ذٰلِكَ الْكِتٰبُ لَا رَيْبَ ۛ فِيْهِ ۛ هُدًى لِّلْمُتَّقِيْنَۙ
Żālikal-kitābu lā raiba fīh(i), hudal lil-muttaqīn(a).
Iki gitabu (Korowani) nta nkeka gifise kuri vyo; ubuyobozi ku bakunda Imana
وَاِنْ كُنْتُمْ فِيْ رَيْبٍ مِّمَّا نَزَّلْنَا عَلٰى عَبْدِنَا فَأْتُوْا بِسُوْرَةٍ مِّنْ مِّثْلِهٖ ۖ وَادْعُوْا شُهَدَاۤءَكُمْ مِّنْ دُوْنِ اللّٰهِ اِنْ كُنْتُمْ صٰدِقِيْنَ
wa in kuntum fī raibim mimmā nazzalnā ‘alā ‘abdinā fa'tū bisūratim mim miṡlih(ī), wad‘ū syuhadā'akum min dūnillāhi in kuntum ṣādiqīn(a).
Kandi niwakekeranya (Korowani) twamanukiye umusavyi wacu (Muhammad), nukore sura imeze nka yo, utumire uwugufasha atari Allah, nimba uri umunyakuri.
هُوَ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ عَلَيْكَ الْكِتٰبَ مِنْهُ اٰيٰتٌ مُّحْكَمٰتٌ هُنَّ اُمُّ الْكِتٰبِ وَاُخَرُ مُتَشٰبِهٰتٌ ۗ فَاَمَّا الَّذِيْنَ فِيْ قُلُوْبِهِمْ زَيْغٌ فَيَتَّبِعُوْنَ مَا تَشَابَهَ مِنْهُ ابْتِغَاۤءَ الْفِتْنَةِ وَابْتِغَاۤءَ تَأْوِيْلِهٖۚ وَمَا يَعْلَمُ تَأْوِيْلَهٗٓ اِلَّا اللّٰهُ ۘوَالرّٰسِخُوْنَ فِى الْعِلْمِ يَقُوْلُوْنَ اٰمَنَّا بِهٖۙ كُلٌّ مِّنْ عِنْدِ رَبِّنَا ۚ وَمَا يَذَّكَّرُ اِلَّآ اُولُوا الْاَلْبَابِ
huwal-lażī anzala ‘alaikal-kitāba minhu āyātum muḥkamātun hunna ummul-kitābi wa ukharu mutasyābihāt(un), fa'ammal-lażīna fī qulūbihim zaigun fayattabi‘ūna mā tasyābaha minhubtigā'al-fitnati wabtigā'a ta'wīlih(ī), wa mā ya‘lamu ta'wīlahū illallāh(u), war-rāsikhūna fil-‘ilmi yaqūlūna āmannā bih(ī), kullum min ‘indi rabbinā, wa mā yażżakkaru illā ulul-albāb(i).
Ni we yagumanukiye igitabu (Al-Qur’an) (Muhammad). Muri izo harimwo imirongo idahinduka, iyo ari yo ngingo nyamukuru z’Igitabu (Al-Qur’an) n’iyindi ari mutasyabihat. Naho abo mu mitima yabo bakunda kuzimira, bakurikiza mutashabihat kugira barondere ugusebanya no kurondera tawil yabo, naho ata n’umwe azi tawil yabo kiretse Allah. Kandi abafise ubumenyi bwimbitse baravuga bati: «Turayizeye (Korowani), vyose biva ku Mukama wacu». Nta n’umwe ashobora kwigira icigwa kiretse abantu batahura.
اَلَمْ تَرَ اِلَى الَّذِيْنَ اُوْتُوْا نَصِيْبًا مِّنَ الْكِتٰبِ يُدْعَوْنَ اِلٰى كِتٰبِ اللّٰهِ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ يَتَوَلّٰى فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ وَهُمْ مُّعْرِضُوْنَ
alam tara ilal-lażīna ūtū naṣībam minal-kitābi yud‘auna ilā kitābillāhi liyaḥkuma bainahum ṡumma yatawallā farīqum minhum wa hum mu‘riḍūn(a).
Mbega ntimwiyumviriye abahawe igice c’Igitabo (Torah)? Bahamagariwe igitabu ca Allah kugira ngo acire urubanza hagati yabo. Hanyuma umugwi muri bo urahindukira, wanka (ukuri).
اَلْحَقُّ مِنْ رَّبِّكَ فَلَا تَكُنْ مِّنَ الْمُمْتَرِيْنَ
al-ḥaqqu mir rabbika falā takum minal-mumtarīn(a).
Ukuri kuva ku Mwami wawe, rero wewe (Muhamadi) ntube mu bakekeranya.
