وَوَصّٰى بِهَآ اِبْرٰهٖمُ بَنِيْهِ وَيَعْقُوْبُۗ يٰبَنِيَّ اِنَّ اللّٰهَ اصْطَفٰى لَكُمُ الدِّيْنَ فَلَا تَمُوْتُنَّ اِلَّا وَاَنْتُمْ مُّسْلِمُوْنَ ۗ
wa waṣṣā bihā ibrāhīmu banīhi wa ya‘qūb(u), yā baniyya innallāhaṣṭafā lakumud-dīna falā tamūtunna illā wa antum muslimūn(a).
Era Ibulayimu yasikira kino (ekigambo) eri batabani be, nga Yakobo bwe yakola. "Abange abaana bange! Mazima Allah yabalonda eddiini eno, kale temufa okuggyako nga muli Musiraamu."
اَمْ كُنْتُمْ شُهَدَاۤءَ اِذْ حَضَرَ يَعْقُوْبَ الْمَوْتُۙ اِذْ قَالَ لِبَنِيْهِ مَا تَعْبُدُوْنَ مِنْۢ بَعْدِيْۗ قَالُوْا نَعْبُدُ اِلٰهَكَ وَاِلٰهَ اٰبَاۤىِٕكَ اِبْرٰهٖمَ وَاِسْمٰعِيْلَ وَاِسْحٰقَ اِلٰهًا وَّاحِدًاۚ وَنَحْنُ لَهٗ مُسْلِمُوْنَ
am kuntum syuhadā'a iż ḥaḍara ya‘qūbal-maut(u), iż qāla libanīhi mā ta‘budūna mim ba‘dī, qālū na‘budu ilāhaka wa ilāha ābā'ika ibrāhīma wa ismā‘īla wa isḥāqa ilāhaw wāḥidā(n), wa naḥnu lahū muslimūn(a).
Muli bajulirwa ng'okufa kujja eri Yakobo, bwe yagamba batabani be nti, “Mulisinza ki nga mmaze okufa?” Ne baddamu nti, "Tujja kusinza Katonda wo ne Katonda wa bajjajjaabo, kwe kugamba Ibulayimu, Isimayiri ne Isaaka, (kwe kugamba) Katonda Omuyinza w'ebintu byonna era ffe (yekka) twewaayo gy'ali."
اِذْ قَالَ يُوْسُفُ لِاَبِيْهِ يٰٓاَبَتِ اِنِّيْ رَاَيْتُ اَحَدَ عَشَرَ كَوْكَبًا وَّالشَّمْسَ وَالْقَمَرَ رَاَيْتُهُمْ لِيْ سٰجِدِيْنَ
iż qāla yūsufu li'abīhi yā abati innī ra'aitu aḥada ‘asyara kaukabaw wasy-syamsa wal-qamara ra'aituhum lī sājidīn(a).
(Jjukira), Yusuf bwe yagamba kitaawe nti, "Ayi kitange! Mazima, (naloose) okulaba emmunyeenye kkumi na emu, enjuba n'omwezi; naziraba nga zonna zinvuunamira."
قَالَ يٰبُنَيَّ لَا تَقْصُصْ رُءْيَاكَ عَلٰٓى اِخْوَتِكَ فَيَكِيْدُوْا لَكَ كَيْدًا ۗاِنَّ الشَّيْطٰنَ لِلْاِنْسَانِ عَدُوٌّ مُّبِيْنٌ
qāla yā bunayya lā taqṣuṣ ru'yāka ‘alā ikhwatika fa yakīdū laka kaidā(n), innasy-syaiṭāna lil-insāni ‘aduwwum mubīn(un).
Ye (kitaawe) yagamba nti, "Ayi mwana wange! Tobuulira baganda bo ebirooto byo, bajja kukola olukwe (okukuzikiriza). Mazima ddala, Sitaani mulabe wa lwatu eri abantu."
