۞ وَاعْبُدُوا اللّٰهَ وَلَا تُشْرِكُوْا بِهٖ شَيْـًٔا وَّبِالْوَالِدَيْنِ اِحْسَانًا وَّبِذِى الْقُرْبٰى وَالْيَتٰمٰى وَالْمَسٰكِيْنِ وَالْجَارِ ذِى الْقُرْبٰى وَالْجَارِ الْجُنُبِ وَالصَّاحِبِ بِالْجَنْۢبِ وَابْنِ السَّبِيْلِۙ وَمَا مَلَكَتْ اَيْمَانُكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ مَنْ كَانَ مُخْتَالًا فَخُوْرًاۙ
wa‘budullāha wa lā tusyrikū bihī syai'aw wa bil-wālidaini iḥsānaw wa biżil-qurbā wal-yatāmā wal-masākīni wal-jāri żil-qurbā wal-jāril-junubi waṣ-ṣāḥibi bil-jambi wabnis-sabīl(i), wa mā malakat aimānukum, innallāha lā yuḥibbu man kāna mukhtālan fakhūrā(n).
Ukat Allahar yupaychapxam ukat janiw kuns Jupampix mayachasipxamti. Ukat suma chuymanïñamawa awk taykanakaru, jak’a wila masinakamar, ijma wawanakaru, pisinkirinakaru, jak’ankir ukat jaya vecinonakaru, irnaqir masinakaru, Ibn Sabil ukat kuna luqtirinakarus utjktam ukanakaru. Chiqansa, Allah-ax janiw jach’a jach’a tukuri ukat jach’a jach’a tukur jaqinakarux munkiti,
وَلَىِٕنْ اَذَقْنٰهُ نَعْمَاۤءَ بَعْدَ ضَرَّاۤءَ مَسَّتْهُ لَيَقُوْلَنَّ ذَهَبَ السَّيِّاٰتُ عَنِّيْ ۗاِنَّهٗ لَفَرِحٌ فَخُوْرٌۙ
wa la'in ażaqnāhu na‘mā'a ba‘da ḍarrā'a massathu layaqūlanna żahabas-sayyi'ātu ‘annī, innahū lafariḥun fakhūr(un).
Ukat mä jan waltʼäwi purinkäna uka qhepat kusisiñ churañäni ukhajja, cheqapuniw akham saspa: “Uka jan waltʼäwejj nayat chhaqtawayjjewa” sasa. Chiqansa jupax (sinti) wali kusisita ukat jach’a jach’a tukuta,
وَلَا تَمْشِ فِى الْاَرْضِ مَرَحًاۚ اِنَّكَ لَنْ تَخْرِقَ الْاَرْضَ وَلَنْ تَبْلُغَ الْجِبَالَ طُوْلًا
wa lā tamsyi fil-arḍi marahā(n), innaka lan takhriqal-arḍa wa lan tablugal-jibāla ṭūlā(n).
Ukat janirakiw jachʼa jachʼa tukusa aka oraqen sarnaqañamäkiti, janiw aka oraqe chʼajjwañ puedkätati, janirakiw qollunakjam jachʼar sartañjamäkaniti.
تِلْكَ الدَّارُ الْاٰخِرَةُ نَجْعَلُهَا لِلَّذِيْنَ لَا يُرِيْدُوْنَ عُلُوًّا فِى الْاَرْضِ وَلَا فَسَادًا ۗوَالْعَاقِبَةُ لِلْمُتَّقِيْنَ
tilkad-dārul-ākhiratu naj‘aluhā lil-lażīna lā yurīdūna ‘uluwwan fil-arḍi wa lā fasādā(n), wal-‘āqibatu lil-muttaqīn(a).
Khitinakatix aka Uraqin jan jach'añchasipki, janirakiw kuna jan walsa lurapki ukanakatakiw jiwatat jakañ uraqix lurawaytanxa. Ukat (suma) tukuyañax khitinakatix Diosar yupaychirinakatakiwa.