اِنَّ هٰذَا لَهُوَ الْقَصَصُ الْحَقُّ ۚ وَمَا مِنْ اِلٰهٍ اِلَّا اللّٰهُ ۗوَاِنَّ اللّٰهَ لَهُوَ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ
inna hāżā lahuwal-qaṣaṣul-ḥaqq(u), wa mā min ilāhin illallāh(u), wa innallāha lahuwal-‘azīzul-ḥakīm(u).
Vy’ukuri, iyi ni inkuru y’ukuri. Nta yindi mana iriho atari Allah, kandi vy’ukuri, Allah ni umunyabubasha, ni umunyabwenge.
تِلْكَ اٰيٰتُ اللّٰهِ نَتْلُوْهَا عَلَيْكَ بِالْحَقِّ ۗ وَمَا اللّٰهُ يُرِيْدُ ظُلْمًا لِّلْعٰلَمِيْنَ
tilka āyātullāhi natlūhā ‘alaika bil-ḥaqq(i), wa mallāhu yurīdu ẓulmal lil-‘ālamīn(a).
Iyi ni yo mirongo ya Allah tubasomera neza, kandi Allah ntashaka guhemukira (umuntu n’umwe) mw’isi yose.
اَفَلَا يَتَدَبَّرُوْنَ الْقُرْاٰنَ ۗ وَلَوْ كَانَ مِنْ عِنْدِ غَيْرِ اللّٰهِ لَوَجَدُوْا فِيْهِ اخْتِلَافًا كَثِيْرًا
afalā yatadabbarūnal-qur'ān(a), wa lau kāna min ‘indi gairillāhi lawajadū fīhikhtilāfan kaṡīrā(n).
None ntibashima (kwiga) Koran? Iyo (Korowani) itava kuri Allah, nta gukeka ko boyisangamwo ibintu vyinshi bivuguruzanya.
وَقَالَتِ الْيَهُوْدُ يَدُ اللّٰهِ مَغْلُوْلَةٌ ۗغُلَّتْ اَيْدِيْهِمْ وَلُعِنُوْا بِمَا قَالُوْا ۘ بَلْ يَدٰهُ مَبْسُوْطَتٰنِۙ يُنْفِقُ كَيْفَ يَشَاۤءُۗ وَلَيَزِيْدَنَّ كَثِيْرًا مِّنْهُمْ مَّآ اُنْزِلَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَ طُغْيَانًا وَّكُفْرًاۗ وَاَلْقَيْنَا بَيْنَهُمُ الْعَدَاوَةَ وَالْبَغْضَاۤءَ اِلٰى يَوْمِ الْقِيٰمَةِۗ كُلَّمَآ اَوْقَدُوْا نَارًا لِّلْحَرْبِ اَطْفَاَهَا اللّٰهُ ۙوَيَسْعَوْنَ فِى الْاَرْضِ فَسَادًاۗ وَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ الْمُفْسِدِيْنَ
wa qālatil-yahūdu yadullāhi maglūlah(tun), gullat aidīhim wa lu‘inū bimā qālū, bal yadāhu mabsūṭatān(i), yunfiqu kaifa yasyā'(u), wa layazīdanna kaṡīram minhum mā unzila ilaika mir rabbika ṭugyānaw wa kufrā(n), wa alqainā bainahumul-‘adāwata wal-bagḍā'a ilā yaumil-qiyāmah(ti), kullamā auqadū nāral lil-ḥarbi aṭfa'ahallāh(u), wa yas‘auna fil-arḍi fasādā(n), wallāhu lā yuḥibbul-mufsidīn(a).
Abayuda na bo baravuga bati: «Amaboko y’Imana araboshe.» Nkako, ni amaboko yabo aboshwe kandi ni bo bavumwe kubera ivyo bavuze, naho amaboko yompi ya Allah yuguruye; Atanga ivyo kurya uko abishaka. Kandi (Korowani) yamanukiwe kuri wewe ivuye ku Mwami wawe, nta gukeka ko izokwongerera ubugarariji n’ukutemera kwa benshi muri bo. Kandi twabateye urwanko n’urwanko gushika ku musi w’izuka. Igihe cose bacana umuriro w’intambara, Allah yarawuzimya. Kandi bagerageza (gutera) uguhona kw’isi. Kandi Allah ntakunda abakora ivyo kwonona.
