وَلَمَّا بَلَغَ اَشُدَّهٗٓ اٰتَيْنٰهُ حُكْمًا وَّعِلْمًا ۗوَكَذٰلِكَ نَجْزِى الْمُحْسِنِيْنَ
wa lammā balaga asyuddahū ātaināhu ḥukmaw wa ‘ilmā(n), wa każālika najzil-muḥsinīn(a).
Ye ntangu yandi kumaka mbuta Beto pesaka yandi ngolo ti nzayilu. I mpila yoyo Tufutilanga awana bevanganga mambu mambote.
وَلَقَدْ هَمَّتْ بِهٖۙ وَهَمَّ بِهَا ۚ لَوْلَآ اَنْ رَّاٰ بُرْهَانَ رَبِّهٖۗ كَذٰلِكَ لِنَصْرِفَ عَنْهُ السُّوْۤءَ وَالْفَحْشَاۤءَۗ اِنَّهٗ مِنْ عِبَادِنَا الْمُخْلَصِيْنَ
wa laqad hammat bihī wa hamma bihā lau lā ar ra'ā burhāna rabbih(ī), każālika linaṣrifa ‘anhus-sū'a wal-faḥsyā'(a), innahū min ‘ibādinal-mukhlaṣīn(a).
Mpi ya kieleka, nkento yina vandaka me zola yandi (Yusuf). Ye Yusuf mpi zolaka sambu na yandi, kana yandi monaka ve kidimbu (ya me katuka na) Mfumu na yandi. I mpila yoyo, twavengomoka kwa yandi mambu mambi ye mambu ma nzanzi. Ya kieleka, yandi (Yusuf) kele na kati ya bansadi na beto ya beto me ponaka.
وَاِنْ كَانَ قَمِيْصُهٗ قُدَّ مِنْ دُبُرٍ فَكَذَبَتْ وَهُوَ مِنَ الصّٰدِقِيْنَ
wa in kāna qamīṣuhū qudda min duburin fa każabat wa huwa minaṣ-ṣādiqīn(a).
Mpi kana kamize na yandi me pasuka na nima, pana yandi kele muntu ya luvunu, mpi yandi (Yusuf) kele mosi na kati ya bantu ya kieleka."
فَلَمَّا سَمِعَتْ بِمَكْرِهِنَّ اَرْسَلَتْ اِلَيْهِنَّ وَاَعْتَدَتْ لَهُنَّ مُتَّكَـاً وَّاٰتَتْ كُلَّ وَاحِدَةٍ مِّنْهُنَّ سِكِّيْنًا وَّقَالَتِ اخْرُجْ عَلَيْهِنَّ ۚ فَلَمَّا رَاَيْنَهٗٓ اَكْبَرْنَهٗ وَقَطَّعْنَ اَيْدِيَهُنَّۖ وَقُلْنَ حَاشَ لِلّٰهِ مَا هٰذَا بَشَرًاۗ اِنْ هٰذَآ اِلَّا مَلَكٌ كَرِيْمٌ
falammā sami‘at bimakrihinna arsalat ilaihinna wa a‘tadat lahunna muttaka'aw wa ātat kulla wāḥidim minhunna sikkīnaw wa qālatikhruj ‘alaihinn(a), falammā ra'ainahū akbarnahū wa qaṭṭa‘na aidiyahunn(a), wa qulna ḥāsya lillāhi mā hāżā illā basyarā(n), in hāżā illā malakun karīm(un).
Yo yina, ntangu nkento kuwaka mafinga na bo, yandi bingaka bankento yina mpi yandi yidikilaka bo kisika ya kuvanda, ebuna konso muntu na kati na bo pesaka bo mbele (sambu na kuzenga madia), na nima yandi tubaka (na Yusuf) nde: “Basika (kudimonisa) na bo.” Ntangu bankento monaka yandi, bo yitukaka na (kitoko na yandi), mpi bo (kukonda kuzaba) lwadisaka maboko na bo mosi. Na ntangu yandi vandaka kutuba nde, "Allah ya kuluta kukuka, yai kele ve muntu. Yai kele kibeni wanzio ya lukumu."
وَدَخَلَ مَعَهُ السِّجْنَ فَتَيٰنِ ۗقَالَ اَحَدُهُمَآ اِنِّيْٓ اَرٰىنِيْٓ اَعْصِرُ خَمْرًا ۚوَقَالَ الْاٰخَرُ اِنِّيْٓ اَرٰىنِيْٓ اَحْمِلُ فَوْقَ رَأْسِيْ خُبْزًا تَأْكُلُ الطَّيْرُ مِنْهُ ۗنَبِّئْنَا بِتَأْوِيْلِهٖ ۚاِنَّا نَرٰىكَ مِنَ الْمُحْسِنِيْنَ
wa dakhala ma‘ahus-sijna fatayān(i), qāla aḥaduhumā innī arānī a‘ṣiru khamrā(n), wa qālal-ākharu innī arānī aḥmilu fauqa ra'sī khubzan ta'kuluṭ-ṭairu minh(u), nabbi'nā bita'wīlih(ī), innā narāka minal-muḥsinīn(a).
