وَمَنْ يَّرْغَبُ عَنْ مِّلَّةِ اِبْرٰهٖمَ اِلَّا مَنْ سَفِهَ نَفْسَهٗ ۗوَلَقَدِ اصْطَفَيْنٰهُ فِى الدُّنْيَا ۚوَاِنَّهٗ فِى الْاٰخِرَةِ لَمِنَ الصّٰلِحِيْنَ
wa may yargabu ‘an millati ibrāhīma illā man safiha nafsah(ū), wa laqad-iṣṭafaināhu fid-dun-yā, wa innahū fil-ākhirati laminaṣ-ṣāliḥīn(a).
Qofkii ka jeesta milladda Ibraahiim waxaan ka reebi doonaa kuwa nacasnimada ah naftooda. Waxaan u doorannay adduunka, aakhirana wuxuu ka mid noqon doonaa kuwa liibaanay.
اِذْ قَالَ لَهٗ رَبُّهٗٓ اَسْلِمْۙ قَالَ اَسْلَمْتُ لِرَبِّ الْعٰلَمِيْنَ
iż qāla lahū rabbuhū aslim, qāla aslamtu lirabbil-‘ālamīn(a).
Markii Rabbigiisa u yidhi: 'Isu hogaansan!' Wuxuu yidhi: 'Waxaan u hogaansamay Rabbiga caalamka.'
وَمَنْ اَحْسَنُ دِيْنًا مِّمَّنْ اَسْلَمَ وَجْهَهٗ لِلّٰهِ وَهُوَ مُحْسِنٌ وَّاتَّبَعَ مِلَّةَ اِبْرٰهِيْمَ حَنِيْفًا ۗوَاتَّخَذَ اللّٰهُ اِبْرٰهِيْمَ خَلِيْلًا
wa man aḥsanu dīnam mimman aslama wajhahū lillāhi wa huwa muḥsinuw wattaba‘a millata ibrāhīma ḥanīfā(n), wattakhażallāhu ibrāhīma khalīlā(n).
Yaa diintiisa ka wanaagsan qofka Eebe u hogaansama isagoo samir badan? Eebe wuxuu doortay Ibraahim saaxiib.
وَتِلْكَ حُجَّتُنَآ اٰتَيْنٰهَآ اِبْرٰهِيْمَ عَلٰى قَوْمِهٖۗ نَرْفَعُ دَرَجٰتٍ مَّنْ نَّشَاۤءُۗ اِنَّ رَبَّكَ حَكِيْمٌ عَلِيْمٌ
wa tilka ḥujjatunā ātaināhā ibrāhīma ‘alā qaumih(ī), narfa‘u darajātim man nasyā'(u), inna rabbaka ḥakīmun ‘alīm(un).
Taasu waa daliilkayagii aan siinnay Ibraahim qoomkiisa. Waxaan kor u qaadnay darajooyin kuwa aan doonno. Rabbigaaga waa Xikmad leh, Oge.
وَوَهَبْنَا لَهٗٓ اِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَۗ كُلًّا هَدَيْنَا وَنُوْحًا هَدَيْنَا مِنْ قَبْلُ وَمِنْ ذُرِّيَّتِهٖ دَاوٗدَ وَسُلَيْمٰنَ وَاَيُّوْبَ وَيُوْسُفَ وَمُوْسٰى وَهٰرُوْنَ ۗوَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَۙ
wa wahabnā lahū isḥāqa wa ya‘qūb(a), kullan hadainā wa nūḥan hadainā min qablu wa min żurriyyatihī dāwūda wa sulaimāna wa ayyūba wa yūsufa wa mūsā wa hārūna wa każālika najzil-muḥsinīn(a).
Waxaan u siinnay Isxaaq iyo Yacquub, mid walba waxaan hanuuninnay. Nuux iyo faraciisii waxaan hanuuninnay horay, Daawuud iyo Sulaymaan, Ayuub, Yuusuf, Muuse iyo Haaruun. Sidaas ayaan u abaal marinay kuwa wanaagsan.