وَكَذٰلِكَ يَجْتَبِيْكَ رَبُّكَ وَيُعَلِّمُكَ مِنْ تَأْوِيْلِ الْاَحَادِيْثِ وَيُتِمُّ نِعْمَتَهٗ عَلَيْكَ وَعَلٰٓى اٰلِ يَعْقُوْبَ كَمَآ اَتَمَّهَا عَلٰٓى اَبَوَيْكَ مِنْ قَبْلُ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْحٰقَۗ اِنَّ رَبَّكَ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ ࣖ
wa każālika yajtabīka rabbuka wa yu‘allimuka min ta'wīlil-aḥādīṡi wa yutimmu ni‘matahū ‘alaika wa ‘alā āli ya‘qūba kamā atammahā ‘alā abawaika min qablu ibrāhīma wa isḥāq(a), inna rabbaka ‘alīmun ḥakīm(un).
Era bwekityo, Katonda yakulonda (okufuuka Nabbi) n’akuyigiriza ezimu ku ntaputa z’ebirooto n’atuukiriza (okusiimibwa kwe) ku ggwe n’amaka ga Yakobo, nga bwe yali atuukiridde okusiimibwa kwe ku bajjajja bo ababiri nga ekyo tekinnatuuka, (kwe kugamba) Ibulayimu ne Isaaka. Mazima Mukama wo ye Mumanyi, Mugezi Byonna.
۞ لَقَدْ كَانَ فِيْ يُوْسُفَ وَاِخْوَتِهٖٓ اٰيٰتٌ لِّلسَّاۤىِٕلِيْنَ
laqad kāna fī yūsufa wa ikhwatihī āyātul lis-sā'ilīn(a).
Mazima mu (emboozi ya) Yusufu ne baganda be mulimu obubonero (obw’amaanyi ga Allah) eri abo abasaba.
اِذْ قَالُوْا لَيُوْسُفُ وَاَخُوْهُ اَحَبُّ اِلٰٓى اَبِيْنَا مِنَّا وَنَحْنُ عُصْبَةٌ ۗاِنَّ اَبَانَا لَفِيْ ضَلٰلٍ مُّبِيْنٍۙ
iż qālū layūsufu wa akhūhu aḥabbu ilā abīnā minnā wa naḥnu ‘uṣbah(tun), inna abānā lafī ḍalālim mubīn(in).
Bwe baagamba nti, "Mazima Yusuf ne muganda we (Bunyamin) kitaabwe yali ayagalibwa nnyo okusinga ffe, newankubadde nga twali kibinja kimu (eky'amaanyi). Mazima kitaffe yali mu nsobi ya ddala."
ۨاقْتُلُوْا يُوْسُفَ اَوِ اطْرَحُوْهُ اَرْضًا يَّخْلُ لَكُمْ وَجْهُ اَبِيْكُمْ وَتَكُوْنُوْا مِنْۢ بَعْدِهٖ قَوْمًا صٰلِحِيْنَ
uqtulū yūsufa awiṭraḥūhu arḍay yakhlu lakum wajhu abīkum wa takūnū mim ba‘dihī qauman ṣāliḥīn(a).
Mutte Yusuf oba musuule awalala ebirowoozo bya kitaawo bikugweko, era oluvannyuma lw'ekyo ojja kufuuka omuntu omulungi."
قَالَ قَاۤىِٕلٌ مِّنْهُمْ لَا تَقْتُلُوْا يُوْسُفَ وَاَلْقُوْهُ فِيْ غَيٰبَتِ الْجُبِّ يَلْتَقِطْهُ بَعْضُ السَّيَّارَةِ اِنْ كُنْتُمْ فٰعِلِيْنَ
qāla qā'ilum minhum lā taqtulū yūsufa wa alqūhu fī gayābatil-jubbi yaltaqiṭhu ba‘ḍus-sayyārati in kuntum fā‘ilīn(a).
Omu ku bo n’agamba nti, “Totta Yusufu, wabula musuule wansi mu luzzi abamu ku batambuze basobole okumusitula, bw’oba oyagala okukikola.”
