اِنَّ اِبْرٰهِيْمَ لَحَلِيْمٌ اَوَّاهٌ مُّنِيْبٌ
inna ibrāhīma laḥalīmun awwāhum munīb(un).
Buzima Ibrahim akaba aine embabazi, omucureezi kandi arikukunda kugaruka (aha Allah).
قَالَ يٰقَوْمِ اَرَءَيْتُمْ اِنْ كُنْتُ عَلٰى بَيِّنَةٍ مِّنْ رَّبِّيْ وَرَزَقَنِيْ مِنْهُ رِزْقًا حَسَنًا وَّمَآ اُرِيْدُ اَنْ اُخَالِفَكُمْ اِلٰى مَآ اَنْهٰىكُمْ عَنْهُ ۗاِنْ اُرِيْدُ اِلَّا الْاِصْلَاحَ مَا اسْتَطَعْتُۗ وَمَا تَوْفِيْقِيْٓ اِلَّا بِاللّٰهِ ۗعَلَيْهِ تَوَكَّلْتُ وَاِلَيْهِ اُنِيْبُ
qāla yā qaumi ara'aitum in kuntu ‘alā bayyinatim mir rabbī wa razaqanī minhu rizqan ḥasanaw wa mā urīdu an ukhālifakum ila mā anhākum ‘anh(u), in urīdu illal-iṣlāḥa mastaṭa‘t(u), wa mā taufīqī illā billāh(i), ‘alaihi tawakkaltu wa ilaihi unīb(u).
We (Shuaib) akagira ati, "Ei bantu bangye! Munshobororere ku ndaabe nyine obuhame oburikworeka gye kuruga ahari Mukama wangye kandi nkaheebwa omugisha murungi kuruga ahariwe (kihikire nyowe kuhenda ebiragiro bye)? Tinyine kigyendererwa ky'okuhenda ebiragiro bye)? Tinyine kigyendererwa ky'okuhenda ebiragiro bye omu ki mbazibiire. Ninteekateeka (okureetaho) okutunguuka kwonka nk'oku ndikukuratira kuruga ahari Allah kwonka. Niwe ndikwesiga kandi niwe (nawe) ndikugaruka.
وَيَقُوْلُ الَّذِيْنَ كَفَرُوْا لَوْلَآ اُنْزِلَ عَلَيْهِ اٰيَةٌ مِّنْ رَّبِّهٖۗ قُلْ اِنَّ اللّٰهَ يُضِلُّ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَهْدِيْٓ اِلَيْهِ مَنْ اَنَابَۖ
wa yaqūlul-lażīna kafarū lau lā unzila ‘alaihi āyatum mir rabbih(ī), qul innallāha yuḍillu may yasyā'u wa yahdī ilaihi man anāb(a).
Kandi abo abatarikwikiriza nibagira bati: "Ahabw'enki akamanyiso (eky'okutangaaza) katasindikirwe ahariwe (Muhammad) kuruga ahari Mukama we?" Gamba (Muhammad) ati: Buzimazima Allah nahabisa ou arikwenda kandi nahabura abo abarikweteisa bakamuhikaho.
ثُمَّ جَعَلْنٰهُ نُطْفَةً فِيْ قَرَارٍ مَّكِيْنٍ ۖ
Ṡumma ja‘alnāhu nuṭfatan fī qarārim makīn(in).
Bwanyima twamuhindura amaizi g’ekihama (okubiikwa) omu mwanya ogurikwesigwa (enda).
۞ مُنِيْبِيْنَ اِلَيْهِ وَاتَّقُوْهُ وَاَقِيْمُوا الصَّلٰوةَ وَلَا تَكُوْنُوْا مِنَ الْمُشْرِكِيْنَۙ
munībīna ilaihi wattaqūhu wa aqīmuṣ-ṣalāta wa lā takūnū minal-musyrikīn(a).
omu kugaruka kweteisa ahariwe n’okumutina n’okukora eshaara kandi otaba omwe aha barikukwatanisa na Allah,
وَاِذَا مَسَّ النَّاسَ ضُرٌّ دَعَوْا رَبَّهُمْ مُّنِيْبِيْنَ اِلَيْهِ ثُمَّ اِذَآ اَذَاقَهُمْ مِّنْهُ رَحْمَةً اِذَا فَرِيْقٌ مِّنْهُمْ بِرَبِّهِمْ يُشْرِكُوْنَۙ
wa iżā massan-nāsa ḍurrun da‘au rabbahum munībīna ilaihi ṡumma iżā ażāqahum minhu raḥmatan iżā farīqum minhum birabbihim yusyrikūn(a).