قُلْ اِنَّنِيْ هَدٰىنِيْ رَبِّيْٓ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ ەۚ دِيْنًا قِيَمًا مِّلَّةَ اِبْرٰهِيْمَ حَنِيْفًاۚ وَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِكِيْنَ
qul innanī hadānī rabbī ilā ṣirāṭim mustaqīm(in), dīnan qiyamam millata ibrāhīma ḥanīfā(n), wa mā kāna minal-musyrikīn(a).
Waxaad dhahdaa 'Anigu waxaan u hanuuniyey Rabbigay jid toosan, diin hanif ah, mana ihi mushrikiinta.'
وَمَا كَانَ اسْتِغْفَارُ اِبْرٰهِيْمَ لِاَبِيْهِ اِلَّا عَنْ مَّوْعِدَةٍ وَّعَدَهَآ اِيَّاهُۚ فَلَمَّا تَبَيَّنَ لَهٗٓ اَنَّهٗ عَدُوٌّ لِّلّٰهِ تَبَرَّاَ مِنْهُۗ اِنَّ اِبْرٰهِيْمَ لَاَوَّاهٌ حَلِيْمٌ
wa mā kānastigfāru ibrāhīma li'abīhi illā ‘am mau‘idatiw wa‘adahā iyyāh(u), falammā tabayyana lahū annahū ‘aduwwul lillāhi tabarra'a minh(u), inna ibrāhīma la'awwāhun ḥalīm(un).
Waydiistii Ibraahim dambi dhaaf aabbihiis waxay ahayd ballan uu ballan qaaday, markuu u caddaatay inuu yahay cadaawaha Eebe, wuu ka jeestay. Ibraahim wuxuu ahaa naxariis badan, dulqaad badan.
قَالُوْٓا اَتَعْجَبِيْنَ مِنْ اَمْرِ اللّٰهِ رَحْمَتُ اللّٰهِ وَبَرَكٰتُهٗ عَلَيْكُمْ اَهْلَ الْبَيْتِۗ اِنَّهٗ حَمِيْدٌ مَّجِيْدٌ
qālū ata‘jabīna min amrillāhi raḥmatullāhi wa barakātuh(ū), ‘alaikum ahlal-bait(i), innahū ḥamīdum majīd(un).
'Qoomkayow! Hadday idiin cusub tahay joogitaankayga iyo waaniga aayadaha Eebe, Eebe ayaan ku talaamay. Markaa kala taliya, hana i siinin dib u dhac.'
وَكَذٰلِكَ يَجْتَبِيْكَ رَبُّكَ وَيُعَلِّمُكَ مِنْ تَأْوِيْلِ الْاَحَادِيْثِ وَيُتِمُّ نِعْمَتَهٗ عَلَيْكَ وَعَلٰٓى اٰلِ يَعْقُوْبَ كَمَآ اَتَمَّهَا عَلٰٓى اَبَوَيْكَ مِنْ قَبْلُ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْحٰقَۗ اِنَّ رَبَّكَ عَلِيْمٌ حَكِيْمٌ ࣖ
wa każālika yajtabīka rabbuka wa yu‘allimuka min ta'wīlil-aḥādīṡi wa yutimmu ni‘matahū ‘alaika wa ‘alā āli ya‘qūba kamā atammahā ‘alā abawaika min qablu ibrāhīma wa isḥāq(a), inna rabbaka ‘alīmun ḥakīm(un).
Sidaas ayuu Rabbigaagu kuu doortay, wuxuuna kuu barayaa ta'wiilka hadalka, wuxuuna kuu dhammaystirayaa nicmadiisa adiga iyo qoyska Yacquub sidii uu ugu dhammaystiray awoowayaashaada Ibraahim iyo Isxaaq. Rabbigaagu waa Oge, Xikmad leh.
اِنَّ اِبْرٰهِيْمَ كَانَ اُمَّةً قَانِتًا لِّلّٰهِ حَنِيْفًاۗ وَلَمْ يَكُ مِنَ الْمُشْرِكِيْنَۙ
inna ibrāhīma kāna ummatan qānital lillāhi ḥanīfā(n), wa lam yaku minal-musyrikīn(a).
Ibraahim wuxuu ahaa ummad keliya, wuxuu u hogaansamay Eebe isagoo hanif ah, mana ahayn mushrikiinta.
