اِنْ يَّمْسَسْكُمْ قَرْحٌ فَقَدْ مَسَّ الْقَوْمَ قَرْحٌ مِّثْلُهٗ ۗوَتِلْكَ الْاَيَّامُ نُدَاوِلُهَا بَيْنَ النَّاسِۚ وَلِيَعْلَمَ اللّٰهُ الَّذِيْنَ اٰمَنُوْا وَيَتَّخِذَ مِنْكُمْ شُهَدَاۤءَ ۗوَاللّٰهُ لَا يُحِبُّ الظّٰلِمِيْنَۙ
iy yamsaskum qarḥun faqad massal-qauma qarḥum miṡluh(ū), wa tilkal-ayyāmu nudāwiluhā binan-nās(i), wa liya‘lamallāhul-lażīna āmanū wa yattakhiża minkum syuhadā'(u), wallāhu lā yuḥibbuẓ-ẓālimīn(a).
ތިބާއަށް (އުހޫދު ހަނގުރާމައިގައި) ޒަޚަމްއެއް ލިބިއްޖެނަމަ، އެމީހުންނަށް (ބަދުރު ހަނގުރާމައިގައި) ވެސް އެފަދަ ޒަޚަމެއް ލިބުނެވެ. އަދި މި ވަގުތުތަކުގައި (ކާމިޔާބާއި ހަލާކުގެ) އަހަރެމެން މީސްތަކުންގެ މެދުގައި ބަދަލުވަނީ (އެމީހުންނަށް އުނގަންނައިދިނުމަށްޓަކައި)، އަދި الله މުއުމިނުން (ކާފަރުންނާ) ތަފާތުކޮށް، ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރެއިން ބައެއް މީހުން (ވެއްޓިގެން) ޝަހީދުކޮށްދެއްވުމަށެވެ. އަދި އަނިޔާވެރިންނަށް މާތް ﷲ ލޯބިވެވަޑައިނުގަންނަވައެވެ.
وَلَقَدْ صَدَقَكُمُ اللّٰهُ وَعْدَهٗٓ اِذْ تَحُسُّوْنَهُمْ بِاِذْنِهٖ ۚ حَتّٰىٓ اِذَا فَشِلْتُمْ وَتَنَازَعْتُمْ فِى الْاَمْرِ وَعَصَيْتُمْ مِّنْۢ بَعْدِ مَآ اَرٰىكُمْ مَّا تُحِبُّوْنَ ۗ مِنْكُمْ مَّنْ يُّرِيْدُ الدُّنْيَا وَمِنْكُمْ مَّنْ يُّرِيْدُ الْاٰخِرَةَ ۚ ثُمَّ صَرَفَكُمْ عَنْهُمْ لِيَبْتَلِيَكُمْ ۚ وَلَقَدْ عَفَا عَنْكُمْ ۗ وَاللّٰهُ ذُوْ فَضْلٍ عَلَى الْمُؤْمِنِيْنَ
wa laqad ṣadaqakumullāhu wa‘dahū iż taḥussūnahum bi'iżnih(ī), ḥattā iżā fasyiltum wa tanāza‘tum fil-amri wa ‘aṣaitum mim ba‘di mā arākum mā tuḥibbūn(a), minkum may yurīdud-dun-yā wa minkum may yurīdul-ākhirah(ta), ṡumma ṣarafakum ‘anhum liyabtaliyakum, wa laqad ‘afā ‘ankum, wallāhu żū faḍlin ‘alal-mu'minīn(a).
އަދި ހަމަކަށަވަރުން، الله ތަޢާލާ ތިބާއަށް ވަޢުދުފުޅު ފުއްދަވާފައިވަނީ، ތިބާ އެކަލާނގެ އިޛުނަފުޅާއެކު އެމީހުން މަރާލި އިރު، ތިބާ އެކަމުގައި ބަލިކަށިވެ، މައްސަލައިގައި ޚިލާފުވެ، ތިބާއަށް ކަމުދިޔަ އެއްޗެއް الله ދެއްކެވުމަށްފަހު ރަސޫލާގެ އަމުރަށް އަޅާނުލުމުންނެވެ. ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރޭގައި ދުނިޔެއަށް އެދޭ މީހުން ތިބިއިރު، ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރޭގައި އާޚިރަތަށް އެދޭ މީހުން (އެހެންމެ) ތިބެއެވެ. ދެން الله ކަލޭގެފާނު އިމްތިޙާނު ކުރެއްވުމަށްޓަކައި އެކަލޭގެފާނު އެކަލޭގެފާނު އެއުރެންނާ ދުރުކުރެއްވިއެވެ. އަދި اللَّه، މުއުމިނުންނަށް ޙަދިޔާތަކެއް (ދެއްވައި) ވޮޑިގެންވެއެވެ.
