وَلُوْطًا اِذْ قَالَ لِقَوْمِهٖٓ اَتَأْتُوْنَ الْفَاحِشَةَ مَا سَبَقَكُمْ بِهَا مِنْ اَحَدٍ مِّنَ الْعٰلَمِيْنَ
wa lūṭan iż qāla liqaumihī ata'tūnal-fāḥisyata mā sabaqakum bihā min aḥadim minal-‘ālamīn(a).
Kandi (Twararungitse) Luti, igihe yabwira abantu biwe ati: «Kubera iki mukora igikorwa giteye isoni, ata n’umwe yigeze akora imbere yanyu (muri iyi si).
اِنَّكُمْ لَتَأْتُوْنَ الرِّجَالَ شَهْوَةً مِّنْ دُوْنِ النِّسَاۤءِۗ بَلْ اَنْتُمْ قَوْمٌ مُّسْرِفُوْنَ
innakum lata'tūnar-rijāla syahwatam min dūnin-nisā'(i), bal antum qaumum musrifūn(a).
Nkako, warasohoye ivyipfuzo vyawe ku bagabo, si ku bagore. Mu vy’ukuri muri abantu barenga urugero.”
وَمَا كَانَ جَوَابَ قَوْمِهٖٓ اِلَّآ اَنْ قَالُوْٓا اَخْرِجُوْهُمْ مِّنْ قَرْيَتِكُمْۚ اِنَّهُمْ اُنَاسٌ يَّتَطَهَّرُوْنَ
wa mā kāna jawāba qaumihī illā an qālū akhrijūhum min qaryatikum, innahum unāsuy yataṭahharūn(a).
Kandi inyishu y'abantu biwe ntiyari iyindi atari iyo kuvuga ngo: «Nimubarukane (Luti n'abayoboke biwe) mu gihugu canyu, ni abantu bibona ko ari beranda».
فَاَنْجَيْنٰهُ وَاَهْلَهٗٓ اِلَّا امْرَاَتَهٗ كَانَتْ مِنَ الْغٰبِرِيْنَ
fa anjaināhu wa ahlahū illamra'atahū kānat minal-gābirīn(a).
Hanyuma turamukiza n’abayoboke biwe, kiretse umugore wiwe. We (umugore wiwe) yari umwe mu basigaye.
وَاَمْطَرْنَا عَلَيْهِمْ مَّطَرًاۗ فَانْظُرْ كَيْفَ كَانَ عَاقِبَةُ الْمُجْرِمِيْنَ ࣖ
wa amṭarnā ‘alaihim maṭarā(n), fanẓur kaifa kāna ‘āqibatul-mujrimīn(a).
Kandi twabakuye imvura (amabuye). Niwitegereze rero ibishikira umuntu acumura.
وَلَمَّا جَاۤءَتْ رُسُلُنَا لُوْطًا سِيْۤءَ بِهِمْ وَضَاقَ بِهِمْ ذَرْعًا وَّقَالَ هٰذَا يَوْمٌ عَصِيْبٌ
wa lammā jā'at rusulunā lūṭan sī'a bihim wa ḍāqa bihim żar‘aw wa qāla hāżā yaumun ‘aṣīb(un).
Kandi intumwa zacu (abamarayika) zishitse kuri Luti, yumva akekeranya kandi igifu ciwe kiramufata kubera (ukuza kwabo). We (Luti) ati: «Uyu musi ni umusi ugoye cane.»
وَجَاۤءَهٗ قَوْمُهٗ يُهْرَعُوْنَ اِلَيْهِۗ وَمِنْ قَبْلُ كَانُوْا يَعْمَلُوْنَ السَّيِّاٰتِۗ قَالَ يٰقَوْمِ هٰٓؤُلَاۤءِ بَنَاتِيْ هُنَّ اَطْهَرُ لَكُمْ فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَلَا تُخْزُوْنِ فِيْ ضَيْفِيْۗ اَلَيْسَ مِنْكُمْ رَجُلٌ رَّشِيْدٌ
wa jā'ahū qaumuhū yuhra‘ūna ilaih(i), wa min qablu kānū ya‘malūnas-sayyi'āt(i), qāla yā qaumi hā'ulā'i banātī hunna aṭharu lakum fattaqullāha wa lā tukhzūni fī ḍaifī, alaisa minkum rajulur rasyīd(un).