وَمَا قَدَرُوا اللّٰهَ حَقَّ قَدْرِهٖٓ اِذْ قَالُوْا مَآ اَنْزَلَ اللّٰهُ عَلٰى بَشَرٍ مِّنْ شَيْءٍۗ قُلْ مَنْ اَنْزَلَ الْكِتٰبَ الَّذِيْ جَاۤءَ بِهٖ مُوْسٰى نُوْرًا وَّهُدًى لِّلنَّاسِ تَجْعَلُوْنَهٗ قَرَاطِيْسَ تُبْدُوْنَهَا وَتُخْفُوْنَ كَثِيْرًاۚ وَعُلِّمْتُمْ مَّا لَمْ تَعْلَمُوْٓا اَنْتُمْ وَلَآ اٰبَاۤؤُكُمْ ۗقُلِ اللّٰهُ ۙثُمَّ ذَرْهُمْ فِيْ خَوْضِهِمْ يَلْعَبُوْنَ
wa mā qadarullāha ḥaqqa qadrihī iż qālū mā anzalallāhu ‘alā basyarim min syai'(in), qul man anzalal-kitābal-lażī jā'a bihī mūsā nūraw wa hudal lin-nāsi taj‘alūnahū qarāṭīsa tubdūnahā wa tukhfūna kaṡīrā(n), wa ‘ullimtum mā lam ta‘lamū antum wa lā ābā'ukum, qulillāh(u), ṡumma żarhum fī khauḍihim yal‘abūn(a).
Ntibahimbaza Allah nk'uko bikwiye iyo bavuze ngo: «Allah ntaco yahishuriye abantu». Vuga (Muhammad) uti: «Uwarungitse igitabu (Torah) Musa yazanye ngo kibe umuco n’ubuyobozi ku bantu, waragihinduye ibipande vy’impapuro binyanyagiye, waravyerekanye (ibice vyaco) kandi waranyegeje vyinshi muri vyo, naho nyene wigishijwe ivyo utazi, yaba wewe canke abavyeyi bawe.» Muvuge muti: «Ni Allah (yayimanuye)», hanyuma (inyuma y’ivyo), nibaze bakine mu kwihenda kwabo.
وَهٰذَا كِتٰبٌ اَنْزَلْنٰهُ مُبٰرَكٌ مُّصَدِّقُ الَّذِيْ بَيْنَ يَدَيْهِ وَلِتُنْذِرَ اُمَّ الْقُرٰى وَمَنْ حَوْلَهَاۗ وَالَّذِيْنَ يُؤْمِنُوْنَ بِالْاٰخِرَةِ يُؤْمِنُوْنَ بِهٖ وَهُمْ عَلٰى صَلَاتِهِمْ يُحٰفِظُوْنَ
wa hāżā kitābun anzalnāhu mubārakum muṣaddiqul-lażī baina yadaihi wa litunżira ummal-qurā wa man ḥaulahā, wal-lażīna yu'minūna bil-ākhirati yu'minūna bihī wa hum ‘alā ṣalātihim yuḥāfiẓūn(a).
Kandi iki (Al-Qur’an), igitabu twamanuye kirimwo imihezagiro myinshi, cemeza ibitabu vyari (vyahishuriwe) imbere kandi kugira ngo muhe imburi (ababa) Ummul Qura (Mecca) n’abantu bari hafi. Abantu bemera ubuzima bwo hanyuma y’urupfu nta gukeka ko bavyemera (Korowani), kandi bama bashitsa amasengesho yabo.
اِتَّبِعْ مَآ اُوْحِيَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَۚ لَآ اِلٰهَ اِلَّا هُوَۚ وَاَعْرِضْ عَنِ الْمُشْرِكِيْنَ
ittabi‘ mā ūḥiya ilaika mir rabbik(a), lā ilāha illā huw(a), wa a‘riḍ ‘anil-musyrikīn(a).
Kurikiza ivyo Umukama wawe yakuhishuriye (Muhamadi); nta yindi mana iriho atari We; kandi muhindukire abashiriki.
اَفَغَيْرَ اللّٰهِ اَبْتَغِيْ حَكَمًا وَّهُوَ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ اِلَيْكُمُ الْكِتٰبَ مُفَصَّلًا ۗوَالَّذِيْنَ اٰتَيْنٰهُمُ الْكِتٰبَ يَعْلَمُوْنَ اَنَّهٗ مُنَزَّلٌ مِّنْ رَّبِّكَ بِالْحَقِّ فَلَا تَكُوْنَنَّ مِنَ الْمُمْتَرِيْنَ
afagairallāhi abtagī ḥakamaw wa huwal-lażī anzala ilaikumul-kitāba mufaṣṣalā(n), wal-lażīna ātaināhumul-kitāba ya‘lamūna annahū munazzalum mir rabbika bil-ḥaqqi falā takunanna minal-mumtarīn(a).
