قَالَ نَعَمْ وَاِنَّكُمْ لَمِنَ الْمُقَرَّبِيْنَ
qāla na‘am wa innakum laminal-muqarrabīn(a).
(Farawo) aramusubiza ati: "Yego, mu by'ukuri ugomba kuba uri mu bantu ba hafi yanjye."
اِذْ رَاٰ نَارًا فَقَالَ لِاَهْلِهِ امْكُثُوْٓا اِنِّيْٓ اٰنَسْتُ نَارًا لَّعَلِّيْٓ اٰتِيْكُمْ مِّنْهَا بِقَبَسٍ اَوْ اَجِدُ عَلَى النَّارِ هُدًى
iż ra'ā nāran fa qāla li'ahlihimkuṡū innī ānastu nāral la‘allī ātīkum minhā biqabasin au ajidu ‘alan-nāri hudā(n).
Ubwo (Mose) yabonaga umuriro, yabwiye umuryango we ati: "Nimuhagarare (hano), mu by'ukuri ndabona umuriro, nizeye ko nshobora kuzana umuriro muto kuri mwe cyangwa nzabona ubuyobozi mu mwanya w'umuriro."
فَلَمَّآ اَتٰىهَا نُوْدِيَ يٰمُوْسٰٓى ۙ
falammā atāhā nūdiya yā mūsā.
Nuko ubwo yageraga aho ari (aho umuriro wari uri) ahamagarwa ati: “Yewe Musa!
اِنِّيْٓ اَنَا۠ رَبُّكَ فَاخْلَعْ نَعْلَيْكَۚ اِنَّكَ بِالْوَادِ الْمُقَدَّسِ طُوًى ۗ
innī ana rabbuka fakhla‘ na‘laika innaka bil-wādil-muqaddasi ṭuwā(n).
Koko rero, ndi Imana yawe, reka imivumo yawe ibiri. Kuko koko uri mu kibaya gitagatifu, Tuwa.
وَاَنَا اخْتَرْتُكَ فَاسْتَمِعْ لِمَا يُوْحٰى
wa anakhtartuka fastami‘ limā yūḥā.
Kandi nagutoranyije, bityo umva ibizaba byahishuwe (kuri wowe).
اِنَّنِيْٓ اَنَا اللّٰهُ لَآ اِلٰهَ اِلَّآ اَنَا۠ فَاعْبُدْنِيْۙ وَاَقِمِ الصَّلٰوةَ لِذِكْرِيْ
innanī anallāhu lā ilāha illā ana fa‘budnī, wa aqimiṣ-ṣalāta liżikrī.
Mu by'ukuri, ndi Allah, nta yindi mana ibaho uretse njye, bityo munsengere kandi musenge kugira ngo munyibuke.
اِنَّ السَّاعَةَ اٰتِيَةٌ اَكَادُ اُخْفِيْهَا لِتُجْزٰى كُلُّ نَفْسٍۢ بِمَا تَسْعٰى
innas-sā‘ata ātiyatun akādu ukhfīhā litujzā kullu nafsim bimā tas‘ā.
Mu by’ukuri, Isaha iraje, nzayihisha kugira ngo buri wese yishyurwe ibihwanye n’ibyo yakoze.
فَلَا يَصُدَّنَّكَ عَنْهَا مَنْ لَّا يُؤْمِنُ بِهَا وَاتَّبَعَ هَوٰىهُ فَتَرْدٰى
falā yaṣuddannaka ‘anhā mal lā yu'minu bihā wattaba‘a hawāhu fa tardā.
Bityo rero ntimugahagarikwe umutima n'abantu batemera umunsi w'imperuka, kandi abantu bakurikiza ibyifuzo byabo, bigatuma murimbuka."
قَالَ هِيَ عَصَايَۚ اَتَوَكَّؤُا عَلَيْهَا وَاَهُشُّ بِهَا عَلٰى غَنَمِيْ وَلِيَ فِيْهَا مَاٰرِبُ اُخْرٰى
qāla hiya ‘aṣāy(a), atwakka'u ‘alaihā wa ahusysyu bihā ‘alā ganamī wa liya fīhā ma'āribu ukhrā.