Nuko abantu biwe baca bamusanga. Kandi kuva kera na rindi bama bakora ibikorwa vy’agaterasoni. Luti ati: "Ewe bantu banje! Aba ni abakobwa banje (b'igihugu), ni bo barushiriza kwera, rero mutinye Allah kandi ntimuteye isoni (izina) ryanje ku mushyitsi wanje. Mbega nta n'umwe muri mwebwe afise ubwenge?"
قَالُوْا لَقَدْ عَلِمْتَ مَا لَنَا فِيْ بَنٰتِكَ مِنْ حَقٍّۚ وَاِنَّكَ لَتَعْلَمُ مَا نُرِيْدُ
qālū laqad ‘alimta mā lanā fī banātika min ḥaqq(in), wa innaka lata‘lamu mā nurīd(u).
Baramwishura bati: «Ni ukuri, urazi neza ko ata cipfuzo dufise ku bakobwa bawe, kandi urazi neza ico twipfuza.»
قَالَ لَوْ اَنَّ لِيْ بِكُمْ قُوَّةً اَوْ اٰوِيْٓ اِلٰى رُكْنٍ شَدِيْدٍ
qāla lau anna lī bikum quwwatan au āwī ilā ruknin syadīd(in).
We (Luti) ati: «Iyo ngira inkomezi (zo kukwanka) canke nkahungira mu muryango ukomeye (vy’ukuri nobigira)».
قَالُوْا يٰلُوْطُ اِنَّا رُسُلُ رَبِّكَ لَنْ يَّصِلُوْٓا اِلَيْكَ فَاَسْرِ بِاَهْلِكَ بِقِطْعٍ مِّنَ الَّيْلِ وَلَا يَلْتَفِتْ مِنْكُمْ اَحَدٌ اِلَّا امْرَاَتَكَۗ اِنَّهٗ مُصِيْبُهَا مَآ اَصَابَهُمْ ۗاِنَّ مَوْعِدَهُمُ الصُّبْحُ ۗ اَلَيْسَ الصُّبْحُ بِقَرِيْبٍ
qālū yā lūṭu innā rusulu rabbika lay yaṣilū ilaika fa asri bi'ahlika biqiṭ‘im minal-laili wa lā yaltafit minkum aḥadun illamra'atak(a), innahū muṣībuhā mā aṣābahum, inna mau‘idahumuṣ-ṣubḥ(u), alaisaṣ-ṣubḥu biqarīb(in).
Baravuga bati: "Ewe Luti! Nkako, turi intumwa z'Umukama wawe, ntibazoshobora kugutera ubwoba, rero gendana n'umuryango wawe mu mpera z'ijoro kandi ntureke ngo n'umwe muri mwebwe arabe inyuma, kiretse umugore wawe. Nta gukeka ko (na we) azobabazwa n'umubabaro mu gatondo. hafi?"
فَلَمَّا جَاۤءَ اَمْرُنَا جَعَلْنَا عَالِيَهَا سَافِلَهَا وَاَمْطَرْنَا عَلَيْهَا حِجَارَةً مِّنْ سِجِّيْلٍ مَّنْضُوْدٍ
falammā jā'a amrunā ja‘alnā ‘āliyahā sāfilahā wa amṭarnā ‘alaihā ḥijāratam min sijjīlim manḍūd(in).
Nuko urubanza rwacu rushitse, twatembagaje igihugu c’abantu ba Luti, tubagusha amabuye avuye mw’isi yaka,
مُسَوَّمَةً عِنْدَ رَبِّكَۗ وَمَا هِيَ مِنَ الظّٰلِمِيْنَ بِبَعِيْدٍ ࣖ
musawwamatan ‘inda rabbik(a) wa mā hiya minaẓ-ẓālimīna biba‘īd(in).
iyo yahawe ikimenyetso n’Umukama wawe. Kandi kubabazwa ntikuri kure y’uwakoze icaha.