Mbega norondera uwundi mucamanza atari Allah, kandi ari we yakuhishuriye igitabu (Korowani) mu buryo burambuye? Abo twahaye Igitabo barazi neza ko kivuye ku Mukama wawe mu kuri. Ntube rero mu bakekeranya.
وَهٰذَا كِتٰبٌ اَنْزَلْنٰهُ مُبٰرَكٌ فَاتَّبِعُوْهُ وَاتَّقُوْا لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُوْنَۙ
wa hāżā kitābun anzalnāhu mubārakun fattabi‘ūhu wattaqū la‘allakum turḥamūn(a).
Kandi iki ni co gitabu (Al-Qur’an) twamanuye cuzuye imihezagiro. Nimukurikire, mube abayoboke kugira ngo muronke imbabazi,
اَوْ تَقُوْلُوْا لَوْ اَنَّآ اُنْزِلَ عَلَيْنَا الْكِتٰبُ لَكُنَّآ اَهْدٰى مِنْهُمْۚ فَقَدْ جَاۤءَكُمْ بَيِّنَةٌ مِّنْ رَّبِّكُمْ وَهُدًى وَّرَحْمَةٌ ۚفَمَنْ اَظْلَمُ مِمَّنْ كَذَّبَ بِاٰيٰتِ اللّٰهِ وَصَدَفَ عَنْهَا ۗسَنَجْزِى الَّذِيْنَ يَصْدِفُوْنَ عَنْ اٰيٰتِنَا سُوْۤءَ الْعَذَابِ بِمَا كَانُوْا يَصْدِفُوْنَ
au taqūlū lau annā unzila ‘alainal-kitābu lakunnā ahdā minhum, faqad jā'akum bayyinatum mir rabbikum wa hudaw wa raḥmah(tun), faman aẓlamu mimman każżaba bi'āyātillāhi wa ṣadafa ‘anhā, sanajzil-lażīna yaṣdifūna ‘an āyātinā sū'al-‘ażābi bimā kānū yaṣdifūn(a).
canke ngo (ntimuvuge) ngo: «Iyo Igitabo kiduhishurirwa, twoba twarongowe kuruta bo». Nkako, haraje kuri wewe insiguro itomoye, ubuyobozi n’ikigongwe bivuye ku Mukama wawe. Ni nde aruta uwuhakana imirongo ya Allah akayikurako? Mu gihe kizoza, abazoheba imirongo yacu tuzobahemba igihano gikomeye, kuko bama baheba.
اِنَّ وَلِيِّ َۧ اللّٰهُ الَّذِيْ نَزَّلَ الْكِتٰبَۖ وَهُوَ يَتَوَلَّى الصّٰلِحِيْنَ
inna waliyyiyallāhul-lażī nazzalal-kitāb(a), wa huwa yatawallaṣ-ṣāliḥīn(a).
Nkako, uwunkingira ni Allah yamanuye igitabu (Al-Qur’an). Arinda abayoboke .
وَاِذَا تُتْلٰى عَلَيْهِمْ اٰيَاتُنَا بَيِّنٰتٍۙ قَالَ الَّذِيْنَ لَا يَرْجُوْنَ لِقَاۤءَنَا ائْتِ بِقُرْاٰنٍ غَيْرِ هٰذَآ اَوْ بَدِّلْهُ ۗ قُلْ مَا يَكُوْنُ لِيْٓ اَنْ اُبَدِّلَهٗ مِنْ تِلْقَاۤئِ نَفْسِيْ ۚاِنْ اَتَّبِعُ اِلَّا مَا يُوْحٰٓى اِلَيَّ ۚ اِنِّيْٓ اَخَافُ اِنْ عَصَيْتُ رَبِّيْ عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيْمٍ
wa iżā tutlā ‘alaihim āyātunā bayyināt(in), qālal-lażīna lā yarjūna liqā'ana'ti biqur'ānin gairi hāżā au baddilh(u), qul mā yakūnu lī an ubaddilahū min tilqā'i nafsī, in attabi‘u illā mā yūḥā ilayy(a), innī akhāfu in ‘aṣaitu rabbī ‘ażāba yaumin ‘aẓīm(in).
Kandi imirongo yacu iyo babasomereye neza, abatari biteze ko tuzohura natwe baravuga bati: «Nimuzane ikindi gitabu kitari iki Koran canke mugisubirize.» Vuga (Muhammad) ati: "Ntibibereye ko ndabihindura ku bushake bwanje. Nkurikiza gusa ivyo nahishuriwe. Ndatinya vy'ukuri igihano c'umusi ukomeye (Umusi w'Iherezo) iyo ntagamburukiye Umukama wanje."
