قَالُوْا سُبْحٰنَكَ لَا عِلْمَ لَنَآ اِلَّا مَا عَلَّمْتَنَا ۗاِنَّكَ اَنْتَ الْعَلِيْمُ الْحَكِيْمُ
qālū subḥānaka lā ‘ilma lanā illā mā ‘allamtanā, innaka antal-‘alīmul-ḥakīm(u).
Sandiye jaapkada, "Nyiro daraja, andeye awo laa nonyi illa awo andero gulzənadə gənyi. Haiyaro, nyima awo samma notəma, awo samma notəmawo."
اِنَّ اللّٰهَ لَا يَخْفٰى عَلَيْهِ شَيْءٌ فِى الْاَرْضِ وَلَا فِى السَّمَاۤءِ
innallāha lā yakhfā ‘alaihi syai'un fil-arḍi wa lā fis-samā'(i).
Allahro awo laa suro cidiben kuru samiben gǝrǝgata bawo.
هُوَ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ عَلَيْكَ الْكِتٰبَ مِنْهُ اٰيٰتٌ مُّحْكَمٰتٌ هُنَّ اُمُّ الْكِتٰبِ وَاُخَرُ مُتَشٰبِهٰتٌ ۗ فَاَمَّا الَّذِيْنَ فِيْ قُلُوْبِهِمْ زَيْغٌ فَيَتَّبِعُوْنَ مَا تَشَابَهَ مِنْهُ ابْتِغَاۤءَ الْفِتْنَةِ وَابْتِغَاۤءَ تَأْوِيْلِهٖۚ وَمَا يَعْلَمُ تَأْوِيْلَهٗٓ اِلَّا اللّٰهُ ۘوَالرّٰسِخُوْنَ فِى الْعِلْمِ يَقُوْلُوْنَ اٰمَنَّا بِهٖۙ كُلٌّ مِّنْ عِنْدِ رَبِّنَا ۚ وَمَا يَذَّكَّرُ اِلَّآ اُولُوا الْاَلْبَابِ
huwal-lażī anzala ‘alaikal-kitāba minhu āyātum muḥkamātun hunna ummul-kitābi wa ukharu mutasyābihāt(un), fa'ammal-lażīna fī qulūbihim zaigun fayattabi‘ūna mā tasyābaha minhubtigā'al-fitnati wabtigā'a ta'wīlih(ī), wa mā ya‘lamu ta'wīlahū illallāh(u), war-rāsikhūna fil-‘ilmi yaqūlūna āmannā bih(ī), kullum min ‘indi rabbinā, wa mā yażżakkaru illā ulul-albāb(i).
Shima kitawu (Al-Qur’an) dəga nyiro (Muhammad) zuzənawo. Suronzan ayawa absolute mbeji, sandima awowa kura kitawube (Al-Qur’an) kuru gadeso mutasyabihat. Amma am do karǝgǝnza lan gǝrzayin dǝ, sandiye mutashabihat dǝga zasayin kǝla nǝmzalǝm dǝga kuru tawil nza dǝga kulastǝro, amma kam falma tawil nza dǝga nozǝnyi sai Allah. Kuru am ilmu zauro dunowadəye gulzana, "Andeye shiga (Alqur'an) yakinna, abiso Rabbindelan." Nduma darasə səliyinba illa am asuzana gənyi.
هٰٓاَنْتُمْ هٰٓؤُلَاۤءِ حَاجَجْتُمْ فِيْمَا لَكُمْ بِهٖ عِلْمٌ فَلِمَ تُحَاۤجُّوْنَ فِيْمَا لَيْسَ لَكُمْ بِهٖ عِلْمٌ ۗ وَاللّٰهُ يَعْلَمُ وَاَنْتُمْ لَا تَعْلَمُوْنَ
hā antum hā'ulā'i ḥājajtum fīmā lakum bihī ‘ilmun falima tuḥājjūna fīmā laisa lakum bihī ‘ilm(un), wallāhu ya‘lamu wa antum lā ta‘lamūn(a).