قَالُوْا يٰٓاَبَانَا مَا لَكَ لَا تَأْمَنَّ۫ا عَلٰى يُوْسُفَ وَاِنَّا لَهٗ لَنٰصِحُوْنَ
qālū yā abānā mā laka lā ta'mannā ‘alā yūsufa wa innā lahū lanāṣiḥūn(a).
Ne bagamba nti, "Ayi kitaffe! Lwaki totwesiga ku bikwata ku Yusuf, so nga mu butuufu ffenna twagala ebirungi."
اَرْسِلْهُ مَعَنَا غَدًا يَّرْتَعْ وَيَلْعَبْ وَاِنَّا لَهٗ لَحٰفِظُوْنَ
arsilhu ma‘anā gaday yarta‘ wa yal‘ab wa innā lahū laḥāfiẓūn(a).
Agende naffe enkya ku makya, asobole okwesanyusa n’okusanyuka, era ddala tujja kumulabirira.”
قَالَ اِنِّيْ لَيَحْزُنُنِيْٓ اَنْ تَذْهَبُوْا بِهٖ وَاَخَافُ اَنْ يَّأْكُلَهُ الذِّئْبُ وَاَنْتُمْ عَنْهُ غٰفِلُوْنَ
qāla innī layaḥzununī an tażhabū bihī wa akhāfu ay ya'kulahuż-żi'bu wa antum ‘anhu gāfilūn(a).
Ye (Yakobo) yagamba nti, “Mazima okugenda naye (Yusufu) kinnyamiza nnyo era ntya nti emisege gijja kugirya so nga ggwe temumufaako.”
قَالُوْا لَىِٕنْ اَكَلَهُ الذِّئْبُ وَنَحْنُ عُصْبَةٌ اِنَّآ اِذًا لَّخٰسِرُوْنَ
qālū la'in akalahuż-żi'bu wa naḥnu ‘uṣbatun innā iżal lakhāsirūn(a).
Mazima ddala, baagamba nti, "Bw'aba aliibwa omusege, newankubadde nga tuli ba kibinja (eky'amaanyi), olwo ddala ffe abajja okufiirwa."
فَلَمَّا ذَهَبُوْا بِهٖ وَاَجْمَعُوْٓا اَنْ يَّجْعَلُوْهُ فِيْ غَيٰبَتِ الْجُبِّۚ وَاَوْحَيْنَآ اِلَيْهِ لَتُنَبِّئَنَّهُمْ بِاَمْرِهِمْ هٰذَا وَهُمْ لَا يَشْعُرُوْنَ
falammā żahabū bihī wa ajma‘ū ay yaj‘alūhu fī gayābatil-jubb(i), wa auḥainā ilaihi latunabbi'annahum bi'amrihim hāżā wa hum lā yasy‘urūn(a).
Kale bwe baamutwala ne bakkiriza okumuteeka wansi mu luzzi, twamubikkulira nti, “Mazima ddala ojja kubabuulira ku kikolwa kino, so nga tebamanyi.”
وَجَاۤءُوْٓ اَبَاهُمْ عِشَاۤءً يَّبْكُوْنَۗ
wa jā'ū abāhum ‘isyā'ay yabkūn(a).
Awo ne bajja eri kitaabwe akawungeezi nga bakaaba.
قَالُوْا يٰٓاَبَانَآ اِنَّا ذَهَبْنَا نَسْتَبِقُ وَتَرَكْنَا يُوْسُفَ عِنْدَ مَتَاعِنَا فَاَكَلَهُ الذِّئْبُۚ وَمَآ اَنْتَ بِمُؤْمِنٍ لَّنَا وَلَوْ كُنَّا صٰدِقِيْنَ
qālū yā abānā innā żahabnā nastabiqu wa taraknā yūsufa ‘inda matā‘inā fa akalahuż-żi'b(u), wa mā anta bimu'minil lanā wa lau kunnā ṣādiqīn(a).
Bagamba nti, "Ayi kitaffe! Mazima twagenda mu mpaka ne tuleka Yusuf okumpi n'ebintu byaffe, olwo n'aliibwa emisege; era mazima ddala tojja kutukkiriza, ne bwe tunaayogera amazima."