وَمَا كَانَ هٰذَا الْقُرْاٰنُ اَنْ يُّفْتَرٰى مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ وَلٰكِنْ تَصْدِيْقَ الَّذِيْ بَيْنَ يَدَيْهِ وَتَفْصِيْلَ الْكِتٰبِ لَا رَيْبَ فِيْهِ مِنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَۗ
wa mā kāna hāżal-qur'ānu ay yuftarā min dūnillāhi wa lākin taṣdīqal-lażī baina yadaihi wa tafṣīlal-kitābi lā raiba fīhi mir rabbil-‘ālamīn(a).
Kandi ntibishoboka ko iyi Korowani igizwe n’uwundi atari Allah; ariko (Korowani) yemeza (ibitabo) vya kera kandi isigura amategeko yashizeho, nta nkeka iri muri yo, (yahishuriwe) ivuye ku Mukama w’isi zose .
نَحْنُ نَقُصُّ عَلَيْكَ اَحْسَنَ الْقَصَصِ بِمَآ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ هٰذَا الْقُرْاٰنَۖ وَاِنْ كُنْتَ مِنْ قَبْلِهٖ لَمِنَ الْغٰفِلِيْنَ
naḥnu naquṣṣu ‘alaika aḥsanal-qaṣaṣi bimā auḥainā ilaika hāżal-qur'ān(a), wa in kunta min qablihī laminal-gāfilīn(a).
Twarakubwiye (Muhammad) inkuru nziza cane mu kukuhishurira iyi Korowani, kandi vy’ukuri wari imbere y’uwo umwe mu batazi.
الۤمّۤرٰۗ تِلْكَ اٰيٰتُ الْكِتٰبِۗ وَالَّذِيْٓ اُنْزِلَ اِلَيْكَ مِنْ رَّبِّكَ الْحَقُّ وَلٰكِنَّ اَكْثَرَ النَّاسِ لَا يُؤْمِنُوْنَ
alif lām mīm rā, tilka āyātul-kitāb(i), wal-lażī unzila ilaika mir rabbikal-ḥaqqu wa lākinna akṡaran-nāsi lā yu'minūn(a).
Alif Lam Mim Ra. Iyo ni imirongo yo mu gitabu (Al-Qur’an). Kandi (Igitabo) camanukiwe kuri wewe (Muhamadi) kivuye ku Mukama wawe ni ic’ukuri; ariko abantu benshi ntibamwemera.
اِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَاِنَّا لَهٗ لَحٰفِظُوْنَ
innā naḥnu nazzalnaż-żikra wa innā lahū laḥāfiẓūn(a).
Nkako, ni twebwe twamanuye Korowani, kandi nta gukeka ko tuyizigama.
قُلْ لَّىِٕنِ اجْتَمَعَتِ الْاِنْسُ وَالْجِنُّ عَلٰٓى اَنْ يَّأْتُوْا بِمِثْلِ هٰذَا الْقُرْاٰنِ لَا يَأْتُوْنَ بِمِثْلِهٖ وَلَوْ كَانَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ ظَهِيْرًا
qul la'inijtama‘atil-insu wal-jinnu ‘alā ay ya'tū bimiṡli hāżal-qur'āni lā ya'tūna bimiṡlihī wa lau kāna ba‘ḍuhum liba‘ḍin ẓahīrā(n).
Vuga uti: «Nta gukeka, iyo abantu n’amajini bahuriza hamwe kugira ngo bakore ikintu gisa n’iki Korowani, ntibari gushobora gukora ikintu gisa n’ico, naho boba bafashanya.»
وَبِالْحَقِّ اَنْزَلْنٰهُ وَبِالْحَقِّ نَزَلَۗ وَمَآ اَرْسَلْنٰكَ اِلَّا مُبَشِّرًا وَّنَذِيْرًاۘ
wa bil-ḥaqqi anzalnāhu wa bil-ḥaqqi nazal(a), wa mā arsalnāka illā mubasysyiraw wa nażīrā(n).
Kandi twamanuye (Korowani) mu kuri kandi (Korowani) yamanutse (izana) ukuri. Kandi twagutumye (Muhamadi), gusa nk’umumenyeshamakuru n’umugabisha.
قُلْ اٰمِنُوْا بِهٖٓ اَوْ لَا تُؤْمِنُوْاۗ اِنَّ الَّذِيْنَ اُوْتُوا الْعِلْمَ مِنْ قَبْلِهٖٓ اِذَا يُتْلٰى عَلَيْهِمْ يَخِرُّوْنَ لِلْاَذْقَانِ سُجَّدًاۙ
qul āminū bihī au lā tu'minū, innal-lażīna ūtul-‘ilma min qablihī iżā yutlā ‘alaihim yakhirrūna lil-ażqāni sujjadā(n).