شَاكِرًا لِّاَنْعُمِهِ ۖاجْتَبٰىهُ وَهَدٰىهُ اِلٰى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيْمٍ
syākiral li'an‘umih(ī), ijtabāhu wa hadāhu ilā ṣirāṭim mustaqīm(in).
Mahadnaq badan nicmadiisa, isagaa doortay oo hanuuniyey jid toosan.
وَاٰتَيْنٰهُ فِى الدُّنْيَا حَسَنَةً ۗوَاِنَّهٗ فِى الْاٰخِرَةِ لَمِنَ الصّٰلِحِيْنَ ۗ
wa ātaināhu fid-dun-yā ḥasanah(tan), wa innahū fil-ākhirati laminaṣ-ṣāliḥīn(a).
Waxaan siinnay adduunka wanaag, aakhirana wuxuu ka mid noqon doonaa kuwa wanaagsan.
ثُمَّ اَوْحَيْنَآ اِلَيْكَ اَنِ اتَّبِعْ مِلَّةَ اِبْرٰهِيْمَ حَنِيْفًا ۗوَمَا كَانَ مِنَ الْمُشْرِكِيْنَ
Ṡumma auḥainā ilaika anittabi‘ millata ibrāhīma ḥanīfā(n), wa mā kāna minal-musyrikīn(a).
Markaasuu kugu waxyooday 'Raac milladdii Ibraahim isagoo hanif ah,' mana ahayn mushrikiinta.
وَاذْكُرْ فِى الْكِتٰبِ اِبْرٰهِيْمَ ەۗ اِنَّهٗ كَانَ صِدِّيْقًا نَّبِيًّا
ważkur fil-kitābi ibrāhīm(a), innahū kāna ṣiddīqan nabiyyā(n).
Waxaa Eebe leeyahay waxa samooyinka iyo dhulka ku sugan. Waxaan kuugu sheegay qiso Ibraahim.
قَالَ سَلٰمٌ عَلَيْكَۚ سَاَسْتَغْفِرُ لَكَ رَبِّيْۗ اِنَّهٗ كَانَ بِيْ حَفِيًّا
qāla salāmun ‘alaik(a), sa'astagfiru laka rabbī, innahū kāna bī ḥafiyyā(n).
'Waxaan ka fogaan doonaa idinka iyo waxaad caabudaysaan Eebe ka sokow, waxaanan Rabbigay baryi doonaa, waxaa laga yaabaa inaanan Rabbigay ka quusan.'
۞ وَلَقَدْ اٰتَيْنَآ اِبْرٰهِيْمَ رُشْدَهٗ مِنْ قَبْلُ وَكُنَّا بِهٖ عٰلِمِيْنَ
wa laqad ātainā ibrāhīma rusydahū min qablu wa kunnā bihī ‘ālimīn(a).
Waxaan siinnay Ibraahim hanuunka horay, waxaanna ka ogaannay.
رَبِّ هَبْ لِيْ حُكْمًا وَّاَلْحِقْنِيْ بِالصّٰلِحِيْنَ ۙ
rabbi hab lī ḥukmaw wa alḥiqnī biṣ-ṣāliḥīn(a).
'Rabbiyow ii sii xikmad, iguna dar kuwa wanaagsan,'
وَاجْعَلْ لِّيْ لِسَانَ صِدْقٍ فِى الْاٰخِرِيْنَ ۙ
waj‘al lī lisāna ṣidqin fil-ākhirīn(a).
'Ii yeel magac wanaagsan kuwa dambe,'
وَاجْعَلْنِيْ مِنْ وَّرَثَةِ جَنَّةِ النَّعِيْمِ ۙ
waj‘alnī miw waraṡati janatin na‘īm(i).
'Iiga dhig kuwa Jannada dhaxla,'
وَوَهَبْنَا لَهٗٓ اِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ وَجَعَلْنَا فِيْ ذُرِّيَّتِهِ النُّبُوَّةَ وَالْكِتٰبَ وَاٰتَيْنٰهُ اَجْرَهٗ فِى الدُّنْيَا ۚوَاِنَّهٗ فِى الْاٰخِرَةِ لَمِنَ الصّٰلِحِيْنَ
wa wahabnā lahū isḥāqa wa ya‘qūba wa ja‘alnā fī żurriyyatihin nubuwwata wal-kitāba wa ātaināhu ajrahū fid-dun-yā, wa innahū fil-ākhirati laminaṣ-ṣāliḥīn(a).