Adǝma futu nyiye! Nyiye awo nozanadǝga gashiptǝmin, amma ayi nankaro awo notǝnyidǝga gashiptǝmin? Allah ye nozəna amma nyiye notənyi.
وَمَنْ لَّمْ يَسْتَطِعْ مِنْكُمْ طَوْلًا اَنْ يَّنْكِحَ الْمُحْصَنٰتِ الْمُؤْمِنٰتِ فَمِنْ مَّا مَلَكَتْ اَيْمَانُكُمْ مِّنْ فَتَيٰتِكُمُ الْمُؤْمِنٰتِۗ وَاللّٰهُ اَعْلَمُ بِاِيْمَانِكُمْ ۗ بَعْضُكُمْ مِّنْۢ بَعْضٍۚ فَانْكِحُوْهُنَّ بِاِذْنِ اَهْلِهِنَّ وَاٰتُوْهُنَّ اُجُوْرَهُنَّ بِالْمَعْرُوْفِ مُحْصَنٰتٍ غَيْرَ مُسٰفِحٰتٍ وَّلَا مُتَّخِذٰتِ اَخْدَانٍ ۚ فَاِذَآ اُحْصِنَّ فَاِنْ اَتَيْنَ بِفَاحِشَةٍ فَعَلَيْهِنَّ نِصْفُ مَا عَلَى الْمُحْصَنٰتِ مِنَ الْعَذَابِۗ ذٰلِكَ لِمَنْ خَشِيَ الْعَنَتَ مِنْكُمْ ۗ وَاَنْ تَصْبِرُوْا خَيْرٌ لَّكُمْ ۗ وَاللّٰهُ غَفُوْرٌ رَّحِيْمٌ ࣖ
wa mal lam yastaṭi‘ minkum ṭaulan ay yankiḥal-muḥṣanātil-mu'mināti fa mim mā malakat aimānukum min fatayātikumul-mu'mināt(i), wallāhu a‘lamu bi'īmānikum, ba‘ḍukum mim ba‘ḍ(in), fankiḥūhunna bi'iżni ahlihinna wa ātūhunna ujūrahunna bil-ma‘rūfi muḥṣanātin gaira musāfiḥātiw wa lā muttakhiżāti akhdān(in), fa iżā uḥṣinna fa in ataina bifāḥisyatin fa ‘alaihinna niṣfu mā ‘alal-muḥṣanāti minal-‘ażāb(i), żālika limay khasyial-‘anata minkum, wa an taṣbirū khairul lakum, wallāhu gafūrur raḥīm(un).
Kuru kam duwo suro nyiyen kamu muminma nyiyajinbaro waljiya, daji (shiro halal nyiyajin) kamu muminma suro kalawanzəyen. Allah ye imaninǝm nozǝna. Laanzadə kamanzalan (suriya Adam-a Hawa-aye fal), adə nankaro sandiya izni kəmaanzaben nyiyaza kuru sandiro zar ngəla cin, sau sandidə kamuwa kəlanzaro njistəgəma, zinama gənyi, kuru (kuru) kamuwa kongaa gadega dabbawanzaro gozayinma gənyi. Sandidə ba nyiyazanaro waljiya (nyiyazana), amma awo laa zauro kuttuwa sadəna (zina), daji (azawudə) sandiro reta awo (azawudə) kamuwa kəlanzabe (sandi nyiyazanyidə). (Raktǝ cidawu nyiyabe) shima am do kǝlanza nzǝliwo lan kaziyi ro rizana dǝro (zina lan). Amma nyiye kanadi-a, nyiro ngǝlawo. Allah shima gawurtəma, zauro kanjimalima.
وَاللّٰهُ اَعْلَمُ بِاَعْدَاۤىِٕكُمْ ۗوَكَفٰى بِاللّٰهِ وَلِيًّا ۙوَّكَفٰى بِاللّٰهِ نَصِيْرًا
wallāhu a‘lamu bi'a‘dā'ikum, wa kafā billāhi waliyyaw wa kafā billāhi naṣīrā(n).