Vuga (Muhamadi) uti: "Nimwizere (Korowani) canke ntimubwirizwa kuvyemera (ni ko biri kuri Allah). Nkako, abahawe ubumenyi bwa kera, iyo (Korowani) babasomye, barapfukama mu maso, bagapfukama,"
اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ الَّذِيْٓ اَنْزَلَ عَلٰى عَبْدِهِ الْكِتٰبَ وَلَمْ يَجْعَلْ لَّهٗ عِوَجًا ۜ
al-ḥamdu lillāhil-lażī anzala ‘alā ‘abdihil-kitāba wa lam yaj‘al lahū ‘iwajā(n).
Allah ashimwe, we yarungikiye umusavyi wiwe igitabu (Quran) ntiyagihinduye igigoramye;
تَنْزِيْلًا مِّمَّنْ خَلَقَ الْاَرْضَ وَالسَّمٰوٰتِ الْعُلٰى ۗ
tanzīlam mimman khalaqal-arḍa was-samāwātil-‘ulā.
yamanutse kuri (Allah) yaremye isi n’ijuru ryo hejuru,
الَّذِيْنَ هُمْ فِيْ صَلَاتِهِمْ خٰشِعُوْنَ
allażīna hum fī ṣalātihim khāsyi‘ūn(a).
(abicisha bugufi mu masengesho yabo,
قُلْ اَنْزَلَهُ الَّذِيْ يَعْلَمُ السِّرَّ فِى السَّمٰوٰتِ وَالْاَرْضِۗ اِنَّهٗ كَانَ غَفُوْرًا رَّحِيْمًا
qul anzalahul-lażī ya‘lamus-sirra fis-samāwāti wal-arḍ(i), innahū kāna gafūrar raḥīmā(n).
Vuga (Muhamadi) uti: "(Korowani) yahishuriwe na (Allah) azi amabanga y'ijuru n'isi. Nkako, ni we Mubabarira, ni Umunyambabazi."
وَاِنَّهٗ لَتَنْزِيْلُ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ ۗ
wa innahū latanzīlu rabbil-‘ālamīn(a).
Kandi vy’ukuri, iyi (Al-Qur’an) yarungitswe vy’ukuri n’Umukama w’isi zose,
نَزَلَ بِهِ الرُّوْحُ الْاَمِيْنُ ۙ
nazala bihir rūḥul-amīn(u).
Ivyo vyamanuwe na ar-Ruh al-Amin (Jibril), 1999.
عَلٰى قَلْبِكَ لِتَكُوْنَ مِنَ الْمُنْذِرِيْنَ ۙ
‘alā qalbika litakūna minal-munżirīn(a).
mu mutima wawe (Muhamadi) kugira ngo ube mu baburira, .
وَمَا تَنَزَّلَتْ بِهِ الشَّيٰطِيْنُ
wa mā tanazzalat bihisy-syayāṭīn(u).
Kandi (Korowani) ntiyamanuwe n’amadayimoni.
وَمَا يَنْۢبَغِيْ لَهُمْ وَمَا يَسْتَطِيْعُوْنَ ۗ
wa mā yambagī lahum wa mā yastaṭī‘ūn(a).
Kandi ntibibabereye (Korowani), kandi ntibazobishobora.
وَاِنَّكَ لَتُلَقَّى الْقُرْاٰنَ مِنْ لَّدُنْ حَكِيْمٍ عَلِيْمٍ
wa innaka latulaqqal-qur'āna mil ladun ḥakīmin ‘alīm(in).
Kandi vy’ukuri wewe (Muhamadi) warahawe Korowani ivuye kuri (Allah) Umunyabwenge kuruta abandi bose, Umuzi vyose.
نَتْلُوْا عَلَيْكَ مِنْ نَّبَاِ مُوْسٰى وَفِرْعَوْنَ بِالْحَقِّ لِقَوْمٍ يُّؤْمِنُوْنَ
natlū ‘alaika min naba'i mūsā wa fir‘auna bil-ḥaqqi liqaumiy yu'minūn(a).
Turabasomera igice c’inkuru ya Mose na Farawoni mu kuri ku bizera.
وَمَا كُنْتَ بِجَانِبِ الْغَرْبِيِّ اِذْ قَضَيْنَآ اِلٰى مُوْسَى الْاَمْرَ وَمَا كُنْتَ مِنَ الشّٰهِدِيْنَ ۙ
wa mā kunta bijānibil-garbiyyi iż qaḍainā ilā mūsal-amra wa mā kunta minasy-syāhidīn(a).
Kandi wewe (Muhamadi) ntiwari mu burengero (bw’ikiyaya ceranda ca Tuwa) igihe twashikana itegeko kuri Musa, kandi ntiwari (nawe) mu bantu baciye intahe (ico kintu).