قَالَ فَمَا خَطْبُكُمْ اَيُّهَا الْمُرْسَلُوْنَ
qāla famā khaṭbukum ayyuhal-mursalūn(a).
We (Ibrahimu) ati: «Ibikorwa vyanyu bihambaye ni ibiki, mwa ntumwa mwe?»
قَالُوْٓا اِنَّآ اُرْسِلْنَآ اِلٰى قَوْمٍ مُّجْرِمِيْنَۙ
qālū innā ursilnā ilā qaumim mujrimīn(a).
(Ba) bishura bati: «Ni ukuri, twarungitswe ku bantu b’abanyavyaha;
اِلَّآ اٰلَ لُوْطٍۗ اِنَّا لَمُنَجُّوْهُمْ اَجْمَعِيْنَۙ
illā āla lūṭ(in), innā lamunajjūhum ajma‘īn(a).
uretse abayoboke ba Luti. Nkako, tuzobakiza bose ata kabuza;
اِلَّا امْرَاَتَهٗ قَدَّرْنَآ اِنَّهَا لَمِنَ الْغٰبِرِيْنَ ࣖ
illamra'atahū qaddarnā innahā laminal-gābirīn(a).
uretse umugore wiwe, twabonye ko ari mu basigaye (hamwe n’abandi bahakanyi).”
فَلَمَّا جَاۤءَ اٰلَ لُوْطِ ِۨالْمُرْسَلُوْنَۙ
falammā jā'a āla lūṭinil-mursalūn(a).
Nuko iyo ntumwa igeze ku bayoboke ba Luti;
قَالَ اِنَّكُمْ قَوْمٌ مُّنْكَرُوْنَ
qāla innakum qaumum munkarūn(a).
aravuga ati: «Nta gukeka ko uri umuntu tutazi.»
قَالُوْا بَلْ جِئْنٰكَ بِمَا كَانُوْا فِيْهِ يَمْتَرُوْنَ
qālū bal ji'nāka bimā kānū fīhi yamtarūn(a).
(Intumwa) barabishura bati: «Mu vy’ukuri, twaje iwanyu tubazaniye igihano bahora bahakana .
وَاَتَيْنٰكَ بِالْحَقِّ وَاِنَّا لَصٰدِقُوْنَ
wa ataināka bil-ḥaqqi wa innā laṣādiqūn(a).
Kandi turaza iwanyu tuzanye ukuri kandi vy’ukuri, turi abantu b’ukuri.
فَاَسْرِ بِاَهْلِكَ بِقِطْعٍ مِّنَ الَّيْلِ وَاتَّبِعْ اَدْبَارَهُمْ وَلَا يَلْتَفِتْ مِنْكُمْ اَحَدٌ وَّامْضُوْا حَيْثُ تُؤْمَرُوْنَ
fa asri bi'ahlika biqiṭ‘im minal-laili wattabi‘ adbārahum wa lā yaltafit minkum aḥaduw wamḍū ḥaiṡu tu'marūn(a).
Nuko rero, genda mu mpera z’umugoroba n’umuryango wawe, ubakurikire inyuma. Ntihagire uwo muri mwebwe asubira inyuma ngo abandanye urugendo rwiwe aja aho yategetswe kuja.»
وَقَضَيْنَآ اِلَيْهِ ذٰلِكَ الْاَمْرَ اَنَّ دَابِرَ هٰٓؤُلَاۤءِ مَقْطُوْعٌ مُّصْبِحِيْنَ
wa qaḍainā ilaihi żālikal-amra anna dābira hā'ulā'i maqṭū‘um muṣbiḥīn(a).
Kandi twamuciriye itegeko (Luti) ko amaherezo bazotikizwa mu gatondo.
وَجَاۤءَ اَهْلُ الْمَدِيْنَةِ يَسْتَبْشِرُوْنَ
wa jā'a ahlul-madīnati yastabsyirūn(a).
Nuko abantu bo mu gisagara baraza (kwa Luti) banezerewe (kubera ukuza kw’umushitsi).
قَالَ اِنَّ هٰٓؤُلَاۤءِ ضَيْفِيْ فَلَا تَفْضَحُوْنِۙ
qāla inna hā'ulā'i ḍaifī falā tafḍaḥūn(i).