Waxaanu siinnay isaga (Ibraahiim) Isxaaq iyo Yaquub, waxaanna ka dhignay farcankiisa nubuwwad iyo Kitaab, waxaanna siinnay ajarkiisa adduunyo, runtii isagu wuxuu ka mid yahay kuwa wanaagsan aakhiro.
اِذْ جَاۤءَ رَبَّهٗ بِقَلْبٍ سَلِيْمٍۙ
iż jā'a rabbahū biqalbin salīm(in).
Markuu yimid Rabbigiis qalbi nadiif ah.
فَنَظَرَ نَظْرَةً فِى النُّجُوْمِۙ
fa naẓara naẓratan fin-nujūm(i).
Markuu eegay xiddigaha.
وَنَادَيْنٰهُ اَنْ يّٰٓاِبْرٰهِيْمُ ۙ
wa nādaināhu ay yā ibrāhīm(u).
Waxaan ugu yeedhnay: Ibraahimow!
قَدْ صَدَّقْتَ الرُّءْيَا ۚاِنَّا كَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
qad ṣaddaqtar-ru'yā, innā każālika najzil-muḥsinīn(a).
Hubaal waxaad rumaysatay riyada, sidaas ayaan ku abaal marinay kuwa samaha falay.
وَتَرَكْنَا عَلَيْهِ فِى الْاٰخِرِيْنَ ۖ
wa taraknā ‘alaihi fil-ākhirīn(a).
Waxaan uga tagnay magaciisa kuwa dambe.
سَلٰمٌ عَلٰٓى اِبْرٰهِيْمَ
salāmun ‘alā ibrāhīm(a).
Nabadgelyo Ibraahim dhexdiisa.
كَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
każālika najzil-muḥsinīn(a).
Sidaas ayaan ku abaal marinay kuwa samaha falay.
اِنَّهٗ مِنْ عِبَادِنَا الْمُؤْمِنِيْنَ
innahū min ‘ibādinal-mu'minīn(a).
Hubaal isagu wuxuu ka mid ahaa addoomadayada mu'miniinta.
وَبٰرَكْنَا عَلَيْهِ وَعَلٰٓى اِسْحٰقَۗ وَمِنْ ذُرِّيَّتِهِمَا مُحْسِنٌ وَّظَالِمٌ لِّنَفْسِهٖ مُبِيْنٌ ࣖ
wa bāraknā ‘alaihi wa ‘alā isḥāq(a), wa min żurriyyatihimā muḥsinuw wa ẓālimul linafsihī mubīn(un).
Waxaan ugu duceynay isaga iyo Isxaaq, midkood wuxuu ka mid yahay kuwa samaha falay, midna wuxuu ka mid yahay naftiisa dulmiya.
وَاذْكُرْ عِبٰدَنَآ اِبْرٰهِيْمَ وَاِسْحٰقَ وَيَعْقُوْبَ اُولِى الْاَيْدِيْ وَالْاَبْصَارِ
ważkur ‘ibādanā ibrāhīma wa isḥāqa wa ya‘qūba ulil-aidī wal-abṣār(i).
Xusuuso addoomadayadii Ibraahim, Isxaaq iyo Yacquub, kuwa xoogga iyo aragtida leh.
اِنَّآ اَخْلَصْنٰهُمْ بِخَالِصَةٍ ذِكْرَى الدَّارِۚ
innā akhlaṣnāhum bikhāliṣatin żikrad-dār(i).
Hubaal waxaan u doorannay iyaga xusuus iyo khayr weyn.
وَاِنَّهُمْ عِنْدَنَا لَمِنَ الْمُصْطَفَيْنَ الْاَخْيَارِۗ
wa innahum ‘indanā laminal-muṣṭafainal-akhyār(i).