Kuru Allah shima kǝla watǝmanǝmben nozǝnawo. Allah shima nzəliwowo kuru shi Allahdə banama (nyiro) sətəna.
اُبَلِّغُكُمْ رِسٰلٰتِ رَبِّيْ وَاَنْصَحُ لَكُمْ وَاَعْلَمُ مِنَ اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ
uballigukum risālāti rabbī wa anṣaḥu lakum wa a‘lamu minallāhi mā lā ta‘lamūn(a).
Wuye nyiro kawuli Rabbinyibe yitagattəgəyin, nyiro shawari cin, kuru awo nyiye notənyidə Allahlan nongəna."
يَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ السَّاعَةِ اَيَّانَ مُرْسٰىهَاۗ قُلْ اِنَّمَا عِلْمُهَا عِنْدَ رَبِّيْۚ لَا يُجَلِّيْهَا لِوَقْتِهَآ اِلَّا هُوَۘ ثَقُلَتْ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ لَا تَأْتِيْكُمْ اِلَّا بَغْتَةً ۗيَسْـَٔلُوْنَكَ كَاَنَّكَ حَفِيٌّ عَنْهَاۗ قُلْ اِنَّمَا عِلْمُهَا عِنْدَ اللّٰهِ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُوْنَ
yas'alūnaka ‘anis-sā‘ati ayyāna mursāhā, qul innamā ‘ilmuhā ‘inda rabbī, lā yujallīhā liwaqtihā illā huw(a), ṡaqulat fis-samāwāti wal-arḍ(i), lā ta'tīkum illā bagtah(tan), yas'alūnaka ka'annaka ḥafiyyun ‘anhā, qul innamā ‘ilmuhā ‘indallāhi wa lākinna akṡaran nāsi lā ya‘lamūn(a).
Sandiye nyiga (Muhammad) kəla Awaben soworin, "Sambisoro waljin?" Gulne, "Haiyaro, ilmu Apocalypsebedə na Uwanyiben kara; nduma (nduma) raksə loktu wazənadəga bayanjinba illa Shi gənyi. (Apocalypsedə) zauro zau (shiye fitəna kəla awo alakkataben) shidəwo sami-a cidi-alan, nyiro isayinba illa gana ganan." Sandiye nyiga nozanaro soworin. Say (Muhammad), "Haiyaro, ilmu (yim akiyamabe) də na Allahben kara, amma am ngəwuso nozanyi."
وَمِنْهُمْ مَّنْ يُّؤْمِنُ بِهٖ وَمِنْهُمْ مَّنْ لَّا يُؤْمِنُ بِهٖۗ وَرَبُّكَ اَعْلَمُ بِالْمُفْسِدِيْنَ ࣖ
wa minhum may yu'minu bihī wa minhum mal lā yu'minu bih(ī), wa rabbuka a‘lamu bil-mufsidīn(a).
Kuru suronzan am shiga (Alqur’an) imanizana mbeji, kuru suronzan (kuru) am shiga imanizanyi mbeji. Amma shi Rabbidə shima am banna sadinmadəga ngəlaro nozəna.
فَبَدَاَ بِاَوْعِيَتِهِمْ قَبْلَ وِعَاۤءِ اَخِيْهِ ثُمَّ اسْتَخْرَجَهَا مِنْ وِّعَاۤءِ اَخِيْهِۗ كَذٰلِكَ كِدْنَا لِيُوْسُفَۗ مَا كَانَ لِيَأْخُذَ اَخَاهُ فِيْ دِيْنِ الْمَلِكِ اِلَّآ اَنْ يَّشَاۤءَ اللّٰهُ ۗنَرْفَعُ دَرَجٰتٍ مَّنْ نَّشَاۤءُۗ وَفَوْقَ كُلِّ ذِيْ عِلْمٍ عَلِيْمٌ
fa bada'a bi'au‘iyatihim qabla wi‘ā'i akhīhi ṡummastakhrajahā miw wi‘ā'i akhīh(i), każālika kidnā liyūsuf(a), mā kāna liya'khuża akhāhu fī dīnil-maliki illā ay yasyā'allāh(u), narfa‘u darajātim man nasyā'(u), wa fauqa kulli żī ‘ilmin ‘alīm(un).