Na we (Luti) ati: «Ni ukuri, ni abashitsi banje;
وَاتَّقُوا اللّٰهَ وَلَا تُخْزُوْنِ
wattaqullāha wa lā tukhzūn(i).
Kandi mutinye Allah kandi ntimuntuke."
قَالُوْٓا اَوَلَمْ نَنْهَكَ عَنِ الْعٰلَمِيْنَ
qālū awalam nanhaka ‘anil-‘ālamīn(a).
(Ba)ti: «Mbega ntitwababujije (kurinda) abantu?»
قَالَ هٰٓؤُلَاۤءِ بَنٰتِيْٓ اِنْ كُنْتُمْ فٰعِلِيْنَۗ
qāla hā'ulā'i banātī in kuntum fā‘ilīn(a).
Aravuga ati: «Abo ni abakobwa b’igihugu canje (mubarongore), nimba mubishaka.»
لَعَمْرُكَ اِنَّهُمْ لَفِيْ سَكْرَتِهِمْ يَعْمَهُوْنَ
la‘amruka innahum lafī sakratihim ya‘mahūn(a).
(Allah ati: «Kubera imyaka yawe (Muhammad), vy’ukuri, barazunguruka mu kuborera (ukuzimira)».
فَاَخَذَتْهُمُ الصَّيْحَةُ مُشْرِقِيْنَۙ
fa akhażathumuṣ-ṣaiḥatu musyriqīn(a).
Nuko baratikizwa n’ijwi rirenga ry’inkuba, izuba ryari rigiye kurasa.
فَجَعَلْنَا عَالِيَهَا سَافِلَهَا وَاَمْطَرْنَا عَلَيْهِمْ حِجَارَةً مِّنْ سِجِّيْلٍ
fa ja‘alnā ‘āliyahā sāfilahā wa amṭarnā ‘alaihim ḥijāratam min sijjīl(in).
Twarahindukiye rero (igihugu) turagipfuka amabuye avuye mw’isi ikomeye.
اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيٰتٍ لِّلْمُتَوَسِّمِيْنَۙ
inna fī żālika la'āyātil lil-mutawassimīn(a).
Nkako, mu kuba hariho vy’ukuri ibimenyetso (vy’ububasha bwa Allah) ku bitaho ibimenyetso,
وَاِنَّهَا لَبِسَبِيْلٍ مُّقِيْمٍ
wa innahā labisabīlim muqīm(in).
kandi vy’ukuri, (igihugu) vy’ukuri kiri ku nzira ikiriho (igenderwa n’abantu).
اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً لِّلْمُؤْمِنِيْنَۗ
inna fī żālika la'āyatal lil-mu'minīn(a).
Nkako, muri ivyo harimwo vy’ukuri ikimenyetso (c’ububasha bwa Allah) ku bemera.
كَذَّبَتْ قَوْمُ لُوْطِ ِۨالْمُرْسَلِيْنَ ۖ
każżabat qaumu lūṭinil-mursalīn(a).
Abantu ba Loti bari barabesheje intumwa;
اِذْ قَالَ لَهُمْ اَخُوْهُمْ لُوْطٌ اَلَا تَتَّقُوْنَ ۚ
iż qāla lahum akhūhum lūṭun alā tattaqūn(a).
igihe mwene wabo Luti yababwira ati: “Kubera iki mutiyubaha Imana?”
اِنِّيْ لَكُمْ رَسُوْلٌ اَمِيْنٌ ۙ
innī lakum rasūlun amīn(un).
Nkako, ndi intumwa yizigirwa (narungitswe) kuri mwebwe,
فَاتَّقُوا اللّٰهَ وَاَطِيْعُوْنِ ۚ
fattaqullāha wa aṭī‘ūn(i).
Rero mutinye Allah kandi munyumvire.
وَمَآ اَسْـَٔلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ اَجْرٍ اِنْ اَجْرِيَ اِلَّا عَلٰى رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۗ
wa mā as'alukum ‘alaihi min ajrin in ajriya illā ‘alā rabbil-‘ālamīn(a).