وَلٰكِنَّآ اَنْشَأْنَا قُرُوْنًا فَتَطَاوَلَ عَلَيْهِمُ الْعُمُرُۚ وَمَا كُنْتَ ثَاوِيًا فِيْٓ اَهْلِ مَدْيَنَ تَتْلُوْا عَلَيْهِمْ اٰيٰتِنَاۙ وَلٰكِنَّا كُنَّا مُرْسِلِيْنَ
wa lākinnā ansya'nā qurūnan fataṭāwala ‘alaihimul-‘umur(u), wa mā kunta ṡāwiyan fī ahli madyana tatlū ‘alaihim āyātinā, wa lākinnā kunnā mursilīn(a).
Ariko twaremye abantu bamwebamwe, kandi igihe kirabarengeye igihe kirekire, nawe (Muhammad) ntiwagumye n’abantu b’i Madiyani ubasomera imirongo yacu, ahubwo twarungitse intumwa.
وَاِذَا يُتْلٰى عَلَيْهِمْ قَالُوْٓا اٰمَنَّا بِهٖٓ اِنَّهُ الْحَقُّ مِنْ رَّبِّنَآ اِنَّا كُنَّا مِنْ قَبْلِهٖ مُسْلِمِيْنَ
wa iżā yutlā ‘alaihim qālū āmannā bihī innahul-ḥaqqu mir rabbinā innā kunnā min qablihī muslimīn(a).
Kandi (Korowani) bamaze kubasomera, baravuga bati: "Turayizera, vy'ukuri (Korowani) ni ukuri kuva ku Mukama wacu. Nkako, imbere y'uko tuba abayisilamu."
اِنَّ الَّذِيْ فَرَضَ عَلَيْكَ الْقُرْاٰنَ لَرَاۤدُّكَ اِلٰى مَعَادٍ ۗقُلْ رَّبِّيْٓ اَعْلَمُ مَنْ جَاۤءَ بِالْهُدٰى وَمَنْ هُوَ فِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍ
innal-lażī faraḍa ‘alaikal-qur'āna larādduka ilā ma‘ād(in), qur rabbī a‘lamu man jā'a bil-hudā wa man huwa fī ḍalālim mubīn(in).
Nkako, (Allah) akusaba (Muhammad) (gushira mu ngiro amategeko ya) Korowani, azogusubiza vy’ukuri aho uzosubira. Vuga (Muhamadi) uti: «Umukama wanje arazi abazana ubuyobozi n’abari mu mazima agaragara.»
وَمَا كُنْتَ تَرْجُوْٓا اَنْ يُّلْقٰٓى اِلَيْكَ الْكِتٰبُ اِلَّا رَحْمَةً مِّنْ رَّبِّكَ فَلَا تَكُوْنَنَّ ظَهِيْرًا لِّلْكٰفِرِيْنَ ۖ
wa mā kunta tarjū ay yulqā ilaikal-kitābu illā raḥmatam mir rabbika falā takūnanna ẓahīral lil-kāfirīn(a).
Kandi wewe (Muhammad) ntiwigeze wizigira ko Igitabo (Al-Qur’an) kizokumanukirako, ariko ca (cahishuriwe) nk’imbabazi zivuye ku Mukama wawe, rero ntukwiye kwigera uba umufasha w’abahakanyi, .
وَمَا كُنْتَ تَتْلُوْا مِنْ قَبْلِهٖ مِنْ كِتٰبٍ وَّلَا تَخُطُّهٗ بِيَمِيْنِكَ اِذًا لَّارْتَابَ الْمُبْطِلُوْنَ
wa mā kunta tatlū min qablihī min kitābiw wa lā takhuṭṭuhū biyamīnika iżal lartābal-mubṭilūn(a).
Kandi wewe (Muhammad) nturigeze usoma igitabu imbere (Korowani) kandi nturigeze (wigeze) wandika igitabu n’ukuboko kwawe kw’iburyo; Iyo (usoma ukandika), abantu bobikekeranya.
اَوَلَمْ يَكْفِهِمْ اَنَّآ اَنْزَلْنَا عَلَيْكَ الْكِتٰبَ يُتْلٰى عَلَيْهِمْ ۗاِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَرَحْمَةً وَّذِكْرٰى لِقَوْمٍ يُّؤْمِنُوْنَ ࣖ
awalam yakfihim annā anzalnā ‘alaikal-kitāba yutlā ‘alaihim, inna fī żālika laraḥmataw wa żikrā liqaumiy yu'minūn(a).
Mbega ntibihagije ko twabamanukiye igitabu (Korowani) cabasomerewe? Nkako, muri (Korowani) harimwo imihezagiro n’inyigisho zikomeye ku bemera.