(Musa) yaravuze ati: “Iyi ni inkoni yanjye, ndayihagararaho, kandi ndayikubita (amababi) kugira ngo ihene zanjye zibone ihene, kandi hari byinshi bimfitiye akamaro.”
قَالَ اَلْقِهَا يٰمُوْسٰى
qāla alqihā yā mūsā.
(Allah) aravuga ati: "Mujugunye, yewe Musa!"
فَاَلْقٰىهَا فَاِذَا هِيَ حَيَّةٌ تَسْعٰى
fa alqāhā fa iżā hiya ḥayyatun tas‘ā.
Hanyuma (Mose) ajugunya inkoni, maze mu buryo butunguranye ihinduka inzoka ihita ikwirakwira.
قَالَ خُذْهَا وَلَا تَخَفْۗ سَنُعِيْدُهَا سِيْرَتَهَا الْاُوْلٰى
qāla khużhā wa lā takhaf, sanu‘īduhā sīratahal-ūlā.
(Allah) yaravuze ati: "Mumufate kandi ntutinye, tuzamusubiza uko yari ameze mbere,
وَاضْمُمْ يَدَكَ اِلٰى جَنَاحِكَ تَخْرُجْ بَيْضَاۤءَ مِنْ غَيْرِ سُوْۤءٍ اٰيَةً اُخْرٰىۙ
waḍmum yadaka ilā janāḥika takhruj baiḍā'a min gairi sū'in āyatan ukhrā.
hanyuma ushyire ikiganza cyawe munsi y'amakwapa yawe, kizavamo cyera (cyaka) nta nenge, nk'ikindi gitangaza,
لِنُرِيَكَ مِنْ اٰيٰتِنَا الْكُبْرٰى ۚ
linuriyaka min āyātinal-kubrā.
kugira ngo tukwereke (bimwe mu) mu bimenyetso byacu bikomeye,
اِذْهَبْ اِلٰى فِرْعَوْنَ اِنَّهٗ طَغٰى ࣖ
iżhab ilā fir‘auna innahū ṭagā.
Jya kwa Farawo kuko yarenze umupaka koko.
وَاِذْ نَادٰى رَبُّكَ مُوْسٰٓى اَنِ ائْتِ الْقَوْمَ الظّٰلِمِيْنَ ۙ
wa iż nādā rabbuka mūsā ani'til-qaumaẓ-ẓālimīn(a).
Kandi (wibuke) igihe Umwami wawe yahamagaraga Musa (avuga ati): "Ngwino ku bantu b'abagome,
فَفَرَرْتُ مِنْكُمْ لَمَّا خِفْتُكُمْ فَوَهَبَ لِيْ رَبِّيْ حُكْمًا وَّجَعَلَنِيْ مِنَ الْمُرْسَلِيْنَ
fa farartu minkum lammā khiftukum fa wahaba lī rabbī ḥukmaw wa ja‘alanī minal-mursalīn(a).
Hanyuma narahunze kuko nagutinyaga, hanyuma Nyagasani wanjye ampa ubumenyi anshyira mu ntumwa.
اِذْ قَالَ مُوْسٰى لِاَهْلِهٖٓ اِنِّيْٓ اٰنَسْتُ نَارًاۗ سَاٰتِيْكُمْ مِّنْهَا بِخَبَرٍ اَوْ اٰتِيْكُمْ بِشِهَابٍ قَبَسٍ لَّعَلَّكُمْ تَصْطَلُوْنَ
iż qāla mūsā li'ahlihī innī ānastu nārā(n), sa'ātīkum minhā bikhabarin au ātīkum bisyihābin qabasil la‘allakum taṣṭalūn(a).
(Ibuka) igihe Musa yabwiraga umuryango we ati: "Mu by'ukuri, nabonye umuriro. Nzabagezaho inkuru kuri wo, cyangwa nzabazanira itara ry'umuriro (urumuri) kugira ngo mushyushye (mushyushye umubiri wanyu hafi y'umuriro)."