Kandi ntaco ndabasaba ngo nsubize ubwo butumire; Ingororano yanje iva ku Mukama w’isi zose gusa.
اَتَأْتُوْنَ الذُّكْرَانَ مِنَ الْعٰلَمِيْنَ ۙ
ata'tūnaż-żukrāna minal-‘ālamīn(a).
Kuki uja ku bagabo mu bantu (gukora ivy’ubusambanyi), .
وَتَذَرُوْنَ مَا خَلَقَ لَكُمْ رَبُّكُمْ مِّنْ اَزْوَاجِكُمْۗ بَلْ اَنْتُمْ قَوْمٌ عَادُوْنَ
wa tażarūna mā khalaqa lakum rabbukum min azwājikum, bal antum qamun ‘ādūn(a).
namwe musiga (abagore) Imana yaremye ngo babe abagore banyu? Mwebwe (muri) abantu barenga imipaka.”
قَالُوْا لَىِٕنْ لَّمْ تَنْتَهِ يٰلُوْطُ لَتَكُوْنَنَّ مِنَ الْمُخْرَجِيْنَ
qālū la'illam tantahi yā lūṭu latakūnanna minal-mukhrajīn(a).
Bamwishura bati: «Ewe Luti, niwaba utahagarika, uzoba mu barirukanwe.»
قَالَ اِنِّيْ لِعَمَلِكُمْ مِّنَ الْقَالِيْنَ ۗ
qāla innī li‘amalikum minal-qālīn(a).
We (Luti) ati: «Ndanka cane ibikorwa vyawe.»
رَبِّ نَجِّنِيْ وَاَهْلِيْ مِمَّا يَعْمَلُوْنَ
rabbi najjinī wa ahlī mimmā ya‘malūn(a).
(Luti yarasenze) ati: «Ewe Mukama wanje, nkize jewe n’umuryango wanje (ingaruka z’ibikorwa bakora).»
فَنَجَّيْنٰهُ وَاَهْلَهٗٓ اَجْمَعِيْنَ ۙ
fa najjaināhu wa ahlahū ajma‘īn(a).
Maze turamukiza n’umuryango wiwe wose;
اِلَّا عَجُوْزًا فِى الْغٰبِرِيْنَ ۚ
illā ‘ajūzan fil-gābirīn(a).
kiretse umukecuru (umugore wiwe), yari mu mugwi wasigaye.
ثُمَّ دَمَّرْنَا الْاٰخَرِيْنَ ۚ
Ṡumma dammarnal-ākharīn(a).
Hanyuma abandi turabatikiza.
وَاَمْطَرْنَا عَلَيْهِمْ مَّطَرًاۚ فَسَاۤءَ مَطَرُ الْمُنْذَرِيْنَ
wa amṭarnā ‘alaihim maṭarā(n), fa sā'a maṭarul-munżarīn(a).
Kandi twabavugishije (urubura), rero ese ukuntu imvura yaguye nabi ku bari baragabishijwe.
اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً ۗوَمَا كَانَ اَكْثَرُهُمْ مُّؤْمِنِيْنَ
inna fī żālika la'āyah(tan), wa mā kāna akṡaruhum mu'minīn(a).
Nkako, muri abo harimwo ibimenyetso (vy’ububasha bwa Allah), ariko benshi muri bo ntibemera.
وَاِنَّ رَبَّكَ لَهُوَ الْعَزِيْزُ الرَّحِيْمُ ࣖ
wa inna rabbaka lahuwal-‘azīzur-raḥīm(u).
Kandi koko, Umukama wawe, ni We Mushoboravyose, ni We Munyakigongwe.
وَلُوْطًا اِذْ قَالَ لِقَوْمِهٖٓ اَتَأْتُوْنَ الْفَاحِشَةَ وَاَنْتُمْ تُبْصِرُوْنَ
wa lūṭan iż qāla liqaumihī ata'tūnal-fāḥisyata wa antum tubṣirūn(a).
Kandi (mwibuke) Luti, igihe yabwira abantu biwe ati: «Kubera iki mukora ikintu giteye isoni mukibona?»