Mpi ti yandi, baleke zole ya babakala kwendaka na boloko. Mosi muna yau wavova vo: "Kieleka, yalota vo yafina e bundu ya vinyo," wankaka wavova vo: "Yalota vo yanatanga mbolo vana ntu, ndambu zandi zadia kwa ndeke." Pesa beto takwil. Ya kieleka, beto ke tadila beno bonso bantu yina ke salaka mambu ya mbote.
قَالَ مَا خَطْبُكُنَّ اِذْ رَاوَدْتُّنَّ يُوْسُفَ عَنْ نَّفْسِهٖۗ قُلْنَ حَاشَ لِلّٰهِ مَا عَلِمْنَا عَلَيْهِ مِنْ سُوْۤءٍ ۗقَالَتِ امْرَاَتُ الْعَزِيْزِ الْـٰٔنَ حَصْحَصَ الْحَقُّۖ اَنَا۠ رَاوَدْتُّهٗ عَنْ نَّفْسِهٖ وَاِنَّهٗ لَمِنَ الصّٰدِقِيْنَ
qāla mā khaṭbukunna iż rāwattunna yūsufa ‘an nafsih(ī), qulna ḥāsya lillāhi mā ‘alimnā ‘alaihi min sū'(in), qālatimra'atul-‘azīzil-āna ḥaṣḥaṣal-ḥaqq(u), ana rāwattuhū ‘an nafsihī wa innahū laminaṣ-ṣādiqīn(a).
Yandi (ntotila) tubaka (na bankento) nde: “Inki mutindu beno vandaka ntangu beno mekaka Yusuf na kulemfuka?” Bo tubaka nde: “Allah kele ya kukuka, beto me zaba ve ata kima mosi ya mbi na yandi.” Nkento ya Al-Aziz tubaka nde: "Ntangu yai kieleka me monana pwelele, mono muntu mekaka yandi mpi kukusaka yandi, mpi ya kieleka yandi kele mosi na kati ya bantu ya kieleka."
وَقَالَ الْمَلِكُ ائْتُوْنِيْ بِهٖٓ اَسْتَخْلِصْهُ لِنَفْسِيْۚ فَلَمَّا كَلَّمَهٗ قَالَ اِنَّكَ الْيَوْمَ لَدَيْنَا مَكِيْنٌ اَمِيْنٌ
wa qālal-maliku'tūnī bihī astakhliṣhu linafsī, falammā kallamahū qāla innakal-yauma ladainā makīnun amīn(un).
Mpi ntotila tubaka nde: “Beno nata yandi (Yusuf) na mono, sambu mono pona yandi (bonso muntu ya pene-pene) na mono.” Ntangu yandi (ntotila) me solula ti yandi, yandi (ntotila) me tuba nde: "Ya kieleka nge (banda) bubu yai me kuma muntu ya kisika ya nene na kati ya kimvuka na beto mpi ya bo ke tudilaka ntima."
قَالَ اجْعَلْنِيْ عَلٰى خَزَاۤىِٕنِ الْاَرْضِۚ اِنِّيْ حَفِيْظٌ عَلِيْمٌ
qālaj‘alnī ‘alā khazā'inil-arḍ(i), innī ḥafīẓun ‘alīm(un).
Yandi (Yusuf) tubaka nde: "Kumisa mono muntu ya ke taninaka mbongo ya insi (Ezipte); sambu kieleka mono kele muntu ya me zaba mbote kukengila, mpi ya me zaba mambu."
وَلَمَّا جَهَّزَهُمْ بِجَهَازِهِمْ قَالَ ائْتُوْنِيْ بِاَخٍ لَّكُمْ مِّنْ اَبِيْكُمْ ۚ اَلَا تَرَوْنَ اَنِّيْٓ اُوْفِى الْكَيْلَ وَاَنَا۠ خَيْرُ الْمُنْزِلِيْنَ
wa lammā jahhazahum bijahāzihim qāla'tūnī bi'akhil lakum min abīkum, alā tarauna annī ūfil-kaila wa ana khairul-munzilīn(a).
Mpi ntangu yandi (Yozefi) yidikaka bo madia, yandi tubaka nde: "Beno natila mono mpangi na beno yina kele tata mosi ti beno (Benyamini). Keti beno ke mona ve nde mono ke tesaka kitesilu ya mvimba mpi mono kele muntu ya kuluta mbote na kati ya basoda?"
قَالُوْا يٰٓاَيُّهَا الْعَزِيْزُ اِنَّ لَهٗٓ اَبًا شَيْخًا كَبِيْرًا فَخُذْ اَحَدَنَا مَكَانَهٗ ۚاِنَّا نَرٰىكَ مِنَ الْمُحْسِنِيْنَ
qālū yā ayyuhal-‘azīzu inna lahū aban syaikhan kabīran fa khuż aḥadanā makānah(ū), innā narāka minal-muḥsinīn(a).
Bau tubaka nde: "O Al-Aziz! Yandi kele na tata ya mbuta, yo yina baka mosi na kati na beto na kifulu na yandi, kieleka beto ke mona nde nge kele mosi na kati ya bantu ya ke salaka mambu ya mbote."