۞ اِذْ تُصْعِدُوْنَ وَلَا تَلْوٗنَ عَلٰٓى اَحَدٍ وَّالرَّسُوْلُ يَدْعُوْكُمْ فِيْٓ اُخْرٰىكُمْ فَاَثَابَكُمْ غَمًّا ۢبِغَمٍّ لِّكَيْلَا تَحْزَنُوْا عَلٰى مَا فَاتَكُمْ وَلَا مَآ اَصَابَكُمْ ۗ وَاللّٰهُ خَبِيْرٌ ۢبِمَا تَعْمَلُوْنَ
iż tuṣ‘idūna wa lā talwūna ‘alā aḥadiw war-rasūlu yad‘ūkum fī ukhrākum fa aṡābakum gammam bigammil likailā taḥzanū ‘alā mā fātakum wa lā mā aṣābakum, wallāhu khabīrum bimā taṣna‘ūn(a).
(ހަނދާން ކުރާށެވެ) ތިބާ ދުވެފައި އެއްވެސް މީހަކަށް ނުބަލާއިރު، ތިބާގެ އެހެން (ރަޙްމަތްތެރިންގެ) ތެރޭގައި ހުރި ރަސޫލާ (މުޙައްމަދު) ތިބާއަށް (ފިލައިގެން ދިޔަ ޖަމާޢަތަށް) ގޮވާލެއްވިއިރު، ދެން ތިބާއަށް ހިތާމައަކަށްފަހު ހިތާމައެއް الله ތަޢާލާ ދެއްވީ، ތިބާއަށް ސަލާމަތްވި ކަންކަމާއި ތިބާއަށް ދިމާވި ކަންކަމާމެދު (އިތުރަށް) ހިތާމަ ނުކުރުމަށެވެ. އަދި ތިޔަބައިމީހުން ކުރާ ކަންތައްތަކަށް މާތް ﷲ ހޭލުންތެރިވެވޮޑިގެންވެއެވެ.
ثُمَّ اَنْزَلَ عَلَيْكُمْ مِّنْۢ بَعْدِ الْغَمِّ اَمَنَةً نُّعَاسًا يَّغْشٰى طَۤاىِٕفَةً مِّنْكُمْ ۙ وَطَۤاىِٕفَةٌ قَدْ اَهَمَّتْهُمْ اَنْفُسُهُمْ يَظُنُّوْنَ بِاللّٰهِ غَيْرَ الْحَقِّ ظَنَّ الْجَاهِلِيَّةِ ۗ يَقُوْلُوْنَ هَلْ لَّنَا مِنَ الْاَمْرِ مِنْ شَيْءٍ ۗ قُلْ اِنَّ الْاَمْرَ كُلَّهٗ لِلّٰهِ ۗ يُخْفُوْنَ فِيْٓ اَنْفُسِهِمْ مَّا لَا يُبْدُوْنَ لَكَ ۗ يَقُوْلُوْنَ لَوْ كَانَ لَنَا مِنَ الْاَمْرِ شَيْءٌ مَّا قُتِلْنَا هٰهُنَا ۗ قُلْ لَّوْ كُنْتُمْ فِيْ بُيُوْتِكُمْ لَبَرَزَ الَّذِيْنَ كُتِبَ عَلَيْهِمُ الْقَتْلُ اِلٰى مَضَاجِعِهِمْ ۚ وَلِيَبْتَلِيَ اللّٰهُ مَا فِيْ صُدُوْرِكُمْ وَلِيُمَحِّصَ مَا فِيْ قُلُوْبِكُمْ ۗ وَاللّٰهُ عَلِيْمٌ ۢبِذَاتِ الصُّدُوْرِ
Ṡumma anzala ‘alaikum mim ba‘dil-gammi amanatan nu‘āsay yagsyā ṭā'ifatam minkum, wa ṭā'ifatun qad ahammathum anfusuhum yaẓunnūna billāhi gairal-ḥaqqi ẓanal-jāhiliyyah(ti), yaqūlūna hal lanā minal-amri min syai'(in), qul innal-amra kullahū lillāh(i), yukhfūna fī anfusihim mā lā yubdūna lak(a), yaqūlūna lau kāna lanā minal-amri syai'um mā qutilnā hāhunā, qul lau kuntum fī buyūtikum labarazal-lażīna kutiba ‘alaihimul-qatlu ilā maḍāji‘ihim, wa liyabtaliyallāhu mā fī ṣudūrikum wa liyumaḥḥiṣa mā fī qulūbikum, wallāhu ‘alīmum biżātiṣ-ṣudūr(i).