وَلَا تُصَعِّرْ خَدَّكَ لِلنَّاسِ وَلَا تَمْشِ فِى الْاَرْضِ مَرَحًاۗ اِنَّ اللّٰهَ لَا يُحِبُّ كُلَّ مُخْتَالٍ فَخُوْرٍۚ
wa lā tuṣa‘‘ir khaddaka lin-nāsi wa lā tamsyi fil-arḍi maraḥā(n), innallāha lā yuḥibbu kulla mukhtālin fakhūr(in).
Ukat janirakiw jaqinakat jithiqtapxamti (jach'a jach'a tukuñat), janirakiw jach'a jach'a tukusa aka uraqin sarnaqapxamti. Chiqansa, Allahax janiw jach’a jach’a tukurinakaru ukat jach’a jach’a tukurinakarux gustkiti.
اِعْلَمُوْٓا اَنَّمَا الْحَيٰوةُ الدُّنْيَا لَعِبٌ وَّلَهْوٌ وَّزِيْنَةٌ وَّتَفَاخُرٌۢ بَيْنَكُمْ وَتَكَاثُرٌ فِى الْاَمْوَالِ وَالْاَوْلَادِۗ كَمَثَلِ غَيْثٍ اَعْجَبَ الْكُفَّارَ نَبَاتُهٗ ثُمَّ يَهِيْجُ فَتَرٰىهُ مُصْفَرًّا ثُمَّ يَكُوْنُ حُطَامًاۗ وَفِى الْاٰخِرَةِ عَذَابٌ شَدِيْدٌۙ وَّمَغْفِرَةٌ مِّنَ اللّٰهِ وَرِضْوَانٌ ۗوَمَا الْحَيٰوةُ الدُّنْيَآ اِلَّا مَتَاعُ الْغُرُوْرِ
i‘lamū annamal-ḥayātud-dun-yā la‘ibuw wa lahwuw wa zīnatuw wa tafākhurum bainakum wa takāṡurun fil-amwāli wal-aulād(i), kamaṡali gaiṡin a‘jabal-kuffāra nabātuhū ṡumma yahīju fatarāhu muṣfarran ṡumma yakūnu ḥuṭāmā(n), wa fil-ākhirati ‘ażābun syadīd(un), wa magfiratum minallāhi wa riḍwān(un), wa mal-ḥayātud-dun-yā illā matā‘ul-gurūr(i).
Yatipxam aka pachan jakawipax anatt’añakiw ukat kusist’añakiw, jumanak taypin k’achacht’asiña ukat maynit maynikam jach’añchasiña ukat qamirïñamp wawanakamp ch’axwaña, kunjamatix jallux juyranakapax yapuchirinakar kusisiyapki ukhama, ukatx wañt’i ukat q’illur tukuñ uñjapxta, ukatx q’añunakaruw tuku. Ukat aka qhipa urunakanx wali mutuñaw utji ukat pampachäwis Allah ukat suma kusisiñapaw utji. Ukat akapachan jakañax janiw kunäkisa, jan ukasti sallqjañjam kusistʼañawa.
لِّكَيْلَا تَأْسَوْا عَلٰى مَا فَاتَكُمْ وَلَا تَفْرَحُوْا بِمَآ اٰتٰىكُمْ ۗوَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ كُلَّ مُخْتَالٍ فَخُوْرٍۙ
likailā ta'sau ‘alā mā fātakum wa lā tafraḥū bimā ātākum, wallāhu lā yuḥibbu kulla mukhtālin fakhūr(in).
Ukhamat kunatï juman chhaqki ukanakat jan llakisiñataki, ukat kuntï Jupajj churktam ukanakat jan sinti kusisiñataki. Ukat Allahax janiw khitirus jach’a jach’a tukuri ukat jach’a jach’a tukurirux gustkiti,