فَلَمَّا جَاۤءَهَا نُوْدِيَ اَنْۢ بُوْرِكَ مَنْ فِى النَّارِ وَمَنْ حَوْلَهَاۗ وَسُبْحٰنَ اللّٰهِ رَبِّ الْعٰلَمِيْنَ
falammā jā'ahā nūdiya am būrika man fin-nāri wa man ḥaulahā, wa subḥānallāhi rabbil-‘ālamīn(a).
Nuko agezeyo (aho umuriro wari uri), ahamagarwa ati: "Hahirwa abari hafi y'umuriro, n'abari hafi yawo. Ikuzo ni irya Allah, Umwami w'isi yose."
يٰمُوْسٰٓى اِنَّهٗٓ اَنَا اللّٰهُ الْعَزِيْزُ الْحَكِيْمُ ۙ
yā mūsā innahū anallāhul-‘azīzul-ḥakīm(u).
(Allah yaravuze ati), "Yewe Musa! Mu by'ukuri ndi Imana, Nyir'ububasha, Ubwenge bwinshi."
وَاَلْقِ عَصَاكَ ۗفَلَمَّا رَاٰهَا تَهْتَزُّ كَاَنَّهَا جَاۤنٌّ وَّلّٰى مُدْبِرًا وَّلَمْ يُعَقِّبْۗ يٰمُوْسٰى لَا تَخَفْۗ اِنِّيْ لَا يَخَافُ لَدَيَّ الْمُرْسَلُوْنَ ۖ
wa alqi ‘aṣāk(a), falammā ra'āhā tahtazzu ka'annahā jānnuw wallā mudbiraw wa lam yu‘aqqib, yā mūsā lā takhaf, innī lā yakhāfu ladayyal-mursalūn(a).
Kandi jugunya inkoni yawe hasi!” Nuko (inkoni ihinduka inzoka) Musa ayibona igenda nk'inzoka yihuta, yiruka arahindukira adasubira inyuma. Ntutinye! Mu by'ukuri, imbere yanjye, intumwa nta cyo zitinya,
وَاَدْخِلْ يَدَكَ فِيْ جَيْبِكَ تَخْرُجْ بَيْضَاۤءَ مِنْ غَيْرِ سُوْۤءٍۙ فِيْ تِسْعِ اٰيٰتٍ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَقَوْمِهٖۚ اِنَّهُمْ كَانُوْا قَوْمًا فٰسِقِيْنَ
wa adkhil yadaka fī jaibika takhruj baiḍā'a min gairi sū'(in), fī tis‘i āyātin ilā fir‘auna wa qaumih(ī), innahum kānū qauman fāsiqīn(a).
Kandi shyira ikiganza cyawe mu ijosi ry'ishati yawe, kizavamo cyera (kirabagirana) nta nenge. (Ibi bitangaza bibiri) birimo ubwoko icyenda bw'ibitangaza (bizasobanurwa) kuri Farawo n'abantu be. Ni abantu babi koko.”
۞ فَلَمَّا قَضٰى مُوْسَى الْاَجَلَ وَسَارَ بِاَهْلِهٖٓ اٰنَسَ مِنْ جَانِبِ الطُّوْرِ نَارًاۗ قَالَ لِاَهْلِهِ امْكُثُوْٓا اِنِّيْٓ اٰنَسْتُ نَارًا لَّعَلِّيْٓ اٰتِيْكُمْ مِّنْهَا بِخَبَرٍ اَوْ جَذْوَةٍ مِّنَ النَّارِ لَعَلَّكُمْ تَصْطَلُوْنَ
falammā qaḍā mūsal-ajala wa sāra bi'ahlihī ānasa min jānibiṭ-ṭūri nārā(n), qāla li'ahlihimkuṡū innī ānastu nāral la‘allī ātīkum minhā bikhabarin au jażwatim minan-nāri la‘allakum taṣṭalūn(a).
