawārat bil-ḥijāb(i).
Шуға күрә ул: «Ысынлап та, мин ҡояш байығанға тиклем Раббымдың бөйөклөгөн иҫкә төшөрөргә мәжбүр иткән бөтә яҡшылыҡты яратам», — тигән.
رُدُّوْهَا عَلَيَّ ۚفَطَفِقَ مَسْحًا ۢبِالسُّوْقِ وَالْاَعْنَاقِ
ruddūhā ‘alayy(a), faṭafiqa masḥam bis-sūqi wal-a‘nāq(i).
“Бөтә аттарҙы ла миңә алып ҡайт”. Шунан аттың аяҡтарын, муйынын киҫеп ала.
وَلَقَدْ فَتَنَّا سُلَيْمٰنَ وَاَلْقَيْنَا عَلٰى كُرْسِيِّهٖ جَسَدًا ثُمَّ اَنَابَ
wa laqad fatannā sulaimāna wa alqainā ‘alā kursiyyihī jasadan ṡumma anāb(a).
Ысынлап та, Беҙ Сөләймәнде һынаныҡ һәм (уны) кәүҙә итеп урындығына ятҡырҙыҡ (ауырыу арҡаһында көсһөҙ), һуңынан ул тәүбә итте.
قَالَ رَبِّ اغْفِرْ لِيْ وَهَبْ لِيْ مُلْكًا لَّا يَنْۢبَغِيْ لِاَحَدٍ مِّنْۢ بَعْدِيْۚ اِنَّكَ اَنْتَ الْوَهَّابُ
qāla rabbigfir lī wa hab lī mulkal lā yambagī li'aḥadim mim ba‘dī, innaka antal-wahhāb(u).
Ул: «Эй, Раббым, мине ғәфү ит һәм миңә минән һуң бер кемгә лә эйә булмаясаҡ батшалыҡ бир.
فَسَخَّرْنَا لَهُ الرِّيْحَ تَجْرِيْ بِاَمْرِهٖ رُخَاۤءً حَيْثُ اَصَابَۙ
fasakhkharnā lahur-rīḥa tajrī bi'amrihī rukhā'an ḥaiṡu aṣāb(a).
Һуңынан Беҙ уның бойороғо буйынса яҡшы иҫкән елде ул теләгән ерҙә уға буйһондорҙоҡ.
وَالشَّيٰطِيْنَ كُلَّ بَنَّاۤءٍ وَّغَوَّاصٍۙ
wasy-syayāṭīna kulla bannā'iw wa gawwāṣ(in).
һәм (Беҙ ҙә уға буйһондоҡ) шайтандарҙы, бөтә төҙөүселәрҙе һәм һыу инеүселәрҙе,
وَّاٰخَرِيْنَ مُقَرَّنِيْنَ فِى الْاَصْفَادِ
wa ākharīna muqarranīna fil-aṣfād(i).
һәм башҡа (ендәр) сылбырҙар менән бәйләнгән.
هٰذَا عَطَاۤؤُنَا فَامْنُنْ اَوْ اَمْسِكْ بِغَيْرِ حِسَابٍ
hāżā ‘aṭā'unā famnun au amsik bigairi ḥisāb(in).
Был Беҙҙең бүләк; һуңынан (башҡаларға) бирергә йәки (үҙең өсөн) иҫәпһеҙ тотоп ҡалырға.
وَاِنَّ لَهٗ عِنْدَنَا لَزُلْفٰى وَحُسْنَ مَاٰبٍ ࣖ
wa inna lahū ‘indanā lazulfā wa ḥusna ma'āb(in).
Һәм, ысынлап та, уның Беҙгә яҡын вазифаһы һәм ҡайтыр урыны яҡшы.