Kandi abantu ku barikuteerwa akabi, nibeeta Mukama waabo kugaruka (kweteisa) ahariwe, reero ku arikubaha kakye aha mbabazi ze, ahonaaho abamwe aharibo bakwatanisa na Allah.
وَاِنْ جَاهَدٰكَ عَلٰٓى اَنْ تُشْرِكَ بِيْ مَا لَيْسَ لَكَ بِهٖ عِلْمٌ فَلَا تُطِعْهُمَا وَصَاحِبْهُمَا فِى الدُّنْيَا مَعْرُوْفًا ۖوَّاتَّبِعْ سَبِيْلَ مَنْ اَنَابَ اِلَيَّۚ ثُمَّ اِلَيَّ مَرْجِعُكُمْ فَاُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُوْنَ
wa in jāhadāka ‘alā an tusyrika bī mā laisa laka bihī ‘ilmun falā tuṭi‘humā wa ṣāḥibhumā fid-dun-yā ma‘rūfā(n), wattabi‘ sabīla man anāba ilayya(a), ṡumma ilayya marji‘ukum fa unabbi'ukum bimā kuntum ta‘malūn(a).
Kandi bombi ku baraabe nibakugyema kukwatanisa abanywani bangye n’ekintu eki otaine ki orikumanya, obwo otabyorobera, kandi obakwatanisa gye omu nsi, kandi okuratire omuhanda gw’abo abarikugaruka ahariinye. Reero ahariinye niho kugaruka kwawe, obwo nibwo ndikugambira eki waakora.
اَفَلَمْ يَرَوْا اِلٰى مَا بَيْنَ اَيْدِيْهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ مِّنَ السَّمَاۤءِ وَالْاَرْضِۗ اِنْ نَّشَأْ نَخْسِفْ بِهِمُ الْاَرْضَ اَوْ نُسْقِطْ عَلَيْهِمْ كِسَفًا مِّنَ السَّمَاۤءِۗ اِنَّ فِيْ ذٰلِكَ لَاٰيَةً لِّكُلِّ عَبْدٍ مُّنِيْبٍ ࣖ
afalam yarau ilā mā baina aidīhim wa mā khalfahum minas-samā'i wal-arḍ(i), in nasya' nakhsif bihimul-arḍa au nusqiṭ ‘alaihim kisafam minas-samā'(i), inna fī żālika la'āyatal likulli ‘abdim munīb(in).
Mbwenu shi tibarikuta omutima aha iguru n’ensi ebiri omu maisho gaabo n’enyima yaabo? Kuri nogira ngu twabaire nitwenda, tukaba nituza kubaziika omu nsi narishi tukaabashuumyaho ebicweka kuruga omu iguru. Buzima, omu kugira ngu buzima hariho akamanyiso (ak’amaani ga Allah) ahari buri muheereza orikugaruka (ahariwe).
قَالَ لَقَدْ ظَلَمَكَ بِسُؤَالِ نَعْجَتِكَ اِلٰى نِعَاجِهٖۗ وَاِنَّ كَثِيْرًا مِّنَ الْخُلَطَاۤءِ لَيَبْغِيْ بَعْضُهُمْ عَلٰى بَعْضٍ اِلَّا الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَعَمِلُوا الصّٰلِحٰتِ وَقَلِيْلٌ مَّا هُمْۗ وَظَنَّ دَاوٗدُ اَنَّمَا فَتَنّٰهُ فَاسْتَغْفَرَ رَبَّهٗ وَخَرَّ رَاكِعًا وَّاَنَابَ ۩
qāla laqad ẓalamaka bisu'āli na‘jatika ilā ni‘ājih(ī), wa inna kaṡīram minal-khulaṭā'i layabgī ba‘ḍuhum ‘alā ba‘ḍin illal-lażīna āmanū wa ‘amiluṣ-ṣāliḥāti wa qalīlum mā hum, wa ẓanna dāwūdu annamā fatannāhu fastagfara rabbahū wa kharra rāki‘aw wa anāb(a).
We (Dawud) akagira ati: "Buzimazima, akukoreire kubi arikushaba ngu embuzi yaawe (yongyerwe) aha ye. Buzima, abantu baingi abari abanywani nibakora kubi abandi, okwihaho abo abarikwikiriza kandi bakora ebikorwa birungi; kandi bakye aharibo nibo barikukora ekyo." Kandi Dawudi akateekateeka ngu Tukaba nitumugyezaho; Nahabwekyo akashaba okusasirwa ahari Mukama we reero yagwa ahansi yayeteisa.