Hubaal iyagu waxay noo yihiin kuwa ugu dookhyada badan.
وَجَعَلَهَا كَلِمَةً ۢ بَاقِيَةً فِيْ عَقِبِهٖ لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُوْنَۗ
wa ja‘alahā kalimatam bāqiyatan fī ‘aqibihī la‘allahum yarji‘ūn(a).
Laakiin markii aan u soo celiyay iyaga iyo awoowayaashood waxay yidhaahdeen: Hubaal waxaan ku sugan nahay shaki murugsan.
وَاِبْرٰهِيْمَ الَّذِيْ وَفّٰىٓ ۙ
wa ibrāhīmal-lażī waffā.
Iyo Ibraahim oo fuliyay ballan?
وَلَقَدْ اَرْسَلْنَا نُوْحًا وَّاِبْرٰهِيْمَ وَجَعَلْنَا فِيْ ذُرِّيَّتِهِمَا النُّبُوَّةَ وَالْكِتٰبَ فَمِنْهُمْ مُّهْتَدٍۚ وَكَثِيْرٌ مِّنْهُمْ فٰسِقُوْنَ
wa laqad arsalnā nūḥaw wa ibrāhīma wa ja‘alnā fī żurriyyatihiman-nubuwwata wal-kitāba fa minhum muhtad(in), wa kaṡīrum minhum fāsiqūn(a).
Hubaal waxaan dirnay Nuux iyo Ibraahim, waxaan ka dhignay farcankoodii naxariis iyo Kitaabka, waxaa ka mid ah kuwa hanuunsan, badankooduna way faasiqiin yihiin.
قَدْ كَانَتْ لَكُمْ اُسْوَةٌ حَسَنَةٌ فِيْٓ اِبْرٰهِيْمَ وَالَّذِيْنَ مَعَهٗۚ اِذْ قَالُوْا لِقَوْمِهِمْ اِنَّا بُرَءٰۤؤُا مِنْكُمْ وَمِمَّا تَعْبُدُوْنَ مِنْ دُوْنِ اللّٰهِ ۖ كَفَرْنَا بِكُمْ وَبَدَا بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمُ الْعَدَاوَةُ وَالْبَغْضَاۤءُ اَبَدًا حَتّٰى تُؤْمِنُوْا بِاللّٰهِ وَحْدَهٗٓ اِلَّا قَوْلَ اِبْرٰهِيْمَ لِاَبِيْهِ لَاَسْتَغْفِرَنَّ لَكَ وَمَآ اَمْلِكُ لَكَ مِنَ اللّٰهِ مِنْ شَيْءٍۗ رَبَّنَا عَلَيْكَ تَوَكَّلْنَا وَاِلَيْكَ اَنَبْنَا وَاِلَيْكَ الْمَصِيْرُ
qad kānat lakum uswatun ḥasanatun fī ibrāhīma wal-lażīna ma‘ah(ū), iż qālū liqaumihim innā bura'ā'u minkum wa mimmā ta‘budūna min dūnillāh(i), kafarnā bikum wa badā bainanā wa bainakumul-‘adāwatu wal-bagḍā'u abadan ḥattā tu'minū billāhi waḥdahū illā qaula ibrāhīma li'abīhi la'astagfiranna laka wa mā amliku laka minallāhi min syai'(in), rabbanā ‘alaika tawakkalnā wa ilaika anabnā wa ilaikal-maṣīr(u).
Hubaal waxay idiin ahayd tusaale wanaagsan Ibraahim iyo kuwii la jiray markay qawmkiisii ku yidhaahdeen: Hubaal annagu waan ka nabad galnay idinka iyo waxa aad caabuddaan Eebe ka sokoow, waan diidnay idinka, waxaa dhexdeenna iyo idinka dhexdiinna cadawtin iyo nacayb waara ilaa aad rumaysataan Eebe keliya, marka laga reebo hadalkii Ibraahim u yidhi aabbihiis: Hubaal waxaan kuu waydiin doonaa dambi dhaaf, laakiin waxaan kuu celin karin Eebe waxba, Rabbiyow! Kaliya adiga baan ku tiirsanay, adiga baan u noqonay, adiga baa loo celin doonaa.