Daji shiye ngǝrǝwunza dǝga kulastǝ badiwono kawu ngǝrǝwu yanzǝbe dǝro, daji ngǝrǝwu yanzǝbe dǝga sutuluwuna. Daji Yusufro dawarnyena. Shiye raksə yanzəganadəga shara maibedən azajinba sai Allahye sədiya. Andeye daraja ndusoga hafnyen. kuru kam ilmuma ndasowoso kam laa mbeji shido awo kada nozǝnama
۞ قَالُوْٓا اِنْ يَّسْرِقْ فَقَدْ سَرَقَ اَخٌ لَّهٗ مِنْ قَبْلُۚ فَاَسَرَّهَا يُوْسُفُ فِيْ نَفْسِهٖ وَلَمْ يُبْدِهَا لَهُمْۚ قَالَ اَنْتُمْ شَرٌّ مَّكَانًا ۚوَاللّٰهُ اَعْلَمُ بِمَا تَصِفُوْنَ
qālū iy yasriq faqad saraqa akhul lahū min qabl(u), fa asarrahā yūsufu fī nafsihī wa lam yubdihā lahum, qāla antum syarrum makānā(n), wallāhu a‘lamu bimā taṣifūn(a).
Sandiye gulzana, "Shiye ndalzənaro waljiya, daji kawu shiro yanzəganadəye ndalzəna." Daji Yusufye (annoyance) karǝgǝnzǝn gǝrzǝna kuru sandiro fǝlezǝnyi. Shiye wono (suro karǝgǝnzǝben), "Darajanǝmdǝ zaumaro batti. Kuru Allahdǝ shima awo bayantǝnadǝga zauro nozǝna."
فَلَمَّآ اَنْ جَاۤءَ الْبَشِيْرُ اَلْقٰىهُ عَلٰى وَجْهِهٖ فَارْتَدَّ بَصِيْرًاۗ قَالَ اَلَمْ اَقُلْ لَّكُمْۙ اِنِّيْٓ اَعْلَمُ مِنَ اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ
falammā an jā'al-basyīru alqāhu ‘alā wajihihī fartadda baṣīrā(n), qāla alam aqul lakum, innī a‘lamu minallāhi mā lā ta‘lamūn(a).
Daji loktu shi kam hawar kǝji dǝga gozǝna dǝn, shiye (kazǝmu dǝga) fuskanzǝro (Jacob) sǝrǝna, daji shiye waltǝ kururo waljin. Shi (Jacob) ye wono, "Wuye nyiro gulngǝnyi kǝla awo nyiye nozǝnyidǝ Allahlan nozǝnaro."
وَاللّٰهُ خَلَقَكُمْ ثُمَّ يَتَوَفّٰىكُمْ وَمِنْكُمْ مَّنْ يُّرَدُّ اِلٰٓى اَرْذَلِ الْعُمُرِ لِكَيْ لَا يَعْلَمَ بَعْدَ عِلْمٍ شَيْـًٔاۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلِيْمٌ قَدِيْرٌ ࣖ
wallāhu khalaqakum ṡumma yatawaffākum wa minkum may yuraddu ilā arżalil-‘umuri likai lā ya‘lama ba‘da ‘ilmin syai'ā(n), innallāha ‘alīmun qadīr(un).
Kuru Allahye nyiga alakkano, daji nyiga kozəna, nyiga laadə nəmkuraro waltəgəna (senility), shiye awo buron nozənadəga nozənyi. Haiyaro, Allahdə shi Duno-a, Duno-a.