Nuko Musa arangije igihe cyagenwe maze aragenda n'umuryango we, yabonye umuriro ku musozi. Yabwiye umuryango we ati: “Nimutegereze (haya), kuko mbona umuriro. Wenda nabagezaho amakuru awuturukamo, cyangwa ikibatsi kugira ngo mushyuhe.”
فَلَمَّآ اَتٰىهَا نُوْدِيَ مِنْ شَاطِئِ الْوَادِ الْاَيْمَنِ فِى الْبُقْعَةِ الْمُبٰرَكَةِ مِنَ الشَّجَرَةِ اَنْ يّٰمُوْسٰىٓ اِنِّيْٓ اَنَا اللّٰهُ رَبُّ الْعٰلَمِيْنَ ۙ
falammā atāhā nūdiya min syāṭi'il wādil aimani fil buq‘atil mubārakati minasy syajarati ay yā mūsā innī anallāhu rabbul-‘ālamīn(a).
Ubwo (Musa) yageraga aho umuriro wari uri, yahamagawe ari iburyo bw'ikibaya, ari ku giti, ku butaka bw'umugisha, ati: "Yewe Musa! Mu by'ukuri, ndi Allah, Umwami w'isi yose!"
وَاَنْ اَلْقِ عَصَاكَ ۗفَلَمَّا رَاٰهَا تَهْتَزُّ كَاَنَّهَا جَاۤنٌّ وَّلّٰى مُدْبِرًا وَّلَمْ يُعَقِّبْۗ يٰمُوْسٰىٓ اَقْبِلْ وَلَا تَخَفْۗ اِنَّكَ مِنَ الْاٰمِنِيْنَ
wa alqi ‘aṣāk(a), falammā ra'āhā tahtazzu ka'annahā jānnuw wallā mudbiraw wa lam yu‘aqqib, yā mūsā aqbil wa lā takhaf, innaka minal-āminīn(a).
Kandi jugunya inkoni yawe hasi." Nuko (Mose) abonye agenda nk'inzoka (ifite imbaraga), yiruka asubira inyuma adasubije amaso inyuma (Allah aravuga ati): "Yewe Musa! Ngwino hano ntutinye. Mu by'ukuri, uri umuntu utekanye."
اُسْلُكْ يَدَكَ فِيْ جَيْبِكَ تَخْرُجْ بَيْضَاۤءَ مِنْ غَيْرِ سُوْۤءٍ ۖوَّاضْمُمْ اِلَيْكَ جَنَاحَكَ مِنَ الرَّهْبِ فَذٰنِكَ بُرْهَانٰنِ مِنْ رَّبِّكَ اِلٰى فِرْعَوْنَ وَمَلَا۟ىِٕهٖۗ اِنَّهُمْ كَانُوْا قَوْمًا فٰسِقِيْنَ
usluk yadaka fī jaibika takhruj baiḍā'a min gairi sū'(in), waḍmum ilaika janāḥaka minar-rahbi fażānika burhānāni mir rabbika ilā fir‘auna wa mala'ih(ī), innahum kānū qauman fāsiqīn(a).
Shyira ikiganza cyawe mu ijosi ry'ishati yawe, kizavamo cyera nta nenge, kandi ushyire amaboko yawe mu gituza cyawe niba ufite ubwoba. Ibi ni ibitangaza bibiri biturutse kuri Nyagasani wawe (uzabigaragariza) kuri Farawo n'abagaragu be. Mu by'ukuri, ni abantu babi.”
قَالَ رَبِّ اِنِّيْ قَتَلْتُ مِنْهُمْ نَفْسًا فَاَخَافُ اَنْ يَّقْتُلُوْنِ
qāla rabbi innī qataltu minhum nafsan fa'akhāfu ay yaqtulūn(i).
(Musa) aravuga ati: “Nyagasani, koko nishe umuntu wo mu itsinda ryabo, bityo ndatinya ko bazanyica.”