وَجَاۤءُوْ عَلٰى قَمِيْصِهٖ بِدَمٍ كَذِبٍۗ قَالَ بَلْ سَوَّلَتْ لَكُمْ اَنْفُسُكُمْ اَمْرًاۗ فَصَبْرٌ جَمِيْلٌ ۗوَاللّٰهُ الْمُسْتَعَانُ عَلٰى مَا تَصِفُوْنَ
wa jā'ū ‘alā qamīṣihī bidamin każib(in), qāla bal sawwalat lakum anfusukum amrā(n), fa ṣabrun jamīl(un), wallāhul musta‘ānu ‘alā mā taṣifūn(a).
Era bajja nga basitudde ekyambalo kye (ekijjudde) omusaayi ogw’ebicupuli. Ye (Yakobu) yagamba nti, "Mazima ggwe wekka olaba obubi obuli mu nsonga zo nga birungi; kale obugumiikiriza bwokka bwe businga (eri nze). Era munoonye obuyambi okuva eri Allah yekka okulwanyisa ebyo by'onyonyodde."
قَالَ بَلْ سَوَّلَتْ لَكُمْ اَنْفُسُكُمْ اَمْرًاۗ فَصَبْرٌ جَمِيْلٌ ۗعَسَى اللّٰهُ اَنْ يَّأْتِيَنِيْ بِهِمْ جَمِيْعًاۗ اِنَّهٗ هُوَ الْعَلِيْمُ الْحَكِيْمُ
qāla bal sawwalat lakum anfusukum amrā(n), fa ṣabrun jamīl(un), ‘asallāhu ay ya'tiyanī bihim jamī‘ā(n), innahū huwal-‘alīmul-ḥakīm(u).
Ye (Yakobo) yagamba nti, "Mu butuufu, ggwe wekka alaba ebintu ebirungi (ebibi). Kale (obugumiikiriza bwange) kwe kugumiikiriza okulungi. Kasuubire nti Allah ajja kubireeta byonna gye ndi. Mazima, ye Mumanyi, Omugezi ennyo."
وَتَوَلّٰى عَنْهُمْ وَقَالَ يٰٓاَسَفٰى عَلٰى يُوْسُفَ وَابْيَضَّتْ عَيْنٰهُ مِنَ الْحُزْنِ فَهُوَ كَظِيْمٌ
wa tawallā ‘anhum wa qāla yā asafā ‘alā yūsufa wabyaḍḍat ‘aināhu minal-ḥuzni fa huwa kaẓīm(un).
Era ye (Yakobo) n’abavaako (abaana be) n’agamba nti, “Oo, ennaku yange eri Yusufu!” Amaaso ge ne geeru olw’ennaku. Yasirika, ng’aziyiza obusungu bwe (eri abaana be).
قَالُوْا تَاللّٰهِ تَفْتَؤُا تَذْكُرُ يُوْسُفَ حَتّٰى تَكُوْنَ حَرَضًا اَوْ تَكُوْنَ مِنَ الْهٰلِكِيْنَ
qālū tallāhi tafta'u tażkuru yūsufa ḥattā takūna ḥaraḍan au takūna minal-hālikīn(a).
Bagamba nti, “Ya Allah, tolekera awo kujjukira Yusuf, okutuusa nga (ofunye) obulwadde obw’amaanyi oba ng’oli mu abo abagenda okusaanawo.”
قَالَ اِنَّمَآ اَشْكُوْا بَثِّيْ وَحُزْنِيْٓ اِلَى اللّٰهِ وَاَعْلَمُ مِنَ اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ
qāla innamā asykū baṡṡī wa ḥuznī ilallāhi wa a‘lamu minallāhi mā lā ta‘lamūn(a).
Ye (Jacob) yagamba nti, “Nze kwemulugunya ku bizibu n’ennaku yange byokka eri Allah, era mmanyi okuva eri Allah bye mutamanyi.