تَنْزِيْلُ الْكِتٰبِ لَا رَيْبَ فِيْهِ مِنْ رَّبِّ الْعٰلَمِيْنَۗ
tanzīlul-kitābi lā raiba fīhi mir rabbil-‘ālamīn(a).
Nta nkeka ko ihishurirwa rya Korowani rivuye ku Mukama w’isi zose.
وَالَّذِيْٓ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ مِنَ الْكِتٰبِ هُوَ الْحَقُّ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِۗ اِنَّ اللّٰهَ بِعِبَادِهٖ لَخَبِيْرٌۢ بَصِيْرٌ
wal-lażī auḥainā ilaika minal-kitābi huwal-ḥaqqu muṣaddiqal limā baina yadaih(i), innallāha bi‘ibādihī lakhabīrum baṣīr(un).
Kandi ivyo twaguhishuriye (Muhammad), ni ukuvuga Igitabo (Al Qur’an) ni co c’ukuri, cemeza ibitabo vyabanje. Nkako, Allah ni Umuzi vyose vy’ukuri, abona vyose (imimerere y’abasuku biwe).
تَنْزِيْلَ الْعَزِيْزِ الرَّحِيْمِۙ
tanzīlal-‘azīzir-raḥīm(i).
(nk’ivyahishuriwe) vyarungitswe na (Allah) Mushoboravyose, Munyakigongwe,
بَلْ جَاۤءَ بِالْحَقِّ وَصَدَّقَ الْمُرْسَلِيْنَ
bal jā'a bil-ḥaqqi wa ṣaddaqal-mursalīn(a).
Yamara we (Muhamadi) yaje n’ukuri, yemeza intumwa (zabanje).
اَؤُنْزِلَ عَلَيْهِ الذِّكْرُ مِنْۢ بَيْنِنَا ۗبَلْ هُمْ فِيْ شَكٍّ مِّنْ ذِكْرِيْۚ بَلْ لَّمَّا يَذُوْقُوْا عَذَابِ ۗ
a'unzila ‘alaihiż-żikru mim baininā, bal hum fī syakkim min żikrī, bal lammā yażūqū ‘ażāb(i).
kuki Korowani yamuhishuriwe muri twebwe?” Nkako, barakekeranya kuri Korowani yanje, ariko ntibumvise igihano (canje).
وَلَتَعْلَمُنَّ نَبَاَهٗ بَعْدَ حِيْنٍ ࣖ
wa lata‘lamunna naba'ahū ba‘da ḥīn(in).
Kandi vy'ukuri, uzomenya (ukuri kw') amakuru (Korowani) haciye igihe."
تَنْزِيْلُ الْكِتٰبِ مِنَ اللّٰهِ الْعَزِيْزِ الْحَكِيْمِ
tanzīlul-kitābi minallāhil-‘azīzil-ḥakīm(i).
Ico gitabu (Al-Qur’an) cahishuriwe na Allah, Umunyacubahiro, Umunyabwenge.
اَللّٰهُ نَزَّلَ اَحْسَنَ الْحَدِيْثِ كِتٰبًا مُّتَشَابِهًا مَّثَانِيَۙ تَقْشَعِرُّ مِنْهُ جُلُوْدُ الَّذِيْنَ يَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ ۚ ثُمَّ تَلِيْنُ جُلُوْدُهُمْ وَقُلُوْبُهُمْ اِلٰى ذِكْرِ اللّٰهِ ۗذٰلِكَ هُدَى اللّٰهِ يَهْدِيْ بِهٖ مَنْ يَّشَاۤءُ ۗوَمَنْ يُّضْلِلِ اللّٰهُ فَمَا لَهٗ مِنْ هَادٍ
allāhu nazzala aḥsanal-ḥadīṡi kitābam mutasyābiham maṡāniy(a), taqsya‘irru minhu julūdul-lażīna yakhsyauna rabbahum, ṡumma talīnu julūduhum wa qulūbuhum ilā żikrillāh(i), żālika hudallāhi yahdī bihī may yasyā'(u), wa may yuḍlilillāhu famā lahū min hād(in).
Allah yamanuye amajambo meza cane (ari yo) iyo Korowani nyene (imirongo yayo) incuro nyinshi, ihungabana kubera yo urukoba rw’abatinya Umukama wabo, hanyuma urukoba rwabo n’imitima yabo biratuza iyo bibutse Allah. Ukwo ni kwo kurongora kwa Allah, n’ico gitabu ni co kiyobora uwo ashaka. Kandi uwo Allah areka ngo azimire, nta n’umwe ashobora kumuyobora.