ދެން ތިޔަބައިމީހުންނަށް ހިތާމަވެރިކަމުގެ ތެރެއަށް ވަދެވަޑައިގަތުމަށްފަހު، ތިޔަބައިމީހުންގެ ގްރޫޕެއް ނިވާވެގެން ދިޔަ ނިދިވެރިކަމުގެ އިޙްސާސެއް ތިބާއަށް (ސިފައިގައި) ފޮނުއްވިއިރު، އެހެން ޖަމާޢަތެއް އަމިއްލައަށް ކަންބޮޑުވެގެން ތިއްބެވެ. އެމީހުން ދެކޭގޮތުގައި الله އާއި މެދު ތެދު ނޫން ކަމަކީ ޖާހިލު ފިކުރެއް ފަދަ އެއްޗެކެވެ. އެމީހުން ބުނީ “މިކަމުގައި އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކުރެވޭނެ ކަމެއް އެބައޮތްތަ؟” (މުޙައްމަދު) ބުނާށެވެ، "ހަމަކަށަވަރުން ހުރިހާ ކަމެއް الله ގެ އަތްޕުޅުގައިވެއެވެ." އެމީހުން ތިބާއަށް ހާމަނުކުރާ ކަންތައްތައް އެމީހުންގެ ހިތުގައި ފޮރުވައެވެ. އެމީހުން ބުނީ "މި މައްސަލައިގައި އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކުރެވޭނެ ކަމެއް އޮތްނަމަ މިތަނުގައި އަޅުގަނޑުމެން މަރާނުލެވޭނެ (ނާކާމިޔާބު) ނުވާނެ" ކަމަށެވެ. (މުޙައްމަދު) ބުނާށެވެ، "ތިބާގެ ގޭގައި ތިބި ނަމަވެސް، މަރާލުން ކަނޑައެޅިފައިވާ މީހުން، އެމީހުން މަރާލި ތަނަށް (އެހެންމެ) ނުކުމެގެންދާނެކަން ޔަޤީނެވެ." الله (މިކަން ކުރައްވަނީ) ތިބާގެ މޭމަތީގައިވާ އެއްޗެއް އިމްތިޙާނު ކުރެއްވުމަށާއި، ތިބާގެ ހިތުގައިވާ އެއްޗެއް ސާފުކުރެއްވުމަށެވެ. އަދި الله އަކީ ހިތްތައް ދެނެވޮޑިގެންވާ ރަސްކަލާނގެއެވެ.
اِنَّ الَّذِيْنَ تَوَلَّوْا مِنْكُمْ يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعٰنِۙ اِنَّمَا اسْتَزَلَّهُمُ الشَّيْطٰنُ بِبَعْضِ مَا كَسَبُوْا ۚ وَلَقَدْ عَفَا اللّٰهُ عَنْهُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ غَفُوْرٌ حَلِيْمٌ ࣖ
innal-lażīna tawallau minkum yaumal-taqal-jam‘ān(i), innamastazallahumusy-syaiṭānu biba‘ḍi mā kasabū, wa laqad ‘afallāhu ‘anhum, innallāha gafūrun ḥalīm(un).