يٰبَنِيَّ اذْهَبُوْا فَتَحَسَّسُوْا مِنْ يُّوْسُفَ وَاَخِيْهِ وَلَا تَا۟يْـَٔسُوْا مِنْ رَّوْحِ اللّٰهِ ۗاِنَّهٗ لَا يَا۟يْـَٔسُ مِنْ رَّوْحِ اللّٰهِ اِلَّا الْقَوْمُ الْكٰفِرُوْنَ
yā baniyyażhabū fa taḥassasū miy yūsufa wa akhīhi wa lā tai'asū mir rauḥillāh(i), innahū lā yai'asu mir rauḥillāhi illal-qaumul-kāfirūn(a).
Abange abaana bange! Genda onoonye (amawulire) agakwata ku Yusuf ne baganda be era toggwaamu ssuubi olw’okusaasira kwa Allah. Mazima abo abaggwaamu essuubi olw’okusaasira kwa Allah bebo bokka abatakkiriza.”
وَلَمَّا فَصَلَتِ الْعِيْرُ قَالَ اَبُوْهُمْ اِنِّيْ لَاَجِدُ رِيْحَ يُوْسُفَ لَوْلَآ اَنْ تُفَنِّدُوْنِ
wa lammā faṣalatil-‘īru qāla abūhum innī la'ajidu rīḥa yūsufa lau lā an tufannidūn(i).
Era kabangali bwe yava (okuva mu nsi y’e Misiri), kitaabwe n’agamba nti, “Mazima nnawunyiriza akawoowo ka Yusufu, singa temwanvunaana nti ndi munafu mu birowoozo (mazima ddala wandimpadde obutuukirivu).”
قَالُوْا تَاللّٰهِ اِنَّكَ لَفِيْ ضَلٰلِكَ الْقَدِيْمِ
qālū tallāhi innaka lafī ḍalālikal-qadīm(i).
Bano (ab’omu maka ge) baagamba nti, “Ya Allah, mukyali mu nsobi zo ezasooka.”
فَلَمَّآ اَنْ جَاۤءَ الْبَشِيْرُ اَلْقٰىهُ عَلٰى وَجْهِهٖ فَارْتَدَّ بَصِيْرًاۗ قَالَ اَلَمْ اَقُلْ لَّكُمْۙ اِنِّيْٓ اَعْلَمُ مِنَ اللّٰهِ مَا لَا تَعْلَمُوْنَ
falammā an jā'al-basyīru alqāhu ‘alā wajihihī fartadda baṣīrā(n), qāla alam aqul lakum, innī a‘lamu minallāhi mā lā ta‘lamūn(a).
Kale omukwasi w’amawulire amalungi bwe yajja, n’asiimuula (ekyambalo) ku maaso ge (Yakobo), n’alaba. Ye (Yakobo) n’agamba nti, “Saabagamba nti mmanyi okuva eri Allah bye mutamanyi?”
قَالُوْا يٰٓاَبَانَا اسْتَغْفِرْ لَنَا ذُنُوْبَنَآ اِنَّا كُنَّا خٰطِـِٕيْنَ
qālū yā abānastagfir lanā żunūbanā innā kunnā khāṭi'īn(a).
Bagamba nti, "Ayi kitaffe! Tusabe okusonyiyibwa olw'ebibi byaffe, mazima tulina omusango (aboonoonyi)."
قَالَ سَوْفَ اَسْتَغْفِرُ لَكُمْ رَبِّيْ ۗاِنَّهٗ هُوَ الْغَفُوْرُ الرَّحِيْمُ
qāla saufa astagfiru lakum rabbī, innahū huwal-gafūrur-raḥīm(u).
Ye (Yakobo) yagamba nti, "Nja kusaba Mukama wange okusonyiyibwa ku lulwo. Mazima ye Musonyiyi ennyo, Omusaasizi ennyo."
فَلَمَّا دَخَلُوْا عَلٰى يُوْسُفَ اٰوٰٓى اِلَيْهِ اَبَوَيْهِ وَقَالَ ادْخُلُوْا مِصْرَ اِنْ شَاۤءَ اللّٰهُ اٰمِنِيْنَ ۗ
falammā dakhalū ‘alā yūsufa āwā ilaihi abawaihi wa qāladkhulū miṣra in syā'allāhu āminīn(a).