وَلَقَدْ فَتَنَّا سُلَيْمٰنَ وَاَلْقَيْنَا عَلٰى كُرْسِيِّهٖ جَسَدًا ثُمَّ اَنَابَ
wa laqad fatannā sulaimāna wa alqainā ‘alā kursiyyihī jasadan ṡumma anāb(a).
Kandi buzima, tukagyezaho Sulemaani kandi twamubyama aha ntebe ye nk’omubiri (oguine amaani ahabw’okurwara), bwanyima yayeteisa.
۞ وَاِذَا مَسَّ الْاِنْسَانَ ضُرٌّ دَعَا رَبَّهٗ مُنِيْبًا اِلَيْهِ ثُمَّ اِذَا خَوَّلَهٗ نِعْمَةً مِّنْهُ نَسِيَ مَا كَانَ يَدْعُوْٓا اِلَيْهِ مِنْ قَبْلُ وَجَعَلَ لِلّٰهِ اَنْدَادًا لِّيُضِلَّ عَنْ سَبِيْلِهٖ ۗ قُلْ تَمَتَّعْ بِكُفْرِكَ قَلِيْلًا ۖاِنَّكَ مِنْ اَصْحٰبِ النَّارِ
wa iżā massal-insāna ḍurrun da‘ā rabbahū munīban ilaihi ṡumma iżā khawwalahū ni‘matan minhu nasiya mā kāna yad‘ū ilaihi min qablu wa ja‘ala lilllāhi andādal liyuḍilla ‘an sabīlih(ī), qul tamatta‘ bikufrika qalīlā(n), innaka min aṣḥābin-nār(i).
Kandi akabi ku karikuhika aha muntu, ashaba (obuhwezi) ahari Mukama we arikumugarura (okumworobera); kwonka ku arikumuha emigisha ayebwa (akabi) aku yaabaire ashabire Allah enyima, kandi ahangaho abanywani ba Allah kuhabisa (abantu) omu muhanda gwe. Gamba oti: "Mushemererwe n'obutaikiriza bwanyu kumara akaire. Buzima, noija kuba omu batuuzi ba Gehena."
وَالَّذِيْنَ اجْتَنَبُوا الطَّاغُوْتَ اَنْ يَّعْبُدُوْهَا وَاَنَابُوْٓا اِلَى اللّٰهِ لَهُمُ الْبُشْرٰىۚ فَبَشِّرْ عِبَادِۙ
wal-lażīnajtanabuṭ-ṭāgūta ay ya‘budūhā wa anābū ilallāhi lahumul-busyrā, fabasysyir ‘ibād(i).
Kandi abo abarikuguma hare na tagut (i.e.) batagiramya bakagaruka ahari Allah, bashemerire amakuru marungi; N’ahabw’ekyo, manyisa abaheereza bangye amakuru marungi,
وَاَنِيْبُوْٓا اِلٰى رَبِّكُمْ وَاَسْلِمُوْا لَهٗ مِنْ قَبْلِ اَنْ يَّأْتِيَكُمُ الْعَذَابُ ثُمَّ لَا تُنْصَرُوْنَ
wa anībū ilā rabbikum wa aslimū lahū min qabli ay ya'tiyakumul-‘ażābu ṡumma lā tunṣarūn(a).
Kandi ogarukye ahari Mukama waawe, kandi omwehayo ekifubiro kitakakwizire, obwo nibwo otarihwerwa.
وَمَا اخْتَلَفْتُمْ فِيْهِ مِنْ شَيْءٍ فَحُكْمُهٗٓ اِلَى اللّٰهِ ۗذٰلِكُمُ اللّٰهُ رَبِّيْ عَلَيْهِ تَوَكَّلْتُۖ وَاِلَيْهِ اُنِيْبُ
wa makhtalaftum fīhi min syai'in faḥukmuhū ilallāh(i), żālikumullāhu rabbī ‘alaihi tawakkaltu wa ilaihi unīb(u).
Kandi kyona eki murikuhakana nawe aha kintu, okucwamu kuri (aha) Allah. (Oine emitwarize nk’egyo) ni Allah Mukama wangye. Niwe ntamu obwesigye bwangye kandi niwe ndikugaruka.