وَاَوْفُوْا بِعَهْدِ اللّٰهِ اِذَا عَاهَدْتُّمْ وَلَا تَنْقُضُوا الْاَيْمَانَ بَعْدَ تَوْكِيْدِهَا وَقَدْ جَعَلْتُمُ اللّٰهَ عَلَيْكُمْ كَفِيْلًا ۗاِنَّ اللّٰهَ يَعْلَمُ مَا تَفْعَلُوْنَ
wa aufū bi‘ahdillāhi iżā ‘āhattum wa lā tanquḍul-aimāna ba‘da taukīdihā wa qad ja‘altumullāha ‘alaikum kafīlā(n), innallāha ya‘lamu mā taf‘alūn(a).
Kuru wadə Allahro gotənadəga nzəliwo loktu wadə gozənadən kuru buwodəga namtənyi, ngawo wadədə tədənan, loktu Allahro shaidanəm (buwudəbe). Haiyaro, Allah awo diminma nozəna.
وَاِذَا بَدَّلْنَآ اٰيَةً مَّكَانَ اٰيَةٍ ۙوَّاللّٰهُ اَعْلَمُ بِمَا يُنَزِّلُ قَالُوْٓا اِنَّمَآ اَنْتَ مُفْتَرٍۗ بَلْ اَكْثَرُهُمْ لَا يَعْلَمُوْنَ
wa iżā baddalnā āyatam makāna āyah(tin), wallāhu a‘lamu bimā yunazzilu qālū innamā anta muftar(in), bal akṡaruhum lā ya‘lamūn(a).
Kuru loktu aya falga gadero falnyeya, kuru Allahye awo sǝdǝnadǝga ngǝlaro nozǝnaro waljiya, sandiye gulzayin, "Haiyaro, nyi (Muhammad) dǝ shima sǝdin." Haiyaro, ngəwunzaso nozanyi.
اُدْعُ اِلٰى سَبِيْلِ رَبِّكَ بِالْحِكْمَةِ وَالْمَوْعِظَةِ الْحَسَنَةِ وَجَادِلْهُمْ بِالَّتِيْ هِيَ اَحْسَنُۗ اِنَّ رَبَّكَ هُوَ اَعْلَمُ بِمَنْ ضَلَّ عَنْ سَبِيْلِهٖ وَهُوَ اَعْلَمُ بِالْمُهْتَدِيْنَ
ud‘u ilā sabīli rabbika bil-ḥikmati wal-mau‘iẓatil-ḥasanati wa jādilhum bil-latī hiya aḥsan(u), inna rabbaka huwa a‘lamu biman ḍalla ‘an sabīlihī wa huwa a‘lamu bil-muhtadīn(a).
(Amso) diwal Rabbibero hikma-a ilmu ngəla-a lan bowotə, kuru sandiga diwal ngəlan gashiptə. Haiyaro, Rabbinzə, Shima kam diwalnzən lezənadəga ngəlaro nozəna kuru kam shiro shimotənadəga ngəlaro nozəna.
رَبُّكُمْ اَعْلَمُ بِكُمْ اِنْ يَّشَأْ يَرْحَمْكُمْ اَوْ اِنْ يَّشَأْ يُعَذِّبْكُمْۗ وَمَآ اَرْسَلْنٰكَ عَلَيْهِمْ وَكِيْلًا
rabbukum a‘lamu bikum, iy yasya' yarḥamkum au iy yasya' yu‘ażżibkum, wa mā arsalnāka ‘alaihim wakīlā(n).
Allahnǝmdǝ kǝlanǝmlan awo kada nozǝna. Shiye ragǝmaro waljiya, tawadǝro nyiro kanjimarinzǝ sǝdin, kuru shiye ragǝmaro waljiya, tawadǝro nyiro azawu sǝdin. Kuru andeye nyiga (Muhammad) sandiro gartəma ro zuwunyi.