Kale bwe bayingira (awa) Yusuf, yawambaatira (n'ateekateeka ekifo we yabeerera) bazadde be, ng'agamba nti, "Muyingire mu nsi y'e Misiri, Katonda bw'aba ayagadde, mu mirembe."
وَرَفَعَ اَبَوَيْهِ عَلَى الْعَرْشِ وَخَرُّوْا لَهٗ سُجَّدًاۚ وَقَالَ يٰٓاَبَتِ هٰذَا تَأْوِيْلُ رُءْيَايَ مِنْ قَبْلُ ۖقَدْ جَعَلَهَا رَبِّيْ حَقًّاۗ وَقَدْ اَحْسَنَ بِيْٓ اِذْ اَخْرَجَنِيْ مِنَ السِّجْنِ وَجَاۤءَ بِكُمْ مِّنَ الْبَدْوِ مِنْۢ بَعْدِ اَنْ نَّزَغَ الشَّيْطٰنُ بَيْنِيْ وَبَيْنَ اِخْوَتِيْۗ اِنَّ رَبِّيْ لَطِيْفٌ لِّمَا يَشَاۤءُ ۗاِنَّهٗ هُوَ الْعَلِيْمُ الْحَكِيْمُ
wa rafa‘a abawaihi ‘alal-‘arsyi wa kharrū lahū sujjadā(n), wa qāla yā abati hāżā ta'wīlu ru'yāya min qabl(u), qad ja‘alahā rabbī ḥaqqā(n), wa qad aḥsana bī iż akhrajanī minas-sijni wa jā'a bikum minal-badwi mim ba‘di an nazagasy-syaiṭānu bainī wa baina ikhwatī, inna rabbī laṭīful limā yasyā'(u), innahū huwal-‘alīmul-ḥakīm(u).
Era yakuza bazadde be ku ntebe. Era (bonna) ne bamuvuunamira (Yusuf). Era ye (Yusuf) yagamba nti, "Ayi kitange! Eno y'entaputa y'ekirooto kyange eky'emabega. Era mazima Mukama wange akifudde ekituufu. Mazima Mukama wange yankoledde ebirungi, bwe yansumulula okuva mu kkomera ne bwe yakuggya mu kyalo, oluvannyuma lwa sitaani okusaanyaawo (enkolagana) wakati wange ne baganda bange. Mazima Mukama wange mugonvu mu by'ayagala. Mazima, ye Amanyi Byonna, Omugezi Byonna.
فَلَمَّا اعْتَزَلَهُمْ وَمَا يَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۙوَهَبْنَا لَهٗٓ اِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَۗ وَكُلًّا جَعَلْنَا نَبِيًّا
falamma‘tazalahum wa mā ya‘budūna min dūnillāh(i), wahabnā lahū isḥāqa wa ya‘qūb(a), wa kullan ja‘alnā nabiyyā(n).
Kale ye (Ibrahim) bwe yamala okwewala n’ebyo bye basinza ebbali Allah, twamuwa Isaaka ne Yakobo. Era buli omu ku bo twamuteekawo okuba nnabbi.
وَوَهَبْنَا لَهُمْ مِّنْ رَّحْمَتِنَا وَجَعَلْنَا لَهُمْ لِسَانَ صِدْقٍ عَلِيًّا ࣖ
wa wahabnā lahum mir raḥmatinā wa ja‘alnā lahum lisāna ṣidqin ‘aliyyā(n).
Era twabawa okusaasira kwaffe era twabafuula ebigambo ebirungi era eby’ekitiibwa.
وَاذْكُرْ عِبٰدَنَآ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ اُولِى الْاَيْدِيْ وَالْاَبْصَارِ
ważkur ‘ibādanā ibrāhīma wa isḥāqa wa ya‘qūba ulil-aidī wal-abṣār(i).
Era jjukira abaddu baffe: Ibulayimu, Isaaka ne Yakobo abalina amaanyi amangi n’okumanya (okwa waggulu).