۞ شَرَعَ لَكُمْ مِّنَ الدِّيْنِ مَا وَصّٰى بِهٖ نُوْحًا وَّالَّذِيْٓ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ وَمَا وَصَّيْنَا بِهٖٓ اِبْرٰهِيْمَ وَمُوْسٰى وَعِيْسٰٓى اَنْ اَقِيْمُوا الدِّيْنَ وَلَا تَتَفَرَّقُوْا فِيْهِۗ كَبُرَ عَلَى الْمُشْرِكِيْنَ مَا تَدْعُوْهُمْ اِلَيْهِۗ اَللّٰهُ يَجْتَبِيْٓ اِلَيْهِ مَنْ يَّشَاۤءُ وَيَهْدِيْٓ اِلَيْهِ مَنْ يُّنِيْبُۗ
syara‘a lakum minad-dīni mā waṣṣā bihī nūḥaw wal-lażī auḥainā ilaika wa mā waṣṣā bihī ibrāhīma wa mūsā wa ‘īsā an aqīmud-dīna wa lā tatafarraqū fīh(i), kabura ‘alal-musyrikīna mā tad‘ūhum ilaih(i), allāhu yajtabī ilaihi may yasyā'u wa yahdī ilaihi may yunīb(u).
Akaha Nuha ekiragiro n’ebi twakushuururiire (Muhammad) n’ebi twahaire Abrahamu, Musa na Yesu, nikwo kugira ngu, mugumye ediini yaawe (okwikiriza n’okutiina Ruhanga) kandi mutagibaganisibwamu. Nikigumira munonga abashiriki (okukuratira) ediini ei murikweta. Allah natoorana abo abu arikwenda omu diini y’okuramya Ruhanga omwe kandi aheereza obuhabuzi ahari (ediini) ye ahabw’abo abarikugaruka (omuriwe).
تَبْصِرَةً وَّذِكْرٰى لِكُلِّ عَبْدٍ مُّنِيْبٍ
tabṣirataw wa żikrā likulli ‘abdim munīb(in).
kuba eishomo n’okurabura ahari buri muheereza orikugaruka (okwehayo ahari Allah).
مَنْ خَشِيَ الرَّحْمٰنَ بِالْغَيْبِ وَجَاۤءَ بِقَلْبٍ مُّنِيْبٍۙ
man khasyiyar-raḥmāna bil-gaibi wa jā'a biqalbim munīb(in).
(Nikwo kugira ngu) ogwo orikutiina Allah, ow’embabazi, n’obu araabe atarikureebwa ( ahariwe) kandi arikwija n’omutima gw’okwegarukamu, .
قَدْ كَانَتْ لَكُمْ اُسْوَةٌ حَسَنَةٌ فِيْٓ اِبْرٰهِيْمَ وَالَّذِيْنَ مَعَهٗۚ اِذْ قَالُوْا لِقَوْمِهِمْ اِنَّا بُرَءٰۤؤُا مِنْكُمْ وَمِمَّا تَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۖ كَفَرْنَا بِكُمْ وَبَدَا بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمُ الْعَدَاوَةُ وَالْبَغْضَاۤءُ اَبَدًا حَتّٰى تُؤْمِنُوْا بِاللّٰهِ وَحْدَهٗٓ اِلَّا قَوْلَ اِبْرٰهِيْمَ لِاَبِيْهِ لَاَسْتَغْفِرَنَّ لَكَ وَمَآ اَمْلِكُ لَكَ مِنَ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍۗ رَبَّنَا عَلَيْكَ تَوَكَّلْنَا وَاِلَيْكَ اَنَبْنَا وَاِلَيْكَ الْمَصِيْرُ
qad kānat lakum uswatun ḥasanatun fī ibrāhīma wal-lażīna ma‘ah(ū), iż qālū liqaumihim innā bura'ā'u minkum wa mimmā ta‘budūna min dūnillāh(i), kafarnā bikum wa badā bainanā wa bainakumul-‘adāwatu wal-bagḍā'u abadan ḥattā tu'minū billāhi waḥdahū illā qaula ibrāhīma li'abīhi la'astagfiranna laka wa mā amliku laka minallāhi min syai'(in), rabbanā ‘alaika tawakkalnā wa ilaika anabnā wa ilaikal-maṣīr(u).
Buzima, hakaba hariho ekyokureeberaho kirungi ahariiwe omuri Abrahamu n'abo abaabaire bari hamwe nawe, obu baagambiire abantu be bati, "Buzima, tutaanisiibwe naimwe kandi n'ebi murikuramya okwihaho Allah, nitwehakana (obutaikiriza) bwanyu kandi hariho obuzigu n'obuzigu ahagati yeitu naimwe ebiro byoona okuhitsya obu muriikiriza Allah wenka," okwihaho ebigambo bye ebya fandeed, Ibrahim will, for Ibrahim to " iwe, kwonka nyowe tindikubaasa kuhakanisa Allah (okubonabonesibwa) ahariiwe." (Ibrahim akagira ati) "Mukama waitu, niiwe wenka turikwesiga kandi niiwe wenka turikweteisa kandi niiwe wenka tugarukire."