وَرَبُّكَ اَعْلَمُ بِمَنْ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ وَلَقَدْ فَضَّلْنَا بَعْضَ النَّبِيّٖنَ عَلٰى بَعْضٍ وَّاٰتَيْنَا دَاوٗدَ زَبُوْرًا
wa rabbuka a‘lamu biman fis-samāwāti wal-arḍ(i), wa laqad faḍḍalnā ba‘ḍan nabiyyīna ‘alā ba‘ḍiw wa ātainā dāwūda zabūrā(n).
Kuru Rabbinǝmdǝ shima kam duwo sami-a cidi-a lan dagǝnamawo. Kuru tawadǝro, andeye nabiwa laaro nǝmngǝla laa-a (lagǝ-a) sadǝna.
وَاِذْ قُلْنَا لَكَ اِنَّ رَبَّكَ اَحَاطَ بِالنَّاسِۗ وَمَا جَعَلْنَا الرُّءْيَا الَّتِيْٓ اَرَيْنٰكَ اِلَّا فِتْنَةً لِّلنَّاسِ وَالشَّجَرَةَ الْمَلْعُوْنَةَ فِى الْقُرْاٰنِ ۗ وَنُخَوِّفُهُمْۙ فَمَا يَزِيْدُهُمْ اِلَّا طُغْيَانًا كَبِيْرًا ࣖ
wa iż qulnā laka inna rabbaka aḥāṭa bin-nās(i), wa mā ja‘alnar-ru'yal-latī araināka illā fitnatal lin-nāsi wasy-syajaratal mal‘ūnata fil-qur'ān(i), wa nukhawwifuhum, famā yazīduhum illā ṭugyānan kabīrā(n).
Kuru sa andeye nyiro wahyinyiyen, "Haiyaro, (ilmu) Rabbinǝmbe dǝ am samma zamzǝna." Kuru andeye kǝnashin do andeye nyiro fǝlezana dǝga sǝdǝnyi, amma kǝska laana (zaqqum) suro Alqur’anben dǝga jarabtǝro. Kuru andeye sandiya riyizana, amma adəye nəmkənganza bas sərana.
قُلْ كُلٌّ يَّعْمَلُ عَلٰى شَاكِلَتِهٖۗ فَرَبُّكُمْ اَعْلَمُ بِمَنْ هُوَ اَهْدٰى سَبِيْلًا ࣖ
qul kulluy ya‘malu ‘alā syākilatih(ī), fa rabbukum a‘lamu biman huwa ahdā sabīlā(n).
Say (Muhammad), "Nduso futu shiye sǝdinro sǝdin." Daji Rabbinzəye diwal ndube jireye nozəna.
وَيَسْـَٔلُوْنَكَ عَنِ الرُّوْحِۗ قُلِ الرُّوْحُ مِنْ اَمْرِ رَبِّيْ وَمَآ اُوْتِيْتُمْ مِّنَ الْعِلْمِ اِلَّا قَلِيْلًا
wa yas'alūnaka ‘anir-rūḥ(i), qulir-rūḥu min amri rabbī wa mā ūtītum minal-‘ilmi illā qalīlā(n).
Kuru sandiye nyiga (Muhammad) kəla roben soworin. Gulne, "Ruhudə lamar Rabbibe, amma nyiro ilmu gana laa tina."
وَعَلَّمْنٰهُ صَنْعَةَ لَبُوْسٍ لَّكُمْ لِتُحْصِنَكُمْ مِّنْۢ بَأْسِكُمْۚ فَهَلْ اَنْتُمْ شٰكِرُوْنَ
wa ‘allamnāhu ṣan‘ata labūsil lakum lituḥṣinakum mim ba'sikum, fahal antum syākirūn(a).
Kuru andeye (kuru) Dawud ro futu nyiro karewa kəriwube tandobe gulzana, nyiga kəriwulan nzəliwo nankaro. Shi Allahro askəra-a?