وَاَخِيْ هٰرُوْنُ هُوَ اَفْصَحُ مِنِّيْ لِسَانًا فَاَرْسِلْهُ مَعِيَ رِدْءًا يُّصَدِّقُنِيْٓ ۖاِنِّيْٓ اَخَافُ اَنْ يُّكَذِّبُوْنِ
wa akhī hārūnu huwa afṣaḥu minnī lisānan fa'arsilhu ma‘iya rid'ay yuṣaddiqunī, innī akhāfu ay yukażżibūn(i).
Kandi murumuna wanjye Harun, ni umuhanga kundusha, bityo mumwoherereze ajyane nanjye kugira ngo ashimangire (ibyo mvuga); mu by'ukuri, ndatinya ko bazanyihakana.”
قَالَ سَنَشُدُّ عَضُدَكَ بِاَخِيْكَ وَنَجْعَلُ لَكُمَا سُلْطٰنًا فَلَا يَصِلُوْنَ اِلَيْكُمَا ۛبِاٰيٰتِنَا ۛ اَنْتُمَا وَمَنِ اتَّبَعَكُمَا الْغٰلِبُوْنَ
qāla sanasyuddu ‘aḍudaka bi'akhīka wa naj‘alu lakumā sulṭānan falā yaṣilūna ilaikumā - bi'āyātinā - antumā wa manittaba‘akumal-gālibūn(a).
(Allah) yaravuze ati: "Tuzabakomeza (tubafasha) hamwe na murumuna wanyu, kandi tuzabaha imbaraga zikomeye mwembi, bityo ntibazabasha kubageraho; (mwembi mugende) muzanye igitangaza cyacu, mwembi n'ababakurikiye muzatsinda."
وَمَا كُنْتَ بِجَانِبِ الطُّوْرِ اِذْ نَادَيْنَا وَلٰكِنْ رَّحْمَةً مِّنْ رَّبِّكَ لِتُنْذِرَ قَوْمًا مَّآ اَتٰىهُمْ مِّنْ نَّذِيْرٍ مِّنْ قَبْلِكَ لَعَلَّهُمْ يَتَذَكَّرُوْنَ
wa mā kunta bijānibiṭ-ṭūri iż nādainā wa lākir raḥmatam mir rabbika litunżira qaumam mā atāhum min nażīrim min qablika la‘allahum yatażakkarūn(a).
Kandi wowe (Muhammadi) ntabwo wari hafi ya Tur (umusozi) ubwo twahamagaraga (Mose), ahubwo (twagutumye) nk'imbabazi ziturutse kuri Nyagasani wawe, kugira ngo uburire abantu (Abakurayishi) batigeze basurwa n'ababuriye mbere yawe kugira ngo bigire isomo.
هَلْ اَتٰىكَ حَدِيْثُ مُوْسٰىۘ
hal atāka ḥadīṡu mūsā.
Ese inkuru ya Musa yakugezeho (Muhammadi)?
اِذْ نَادٰىهُ رَبُّهٗ بِالْوَادِ الْمُقَدَّسِ طُوًىۚ
iż nādāhu rabbuhū bil-wādil-muqaddasi ṭuwā(n).
Igihe Imana yamuhamagaraga (Mose) mu kibaya gitagatifu, ari cyo kibaya cya Tuwa;
اِذْهَبْ اِلٰى فِرْعَوْنَ اِنَّهٗ طَغٰىۖ
iżhab ilā fir‘auna innahū ṭagā.
jya kwa Farawo! Mu by'ukuri, yarenze urugero,
فَقُلْ هَلْ لَّكَ اِلٰٓى اَنْ تَزَكّٰىۙ
fa qul hal laka ilā an tazakkā.
Sobanura (ubwira Fir'aun uti): "Ese urashaka kwisukura (kuva mu buyobe),
وَاَهْدِيَكَ اِلٰى رَبِّكَ فَتَخْشٰىۚ
wa ahdiyaka ilā rabbika fa takhsyā.
kandi nzabayobora mu nzira y'Umwami wanyu kugira ngo mumutinye?”