ހަމަކަށަވަރުން، ދެ ލަޝްކަރުގެ މެދުގައި ބައްދަލުވުމެއް (ހަނގުރާމައެއް) ހިނގިއިރު ތިޔަބައިމީހުންގެ ތެރެއިން ފަހަތަށް ޖެހުނު މީހުން، އެމީހުން ހަގީގަތުގައި ޝައިޠާނާ ރޭލުން ކަނޑާލީ، އެމީހުން (ކުރިން) ކޮށްފައިވާ ބައެއް ގޯސްތަކުގެ (ފާފަތަކުގެ) ސަބަބުންނެވެ. ހަމަކަށަވަރުން الله އަކީ، އެންމެ ރަޙްމަތްތެރި، އެންމެ ރަޙްމަތްތެރި ރަސްކަލާނގެއެވެ.
اَوَلَمَّآ اَصَابَتْكُمْ مُّصِيْبَةٌ قَدْ اَصَبْتُمْ مِّثْلَيْهَاۙ قُلْتُمْ اَنّٰى هٰذَا ۗ قُلْ هُوَ مِنْ عِنْدِ اَنْفُسِكُمْ ۗ اِنَّ اللّٰهَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيْرٌ
awa lammā aṣābatkum muṣībatun qad aṣabtum miṡlaihā, qultum annā hāżā, qul huwa min ‘indi anfusikum, innallāha ‘alā kulli syai'in qadīr(un).
އަދި ބަދުރުގައި ތިބާގެ ދުޝްމަނުންނަށް ދެގުނަ ބޮޑު މުސީބާތެއް ކުރިމަތިކޮށްފައި ވާއިރު، މުސީބާތެއް (އުހޫދުގައި ބަލިވުން) ތިބާއަށް ކުރިމަތިވުމުން ހައިރާންވަނީ ކީއްވެގެން ހެއްޔެވެ؟ ތިބާ ބުނަނީ “މި (ނާކާމިޔާބީ) އައީ ކޮންތާކުން ހެއްޔެވެ؟” “އެއީ ތިޔަބައިމީހުންގެ އަމިއްލަ ނަފްސުގެ ކިބައިން” ބުނާށެވެ. ހަމަކަށަވަރުން ހުރިހާ ކަމެއްގެ މައްޗަށް الله ގެ ބާރު ލިބިގެންވެއެވެ.
وَمَآ اَصَابَكُمْ يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعٰنِ فَبِاِذْنِ اللّٰهِ وَلِيَعْلَمَ الْمُؤْمِنِيْنَۙ
wa mā aṣābakum yaumal-taqal-jam‘āni fa bi'iżnillāhi wa liya‘lamal-mu'minīn(a).
އަދި އެ ދެ ލަޝްކަރު ބައްދަލުވުމުން ކަލޭގެފާނަށް ދިމާވި ކަމަކީ، اللهގެ އިޒުނަފުޅުން، އަދި ޙަޤީޤީ މުއުމިނުންގެ ގޮތުގައި ތިބި މީހުން އިމްތިޙާނު ކުރެއްވުމަށްޓަކައެވެ.
اَلَّذِيْنَ اسْتَجَابُوْا لِلّٰهِ وَالرَّسُوْلِ مِنْۢ بَعْدِ مَآ اَصَابَهُمُ الْقَرْحُ ۖ لِلَّذِيْنَ اَحْسَنُوْا مِنْهُمْ وَاتَّقَوْا اَجْرٌ عَظِيْمٌۚ
al-lażīnastajābū lillāhi war-rasūli mim ba‘di mā aṣābahumul-qarḥ(u), lil-lażīna aḥsanū minhum wattaqau ajrun ‘aẓīm(un).
(އެބަހީ) ޒަޚަމްވުމަށްފަހު (އުހުދު ހަނގުރާމައިގައި) الله އާއި ރަސޫލާއަށް ކިޔަމަންތެރިވާ މީހުންނެވެ. އެއުރެންގެ ތެރެއިން ހެޔޮކަންތައްކޮށް ތަޤްވާވެރިވާ މީހުންނަށް ބޮޑު ޘަވާބެއް ލިބޭނެއެވެ.